మహాభారతం · అధ్యాయం 1.233
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.233.1
एवं ते समयं कृत्वा न्यवसंस्तत्र पाण्डवाः ।
वशे शस्त्रप्रतापेन कुर्वन्तोऽन्यान्महीक्षितः ॥ १.२३३.१ ॥
ఇలా ఒప్పందం చేసుకుని పాండవులు అక్కడ నివసించారు; తమ ఆయుధ ప్రతాపంతో ఇతర రాజులను వశపరచుకున్నారు.
1.233.2
तेषां मनुजसिंहानां पञ्चानाममितौजसाम् ।
बभूव कृष्णा सर्वेषां पार्थानां वशवर्तिनी ॥ १.२३३.२ ॥
అమిత తేజస్సు గల ఆ ఐదుగురు నరసింహులైన పార్థులందరికీ కృష్ణ (ద్రౌపది) వశవర్తినిగా ఉండెను.
1.233.3
ते तया तैश्च सा वीरैः पतिभिः सह पञ्चभिः ।
बभूव परमप्रीता नागैरिव सरस्वती ॥ १.२३३.३ ॥
ఆమె ఆ వీర పంచ పతులతో కలిసి అత్యంత సంతోషించెను; నాగులతో సరస్వతి నది సంతోషించినట్లు.
1.233.4
वर्तमानेषु धर्मेण पाण्डवेषु महात्मसु ।
व्यवर्धन्कुरवः सर्वे हीनदोषाः सुखान्विताः ॥ १.२३३.४ ॥
మహాత్ములైన పాండవులు ధర్మంగా ప్రవర్తిస్తుండగా, కురువంశీయులందరూ దోషరహితులై సుఖంతో అభివృద్ధి చెందారు.
1.233.5
अथ दीर्घेण कालेन ब्राह्मणस्य विशांपते ।
कस्यचित्तस्करा जह्रुः केचिद्गा नृपसत्तम ॥ १.२३३.५ ॥
తరువాత చాలా కాలానికి, ఓ ప్రజాపతీ, ఓ రాజశ్రేష్ఠా, కొందరు దొంగలు ఒక బ్రాహ్మణుని ఆవులను ఎత్తుకెళ్లారు.
1.233.6
ह्रियमाणे धने तस्मिन्ब्राह्मणः क्रोधमूर्च्छितः ।
आगम्य खाण्डवप्रस्थमुदक्रोशत्स पाण्डवान् ॥ १.२३३.६ ॥
ఆ ధనం దొంగిలించబడుతుండగా ఆ బ్రాహ్మణుడు కోపంతో మూర్ఛిల్లి ఖాండవప్రస్థానికి వచ్చి పాండవులను గట్టిగా పిలిచాడు.
1.233.7
ह्रियते गोधनं क्षुद्रैर्नृशंसैरकृतात्मभिः ।
प्रसह्य चास्मद्विषयादभ्यधावत पाण्डवाः ॥ १.२३३.७ ॥
క్షుద్రులు, క్రూరులు, అదుపులేనివారు మన రాజ్యం నుండి గోధనాన్ని బలవంతంగా అపహరిస్తున్నారు. ఓ పాండవులారా, వారిని వెంబడించండి.
1.233.8
ब्राह्मणस्य प्रशान्तस्य हविर्ध्वाङ्क्षैः प्रलुप्यते ।
शार्दूलस्य गुहां शून्यां नीचः क्रोष्टाभिमर्दति ॥ १.२३३.८ ॥
ప్రశాంతుడైన బ్రాహ్మణుని హవిస్సును కాకులు దోచుకుంటున్నట్లు, ఖాళీ అయిన పులి గుహను నీచమైన నక్క ఆక్రమిస్తున్నట్లు ఇది జరుగుతోంది.
1.233.9
अरक्षितारं राजानं बलिषद्भागहारिणम् ।
तमाहुः सर्वलोकस्य समग्रं पापचारिणम् ॥ १.२३३.९ ॥
రక్షణ చేయకుండా ప్రజల నుండి ఆరవ భాగాన్ని పన్నుగా తీసుకునే రాజును సమస్త లోకం పూర్తిగా పాపి అని పిలుస్తుంది.
1.233.10
ब्राह्मणस्वे हृते चोरैर्धर्मार्थे च विलोपिते ।
रोरूयमाणे च मयि क्रियतां हस्तधारणा ॥ १.२३३.१० ॥
దొంగలు బ్రాహ్మణుని ధనాన్ని అపహరించారు, ధర్మార్థాలు నశించాయి; నేను రోదిస్తున్నాను, నాకు చేయూతనివ్వండి.
1.233.11
रोरूयमाणस्याभ्याशे भृशं विप्रस्य पाण्डवः ।
तानि वाक्यानि शुश्राव कुन्तीपुत्रो धनञ्जयः ॥ १.२३३.११ ॥
బ్రాహ్మణుడు అత్యంత రోదిస్తూ సమీపంలో ఉండగా, పాండవుడు కుంతీపుత్రుడు ధనంజయుడు ఆ మాటలను విన్నాడు.
1.233.12
श्रुत्वैव च महाबाहुर्मा भैरित्याह तं द्विजम् ।
आयुधानि च यत्रासन्पाण्डवानां महात्मनां ॥ १.२३३.१२ ॥
అది విని మహాబాహువు ఆ ద్విజునితో "భయపడకు" అని అన్నాడు; మహాత్ముడైన పాండవుల ఆయుధాలు ఉన్న చోటికి వెళ్ళాడు.
1.233.13
कृष्णया सह तत्रास्ते धर्मराजो युधिष्ठिरः ।
संप्रवेशाय चाशक्तो गमनाय च पाण्डवः ॥ १.२३३.१३ ॥
కృష్ణతో కలిసి అక్కడ ధర్మరాజు యుధిష్ఠిరుడు ఉండిపోయాడు. ప్రవేశించడానికీ వెళ్లడానికీ అశక్తుడైన ఆ పాండవుడు అలా ఉన్నాడు.
1.233.14
तस्य चार्तस्य तैर्वाक्यैश्चोद्यमानः पुनःपुनः ।
आक्रन्दे तत्र कौन्तेयश्चिन्तयामास दुःखितः ॥ १.२३३.१४ ॥
ఆ బాధితుడైన బ్రాహ్మణుని ఆ మాటలతో మళ్లీ మళ్లీ ప్రేరేపించబడి, అక్కడ రోదనలో దుఃఖితుడైన కౌంతేయుడు ఆలోచించాడు.
1.233.15
ह्रियमाणे धने तस्मिन्ब्राह्मणस्य तपस्विनः ।
अश्रुप्रमार्जनं तस्य कर्तव्यमिति निश्चयः ॥ १.२३३.१५ ॥
ఆ తపస్వి బ్రాహ్మణుని ధనం అపహరించబడుతుండగా, అతని కన్నీళ్లు తుడవడం కర్తవ్యమని అతని నిశ్చయం.
1.233.16
उपर्रेक्षणजोऽधर्मः सुमहान्स्यान्महीपतेः ।
यद्यस्य रुदतो द्वारि न करोम्यद्य रक्षणम् ॥ १.२३३.१६ ॥
ఈ రోజు ద్వారం వద్ద ఏడుస్తున్న ఇతనిని నేను రక్షించకపోతే, రాజు నిర్లక్ష్యం వల్ల కలిగే అధర్మం అత్యంత గొప్పదవుతుంది.
1.233.17
अनास्तिक्यं च सर्वेषामस्माकमपि रक्षणे ।
प्रतितिष्ठेत लोकेऽस्मिन्नधर्मश्चैव नो भवेत् ॥ १.२३३.१७ ॥
మా రక్షణలో కూడా అందరి విశ్వాసరాహిత్యం ఈ లోకంలో నిలిచిపోతే, మాకు కూడా అధర్మమే కలుగుతుంది.
1.233.18
अनापृच्छय तु राजानं गते मयि न संशयः ।
अजातशत्रोर्नृपतेर्मयि चैवानृतं भवेत् ॥ १.२३३.१८ ॥
రాజును అడగకుండా నేను వెళ్లిపోతే, సందేహం లేదు; అప్పుడు అజాతశత్రు రాజుకు, నాకు కూడా అసత్యం అవుతుంది.
1.233.19
अनुप्रवेशे राज्ञस्तु वनवासो भवेन्मम ।
सर्वमन्यत्परिहृतं धर्षणात्तु महीपतेः ॥ १.२३३.१९ ॥
రాజు అంతఃపురంలో ప్రవేశించడం వల్ల నాకు వనవాసం కలుగుతుంది. రాజును అవమానించడం వల్ల మిగిలినవన్నీ పక్కన పెట్టబడ్డాయి.
1.233.20
अधर्मो वै महानस्तु वने वा मरणं मम ।
शरीरस्य विनाशेन धर्म एव विशिष्यते ॥ १.२३३.२० ॥
నా అధర్మం పెద్దదైనా కావచ్చు; అడవిలో ఉండవలసి వచ్చినా లేదా మరణం వచ్చినా. శరీరం నశించినా ధర్మమే శ్రేష్ఠమైనదిగా నిలుస్తుంది.
1.233.21
एवं विनिश्चित्य ततः कुन्तीपुत्रो धनञ्जयः ।
अनुप्रविश्य राजानमापृच्छय च विशांपते ॥ १.२३३.२१ ॥
ఇలా నిశ్చయించుకుని, కుంతీపుత్రుడు ధనంజయుడు రాజు అంతఃపురంలోకి ప్రవేశించి, ఓ ప్రజాపాలకా, రాజుకు వీడ్కోలు చెప్పి.
1.233.22
मुखमाच्छाद्य निबिडमुत्तरीयेण वाससा ।
अग्रजं चार्जुनो गेहादभिवाद्याशु निःसृतः ॥ १.२३३.२२ ॥
ముఖాన్ని ఉత్తరీయంతో గట్టిగా కప్పుకుని, అర్జునుడు అన్నగారికి నమస్కరించి త్వరగా ఇంటి నుండి బయలుదేరాడు.
1.233.23
धनुरादाय संहृष्टो ब्राह्मणं प्रत्यभाषत ।
ब्राह्मणा गम्यतां शीघ्रं यावत्परधनैर्षिणः ॥ १.२३३.२३ ॥
విల్లు తీసుకుని సంతోషంగా అర్జునుడు బ్రాహ్మణునితో ఇలా అన్నాడు: బ్రాహ్మణా, పరధనాన్ని కోరే వారు ఇంకా దూరంగా ఉండగానే త్వరగా వెళ్ళు.
1.233.24
न दूरे ते गताः क्षुद्रास्तावद्गच्छावहे सह ।
यावन्निवर्तयाम्यद्य चोरहस्ताद्धनं तव ॥ १.२३३.२४ ॥
ఆ నీచులు ఇంకా దూరం వెళ్లలేదు; కాబట్టి మనిద్దరం కలిసి వెళ్దాం, ఈ రోజే దొంగ చేతి నుండి నీ ధనాన్ని తిరిగి తెచ్చేవరకు.
1.233.25
सोऽनुसृत्य महाबाहुर्धन्वी वर्मी रथी ध्वजी ।
शरैर्विध्वस्य तांश्चोरानवजित्य च तद्धनम् ॥ १.२३३.२५ ॥
అతడు వెంబడించి, మహాబాహువు, విల్లు ధరించి, కవచం ధరించి, రథంపై నిలిచి, ధ్వజం ధరించి, బాణాలతో ఆ దొంగలను చెదరగొట్టి జయించి ఆ ధనాన్ని తిరిగి తీసుకున్నాడు.
1.233.26
ब्राह्मणं समुपाकृत्य यशः प्राप्य च पाण्डवः ।
ततस्तद्गेधनं पार्थो दत्त्वा तस्मै द्विजातये ॥ १.२३३.२६ ॥
బ్రాహ్మణుడిని దగ్గరకు పిలిచి, కీర్తిని పొంది, పాండవుడైన పార్థుడు ఆ ధనాన్ని ఆ ద్విజునికి ఇచ్చాడు.
1.233.27
आजगाम पुरं वीरः सव्यसाची धनञ्जयः ।
सोऽभिवाद्य गुरून्सर्वान्सर्वैश्चाप्यभिनन्दितः ॥ १.२३३.२७ ॥
వీరుడైన సవ్యసాచి ధనంజయుడు నగరానికి వచ్చాడు. అతడు అందరు పెద్దలకు నమస్కరించాడు; అందరూ అతన్ని అభినందించారు.
1.233.28
धर्मराजमुवाचेदं व्रतमादिश मे प्रभो ।
समयः समतिक्रान्तो भवत्संदर्शने मया ॥ १.२३३.२८ ॥
అతడు ధర్మరాజుతో ఇలా అన్నాడు: 'ప్రభూ, నా వ్రతాన్ని నాకు ఆజ్ఞాపించండి. మిమ్మల్ని చూడటంలో నా ఒప్పందకాలం గడచిపోయింది.'
1.233.29
वनवासं गमिष्यामि समयो ह्येष नः कृतः ।
इत्युक्तो धर्मरास्तु सहसा वाक्यमप्रियम् ॥ १.२३३.२९ ॥
'నేను వనవాసానికి వెళ్తాను; ఇదే మనం చేసుకున్న ఒప్పందం.' అని చెప్పగా, ధర్మరాజు హఠాత్తుగా ఒక అప్రియమైన మాటను పలికాడు.
1.233.30
कथमित्यब्रवीद्वाचा शोकार्तः सज्जमानया ।
युधिष्ठिरो गुडाकेशं भ्राता भ्रातरमच्युतम् ॥ १.२३३.३० ॥
'ఎలా?' అని శోకంతో బాధపడి, తడబడే స్వరంతో యుధిష్ఠిరుడు తన సోదరుడు గుడాకేశుడితో, తన అచ్యుత సోదరునితో అన్నాడు.
1.233.31
उवाच दीनो राजा च धनञ्जयमिदं वचः ।
प्रमाणमस्मि यदि ते मत्तः शृणु वचोऽनघ ॥ १.२३३.३१ ॥
దీనుడైన రాజు ధనంజయునితో ఇలా అన్నాడు: నన్ను ప్రమాణంగా భావిస్తే, నిర్దోషీ, నా మాట విను.
1.233.32
अनुप्रवेशे यद्वीर कृतवांस्त्वं ममाप्रियम् ।
सर्वं तदनुजानामि व्यलीकं न च मे हृदि ॥ १.२३३.३२ ॥
వీరా, ప్రవేశించడంలో నువ్వు నాకు అప్రియమైనది చేశావు; దానిని అంతటినీ నేను క్షమిస్తున్నాను. నా హృదయంలో ఏ ద్వేషమూ లేదు.
1.233.33
गुरोरनुप्रवेशो हि नोपघातो यवीयसः ।
यवीयसोऽनुप्रवेशो ज्येष्ठस्य विधिलोपकः ॥ १.२३३.३३ ॥
పెద్దవాని వెనుక ప్రవేశించడం చిన్నవానికి హాని కాదు; కానీ చిన్నవాడు పెద్దవాని వెనుక ప్రవేశించడం పెద్దవాని విధిని భంగపరచడమే.
1.233.34
निवर्तस्व महाबाहो कुरुष्व वचनं मम ।
न हि ते धर्मलोपोऽस्ति न च ते धर्पणा कृता ॥ १.२३३.३४ ॥
మహాబాహూ, వెనక్కి తిరుగు; నా మాట చేయి. నీకు ధర్మ భంగం లేదు, నువ్వు అవమానమూ చేయలేదు.
1.233.35
न व्याजेन चरेद्धर्ममिति मे भवतः श्रुतम् ।
न सत्याद्विचलिष्यामि सत्येनायुधमालभे ॥ १.२३३.३५ ॥
"ధర్మాన్ని మోసంతో ఆచరించకూడదు" అని నేను మీ నుండి విన్నాను. సత్యం నుండి నేను చలించను; సత్యం సాక్షిగా నా ఆయుధాన్ని తాకుతున్నాను.
1.233.36
सोऽभ्यनुज्ञाय राजानं वनचर्याय दीक्षितः ।
वने द्वादश मासांस्तु वासायानुजगाम ह ॥ १.२३३.३६ ॥
రాజు అనుమతి పొంది, వనవాసానికి దీక్ష పూని, పన్నెండు నెలలు అడవిలో నివసించడానికి వెళ్లాడు.