ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 1.240
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.240.1
चैराः संचारिते तस्मिन्ननुज्ञाते युधिष्ठिरे ।
वासुदेवाभ्यनुज्ञातः कथयित्वेतिकृत्यताम् ॥ १.२४०.१ ॥
ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਦੀ ਆਗਿਆ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਜਦੋਂ ਇਹ ਗੱਲ ਐਲਾਨੀ ਗਈ, ਤਾਂ ਵਾਸੁਦੇਵ (ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ) ਦੀ ਸਹਿਮਤੀ ਲੈ ਕੇ ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰਤੱਵ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ।'
1.240.2
कृष्णस्य मतमास्थाय प्रययौ भरतर्षभः ।
द्वारकाया उपवने तस्थौ वै कार्यसाधनः ॥ १.२४०.२ ॥
ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਸਲਾਹ ਮੰਨ ਕੇ ਭਰਤਵੰਸ਼ ਦਾ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਜਾਣ ਲੱਗਾ; ਦ੍ਵਾਰਕਾ ਦੇ ਉਪਵਨ ਵਿੱਚ ਕਾਰਜ ਸਿੱਧ ਕਰਨ ਲਈ ਉਹ ਠਹਿਰਿਆ।
1.240.3
निवृत्ते ह्युत्सवे तस्मिन्गिरौ रैवतके तदा ।
वृष्णयोऽप्यगमन्सर्वे पुरीं द्वारवतीमनु ॥ १.२४०.३ ॥
ਉਸ ਉਤਸਵ ਦੇ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ਤੇ, ਉਦੋਂ ਰੈਵਤਕ ਪਰਬਤ ਤੋਂ ਸਾਰੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀ ਵੀ ਦ੍ਵਾਰਵਤੀ ਨਗਰੀ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ।
1.240.4
चिन्तयानस्ततो भद्रामुपविष्टः शिलातले ।
रमणीये वनोद्देशे बहुपादपसंवृते ॥ १.२४०.४ ॥
ਤਦ ਭਦ੍ਰਾ (ਸੁਭਦ੍ਰਾ) ਦਾ ਚਿੰਤਨ ਕਰਦਿਆਂ, ਬਹੁਤ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਸੁੰਦਰ ਬਣ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੱਥਰ ਉੱਤੇ ਉਹ ਬੈਠ ਗਿਆ।
1.240.5
सालतालाश्वकर्णैश्च बकुलैरर्जुनैस्तथा ।
चम्पकाशोकपुन्नागैः केतकैः पाटलैस्तथा ॥ १.२४०.५ ॥
ਸਾਲ, ਤਾਲ, ਅਸ਼ਵਕਰਣ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ, ਬਕੁਲ ਅਤੇ ਅਰਜੁਨ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ, ਤੇ ਚੰਪਕ, ਅਸ਼ੋਕ, ਪੁੰਨਾਗ, ਕੇਤਕ ਅਤੇ ਪਾਟਲ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ (ਉਹ ਬਣ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ)।
1.240.6
कर्णिकारैरशोकैश्च अङ्कोलैरतिमुक्तकैः ।
एवमादिभिरन्यैश्च संवृते स शिलातले ॥ १.२४०.६ ॥
ਕਰਣਿਕਾਰ, ਅਸ਼ੋਕ, ਅੰਕੋਲ ਅਤੇ ਅਤਿਮੁਕਤਕ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਇਹੋ ਜਿਹੇ ਹੋਰ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਪੱਥਰ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
1.240.7
पुनःपुनश्चिन्तयानः सुभद्रां भद्रभाषिणीम् ।
यदृच्छया चोपपन्नान्वृष्णिवीरान्ददर्श सः ॥ १.२४०.७ ॥
ਮਿੱਠਾ ਬੋਲਣ ਵਾਲੀ ਸੁਭੱਦਰਾ ਦਾ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਚਿੰਤਨ ਕਰਦਿਆਂ ਉਸਨੇ ਇਤਫ਼ਾਕ ਨਾਲ ਆਏ ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀ ਵੀਰਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ।
1.240.8
बलदेवं च हार्दिक्यं साम्बं सारणमेव च ।
प्रद्युम्नं च गदं चैव चारुदेष्णं विदूरथम् ॥ १.२४०.८ ॥
ਬਲਦੇਵ, ਹਾਰਦਿਕਯ, ਸਾਂਬ, ਸਾਰਣ, ਪ੍ਰਦਿਊਮਨ, ਗਦ, ਚਾਰੁਦੇਸ਼ਣ ਅਤੇ ਵਿਦੂਰਥ ਨੂੰ ਵੀ ਉਸਨੇ ਦੇਖਿਆ।
1.240.9
भानुं च हरितं चैव विपृथुं पृथुमेव च ।
तथान्यांश्च बहून्पश्यन्हृदि शोकमधारयत् ॥ १.२४०.९ ॥
ਭਾਨੂ, ਹਰਿਤ, ਵਿਪ੍ਰਿਥੂ, ਪ੍ਰਿਥੂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤਿਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਉਸਨੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸੋਗ ਧਾਰਿਆ।
1.240.10
ततस्ते सहिताः सर्वे यतिं दृष्ट्वा समुत्सुकाः ।
वृष्णयो विनयोपेताः परिवार्योपतस्थिरे ॥ १.२४०.१० ॥
ਫਿਰ ਉਹ ਸਾਰੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ, ਯਤੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਉਤਸੁਕ ਹੋ ਗਏ; ਨਿਮਰ ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀਆਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਘੇਰ ਕੇ ਉਸ ਕੋਲ ਆ ਕੇ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ।
1.240.11
ततोऽर्जुनः प्रीतमनाः स्वागतं व्याजहार सः ।
आस्यतामास्यतां सर्वै रमणीये शिलातले ॥ १.२४०.११ ॥
ਫਿਰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਮਨ ਨਾਲ ਅਰਜੁਨ ਨੇ ਸਵਾਗਤ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, 'ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੇ ਇਸ ਸੁੰਦਰ ਚੱਟਾਨ ਤੇ ਬੈਠੋ, ਬੈਠੋ।'
1.240.12
इत्येवमुक्ता यतिना प्रीतास्ते यादवर्षभाः ।
उपोपविविशुः सर्वे ते स्वागतमिति ब्रुवन् ॥ १.२४०.१२ ॥
ਯਤੀ ਦੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿਣ ਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ ਉਹ ਯਾਦਵ ਵੀਰ 'ਸਵਾਗਤ' ਕਹਿੰਦੇ ਹੋਏ ਉਸਦੇ ਕੋਲ ਬੈਠ ਗਏ।
1.240.13
परितः सन्निविष्टेषु वृष्णिवीरेषु पाण्डवः ।
आकारं गूहमानस्तु कुशलप्रश्नमब्रवीत् ॥ १.२४०.१३ ॥
ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀ ਵੀਰਾਂ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਬੈਠੇ ਹੋਣ ਤੇ, ਪਾਂਡਵ ਨੇ ਆਪਣਾ ਰੂਪ ਲੁਕਾਉਂਦਿਆਂ ਕੁਸ਼ਲ ਪੁੱਛਿਆ।
1.240.14
सर्वत्र कुशलं चोक्त्वा बलदेवोऽब्रवीदिदम् ।
प्रसादं कुरु मे विप्र कुतस्त्वं चागतो ह्यसि ॥ १.२४०.१४ ॥
ਸਭ ਥਾਂ ਕੁਸ਼ਲ ਆਖ ਕੇ ਬਲਦੇਵ ਨੇ ਇਹ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਵਿਪ੍ਰ, ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਮਿਹਰ ਕਰੋ, ਤੁਸੀਂ ਕਿੱਥੋਂ ਆਏ ਹੋ?
1.240.15
त्वया दृष्टानि पुण्यानि वद त्वं वदतांवर ।
पर्वतांश्चैव तीर्थानि वनान्यायतनानि च ॥ १.२४०.१५ ॥
ਤੁਸੀਂ ਜੋ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂਵਾਂ ਦੇਖੀਆਂ ਹਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰੇ ਦੱਸੋ, ਹੇ ਬੋਲਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ: ਪਰਬਤ, ਤੀਰਥ, ਬਣ ਅਤੇ ਮੰਦਰ।
1.240.16
तीर्थानां दर्शनं चैव पर्वतानां च भारत ।
आपगानां वनानां च कथयामास ताः कथाः ॥ १.२४०.१६ ॥
ਹੇ ਭਰਤ ਵੰਸ਼ੀ, ਤੀਰਥਾਂ, ਪਰਬਤਾਂ, ਦਰਿਆਵਾਂ ਅਤੇ ਬਣਾਂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਦੀਆਂ ਉਹ ਕਥਾਵਾਂ ਉਸ ਨੇ ਸੁਣਾਈਆਂ।
1.240.17
श्रुत्वा धर्मकथाः पुण्या वृष्णिवीरा मुदान्विताः ।
अपूजयंस्तदा भिक्षुं कथान्ते जनमेजय ॥ १.२४०.१७ ॥
ਪੁੰਨ ਧਰਮ ਕਥਾਵਾਂ ਸੁਣ ਕੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀ ਵੀਰ ਖ਼ੁਸ਼ ਹੋਏ; ਹੇ ਜਨਮੇਜਯ, ਕਥਾ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਭਿਖਾਰੀ ਦਾ ਸਤਕਾਰ ਕੀਤਾ।
1.240.18
ततस्तु यादवाः सर्वे मन्त्रयन्ति स्म भारत ।
अयं देशातिथिः श्रीमान्यतिलिङ्गधरो द्विजः ॥ १.२४०.१८ ॥
ਫਿਰ ਸਾਰੇ ਯਾਦਵ, ਹੇ ਭਰਤ ਵੰਸ਼ੀ, ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਲੱਗੇ: ਇਹ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਮਹਿਮਾਨ, ਯਤੀ ਦੇ ਚਿੰਨ੍ਹ ਧਾਰੀ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਦ੍ਵਿਜ ਹੈ।
1.240.19
आवासं कमुपाश्रित्य वसेत निरुपद्रवः ।
इत्येवं प्रब्रुवन्तस्तु रौहिणेयं च यादवाः ॥ १.२४०.१९ ॥
"ਕਿਸ ਨਿਵਾਸ ਦਾ ਆਸਰਾ ਲੈ ਕੇ ਇਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਵਿਘਨ ਦੇ ਰਹੇਗਾ?" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦੇ ਯਾਦਵਾਂ ਨੇ ਰੌਹਿਣੇਯ ਨੂੰ ਵੀ (ਕਿਹਾ)।
1.240.20
ददृशुः कृष्णमायान्तं सर्वे यादवनन्दनम् ।
एहि केशव तातेति रौहिणेयो वचोऽब्रवीत् ॥ १.२४०.२० ॥
ਯਾਦਵਾਂ ਦੇ ਅਨੰਦ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਆਉਂਦੇ ਸਾਰੇ ਯਾਦਵਾਂ ਨੇ ਵੇਖਿਆ। "ਆ, ਕੇਸ਼ਵ, ਪਿਆਰੇ" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੋਲ ਰੌਹਿਣੇਯ ਨੇ ਕਹੇ।
1.240.21
यतिलिङ्गधरो विद्वान्देशातिथिरयं द्विजः ।
वर्षमासनिवासार्थमागतो नः पुरं प्रति।
स्थाने यस्मिन्निवसतु तन्मे ब्रूहि जनार्दन ॥ १.२४०.२१ ॥
ਸੰਨਿਆਸੀ ਦੇ ਚਿੰਨ੍ਹ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਇਹ ਵਿਦਵਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੂਜੇ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਮਹਿਮਾਨ ਹੈ; ਸਾਲ-ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੇ ਨਿਵਾਸ ਲਈ ਉਹ ਸਾਡੇ ਨਗਰ ਵੱਲ ਆਇਆ ਹੈ। ਜਨਾਰਦਨ, ਉਹ ਕਿਸ ਥਾਂ ਰਹੇ, ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ।
1.240.22
त्वयि स्थिते महाभाग परवानस्मि धर्मतः ।
स्वयं तु रुचिरे स्थाने वासयेर्यदुनन्दन ॥ १.२४०.२२ ॥
ਮਹਾਭਾਗ, ਤੂੰ ਇੱਥੇ ਹੁੰਦਿਆਂ ਮੈਂ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਤੇਰੇ ਅਧੀਨ ਹਾਂ। ਯਦੁਨੰਦਨ, ਤੂੰ ਆਪ ਹੀ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਸੁੰਦਰ ਥਾਂ ਵਸਾ।
1.240.23
प्रीतः स तेन वाक्येन परिष्वज्य जनार्दनम् ।
बलदेवोऽब्रवीद्वाक्यं चिन्तयित्वा महाबलः ॥ १.२४०.२३ ॥
ਉਸ ਬਚਨ ਨਾਲ ਖ਼ੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਉਸਨੇ ਜਨਾਰਦਨ ਨੂੰ ਗਲ ਲਾਇਆ। ਫਿਰ ਮਹਾਬਲ ਬਲਦੇਵ ਨੇ ਸੋਚ ਕੇ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।
1.240.24
आरामे तु वसेद्धीमांश्चतुरो वर्षमासकान् ।
कन्यागृहे सुभद्राया भुक्त्वा भोजनमिच्छया ॥ १.२४०.२४ ॥
ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਉਹ ਬਾਗ਼ ਵਿੱਚ ਰਹੇ—ਚਾਰ ਸਾਲ-ਮਹੀਨੇ। ਸੁਭਦਰਾ ਦੇ ਕੰਨਿਆ-ਘਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਭੋਜਨ ਕਰਕੇ।
1.240.25
लतागृहेषु वसतामिति मे धीयते मतिः ।
लब्धानुज्ञास्त्वया तात मन्यन्ते सर्वयादवाः ॥ १.२४०.२५ ॥
ਲਤਾਗ੍ਰਹਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲਿਆਂ ਬਾਰੇ ਮੇਰਾ ਮਤ ਇਹੀ ਠਹਿਰਿਆ ਹੈ। ਹੇ ਤਾਤ, ਤੇਰੀ ਆਗਿਆ ਪਾ ਕੇ ਸਾਰੇ ਯਾਦਵ ਵੀ ਇਹੀ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।
1.240.26
बलवान्दर्शनीयश्च वाग्मी श्रीमान्बहुश्रुतः ।
कन्यापुरसमीपे तु न युक्तमिति मे मतिः ॥ १.२४०.२६ ॥
ਬਲਵਾਨ, ਸੁੰਦਰ, ਬੋਲਣ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਤੇਜਸਵੀ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਗਿਆਨਵਾਨ ਪੁਰਸ਼ ਦਾ ਕੰਨਿਆਪੁਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਰਹਿਣਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ, ਇਹ ਮੇਰਾ ਮਤ ਹੈ।
1.240.27
गुरुः शास्ता च नेता च शास्त्रज्ञो धर्मवित्तमः ।
त्वयोक्तं न विरुध्येहं करिष्यामि वचस्तव ॥ १.२४०.२७ ॥
ਤੂੰ ਗੁਰੂ, ਸ਼ਾਸਕ, ਨੇਤਾ, ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦਾ ਗਿਆਤਾ ਅਤੇ ਧਰਮ ਜਾਣਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਹੈਂ। ਜੋ ਤੂੰ ਕਿਹਾ ਹੈ ਉਸ ਦਾ ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਵਿਰੋਧ ਨਹੀਂ ਕਰਾਂਗਾ; ਤੇਰੇ ਬਚਨ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਾਂਗਾ।
1.240.28
शुभाशुभस्य विज्ञाता नान्योऽस्मि भुवि कश्चन ॥ १.२४०.२८ ॥
ਸ਼ੁਭ ਅਤੇ ਅਸ਼ੁਭ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਮੇਰੇ ਬਿਨਾਂ ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ।
1.240.29
अयं देशातिथिः श्रीमान्सर्वधर्मभृतां वरः ।
धृतिमान्विनयोपेतः सत्यबादी जितेन्द्रियः ॥ १.२४०.२९ ॥
ਇਹ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਆਇਆ ਮਹਿਮਾਨ ਹੈ, ਤੇਜਸਵੀ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਧਰਮ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੈ। ਧੀਰਜਵਾਨ, ਨਿਮਰ, ਸੱਚ ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਇੰਦਰੀਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
1.240.30
यतिलिङ्गधरो ह्येष को विजानाति मानसम् ।
त्वमिमं पुण्डरीकाक्ष नीत्वा कन्यापुरं शुभम् ॥ १.२४०.३० ॥
ਇਹ ਤਾਂ ਸੰਨਿਆਸੀ ਦਾ ਭੇਸ ਧਾਰੀ ਹੋਇਆ ਹੈ; ਇਸ ਦਾ ਮਨ ਕੌਣ ਜਾਣਦਾ ਹੈ? ਹੇ ਕਮਲਨੈਣ, ਤੂੰ ਇਸ ਨੂੰ ਸ਼ੁਭ ਕੰਨਿਆਪੁਰ ਲੈ ਜਾ।
1.240.31
निवेदय सुभद्रायै मद्वाक्यपरिचोदितः ।
भक्ष्यैर्भोज्यैश्च पानैश्च अन्नैरिष्टैश्च पूजय ॥ १.२४०.३१ ॥
ਮੇਰੇ ਬਚਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੋ ਕੇ ਸੁਭਦਰਾ ਨੂੰ ਸੂਚਿਤ ਕਰ ਅਤੇ ਚਬਾਉਣ ਵਾਲੇ ਭੋਜਨ, ਖਾਣ ਯੋਗ ਭੋਜਨ, ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਦਾਰਥ, ਅੰਨ ਅਤੇ ਪਿਆਰੀਆਂ ਵਸਤੂਆਂ ਨਾਲ ਉਸਦਾ ਆਦਰ ਕਰ।