ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 1.241
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.241.1
स तथेति प्रतिज्ञाय सहितो यतिना हरिः ।
कृत्वा तु संविदं तेन प्रहृष्टः केशवोऽभवत् ॥ १.२४१.१ ॥
ସେ 'ତଥାସ୍ତୁ' କହି ପ୍ରତିଜ୍ଞା କଲେ; ଯତି ସହିତ ହରି ତାଙ୍କ ସହ ସମ୍ବିଧା କଲେ ଏବଂ କେଶବ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ।
1.241.2
पर्वते तौ विहृत्यैव यथेष्टं कृष्णपाण्डवौ ।
तां पुरीं प्रविवेशाथ गृह्य हस्तेन पाण्डवम्।
प्रविश्य च गृहं रम्यं सर्वभोगसमन्वितम् ॥ १.२४१.२ ॥
ପର୍ବତରେ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ବିହାର କରି କୃଷ୍ଣ ଓ ପାଣ୍ଡବ ସେହି ନଗରୀରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ; ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ହାତ ଧରି ସର୍ବ ଭୋଗରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ସୁନ୍ଦର ଗୃହରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
1.241.3
पार्थमावेदयामास रुक्मिणीसत्यभामयोः ।
हृषीकेशवचः श्रुत्वा ते उभे चोचतुर्भृशम् ॥ १.२४१.३ ॥
ହୃଷୀକେଶଙ୍କ ବଚନ ଶୁଣି ରୁକ୍ମିଣୀ ଓ ସତ୍ୟଭାମା ପାର୍ଥଙ୍କୁ ଜଣାଇଲେ; ସେମାନେ ଦୁହେଁ ଅତ୍ୟଧିକ କଥା କହିଲେ।
1.241.4
मनोरथो महानेष हृदि नौ परिवर्तते ।
कदा द्रक्षाव बीभत्सुं पाण्डवं पुरमागतम् ॥ १.२४१.४ ॥
ଆମ ଦୁହିଁଙ୍କ ହୃଦୟରେ ଏହି ମହାନ ଇଚ୍ଛା ଘୂରୁଛି — ନଗରକୁ ଆସିଥିବା ପାଣ୍ଡବ ବୀଭତ୍ସୁଙ୍କୁ ଆମେ କେବେ ଦେଖିବା?
1.241.5
इत्येवं हर्षमाणे ते वदन्त्यौ सुभृशं प्रियम् ।
रुग्मिणीसत्यभामे वै दृष्ट्वा प्रीतोऽभवद्यतिः ॥ १.२४१.५ ॥
ଏହିପରି ହର୍ଷିତ ହୋଇ ସେମାନେ ଦୁହେଁ ଅତ୍ୟଧିକ ପ୍ରିୟ କଥା କହୁଥିଲେ; ରୁକ୍ମିଣୀ ଓ ସତ୍ୟଭାମାଙ୍କୁ ଦେଖି ଯତି ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ।
1.241.6
सर्वेषां हर्षमाणानां पार्थो हर्षमुपागमत् ।
प्राप्तमज्ञातरूपेण चागतं चार्जुनं हरिः ॥ १.२४१.६ ॥
ଆନନ୍ଦିତ ସମସ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପାର୍ଥ ମଧ୍ୟ ହର୍ଷ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ; ଅଜ୍ଞାତ ରୂପରେ ଆସିଥିବା ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ହରି (ଦେଖିଲେ)।
1.241.7
सत्कृत्य पूज्यमानं तु प्रीत्या चैव ह्यपूजयत् ।
स तं प्रियातिथिं श्रेष्ठं समीक्ष्य यतिमागतम् ॥ १.२४१.७ ॥
ସମ୍ମାନିତ ସେହି ଅତିଥିଙ୍କୁ ସେ ସ୍ନେହରେ ଅଧିକ ସମ୍ମାନ କଲେ। ପ୍ରିୟ ଅତିଥି, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଯତିଙ୍କୁ ଆସିଥିବା ଦେଖି ସେ ସ୍ନେହରେ ତାଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ।
1.241.8
सोदर्यां भगिनीं कृष्णः सुभद्रामिदमब्रवीत् ।
अयं देशातिथिर्भद्रे संशितव्रतवानृषिः ॥ १.२४१.८ ॥
କୃଷ୍ଣ ନିଜ ସହୋଦରା ସୁଭଦ୍ରାଙ୍କୁ କହିଲେ: 'ହେ ଭଦ୍ରେ, ଇନ୍ଦ୍ର ଏ ଦେଶର ଅତିଥି, କଠୋର ବ୍ରତଧାରୀ ଋଷି।'
1.241.9
प्राप्नोतु सततं पूजां तव कन्यापुरे वसन् ।
आर्येण च परिज्ञातः पूजनीयो यतिस्त्वया ॥ १.२४१.९ ॥
କନ୍ୟାପୁରରେ ବସବାସ କରୁଥିବା ଏହି ଅତିଥି ତୁମଠାରୁ ସଦା ସମ୍ମାନ ପାଉ। ଆର୍ଯ୍ୟ ଏଁକୁ ଭଲ ଭାବେ ଜାଣନ୍ତି; ଏହି ଯତି ତୁମ ଦ୍ୱାରା ପୂଜନୀୟ।
1.241.10
रागाद्भरस्व वार्ष्णेयि भक्ष्यैर्भोज्यैर्यतिं सदा ।
एष यद्यदृषिर्ब्रूयात्कार्यमेव न संशयः ॥ १.२४१.१० ॥
ହେ ବାର୍ଷ୍ଣେୟୀ, ସ୍ନେହରେ ଯତିଙ୍କୁ ସଦା ସ୍ୱାଦିଷ୍ଟ ଭକ୍ଷ୍ୟ-ଭୋଜ୍ୟରେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କର। ଏହି ଋଷି ଯାହା କହିବେ ତାହା ଅବଶ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ; ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
1.241.11
सखीभिः सहिता भद्रे भवास्य वशवर्तिनी ।
पुरा हि यतयो भद्रे ये भैक्षार्थमनुव्रताः ॥ १.२४१.११ ॥
ହେ ଭଦ୍ରେ, ସଖୀମାନଙ୍କ ସହିତ ମିଶି ତୁମେ ଏଁକ ବଶବର୍ତ୍ତିନୀ ହୁଅ। ହେ ଭଦ୍ରେ, ପୂର୍ବେ ଭିକ୍ଷା ପାଇଁ ବ୍ରତଧାରୀ ଯତିମାନେ ଆସୁଥିଲେ, ସେମାନେ ଏମିତି ଥିଲେ।
1.241.12
ते बभूवुर्दशार्हाणां कन्यापुरनिवासिनः ।
तेभ्यो भोज्यानि भक्ष्याणि यथाकालमतन्द्रिताः।
कन्यापुरगताः कन्याः प्रयच्छन्ति यशस्विनि ॥ १.२४१.१२ ॥
ସେମାନେ ଦଶାର୍ହଙ୍କ କନ୍ୟାପୁରର ନିବାସୀ ହେଲେ। ସେମାନଙ୍କୁ ସମୟାନୁସାରେ ଅଳସ ନ କରି ଭୋଜ୍ୟ-ଭକ୍ଷ୍ୟ ଦିଆଯାଏ। ହେ ଯଶସ୍ୱିନୀ, କନ୍ୟାପୁରକୁ ଯାଇଥିବା କନ୍ୟାମାନେ ସେମାନଙ୍କୁ ତାହା ଦିଅନ୍ତି।
1.241.13
सा तथेत्यब्रवीत्कृष्णं करिष्यामि यथाऽऽथ माम् ।
तोषयिष्यामि वृत्तेन कर्मणा च द्विजर्षभम् ॥ १.२४१.१३ ॥
ସେ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ କହିଲା, "ତୁମେ ଯେମିତି କହିଛ, ମୁଁ ସେମିତି କରିବି। ମୋ ଆଚରଣ ଓ କର୍ମରେ ମୁଁ ସେହି ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିବି।"
1.241.14
एवमेतेन रूपेण कंचित्कालं धनञ्जयः ।
उवास भक्ष्यैर्भोज्यैश्च भद्रया परमार्चितः ॥ १.२४१.१४ ॥
ଏହିପରି, ଏହି ରୂପରେ ଧନଞ୍ଜୟ କିଛି କାଳ ଭଦ୍ରା ସହିତ ରହିଲେ; ଭକ୍ଷ୍ୟ-ଭୋଜ୍ୟରେ ସେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସମ୍ମାନିତ ହେଲେ।
1.241.15
तस्य सर्वगुणोपेतां वासुदेवसहोदरीम् ।
पश्यतः सततं भद्रां प्रादुरासीन्मनोभवः ॥ १.२४१.१५ ॥
ସବୁ ଗୁଣରେ ଭରପୂର ବାସୁଦେବଙ୍କ ଭଉଣୀ ଭଦ୍ରାକୁ ସେ ନିରନ୍ତର ଦେଖୁଥିବା ବେଳେ, ତାଙ୍କ ମନରେ ମନୋଭବ (କାମ) ଜାଗ୍ରତ ହେଲା।
1.241.16
गूहयन्निव चाकारमालोक्य वरवर्णिनीम् ।
दीर्घमुष्णं विनिश्वस्य पार्थः कामवशं गतः ॥ १.२४१.१६ ॥
ସେହି ସୁନ୍ଦରୀକୁ ଦେଖି, ନିଜ ଭାବ ଲୁଚାଇବା ପରି, ପାର୍ଥ (ଅର୍ଜୁନ) ଦୀର୍ଘ ଓ ଉଷ୍ଣ ନିଶ୍ୱାସ ଛାଡ଼ି କାମବଶ ହେଲେ।
1.241.17
स कृष्णां द्रौपदीं मेने न रूपे भद्रया समाम् ।
प्राप्तां भूमान्विन्द्रसेनां साक्षाद्वा वरुणात्मजाम् ॥ १.२४१.१७ ॥
ସେ କୃଷ୍ଣା ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କୁ ରୂପରେ ଭଦ୍ରାଙ୍କ ସମାନ ଭାବି ନଥିଲେ; ପୃଥିବୀକୁ ଆସିଥିବା ବିନ୍ଦୁସେନା କିମ୍ବା ସାକ୍ଷାତ୍ ବରୁଣଙ୍କ କନ୍ୟାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସମାନ ଭାବି ନଥିଲେ।
1.241.18
अतीतकाले संप्राप्ते सर्वास्तापि सुरस्त्रियः ।
न समा भद्रया लोके इत्येवं मन्यतेऽर्जुनः ॥ १.२४१.१८ ॥
ଅତୀତ କାଳରେ ଆସିଥିବା ସମସ୍ତ ଦେବାଙ୍ଗନା ମଧ୍ୟ ଜଗତରେ ଭଦ୍ରାଙ୍କ ସମାନ ନୁହନ୍ତି ବୋଲି ଅର୍ଜୁନ ଏହିପରି ଭାବନ୍ତି।
1.241.19
अतीतसमये काले सोदर्याणां धनञ्जयः ।
न सस्मार सुभद्रायां कामाङ्कुशनिवारितः ॥ १.२४१.१९ ॥
ଅତୀତ କାଳରେ ଭଉଣୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଧନଞ୍ଜୟ ସୁଭଦ୍ରାଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କଲେ ନାହିଁ; ସେ କାମାଙ୍କୁଶରେ ନିବାରିତ ଥିଲେ।
1.241.20
क्रीडारतिपरां भद्रां सखीगणसमावृताम् ।
प्रीयते स्मार्जुनः पश्यन्स्वाहामिव विभावसुः ॥ १.२४१.२० ॥
ଖେଳ ଓ ଆନନ୍ଦରେ ରତ, ସଖୀଗଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରିଥିବା ଭଦ୍ରାଙ୍କୁ ଦେଖି ଅର୍ଜୁନ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି, ଯେପରି ଅଗ୍ନି ସ୍ୱାହାଙ୍କୁ ଦେଖି।
1.241.21
पाण्डवस्य सुभद्रायाः सकाशे तु यशस्विनः ।
समुत्पत्तिः प्रभावश्च गदेन कथितः पुरा ॥ १.२४१.२१ ॥
ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ସୁଭଦ୍ରାଙ୍କ ବିଷୟରେ, ଯଶସ୍ବୀଙ୍କ ଜନ୍ମ ଓ ପ୍ରଭାବ ପୂର୍ବରୁ ଗଦ କହିଥିଲେ।
1.241.22
श्रुत्वा चाशनिनिर्घोषं केशवेनापि धीमता ।
उपमामर्जुनं कृत्वा विस्तरः कथितः पुरा ॥ १.२४१.२२ ॥
ବଜ୍ରଗର୍ଜନ ପରି ଶବ୍ଦ ଶୁଣି, ବୁଦ୍ଧିମାନ କେଶବ ମଧ୍ୟ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ଉପମା କରି ପୂର୍ବରୁ ବିସ୍ତାରରେ କହିଥିଲେ।
1.241.23
क्रुद्धमानप्रलापश्च वृष्णीनामर्जुनं प्रति ।
पौरुषं चोपमां कृत्वा प्रावर्तत धनुष्मताम् ॥ १.२४१.२३ ॥
ବୃଷ୍ଣିମାନଙ୍କ କ୍ରୋଧ ଓ ଅହଂକାରପୂର୍ଣ୍ଣ ବିଳାପ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ପ୍ରତି ଘୂରିଲା; ଧନୁର୍ଧରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପୌରୁଷକୁ ଉପମା କରି ତାହା ଆରମ୍ଭ ହେଲା।
1.241.24
अन्योन्यकलहे चापि विवादे चापि वृष्णयः ।
अर्जुनोपि न मे तुल्यः कुतस्त्वमिति चाब्रुवन् ॥ १.२४१.२४ ॥
ପରସ୍ପର କଳହ ଓ ବିବାଦରେ ମଧ୍ୟ ବୃଷ୍ଣିମାନେ କହିଲେ, "ଅର୍ଜୁନ ମଧ୍ୟ ମୋର ସମାନ ନୁହେଁ; ତୁମେ କିପରି (ସମାନ)?"
1.241.25
जातांश्च पुत्रान्गृह्णन्त आशिषो वृष्णयोऽब्रवन् ।
अर्जुनस्य समो वीर्ये भव तात धनुर्धरः ॥ १.२४१.२५ ॥
ଜନ୍ମିତ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କୁ ଗ୍ରହଣ କରି ବୃଷ୍ଣିମାନେ ଆଶୀର୍ବାଦ କରି କହିଲେ, "ହେ ତାତ, ବୀର୍ଯ୍ୟରେ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ସମାନ ଧନୁର୍ଧର ହୁଅ।"
1.241.26
तस्मात्सुभद्रा चकमे पौरुषाद्भरतर्षभम् ।
सत्यसन्धस्य रूपेण चातुर्येण च मोहिता ॥ १.२४१.२६ ॥
ତେଣୁ ସୁଭଦ୍ରା ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କ ପୌରୁଷକୁ କାମନା କଲେ; ସତ୍ୟସନ୍ଧଙ୍କ ରୂପ ଓ ଚାତୁର୍ଯ୍ୟରେ ମୋହିତ ହୋଇ।
1.241.27
चारणातिथिसंघानां गदस्य च निशम्य सा ।
अदृष्टे कृतभावाभूत्सुभद्रा भरतर्षभे ॥ १.२४१.२७ ॥
ଚାରଣ, ଅତିଥିସଙ୍ଘ ଓ ଗଦଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ସୁଭଦ୍ରା, ଯାହାକୁ କେବେ ଦେଖି ନ ଥିଲେ ସେହି ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ ପ୍ରତି ଅନୁରାଗିଣୀ ହେଲେ।
1.241.28
कीर्तयन्ददृशे यो यः कथंचित्कुरुजाङ्गलम् ।
तं तमेव तदा भद्रा बीभत्सुं स्म हि पृच्छति ॥ १.२४१.२८ ॥
କୁରୁଜାଙ୍ଗଳର ବର୍ଣ୍ଣନା କରି କିଏ କିଏ ଦେଖା ଦେଲେ, ସେଇ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ତେବେ ଭଦ୍ରା ବୀଭତ୍ସୁ (ଅର୍ଜୁନ) ବିଷୟରେ ପଚାରୁଥିଲେ।
1.241.29
अभीक्ष्णश्रवणादेवमभीक्ष्णपरिपृच्छनात् ।
प्रत्यक्ष इव भद्रायाः पाण्डवः प्रत्यपद्यत ॥ १.२४१.२९ ॥
ନିରନ୍ତର ଶୁଣିବା ଓ ବାରମ୍ବାର ପଚାରିବା ଯୋଗୁଁ, ଏହିପରି ଭଦ୍ରାଙ୍କ ପାଖରେ ପାଣ୍ଡବ ଯେମିତି ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ହୋଇଗଲେ।
1.241.30
भुजौ भुजगसङ्काशौ ज्याघातेन किणीकृतौ ।
पार्थोऽयमिति पश्यन्त्या निःशंसयमजायत ॥ १.२४१.३० ॥
ସର୍ପ ସଦୃଶ ଦୁଇ ବାହୁ, ଧନୁର ଛିଳାର ଆଘାତରେ ଶୁଖିଲା ପଡ଼ିଥିଲା; 'ଏ ପାର୍ଥ' ବୋଲି ଦେଖୁଥିବା ତାଙ୍କର ନିଃସନ୍ଦେହ ପ୍ରତୀତି ହେଲା।
1.241.31
यथारूपं हि शुश्राव सुभद्रा भरतर्षभम् ।
तथारूपमवेक्ष्यैनं परां प्रीतिमवाप सा ॥ १.२४१.३१ ॥
ଯେଉଁ ରୂପ ସେ ଶୁଣିଥିଲା, ସେହିପରି ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କୁ ଦେଖି ସୁଭଦ୍ରା ପରମ ପ୍ରୀତି ଲାଭ କଲେ।
1.241.32
सा कदाचिदुपासीनं पप्रच्छ कुरुनन्दनम् ।
कथं देशाश्च चरिता नानाजनपदाः कथम् ॥ १.२४१.३२ ॥
ଥରେ ପାଖରେ ବସିଥିବା କୁରୁନନ୍ଦନଙ୍କୁ ସେ ପଚାରିଲେ: ଆପଣ ଦେଶ ଓ ନାନା ଜନପଦ କିପରି ଭ୍ରମଣ କଲେ?
1.241.33
सरांसि सरितश्चैव वनानि च कथं यते ।
दिशः काश्च कथं प्राप्ताश्चरता भवता सदा ॥ १.२४१.३३ ॥
ସରୋବର, ନଦୀ ଓ ବନ ଆପଣ କିପରି ଅତିକ୍ରମ କଲେ? ସଦା ଭ୍ରମଣ କରି କେଉଁ ଦିଗରେ କିପରି ପହଞ୍ଚିଲେ?
1.241.34
स तथोक्तस्तदा भद्रां बहुनर्मामृतं ब्रुवन् ।
उवाच परमप्रीतस्तथा बहुविधाः कथाः ॥ १.२४१.३४ ॥
ଏହିପରି ପଚରାଗଲେ, ସେ ପରମ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ଭଦ୍ରାଙ୍କୁ ବହୁ ପରିହାସାମୃତ ବାକ୍ୟରେ ନାନା ପ୍ରକାର କଥା କହିଲେ।
1.241.35
निशण्य विविधं तस्य लोके चरितमात्मनः ।
तथा परिगतो भावः कन्यायाः समपद्यत ॥ १.२४१.३५ ॥
ଜଗତରେ ତାଙ୍କର କରାଯାଇଥିବା ବିଭିନ୍ନ କର୍ମ ଶୁଣି କନ୍ୟାଙ୍କ ମନରେ ସେହିପରି ଭାବ ଉଦିତ ହେଲା।
1.241.36
पर्वसन्धौ तु कस्मिंश्चित्सुभद्रा भरतर्षभम् ।
रहस्येकान्तमासाद्य हर्षमाणाऽभ्यभाषत ॥ १.२४१.३६ ॥
କୌଣସି ପର୍ବସନ୍ଧି ସମୟରେ ସୁଭଦ୍ରା ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କ ନିକଟକୁ ନିର୍ଜନ ସ୍ଥାନରେ ଯାଇ ହର୍ଷର ସହିତ କହିଲେ।
1.241.37
यतिना रचता देशान्खाण्डवप्रस्थवासिनी ।
कश्चिद्भगवता दृष्टा पृथाऽस्माकं पितृष्वसा ॥ १.२४१.३७ ॥
ଯତି ଦେଶସବୁ ରଚିବା ପରେ, ଖାଣ୍ଡବପ୍ରସ୍ଥରେ ବାସ କରୁଥିବା ଆମ ପିଉସୀ ପୃଥାଙ୍କୁ କୌଣସି ଭଗବାନ ଦେଖିଲେ।
1.241.38
भ्रातृभिः प्रीयते सर्वैर्दृष्टः कच्चिद्युधिष्ठिरः ।
कच्चिद्धर्मपरो भीमो धर्मराजस्य धीमतः ॥ १.२४१.३८ ॥
ସମସ୍ତ ଭାଇମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଯୁଧିଷ୍ଠିର ପ୍ରସନ୍ନ ଭାବେ ଦେଖାଯାଉଛନ୍ତି କି? ଧର୍ମରାଜ, ବୁଦ୍ଧିମାନଙ୍କର ଧର୍ମପରାୟଣ ଭୀମ ଦେଖାଯାଉଛନ୍ତି କି?
1.241.39
निवृत्तसमयः कच्चिदपराधाद्धनञ्जयः ।
नियमे कामभोगानां वर्तमानः प्रिये रतः ॥ १.२४१.३९ ॥
କୌଣସି ଅପରାଧ ହେତୁ କି ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କର ବ୍ରତକାଳ ସମାପ୍ତ ହୋଇଛି? କାମଭୋଗର ନିୟମରେ ରହି ପ୍ରିୟାରେ ସେ ଅନୁରକ୍ତ କି?
1.241.40
क्व नु पार्थश्चरत्यद्य बहिः स वसतीर्वसन् ।
सुखोचितो ह्यदुःखार्हो दीर्घबाहुररिन्दमः ॥ १.२४१.४० ॥
ପାର୍ଥ ଆଜି କେଉଁଠି ବୁଲୁଛନ୍ତି? ବାହାରର ନିବାସରେ ବାସ କରୁଥିବା ସେ, ସୁଖରେ ଅଭ୍ୟସ୍ତ, ଦୁଃଖର ଅଯୋଗ୍ୟ, ଦୀର୍ଘବାହୁ, ଶତ୍ରୁଦମନକାରୀ।
1.241.41
कच्चिच्छ्रुतो वा दृष्टो वा पार्थो भगवताऽर्जुनः ।
निशम्य वचनं तस्यास्तामुवाच हसन्निव ॥ १.२४१.४१ ॥
ଭଗବାନ ପାର୍ଥ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ଶୁଣିଛନ୍ତି କି ଦେଖିଛନ୍ତି? ତାଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ହସୁଥିବା ପରି ସେ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ।
1.241.42
आर्या कुशलिनी कुन्ती सहपुत्रा सहस्नुषा ।
प्रीयते पश्यती पुत्रान्खाण्डवप्रस्थ आसते ॥ १.२४१.४२ ॥
ଆର୍ଯା କୁନ୍ତୀ କୁଶଳରେ ଅଛନ୍ତି; ପୁତ୍ର ଓ ପୁତ୍ରବଧୂଙ୍କ ସହିତ, ପୁତ୍ରମାନଙ୍କୁ ଦେଖି ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ଖାଣ୍ଡବପ୍ରସ୍ଥରେ ବାସ କରୁଛନ୍ତି।
1.241.43
अनुज्ञातश्च मात्रा च सोदरैश्च धनञ्जयः ।
द्वारकामावसत्येको यतिलिङ्गेन पाण्डवः ॥ १.२४१.४३ ॥
ମାତା ଓ ଭାଇମାନଙ୍କର ଅନୁମତି ପାଇ ଧନଞ୍ଜୟ, ସେହି ପାଣ୍ଡବ, ସନ୍ନ୍ୟାସୀ ବେଶରେ ଏକାକୀ ଦ୍ଵାରକାରେ ବାସ କଲେ।
1.241.44
पश्यन्ती सततं कस्मान्नाभिजानासि माधवि ।
निशण्य वचनं तस्य वासुदेवसहोदरी ॥ १.२४१.४४ ॥
ସତତ ଦେଖି ମଧ୍ୟ କାହିଁକି ତାଙ୍କୁ ଚିହ୍ନୁନ ନାହଁ, ହେ ମାଧବୀ? ତାଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ବାସୁଦେବଙ୍କ ଭଗିନୀ।
1.241.45
निश्वासबहुला तस्थौ क्षितिं विलिखती तदा ।
ततः परमसंहृष्टः सर्वशस्त्रभृतां वरः ॥ १.२४१.४५ ॥
ବାରମ୍ବାର ନିଶ୍ୱାସ ପକାଇ ସେ ଭୂମି ଖୋଳି ଠିଆ ହୋଇରହିଲେ। ସେତେବେଳେ ସମସ୍ତ ଅସ୍ତ୍ରଧାରୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ।
1.241.46
अर्जुनोऽहमिति प्रीतस्तामुवाच धनञ्जयः ।
यथा तव गतो भावः श्रवणान्मयि भामिनि ॥ १.२४१.४६ ॥
"ମୁଁ ଅର୍ଜୁନ" ବୋଲି ଆନନ୍ଦିତ ଧନଞ୍ଜୟ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ: "ହେ ଭାମିନୀ, ମୋ ବିଷୟରେ ଶୁଣି ତୁମ ମନରେ ଯେଉଁ ଭାବ ଜାଗିଲା..."
1.241.47
त्वद्गतः सततं भावस्तथा तव गुणैर्मम ।
प्रशस्तेऽहनि धर्मेण भद्रे स्वयमहं वृतः ॥ १.२४१.४७ ॥
"ତୁମ ଦିଗକୁ ମୋ ଭାବ ସତତ ଅଛି, ସେହିପରି ତୁମ ଗୁଣରୁ ମୋ ପ୍ରତି ମଧ୍ୟ। ହେ ଭଦ୍ରେ, ଶୁଭ ଦିନରେ ଧର୍ମାନୁସାରେ ମୁଁ ନିଜେ ତୁମ ଦ୍ୱାରା ବରିତ ହୋଇଛି।"
1.241.48
सत्यवानिव सावित्र्या भविष्यामि पतिस्तव ॥ १.२४१.४८ ॥
ସାବିତ୍ରୀଙ୍କ ପାଇଁ ସତ୍ୟବାନ ଯେପରି ପତି ଥିଲେ, ସେହିପରି ମୁଁ ତୁମର ପତି ହେବି।
1.241.49
एवमुक्त्वा ततः पार्थः प्रविवेश लतागृहम् ।
ततः सुभद्रा ललिता लज्जाभावसमन्विता ॥ १.२४१.४९ ॥
ଏହିପରି କହି ପାର୍ଥ ଲତାଗୃହରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ତା'ପରେ ଲଜ୍ଜାଭାବରେ ଯୁକ୍ତ ସୁନ୍ଦରୀ ସୁଭଦ୍ରା।
1.241.50
मुमोह शयने दिव्ये शयाना न तथोचिता ।
नाकरोद्यतिपूजां सा लज्जाभावमुपेयुषी ॥ १.२४१.५० ॥
ଦିବ୍ୟ ଶଯ୍ୟାରେ ଶୋଇଥିବା ସେ ମୋହିତ ହେଲା; ତାହା ତା ପାଇଁ ଉଚିତ ନଥିଲା। ଲଜ୍ଜାଭାବ ପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇ ସେ ଅତିଥି ପୂଜା କଲା ନାହିଁ।
1.241.51
कन्यापुरे तु यद्वृत्तं ज्ञात्वा दिव्येन चक्षुषा ।
शशास रुक्मिणीं कृष्णो भोजनादि तदार्जुने ॥ १.२४१.५१ ॥
କନ୍ୟାପୁରରେ ଯାହା ଘଟିଥିଲା ତାହା ଦିବ୍ୟ ଚକ୍ଷୁରେ ଜାଣି କୃଷ୍ଣ ରୁକ୍ମିଣୀଙ୍କୁ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ପାଇଁ ଭୋଜନ ଆଦି ବିଷୟରେ ଆଦେଶ ଦେଲେ।
1.241.52
तदाप्रभृति तां भद्रां चिन्तयन्वै धनञ्जयः ।
आस्ते स्म स तदाऽऽरामे कामेन भृशपीडितः ॥ १.२४१.५२ ॥
ସେହିଦିନଠାରୁ ଧନଞ୍ଜୟ ସେହି କଲ୍ୟାଣୀ ସୁଭଦ୍ରାଙ୍କ ବିଷୟରେ ଚିନ୍ତା କରି, କାମରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପୀଡ଼ିତ ହୋଇ ସେହି ଉଦ୍ୟାନରେ ରହିଲେ।
1.241.53
सुभद्रा चापि न स्वस्था पार्थं प्रति बभूव सा ।
कृशा विवर्णवदना चिन्ताशोकपरायणा ॥ १.२४१.५३ ॥
ସୁଭଦ୍ରା ମଧ୍ୟ ପାର୍ଥଙ୍କ ପ୍ରତି ସ୍ୱସ୍ଥ ରହିଲେ ନାହିଁ। ସେ କୃଶ, ମ୍ଳାନ ମୁଖରେ, ଚିନ୍ତା ଓ ଶୋକରେ ମଗ୍ନ ହେଲେ।
1.241.54
निश्वासपरमा भद्रा मानसेन मनस्विनी ।
न शय्यासनभोगेषु रतिं विन्दति केनचित् ॥ १.२४१.५४ ॥
ନିଃଶ୍ୱାସରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, କଲ୍ୟାଣୀ, ମନରେ ବ୍ୟଥିତ ସେହି ମନସ୍ୱିନୀ ଶଯ୍ୟା, ଆସନ, ଭୋଗରୁ କୌଣସିଟିରେ ଆନନ୍ଦ ପାଏ ନାହିଁ।
1.241.55
न नक्तं न दिवा शेते बभूवोन्मत्तदर्शना ।
एवं शोकपरां भद्रां देवी वाक्यमथाब्रवीत्।
मा शोकं कुरु वार्ष्णेयि धृतिमालम्ब्य शोभने ॥ १.२४१.५५ ॥
ରାତିରେ କି ଦିନରେ ସେ ଶୋଇ ନ ଥିଲା; ଉନ୍ମତ୍ତା ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲା। ଏହିପରି ଶୋକରେ ମଗ୍ନ ଭଦ୍ରାକୁ ଦେବୀ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ — ହେ ବାର୍ଷ୍ଣେୟୀ, ଶୋକ କର ନାହିଁ; ଧୈର୍ଯ୍ୟ ଧର, ହେ ଶୋଭନେ।
1.241.56
रुक्मिण्येवं सुभद्रां तां कृष्णस्यानुमते तदा ।
रहोगत्य तदा श्वश्रूं देवकीं वाक्यमब्रवीत् ॥ १.२४१.५६ ॥
କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଅନୁମତିରେ ସେତେବେଳେ ରୁକ୍ମିଣୀ ସୁଭଦ୍ରାଙ୍କୁ ଏପରି କହିଲେ; ପରେ ନିର୍ଜନରେ ଯାଇ ଶାଶୁ ଦେବକୀଙ୍କୁ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।
1.241.57
अर्जुनो यतिरूपेण ह्यागतः सुसमाहितः ।
कन्यापुरमथाविश्य पूजितो भद्रया मुदा ॥ १.२४१.५७ ॥
ଅର୍ଜୁନ ଯତିଙ୍କ ରୂପରେ ଆସିଛନ୍ତି, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସଂଯତ ହୋଇ। କନ୍ୟାପୁରରେ ପ୍ରବେଶ କରି ଭଦ୍ରାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆନନ୍ଦରେ ସମ୍ମାନିତ ହେଲେ।
1.241.58
तं विदित्वा सुभद्रापि लज्जया परिमोहिता ।
दिवानिशं शयाना सा नाकरोद्भोजनादिकम् ॥ १.२४१.५८ ॥
ତାଙ୍କୁ ଚିହ୍ନି ସୁଭଦ୍ରା ମଧ୍ୟ ଲଜ୍ଜାରେ ମୋହିତ ହେଲେ। ଦିନରାତି ଶୋଇ ରହି ସେ ଭୋଜନ ଆଦି କିଛି କଲେ ନାହିଁ।
1.241.59
एवमुक्ता तया देवी भद्रां शोकपरायणाम् ।
तत्समीपं समागत्य श्लक्ष्णं वाक्यमथाब्रवीत् ॥ १.२४१.५९ ॥
ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଏପରି କୁହାଯାଇ ଦେବୀ ଶୋକରେ ମଗ୍ନ ଭଦ୍ରାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସି ମୃଦୁ ବାକ୍ୟରେ କହିଲେ।
1.241.60
मा शोकं कुरु वार्ष्णेयि धृतिमालम्ब्य शोभने ।
राज्ञे निवेदयित्वापि वसुदेवाय धीमते ॥ १.२४१.६० ॥
ହେ ବାର୍ଷ୍ଣେୟୀ, ଶୋକ କର ନାହିଁ; ଧୈର୍ଯ୍ୟ ଧର, ହେ ଶୋଭନେ। ରାଜା ଏବଂ ବୁଦ୍ଧିମାନ ବସୁଦେବଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଜଣାଇ।
1.241.61
कृष्णायापि तथा भद्रे प्रहर्षं कारयामि ते ।
पश्चाज्जानामि ते वार्तां मा शोकं कुरु भामिनि ॥ १.२४१.६१ ॥
କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସେପରି ଜଣାଇ, ହେ ଭଦ୍ରେ, ମୁଁ ତୁମକୁ ଆନନ୍ଦିତ କରିବି। ପରେ ତୁମର ସମାଚାର ମୁଁ ଜାଣିବି; ହେ ଭାମିନୀ, ଶୋକ କର ନାହିଁ।
1.241.62
एवमुक्त्वा तु सा माता भद्रायाः प्रियकारिणी ।
निवेदयामास तदा भद्रामानकदुन्दुभेः ॥ १.२४१.६२ ॥
ଏପରି କହି, ଭଦ୍ରାର ପ୍ରିୟକାରିଣୀ ସେ ମାତା ସେତେବେଳେ ଭଦ୍ରା ବିଷୟରେ ଆନକଦୁନ୍ଦୁଭିଙ୍କୁ ଜଣାଇଲେ।
1.241.63
रहस्येकासना तत्र भद्राऽस्वस्थेति चाब्रवीत् ।
आरामे तु यतिः श्रीमानर्जुनश्चेति नः श्रुतम् ॥ १.२४१.६३ ॥
ସେଠାରେ ଏକାନ୍ତରେ ବସିଥିବା ଭଦ୍ରା କହିଲା ଯେ ସେ ଅସୁସ୍ଥ। ଆମେ ଶୁଣିଛୁ ଯେ ଉଦ୍ୟାନରେ ଯତି ରୂପେ ଶ୍ରୀମାନ ଅର୍ଜୁନ ଅଛନ୍ତି।
1.241.64
अक्रूराय च कृष्माय आहुकाय च सात्येकः ।
निवेद्यतां महाप्राज्ञ श्रोतव्यं यदि बान्धवैः ॥ १.२४१.६४ ॥
ଅକ୍ରୂର, କୃଷ୍ଣ ଓ ଆହୁକଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସାତ୍ୟକି ଜଣାଉ — ହେ ମହାପ୍ରାଜ୍ଞ, ଯଦି ବାନ୍ଧବମାନେ ଶୁଣିବା ଉଚିତ ହୁଏ।
1.241.65
वसुदेवस्तु तच्छ्रुत्वा अक्रूराहुकयोस्तथा ।
निवेदयित्वा कृष्णेन मन्त्रयामास तैस्तदा ॥ १.२४१.६५ ॥
ବସୁଦେବ ତାହା ଶୁଣି, ଅକ୍ରୂର ଓ ଆହୁକଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସେପରି ଜଣାଇ, ସେତେବେଳେ କୃଷ୍ଣ ଓ ସେମାନଙ୍କ ସହିତ ମନ୍ତ୍ରଣା କଲେ।
1.241.66
इदं कार्यमिदं कृत्यमिदमेवेति निश्चितः ।
अक्रूरश्चोग्रसेनश्च सात्यकिश्च गदस्तथा ॥ १.२४१.६६ ॥
'ଏହା ହିଁ କରଣୀୟ, ଏହା ହିଁ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ, ଏହା ହିଁ ନିଶ୍ଚିତ' ବୋଲି ସ୍ଥିର କରି ଅକ୍ରୂର, ଉଗ୍ରସେନ, ସାତ୍ୟକି ଓ ଗଦ ମଧ୍ୟ।
1.241.67
पृथुश्रवाश्च कृष्णश्च सहिताः शिनिना मुहुः ।
रुक्मिणी सत्यभामा च देवकी रोहिणी तथा ॥ १.२४१.६७ ॥
ପୃଥୁଶ୍ରବା ଓ କୃଷ୍ଣ ଶିନି ସହିତ ବାରମ୍ବାର ମିଳିତ ହେଲେ; ରୁକ୍ମିଣୀ, ସତ୍ୟଭାମା, ଦେବକୀ ଓ ରୋହିଣୀ ମଧ୍ୟ ସେପରି।
1.241.68
वसुदेवेन सहिताः पुरोहितमते स्थिताः ।
विवाहं मन्त्रयामासुर्द्वादशेऽहनि भारत ॥ १.२४१.६८ ॥
ବସୁଦେବଙ୍କ ସହିତ, ପୁରୋହିତଙ୍କ ମତରେ ବସି, ଦ୍ୱାଦଶ ଦିନରେ ବିବାହ ବିଷୟରେ ମନ୍ତ୍ରଣା କଲେ, ହେ ଭାରତ।
1.241.69
अज्ञातं रौहिणेयस्य उद्धवस्य च भारत ।
विवाहं तु सुभद्रायाः कर्तुकामो गदाग्रजः ॥ १.२४१.६९ ॥
ହେ ଭାରତ, ରୌହିଣେୟ (ବଳରାମ) ଓ ଉଦ୍ଧବଙ୍କ ଅଜ୍ଞାତରେ, ସୁଭଦ୍ରାଙ୍କ ବିବାହ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ଗଦାଗ୍ରଜ (କୃଷ୍ଣ)।
1.241.70
महादेवस्य पूजार्थं महोत्सव इति ब्रुवन् ।
चतुस्त्रिंशदहोरात्रं सुभद्रार्तिप्रशान्तये ॥ १.२४१.७० ॥
ମହାଦେବଙ୍କ ପୂଜା ପାଇଁ ଏହା ମହୋତ୍ସବ ବୋଲି କହି, ସୁଭଦ୍ରାଙ୍କ ଦୁଃଖ ଶାନ୍ତ କରିବା ପାଇଁ ଚଉତିରିଶ ଦିନରାତି।
1.241.71
नगरे घोषयास हितार्थं सव्यसाचिनः ।
इतश्चतुर्थे त्वहनि अन्तर्द्वीपं तु गम्यताम् ॥ १.२४१.७१ ॥
ନଗରରେ ସବ୍ୟସାଚୀ (ଅର୍ଜୁନ)ଙ୍କ ହିତ ପାଇଁ ଘୋଷଣା କରାଗଲା: ଏଠାରୁ ଚତୁର୍ଥ ଦିନରେ ଅନ୍ତର୍ଦ୍ୱୀପକୁ ଯିବାକୁ ହେବ।
1.241.72
सदारैः सानुयात्रैश्च सपुत्रैः सहबाधवैः ।
गन्तव्यं सर्ववर्मैश्च गन्तव्यं सर्वयादवैः ॥ १.२४१.७२ ॥
ପତ୍ନୀ, ଅନୁଚର, ପୁତ୍ର ଓ ବନ୍ଧୁଙ୍କ ସହିତ ଯିବା ଉଚିତ; ସମସ୍ତ କବଚଧାରୀ ଓ ସମସ୍ତ ଯାଦବ ମଧ୍ୟ ଯିବେ।
1.241.73
एवमुक्तास्तु ते सर्वे तथा चक्रुश्च सर्वशः ।
ततः सर्वदशार्हाणामन्तर्द्वीपे च भारत ॥ १.२४१.७३ ॥
ଏପରି କୁହାଯାଇ ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ସେହିପରି ସର୍ବତୋଭାବେ କଲେ। ତା'ପରେ, ହେ ଭାରତ, ସମସ୍ତ ଦାଶାର୍ହ ଦ୍ୱୀପ ଭିତରେ।
1.241.74
चतुस्त्रिंशदहोरात्रं बभूव परमोत्सवः ।
कृष्णरामाहुकाक्रूरप्रद्युम्नशिनिसत्यकाः ॥ १.२४१.७४ ॥
ଚଉତିରିଶ ଦିନ ରାତି ମହା ଉତ୍ସବ ହେଲା — କୃଷ୍ଣ, ରାମ, ଆହୁକ, ଅକ୍ରୂର, ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ, ଶିନି ଓ ସତ୍ୟକ।
1.241.75
समुद्रं प्रययुर्हृष्टाः कुकुरान्धकवृष्णयः ।
युक्तयन्त्रपताकाभिर्वृष्णयो ब्राह्मणैः सह ॥ १.२४१.७५ ॥
ହର୍ଷିତ କୁକୁର, ଅନ୍ଧକ, ବୃଷ୍ଣିମାନେ ସମୁଦ୍ର ଆଡ଼କୁ ଗଲେ — ରଥ ଓ ପତାକା ସହିତ; ବୃଷ୍ଣିମାନେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ସହିତ।
1.241.76
समुद्रं प्रययुर्नौभिः सर्वे पुरनिवासिनः ।
ततस्त्वरितमागत्य दाशार्हगणपूजितम् ॥ १.२४१.७६ ॥
ନଗରବାସୀ ସମସ୍ତେ ଡଙ୍ଗାରେ ସମୁଦ୍ର ଆଡ଼କୁ ଗଲେ। ତା'ପରେ ଶୀଘ୍ର ଆସି, ଦାଶାର୍ହ ଗଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ ସ୍ଥାନରେ।
1.241.77
सुभद्रा पुण्डरीकाक्षमब्रवीद्यतिशासनात् ।
कृत्यवान्द्वादशाहानि स्थाता स भगवानिह ॥ १.२४१.७७ ॥
ସୁଭଦ୍ରା କମଳନୟନଙ୍କୁ କହିଲେ — ଯତିମାନଙ୍କ ଆଦେଶରେ, କର୍ତ୍ତବ୍ୟବାନ ହୋଇ; "ବାର ଦିନ ସେହି ଭଗବାନ ଏଠାରେ ରହିବେ।"
1.241.78
तिष्ठतस्तस्य कः कुर्यादुपस्थानविधिं सदा ।
तमुवाच हृषीकेशः कस्त्वदन्यो विशेषतः ॥ १.२४१.७८ ॥
ସେ ରହିବା ସମୟରେ ଉପସ୍ଥାନ ବିଧି ସଦା କିଏ କରିବ? ହୃଷୀକେଶ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ — "ତୁମ ବ୍ୟତୀତ ବିଶେଷ ଭାବେ ଆଉ କିଏ?"
1.241.79
तमृषिं प्रत्युपस्थातुमितो नार्हति माधवि ।
त्वमेवास्मन्मतेनाद्य महर्षेर्वशवर्तिनी ॥ १.२४१.७९ ॥
ହେ ମାଧବୀ, ସେହି ଋଷିଙ୍କୁ ସେବା କରିବା ପାଇଁ ଏଠାରୁ ଆଉ କେହି ଯୋଗ୍ୟ ନୁହଁନ୍ତି। ଆଜି ଆମ ମତରେ ତୁମେ ହିଁ ସେହି ମହର୍ଷିଙ୍କ ବଶବର୍ତ୍ତିନୀ ହୁଅ।
1.241.80
कुरु सर्वाणि कार्याणि कीर्तिं धर्ममवेक्ष्य च ।
तस्य चातिथिमुख्यस्य सर्वेषां च तपस्विनाम् ॥ १.२४१.८० ॥
କୀର୍ତ୍ତି ଓ ଧର୍ମକୁ ବିଚାରି ସମସ୍ତ କର୍ମ କର। ସେହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅତିଥି ଓ ସମସ୍ତ ତପସ୍ବୀଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସେପରି କର।
1.241.81
संविधानपरा भद्रे भव त्वं वशवर्तिनी ॥ १.२४१.८१ ॥
ହେ ଭଦ୍ରେ, ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ତତ୍ପର ଓ ବଶବର୍ତ୍ତିନୀ ହୁଅ।
1.241.82
एवमादिश्य भिक्षां च भद्रां च मधुसूदनः ।
ययौ शङ्खप्रणादेन भेरीणां निस्वनेन च ॥ १.२४१.८२ ॥
ଏପରି ଶୁଭ ଭିକ୍ଷା ବିଷୟରେ ଆଦେଶ ଦେଇ ମଧୁସୂଦନ ଶଙ୍ଖଧ୍ୱନି ଓ ଭେରୀ ନିନାଦ ସହିତ ଚାଲିଗଲେ।
1.241.83
ततस्तु द्वीपमासाद्य दानधर्मपरायणाः ।
उग्रसेनमुखाश्चान्ये विजहुः कुकुरान्धकाः ॥ १.२४१.८३ ॥
ତା'ପରେ ଦ୍ୱୀପରେ ପହଞ୍ଚି, ଦାନଧର୍ମରେ ତତ୍ପର ଉଗ୍ରସେନ ପ୍ରମୁଖ କୁକୁର ଓ ଅନ୍ଧକମାନେ ଆନନ୍ଦ କଲେ।
1.241.84
पटहानां प्रणादैश्च भेरीणां निस्वनेन च ।
सप्तयोजनविस्तार आयतो दशयोजनम् ॥ १.२४१.८४ ॥
ପଟହର ଧ୍ୱନି ଓ ଭେରୀର ନିନାଦରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଏହା ସାତ ଯୋଜନ ପ୍ରସ୍ଥ ଓ ଦଶ ଯୋଜନ ଦୀର୍ଘ ଥିଲା।
1.241.85
बभूव स महाद्वीपः सपर्वतमहावनः ।
सेतुपुष्करिणीजालैराक्रीडः सर्वसात्वताम् ॥ १.२४१.८५ ॥
ସେହି ମହାଦ୍ୱୀପ ପର୍ବତ ଓ ବିଶାଳ ବନ ସହିତ ହେଲା, ସେତୁ ଓ ପଦ୍ମପୁଷ୍କରିଣୀର ଜାଲରେ ଯୁକ୍ତ, ସମସ୍ତ ସାତ୍ୱତଙ୍କ କ୍ରୀଡ଼ାସ୍ଥଳ।
1.241.86
वापीपल्वलसङ्घैश्च काननैश्च मनोरमैः ।
वासुदेवस्य क्रीडार्थं योग्यः सर्वप्रहर्षतः ॥ १.२४१.८६ ॥
ବାବୁଡ଼ି, ପୋଖରୀ ଓ ମନୋରମ ବନରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ସେ ବାସୁଦେବଙ୍କ କ୍ରୀଡ଼ା ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ ଥିଲା, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଅତ୍ୟଧିକ ଆନନ୍ଦ ଦେଉଥିଲା।
1.241.87
कुकुरान्धकवृष्णीनां तथा प्रियकरस्तदा ।
बभूव परमोपेतस्त्रिविष्टप इवापरः ॥ १.२४१.८७ ॥
କୁକୁର, ଅନ୍ଧକ ଓ ବୃଷ୍ଣିମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସେତେବେଳେ ତାହା ପ୍ରିୟ ଥିଲା; ପରମ ଗୁଣରେ ଯୁକ୍ତ, ଯେମିତି ଅନ୍ୟ ସ୍ୱର୍ଗ।
1.241.88
चतुस्त्रिंशदहोरात्रं दानधर्मपरायणाः ।
उग्रसेनमुखाः सर्वे विजहुः कुकुरान्धकाः ॥ १.२४१.८८ ॥
ଚଉତିରିଶ ଦିନରାତି ଦାନଧର୍ମରେ ନିବିଷ୍ଟ ହୋଇ, ଉଗ୍ରସେନଙ୍କୁ ଆଗରେ ରଖି ସମସ୍ତ କୁକୁର ଓ ଅନ୍ଧକ ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କଲେ।
1.241.89
विचित्रमाल्याभरणाश्चित्रगन्धानुलेपनाः ।
विहाराभिगताः सर्वे यादवा हर्षसंयुताः ॥ १.२४१.८९ ॥
ବିଚିତ୍ର ମାଳା ଓ ଅଳଙ୍କାର ପିନ୍ଧି, ବିଭିନ୍ନ ସୁଗନ୍ଧ ଲେପି, ବିହାରରେ ନିମଗ୍ନ ସମସ୍ତ ଯାଦବ ହର୍ଷରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲେ।
1.241.90
सुनृत्तगीतवादित्रै रममाणास्तदाऽभवन् ।
प्रतियाते दशार्हाणामृषभे शार्ङ्गधन्वनि।
सुभध्रोद्वाहनं पार्थः प्राप्तकालममन्यत ॥ १.२४१.९० ॥
ଉତ୍ତମ ନୃତ୍ୟ, ଗୀତ ଓ ବାଦ୍ୟରେ ସେମାନେ ସେତେବେଳେ ରମଣ କରୁଥିଲେ। ଦଶାର୍ହଙ୍କ ବୃଷଭ ଶାର୍ଙ୍ଗଧନ୍ୱା ଫେରିଯିବାପରେ, ପାର୍ଥ ସୁଭଦ୍ରାଙ୍କ ବିବାହର ସମୟ ଆସିଛି ବୋଲି ଭାବିଲେ।