మహాభారతం · అధ్యాయం 1.243
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.243.1
वृष्म्यन्धकपुरात्तस्मादपयातुं धनञ्जयः ।
विनिश्चित्य तया सार्धं सुभद्रामिदमब्रवीत् ॥ १.२४३.१ ॥
వృష్ణి-అంధక నగరం నుండి అక్కడి నుండి బయలుదేరాలని నిశ్చయించుకున్న ధనంజయుడు ఆమెతో కలిసి సుభద్రతో ఇలా అన్నాడు.
1.243.2
द्विजानां गुणमुख्यानां यथार्हं प्रतिपादय ।
भोज्यैर्भक्ष्यैश्च कामैश्च स्वपुरीं प्रतियास्यताम् ॥ १.२४३.२ ॥
గుణాలలో ప్రధానులైన ద్విజులకు తగినట్లుగా భోజ్యాలు, భక్ష్యాలు, కోరికల వస్తువులు ఇచ్చి వారిని తమ నగరానికి తిరిగి వెళ్ళనివ్వు.
1.243.3
आत्मनश्च समुद्दिश्य महाव्रतसमापनम् ।
गच्छ भद्रे स्वयं तूर्णं महाराजनिवेशनम् ॥ १.२४३.३ ॥
మనకోసం, మహావ్రత సమాప్తి కోసం, ఓ భద్రే, నీవే త్వరగా మహారాజు నివాసానికి వెళ్ళు.
1.243.4
तेजोबलजवोपेतैः शुक्लैर्हयवरोत्तमैः ।
वाजिभिः शैव्यसुग्रीवमेघपुष्पबलाहकैः ॥ १.२४३.४ ॥
తేజస్సు, బలం, వేగంతో కూడిన తెల్లని శ్రేష్ఠ గుర్రాలతో — శైవ్య, సుగ్రీవ, మేఘపుష్ప, బలాహక అనే గుర్రాలతో.
1.243.5
युक्तं रथवरं तूर्णमिहानय सुसत्कृतम् ।
व्रतार्थमिति भाषित्वा सखीभिः सुभगे सह ॥ १.२४३.५ ॥
కట్టబడిన శ్రేష్ఠ రథాన్ని త్వరగా ఇక్కడికి తీసుకురా, బాగా అలంకరించి. 'వ్రతం కోసం' అని చెప్పి, ఓ సుభగే, చెలికత్తెలతో కలిసి.
1.243.6
क्षिप्रमादाय पर्येहि सह सर्वायुधेन च ।
अनुकर्षान्तपताकाश्च तूणीरांश्च धनूंषि च ॥ १.२४३.६ ॥
త్వరగా అన్ని ఆయుధాలతో పాటు, తాళ్ళు, చివరి పతాకలు, అంబుల పొదులు, విల్లులు కూడా తీసుకుని నా దగ్గరకు రా.
1.243.7
सर्वान्रथवरे स्थाप्य सोत्सेधाश्च महागदाः ॥ १.२४३.७ ॥
అన్నిటినీ శ్రేష్ఠమైన రథంలో ఉంచి, ఎత్తైన మహా గదలను కూడా.
1.243.8
अर्जुनेनैवमुक्ता सा सुभद्रा भद्रभाषिणी ।
जगाम नृपतेर्वेश्म सखीभिः सहिता तदा ॥ १.२४३.८ ॥
అర్జునుడు ఇలా చెప్పగా, శుభవాక్కులు పలికే సుభద్ర అప్పుడు స్నేహితురాళ్ళతో కలిసి రాజభవనానికి వెళ్లింది.
1.243.9
व्रतार्थमिति तत्रस्थान्रक्षिणो वाक्यमब्रवीत् ।
रथेनानेन यास्यामि महाव्रतसमापनम् ॥ १.२४३.९ ॥
"వ్రతం కోసం" అని అక్కడ నిలిచిన రక్షకులతో ఆమె మాట అన్నది: "ఈ రథంలో మహావ్రత సమాప్తికి వెళ్తాను."
1.243.10
शैब्यसुग्रीवयुक्तेन सायुधेनैव शार्ङ्गिणः ।
रथेन रमणीयेन प्रयास्यामि व्रतार्थिनी ॥ १.२४३.१० ॥
శైబ్య, సుగ్రీవులతో కట్టబడిన, ఆయుధాలతో కూడిన, శార్ఙ్గి (కృష్ణుని) అందమైన రథంలో, వ్రతార్థినిగా నేను వెళ్తాను.
1.243.11
सुभध्रयैवमुक्ते तु जनाः प्राञ्जलयोऽभवन् ।
योजयित्वा रथवरं कल्याणैरभिभाष्य ताम् ॥ १.२४३.११ ॥
సుభద్ర ఇలా చెప్పగానే జనులు అంజలి ఘటించారు; శ్రేష్ఠ రథాన్ని పూన్చి, మంగళవచనాలతో ఆమెతో మాట్లాడారు.
1.243.12
यथोक्तं सर्वमारोप्य आयुधानि च भामिनी ।
क्षिप्रमादाय कल्याणी सुभद्राऽर्जुनमब्रवीत् ॥ १.२४३.१२ ॥
చెప్పినట్లే అన్నీ, ఆయుధాలనూ ఎక్కించి, త్వరగా తీసుకుని, కల్యాణి భామిని సుభద్ర అర్జునునితో ఇలా అన్నది.
1.243.13
रथोऽयं रथिनां श्रेष्ठ आनीतस्तव शासनात् ।
स त्वं याहि यथाकामं कुरून्कौरवनन्दन ॥ १.२४३.१३ ॥
రథికులలో శ్రేష్ఠుడా, మీ ఆజ్ఞ మేరకు ఈ రథం తీసుకురాబడింది. కౌరవులకు ఆనందదాయకుడా, మీరు కోరినట్లు కురువుల వద్దకు వెళ్లండి.
1.243.14
निवेद्य तु रथं भर्तुः सुभद्रा भद्रसंमता ।
ब्राह्मणानां तदा हृष्टा ददौ सा विविधं वसु ॥ १.२४३.१४ ॥
శుభప్రదంగా గౌరవింపబడిన సుభద్ర, భర్తకు రథాన్ని సమర్పించి, అప్పుడు సంతోషంతో బ్రాహ్మణులకు వివిధ ధనాన్ని ఇచ్చింది.
1.243.15
स्नेहवन्ति च भोज्यानि प्रददावीप्सितानि च ।
यथाकामं यथाश्रद्धं वस्त्राणि विविधानि च ॥ १.२४३.१५ ॥
ఆమె స్నేహపూర్వకమైన, కోరిన భోజనాలను, ఇష్టానుసారం మరియు శ్రద్ధానుసారం వివిధ వస్త్రాలను కూడా ఇచ్చింది.
1.243.16
तर्पिता विविधैर्भोज्यैस्तान्यवाप्य वसूनि च ।
ब्राह्मणाः स्वगृहं जग्मुः प्रयुज्य परमाशिषः ॥ १.२४३.१६ ॥
వివిధ భోజనాలతో తృప్తి పొంది, ఆ ధనాన్ని పొంది, బ్రాహ్మణులు శ్రేష్ఠమైన ఆశీర్వచనాలు పలుకుతూ తమ ఇళ్లకు వెళ్లారు.
1.243.17
सुभद्रया तु विज्ञप्तः पूर्वमेव धनञ्जयः ।
अभीशुग्रहणे पार्थ न मेऽस्ति सदृशो भुवि ॥ १.२४३.१७ ॥
సుభద్ర ముందే తెలియజేయబడిన ధనంజయుడు, "పార్థా, కళ్లెం పట్టుకోవడంలో భూమిపై నాకు సమానుడు ఎవరూ లేరు" అన్నాడు.
1.243.18
तस्मात्सा पूर्वमारुह्य रश्मीञ्जग्राह माधवी ।
सोदरा वासुदेवस्य कृतस्वस्त्ययना हयान् ॥ १.२४३.१८ ॥
అందుచేత వాసుదేవుని సోదరి మాధవి, ముందుగా ఎక్కి, మంగళకార్యాలు చేసి, గుర్రాల కళ్లెాలను పట్టుకుంది.
1.243.19
व्यत्ययित्वा तु तल्लिङ्गं यतिवेषं धनञ्जयः ।
आमुच्य कवचं वीरः समुच्छ्रितमहद्धनुः ॥ १.२४३.१९ ॥
అతడు తన గుర్తును మార్చి యతి వేషం ధరించాడు; వీరుడైన ధనంజయుడు కవచాన్ని విప్పి, ఎత్తిన మహా ధనుస్సును పట్టుకున్నాడు.
1.243.20
आरुरोह रथश्रेष्ठं शुक्लवासा धनञ्जयः ।
महेन्द्रदत्तं मुकुटं तथैवाभरणानि च ॥ १.२४३.२० ॥
తెల్లని వస్త్రాలు ధరించిన ధనంజయుడు శ్రేష్ఠమైన రథాన్ని ఎక్కాడు; మహేంద్రుడు (ఇంద్రుడు) ఇచ్చిన కిరీటాన్ని, అలాగే ఆభరణాలను ధరించాడు.
1.243.21
अलङ्कृत्य तु कौन्तेयः प्रयातुमुपचक्रमे ।
ततः कन्यापुरे घोषस्तुमुलः समपद्यत ॥ १.२४३.२१ ॥
అలంకరించుకున్న కౌంతేయుడు ప్రయాణం ప్రారంభించాడు; అప్పుడు కన్యాపురంలో ఒక మహా కోలాహలం చెలరేగింది.
1.243.22
दृष्ट्वा नववरं पार्थं बाणखड्गधनुर्धरम् ।
अभीशुहस्तां सुश्रोणीमर्जुनेन रथे स्थिताम् ॥ १.२४३.२२ ॥
కొత్త వరుడైన పార్థుడిని బాణం, ఖడ్గం, ధనుస్సు ధరించినవానిగా చూసి, చేతిలో కళ్లెం పట్టుకుని అర్జునునితో రథంపై నిలిచి ఉన్న సుందరమైన నడుము గల స్త్రీని...
1.243.23
ऊचुः कन्यास्तदा यान्तीं वासुदेवसहोदराम् ।
सर्वकामसमृद्धा त्वं सुभद्रे भद्रभाषिणि ॥ १.२४३.२३ ॥
అప్పుడు కన్యలు ప్రయాణిస్తున్న వాసుదేవుని సోదరితో అన్నారు: "ఓ సుభద్రా, మంచి మాటలాడేదానా, నీవు అన్ని కోరికలతో సమృద్ధిగా ఉన్నావు."
1.243.24
वासुदेवप्रियं लब्ध्वा भर्तारं वीरमर्जुनम् ।
सर्वसीमन्तिनीनां त्वां श्रेष्ठां कृष्णसहोदरीम् ॥ १.२४३.२४ ॥
వాసుదేవునికి ప్రియురాలా, వీరుడైన అర్జునుని భర్తగా పొంది, అందరు సౌభాగ్యవతులలో నీవు శ్రేష్ఠురాలివి, కృష్ణుని సోదరీ.
1.243.25
मन्यामहे महाभागे सुभद्रे भद्रभाषिणि ।
यस्मात्सर्वमनुष्याणां श्रेष्ठो भर्ता तवार्जुनः ॥ १.२४३.२५ ॥
ఓ మహాభాగ్యవతి సుభద్రా, శుభవచనాలు పలికే దానా, మానవులందరిలో శ్రేష్ఠుడు నీ భర్త అర్జునుడే అని మేము భావిస్తున్నాము.
1.243.26
उपपन्नस्त्वया वीरः सर्वलोकमहारथः ।
हे प्रयाहि गृहान्भद्रे सुहृद्भिः संगमोऽस्तु ते ॥ १.२४३.२६ ॥
నీవు వీరుడూ, సర్వలోకాలలోనూ మహారథుడూ అయిన ఇతనిని పొందావు. ఓ భద్రే, ఇంటికి వెళ్ళు; నీ మిత్రులతో నీకు కలయిక కలుగు గాక.
1.243.27
एवमुक्ता प्रहृष्टाभिः सखीभिः प्रतिनन्दिता ।
भद्रा भद्रजवोपेतानश्वान्पुनरचोदयत् ॥ १.२४३.२७ ॥
ఆనందించిన చెలికత్తెలు ఇలా పలకగా, వారిచే అభినందించబడిన భద్ర శుభవేగం గల గుఱ్ఱాలను మళ్ళీ నడిపించింది.
1.243.28
पार्श्वे चामरहस्ता सा सखी तस्याङ्गनाऽभवत् ।
ततः कन्यापुरद्वारात्सघोषादभिनिःसृतम् ॥ १.२४३.२८ ॥
ఆమె పక్కన చామరం చేతిలో ధరించిన ఆ చెలికత్తె ఆమె పరిచారిక అయింది. అప్పుడు కన్యాపురం ద్వారం నుండి ధ్వనితో కూడిన రథం బయలుదేరింది.
1.243.29
ददृशुस्तं रथश्रेष्ठं जना जीमूतनिस्वनम् ।
सुभद्रासङ्गृहीतस्य रथस्य महतः स्वनम् ॥ १.२४३.२९ ॥
మేఘగర్జనలా ధ్వనించే ఆ శ్రేష్ఠ రథాన్ని ప్రజలు చూశారు; సుభద్రచే గ్రహించబడిన వీరుని ఆ మహారథ ధ్వనిని విన్నారు.
1.243.30
मेघस्वनमिवाकाशे शुश्रुवुः पुरवासिनः ।
सुभद्रया तु संपन्ने तिष्ठन्रथवरेऽर्जुनः ॥ १.२४३.३० ॥
ఆకాశంలో మేఘధ్వనిలా పురవాసులు విన్నారు. సుభద్రతో కలిసి ఆ శ్రేష్ఠ రథంపై నిలిచిన అర్జునుడు (కనిపించాడు).
1.243.31
प्रबभौ च तयोपेतः कैलास इव गङ्गया ।
पार्थः सुभद्रासहितो विरराज महारथः ॥ १.२४३.३१ ॥
కైలాస పర్వతం గంగతో ప్రకాశించినట్లు, ఆమెతో కూడిన ఆ పార్థుడు ప్రకాశించాడు; సుభద్రతో కూడిన మహారథుడు అర్జునుడు విరాజిల్లాడు.
1.243.32
विराजते यथा शक्रो राजञ्शच्या समन्वितः ।
सुभद्रां प्रेक्ष्य पार्थेन ह्रियमाणां यशस्विनीम् ॥ १.२४३.३२ ॥
రాజా, శచితో కూడిన ఇంద్రుడు ప్రకాశించినట్లు, పార్థునిచే తీసుకువెళ్లబడుతున్న యశస్విని సుభద్రను చూసి అతడు ప్రకాశించాడు.
1.243.33
चक्रुः किलकिलाशब्दानासाद्य बहवो जनाः ।
दाशार्हाणां कुलस्य श्रीः सुभद्रा मद्रभाषिणी ॥ १.२४३.३३ ॥
అనేకమంది కిలకిలా శబ్దాలు చేశారు. దాశార్హ కులానికి శోభ అయిన, మధురంగా మాట్లాడే సుభద్ర (ఇలా కనిపించింది).
1.243.34
अभिकामा सकामेन पार्थेन सह गच्छति ।
अथापरे तु संक्रुद्धा गृह्णीत घ्नत माचिरम् ॥ १.२४३.३४ ॥
ఇష్టంతో పార్థునితో కలిసి ఆమె వెళ్తోంది. తరువాత మిగిలినవారు కోపంతో, "పట్టుకోండి, కొట్టండి, ఆలస్యం చేయకండి" అన్నారు.
1.243.35
इति संवार्य शस्त्राणि ववर्षुरभितो दिशम् ।
इति संभाषमाणानां स नादः सुमहानभूत् ॥ १.२४३.३५ ॥
ఇలా ఆయుధాలను అడ్డుకుంటూ వారు అన్ని దిక్కులలో వర్షించారు. ఇలా మాట్లాడుకుంటున్నవారి ఆ శబ్దం మహాఘోషంగా మారింది.
1.243.36
स तेन जनघोषेण वीरो गज इवार्दितः ।
ववर्ष शरवर्षाणि न तु कंचन रोषयत् ॥ १.२४३.३६ ॥
ఆ జనఘోషతో పీడితుడైన ఆ వీరుడు ఏనుగువలె శరవర్షం కురిపించాడు; కానీ ఎవరినీ కోపగించలేదు.
1.243.37
मुमोच निशितान्बाणान्दीप्यमानान्स्वतेजसा ।
प्रासादवरसङ्घेषु हर्म्येषु भवनेषु च ॥ १.२४३.३७ ॥
తన స్వీయ తేజస్సుతో ప్రకాశించే పదునైన బాణాలను అతడు ప్రయోగించాడు; శ్రేష్ఠమైన రాజభవన సమూహాలలో, మేడలలో, గృహాలలో.
1.243.38
क्षोभयित्वा पुरश्रेष्ठं गरुत्मानिव सागरम् ।
प्रेक्षन्रैवकतद्वारं निर्ययौ भरतर्षभः ॥ १.२४३.३८ ॥
శ్రేష్ఠ నగరాన్ని గరుత్మంతుడు సముద్రాన్ని కలచినట్లు కలచి, భరతవంశ వృషభుడు రైవతక ద్వారాన్ని చూస్తూ బయటకు వెళ్ళాడు.