మహాభారతం · అధ్యాయం 1.245
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.245.1
उक्तवन्तो यथावीर्यमसकृत्सर्ववृष्णयः ।
ततोऽब्रवीद्वासुदेवो वाक्यं धर्मार्थसंयुतम् ॥ १.२४५.१ ॥
అందరు వృష్ణులు తమ శక్తికి తగినట్లు పలుమార్లు మాట్లాడారు. అప్పుడు వాసుదేవుడు ధర్మార్థయుక్తమైన మాటను చెప్పాడు.
1.245.2
मयोक्तं न श्रुतं पूर्वं सहितैः सर्वयादवैः ।
अतिक्रान्तमतिक्रान्तं न निवर्तेत कर्हिचित्।
शृणुध्वं सहिताः सर्वे मम वाक्यं सहेतुकम् ॥ १.२४५.२ ॥
నేను చెప్పినది యాదవులంతా కలిసి ఇంతకుముందు వినలేదు. గతించినది ఎప్పటికీ తిరిగిరాదు. కాబట్టి మీరందరూ కలిసి కారణయుక్తమైన నా మాట వినండి.
1.245.3
नावमानं कुलस्यास्य गुडाकेशः प्रयुक्तवान् ।
संमानोऽभ्यधिकस्तेन प्रयुक्तोऽयं न संशयः ॥ १.२४५.३ ॥
గుడాకేశుడు (అర్జునుడు) ఈ కులాన్ని అవమానించలేదు. అతడు అధికమైన గౌరవాన్నే చూపాడు; ఇందులో సందేహం లేదు.
1.245.4
अर्थलुब्धान्न वः पार्थो मन्यते सात्वतान्सदा ।
स्वयंवरमनाधृष्यं मन्यते चापि पाण्डवः ॥ १.२४५.४ ॥
పార్థుడు (అర్జునుడు) మీ సాత్వతులను ఎప్పుడూ ధనలోభులుగా భావించడు. పాండవుడు స్వయంవరాన్ని కూడా అతిక్రమించరానిదిగా భావిస్తాడు.
1.245.5
प्रदानमपि कन्यायाः पशुवत्को नु मन्यते ।
विक्रयं चाप्यपत्यस्य कः कुर्यात्पुरुषो भुवि ॥ १.२४५.५ ॥
కన్యను దానం చేయడం కూడా పశువులాగా ఎవరు భావిస్తారు? సంతానాన్ని అమ్మడం కూడా భూమిపై ఏ మనిషి చేస్తాడు?
1.245.6
एतान्दोषांस्तु कौन्तेयो दृष्टवानिति मे मतिः ।
क्षत्रियाणां तु वीर्येण प्रशस्तं हरणं बलात्।
अतः प्रसह्य हृतवान्कन्यां धर्मेण पाण्डवः ॥ १.२४५.६ ॥
కుంతీపుత్రుడు ఈ దోషాలను చూశాడని నా అభిప్రాయం. కానీ క్షత్రియులకు వీర్యంతో బలాత్కారంగా హరించడం ప్రశంసనీయం. కాబట్టి పాండవుడు బలవంతంగా కన్యను అపహరించాడు, అది ధర్మబద్ధమే.
1.245.7
उचितश्चैव संबन्धः सुभद्रा च शयस्विनी ।
एष चापीदृशः पार्थः प्रसह्य हृतवानतः ॥ १.२४५.७ ॥
సుభద్ర, సుందరమైన చేతులు గల ఆమెతో ఈ బంధం తగినదే. ఇటువంటివాడు పార్థుడు; అందుకే బలవంతంగా ఆమెను హరించాడు.
1.245.8
भरतस्यान्वये जातं शान्तनोश्च यशस्विनः ।
कुन्तिभोजात्माजापुत्रं का बुभूषेत नार्जुनम् ॥ १.२४५.८ ॥
భరతుని వంశంలో, యశస్వి అయిన శంతనుని కులంలో జన్మించిన, కుంతిభోజుని కుమార్తె కుమారుడైన అర్జునుడిగా ఉండాలని ఎవరు కోరుకోరు?
1.245.9
न तं पश्यामि यः पार्थं विजयेत रणे बलात् ।
वर्जयित्वा विरूपाक्षं भगनेत्रहरं हरम् ॥ १.२४५.९ ॥
యుద్ధంలో బలంతో పార్థుడిని జయించగలవాడెవరినీ నేను చూడలేదు; భగుని నేత్రాలను హరించిన విరూపాక్షుడు, హరుడు తప్ప.
1.245.10
अपि सर्वेषु लोकेषु सेन्द्ररुद्रेषु मारिष ।
स च नाम रथस्तादृङ्मदीयास्ते च वाजिनः ॥ १.२४५.१० ॥
ఓ మారిష, అన్ని లోకాలలోనూ, ఇంద్రుడు రుద్రులతో సహా, అటువంటి రథం ఉంది; నా ఆ గుర్రాలు కూడా.
1.245.11
मम शस्त्रं विशेषेण तूणौ चाक्षयसायकौ ।
योद्धा पार्थश्च शीघ्रास्त्रः को नु तेन समो भवेत्।
तमभिद्रुत्य सान्त्वेन परमेण धनञ्जयम् ॥ १.२४५.११ ॥
నా ఆయుధాలు విశిష్టమైనవి, నా అమ్ములపొదులు అక్షయ బాణాలతో నిండినవి. పార్థుడు యోధుడు, వేగవంతమైన అస్త్రాలు కలవాడు; అతనితో సమానుడెవరు? కాబట్టి అత్యంత సాంత్వనతో ధనంజయుని సమీపించి—
1.245.12
निवर्तयत संहृष्टा ममैषा परमा मतिः ।
यदि निर्जित्य वः पार्थो बलाद्गच्छेत्स्वकं पुरं ॥ १.२४५.१२ ॥
సంతోషంగా అతన్ని వెనక్కి పంపండి; ఇదే నా అత్యుత్తమ అభిప్రాయం. పార్థుడు మిమ్మల్ని బలంతో ఓడించి తన నగరానికి వెళ్లిపోతే—
1.245.13
प्रणश्येद्वो यशः सद्यो न तु सान्त्वे पराजयः ।
पितृष्वसायाः पुत्रो मे संबन्धं नार्हति द्विषाम्।
तच्छ्रुत्वा वासुदेवस्य तथा कर्तुं जनाधिप ॥ १.२४५.१३ ॥
శాంతిలో ఓడిపోయినా మీ కీర్తి వెంటనే నశించదు. నా మేనత్త కొడుకు శత్రువులతో సంబంధానికి అర్హుడు కాడు. జనాధిపా, వాసుదేవుని మాట విని అలాగే చేయి.
1.245.14
उद्योगं कृतवन्तस्ते भेरीं सन्नाद्य यादवाः ।
अर्जुनस्तु तदा श्रुत्वा भेरीसन्नादनं महत् ॥ १.२४५.१४ ॥
యాదవులు సన్నాహం చేసి భేరులను మ్రోగించారు. అప్పుడు అర్జునుడు భేరుల గొప్ప ధ్వనిని విన్నాడు.
1.245.15
कौन्तेयस्त्वरमाणस्तु सुभद्रामभ्यभाषत ।
आयान्ति वृष्णयः सर्वे ससुहृज्जनबान्धवाः ॥ १.२४५.१५ ॥
కుంతీ కుమారుడు త్వరగా సుభద్రతో ఇలా అన్నాడు: 'వృష్ణులు అందరూ మిత్రులు, జనులు, బంధువులతో వస్తున్నారు.'
1.245.16
त्वदर्थं योद्धुकामास्ते मदरक्तान्तलोचनाः ।
प्रमत्तानशुचीन्मूढान्सुरामत्तान्नराधमान् ॥ १.२४५.१६ ॥
నీ కోసం యుద్ధం చేయాలని వారు వస్తున్నారు, మదంతో కళ్ళ మూలలు ఎర్రబారి. వారు అజాగ్రత్తగలవారు, అపవిత్రులు, మూర్ఖులు, మద్యంతో మత్తెక్కిన అధములు.
1.245.17
वमनं पानशीलांस्तान्करिष्यामि शरोत्तमैः ।
उताहो वा मदोन्मत्तान्नयिष्यामि यमक्षयम् ॥ १.२४५.१७ ॥
త్రాగుడికి అలవాటుపడిన వారిని నేను ఉత్తమ బాణాలతో వాంతి చేయిస్తాను; లేదా మదోన్మత్తులను యమలోకానికి పంపుతాను.
1.245.18
एवमुक्त्वा प्रियां पार्थो न्यवर्तत महाबलः ।
निवर्तमानं दृष्ट्वैव सुभद्रा त्रस्ततां गता ॥ १.२४५.१८ ॥
ఇలా చెప్పి మహాబలుడైన పార్థుడు తన ప్రియురాలి నుండి వెనుదిరిగాడు. వెనుదిరిగి వెళ్తున్న అతడిని చూసి సుభద్ర భయపడింది.
1.245.19
एवं मा वद पार्थेति पादयोः पतिता तदा ।
सुभद्रा तु कलिर्जाता वृष्णीनां निधाय च ॥ १.२४५.१९ ॥
"ఇలా నాతో చెప్పు, పార్థా" అని అప్పుడు సుభద్ర అర్జునుని పాదాలపై పడింది. కానీ వృష్ణివంశీయుల మధ్య కలహం పుట్టింది; ఆమె దానిని తన లోపల ఉంచుకుంది.
1.245.20
एवं ब्रुवन्तः पौरास्ते ह्यपवादरताः प्रभो ।
मम शोकं वर्धयन्ति तस्मान्नाशं न चिन्तये।
परिवादभयान्मुक्ता त्वत्प्रसादाद्भवाम्यहम् ॥ १.२४५.२० ॥
"ఇలా మాట్లాడే ఆ పౌరులు, నిందలో ఆనందించేవారు, ప్రభూ, నా దుఃఖాన్ని పెంచుతున్నారు; అందుచేత నాశం గురించి నేను ఆలోచించను. నింద భయం నుండి విముక్తురాలినై, మీ అనుగ్రహంతో నేను ఉంటాను."
1.245.21
एवमुक्तस्ततः पार्थः प्रियया भद्रया तदा ।
गमनाय मतिं चक्रे पार्थः सत्यपराक्रमः ॥ १.२४५.२१ ॥
ఇలా ప్రియురాలు భద్ర చెప్పగా, సత్యపరాక్రమశాలి పార్థుడు అప్పుడు వెళ్లాలనే నిశ్చయం చేసుకున్నాడు.
1.245.22
स्तितपूर्वं तदाऽऽभाष्य परिष्वज्य प्रियां तदा ।
उत्थाप्य च पुनः पार्थो याहि याहीति चाब्रवीत् ॥ १.२४५.२२ ॥
అప్పుడు ముందుగా మాట్లాడి, ప్రియురాలిని కౌగిలించి, మళ్లీ ఆమెను లేపి, పార్థుడు "వెళ్ళు, వెళ్ళు" అన్నాడు.
1.245.23
ततः सुभद्रा त्वरिता रश्मीन्संगृह्य पाणिना ।
चोदयामास जवनाञ्शीग्रमश्वान्कृतत्वरा ॥ १.२४५.२३ ॥
అప్పుడు సుభద్ర త్వరగా చేతితో కళ్లాలు పట్టుకొని, వేగమైన గుర్రాలను త్వరగా తోలింది, తొందర చేసుకుంటూ.
1.245.24
ततस्तु कृतसन्नाहा वृष्णिवीराः समाहिताः ।
प्रत्यानयार्थं पार्थस्य जवनैस्तुरगोत्तमैः ॥ १.२४५.२४ ॥
అప్పుడు కవచం ధరించిన, ఏకాగ్రత గల వృష్ణి వీరులు, పార్థుడిని తిరిగి తీసుకురావడానికి ఉత్తమ వేగమైన గుర్రాలపై బయలుదేరారు.
1.245.25
राजमार्गमनुप्राप्ता दृष्ट्वा पार्थस्य विक्रमम् ।
प्रासादपङ्क्तिस्तम्भेषु वेदिकासु ध्वजेषु च ॥ १.२४५.२५ ॥
రాజమార్గాన్ని చేరి, పార్థుని పరాక్రమాన్ని చూసి, ప్రాసాదాల వరుస స్తంభాలపై, వేదికలపై, ధ్వజాలపై.
1.245.26
अर्जुनस्य शरान्दृष्ट्वा विस्मयं परमं गताः ।
केशवस्य वचस्तथ्यं मन्यमानास्तु यादवाः ॥ १.२४५.२६ ॥
అర్జునుని బాణాలను చూసి ఎంతో విస్మయం పొందారు; కేశవుని మాట నిజమని భావించిన యాదవులు.
1.245.27
अतीत्य तं रैवतकं श्रुत्वा तु विपृथोर्वचः ।
अर्जुनेन कृतं श्रुत्वा गन्तुकामास्तु वृष्णयः ॥ १.२४५.२७ ॥
ఆ రైవతకాన్ని దాటి, విపృథుని మాట విని, అర్జునుడు చేసినది విని, వృష్ణులు వెళ్ళగోరిరి.
1.245.28
श्रुत्वा दीर्घं गतं पार्थं न्यवर्तन्त महारथाः ।
पुरोद्यानमतिक्रम्य विशालं च गिरिव्रजम् ॥ १.२४५.२८ ॥
పార్థుడు చాలా దూరం వెళ్ళాడని విని మహారథులు వెనక్కి తిరిగారు; నగరపు ఉద్యానాన్ని, విశాలమైన గిరివ్రజాన్ని దాటి.
1.245.29
सानुमुज्जयिनीं चैव वनान्युपवनानि च ।
पुण्येष्वानर्तराष्ट्रेषु वापीपद्मसरांसि च ॥ १.२४५.२९ ॥
సానువు, ఉజ్జయినిని, అడవులను, ఉపవనాలను, పవిత్రమైన ఆనర్త దేశంలోని వావులను, పద్మ సరస్సులను.
1.245.30
प्राप्य धेनुमतीतीर्थमश्वरोधसरः प्रति ।
प्रेक्षावर्तं ततः शैलमम्बुदं च नगोत्तमम् ॥ १.२४५.३० ॥
ధేనుమతీ తీర్థాన్ని, అశ్వరోధసరస్సును చేరి; తరువాత ప్రేక్షావర్త పర్వతాన్ని, పర్వతశ్రేష్ఠమైన అంబుదాన్ని.
1.245.31
आराच्छृङ्गमथासाद्य तीर्णः करवतीं नदीम् ।
प्राप्य साल्वेयराष्ट्राणि निषधानप्यतीत्य च ॥ १.२४५.३१ ॥
దూరం నుండి శిఖరాన్ని చేరి, కరవతీ నదిని దాటి, సాల్వేయ రాజ్యాలకు చేరి, నిషధులను కూడా దాటి.
1.245.32
देवापृथुपुरं पश्यन् सर्वतः सुसमाहितः ।
तमतीत्य महाबाहुर्देवारण्यमपश्यत ॥ १.२४५.३२ ॥
దేవాపృథు నగరాన్ని అన్ని వైపుల నుండి శ్రద్ధగా చూస్తూ, దానిని దాటి, మహాబాహువు దేవారణ్యాన్ని చూశాడు.
1.245.33
पूजयामासुरायान्तं देवारण्ये महर्षयः ।
स वनानि नदीः शैलान् गिरिप्रस्रवणानि च ॥ १.२४५.३३ ॥
దేవారణ్యంలో వచ్చిన అతనిని మహర్షులు పూజించారు. అతడు వనాలు, నదులు, పర్వతాలు, గిరి ప్రస్రవణాలను చూశాడు.
1.245.34
अतीत्य च तदा पार्थः सुभद्रासारथिस्तदा ।
कौरवं विषयं प्राप्य विशोकः समपद्यत ॥ १.२४५.३४ ॥
అప్పుడు సుభద్ర సారథి అయిన పృథా కుమారుడు పార్థుడు దాటి, కురు దేశానికి చేరి, శోకరహితుడయ్యాడు.
1.245.35
सोदर्याणां महाबाहुः सिंहाशयमिवाशयम् ।
दूरादुपवनोपेतं समन्तात्सलिलावृतम् ॥ १.२४५.३५ ॥
సోదరుల మహాబాహువు దూరం నుండి సింహగుహ వంటిదీ, ఉపవనాలతో కూడినదీ, అన్నివైపులా నీటితో చుట్టబడినదీ అయిన నగరాన్ని చూశాడు.
1.245.36
भद्रया मुदितो जिष्णुर्ददर्श वृजिनं पुरम् ॥ १.२४५.३६ ॥
భద్రతో సంతోషించిన జిష్ణువు (అర్జునుడు) వృజిన నగరాన్ని చూశాడు.