มหาภารตะ · อัธยายะ 1.250
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.250.1
स तु नैराश्यमापन्नः सदा ग्लानिसमन्वितः ।
पितामहमुपागच्छत्संक्रुद्धो हव्यवाहनः ॥ १.२५०.१ ॥
ฝ่ายอัคนีผู้ถือเครื่องเซ่น เมื่อตกอยู่ในความสิ้นหวังและถูกความหดหู่ครอบงำอยู่เสมอ ก็โกรธจัดเข้าไปหาปู่คือพระพรหม
1.250.2
तच्च सर्वं यथान्यायं ब्रह्मणे संन्यवेदयत् ।
उवाच चैवनं भगवान्मुहूर्तं स विचिन्त्य तु ॥ १.२५०.२ ॥
อัคนีได้เล่าเหตุการณ์ทั้งหมดแก่พระพรหมตามลำดับอย่างถูกต้อง พระผู้เป็นเจ้าก็ทรงคิดไตร่ตรองอยู่ครู่หนึ่ง แล้วตรัสกับอัคนีดังนี้
1.250.3
उपायः परिदृष्टो मे यथा त्वं धक्ष्यसेऽनघ ।
कालं च कंचित्क्षमतां ततस्तद्धक्ष्यते भवान् ॥ १.२५०.३ ॥
ข้าแลเห็นอุบายแล้ว ดูก่อนผู้ไม่มีบาป ท่านจะเผาป่านั้นได้ จงรออีกระยะหนึ่ง ท่านจึงจะเผามันได้
1.250.4
भविष्यतः सहायौ ते नरनारायणौ तदा ।
ताभ्यां त्वं सहितो दावं धक्ष्यसे हव्यवाहन ॥ १.२५०.४ ॥
ครั้งนั้น นรและนารายณะจะเป็นผู้ช่วยสองคนของท่าน ดูก่อนอัคนีผู้ถือเครื่องเซ่น ท่านจะเผาป่าไฟนั้นได้ก็ด้วยการร่วมกับทั้งสองนั้น
1.250.5
एवमस्त्विति तं वह्निर्ब्रह्माणं प्रत्यभाषत ।
संभूतौ तौ विदित्वा तु नरनारायणावृषी ॥ १.२५०.५ ॥
อัคนีกล่าวตอบพระพรหมว่า ขอให้เป็นไปเช่นนั้นเถิด เมื่อได้ทราบว่าฤๅษีทั้งสองคือนรและนารายณะได้อุบัติขึ้นแล้ว
1.250.6
कालस्य महतो राजंस्तस्य वाक्यं स्वयंभुवः ।
अनुस्मृत्य जगामाथ पुनरेव पितामहम् ॥ १.२५०.६ ॥
ดูก่อนพระราชา เวลาผ่านไปนาน อัคนีระลึกถึงคำของพระผู้เป็นเองนั้น จึงเข้าไปหาปู่อีกครั้งหนึ่ง
1.250.7
अब्रवीच्च तदा ब्रह्मा यथा त्वं धक्ष्यसेऽनल ।
खाण्डवं दावमद्यैव मिषतोऽस्य शचीपतेः ॥ १.२५०.७ ॥
ครั้งนั้น พระพรหมตรัสว่า ดูก่อนอัคนี วันนี้เองท่านจะเผาป่าขาณฑวะ ต่อหน้าพระอินทร์ผู้เป็นพระสวามีของพระนางศจี
1.250.8
नरनारायणौ यौ तौ पूर्वदेवौ विभावसो ।
संप्राप्तौ मानुषे लोके कार्यार्थं हि दिवौकसाम् ॥ १.२५०.८ ॥
ดูก่อนวิภาวสุ ฤๅษีนรและนารายณะสองพระองค์นั้นผู้เป็นเทพโบราณ ได้มาสู่โลกมนุษย์เพื่อกิจของเหล่าเทพบนสวรรค์
1.250.9
अर्जुनं वासुदेवं च यौ तौ लोकोऽभिमन्यते ।
तावेतौ सहितावेहि खाण्डवस्य समीपतः ॥ १.२५०.९ ॥
ท่านจงพาอรชุนและวาสุเทพ สองพระองค์ที่โลกยกย่องนั้น มารวมกันใกล้ป่าขาณฑวะ
1.250.10
तौ त्वं याचस्व साहाय्ये दाहार्थं खाण्डवस्य च ।
ततो धक्ष्यसि तं दावं रक्षितं त्रिदशैरपि ॥ १.२५०.१० ॥
ท่านจงขอความช่วยเหลือจากทั้งสองพระองค์ในการเผาป่าขาณฑวะ แล้วท่านจะเผาป่านั้นได้ ซึ่งแม้เหล่าเทพก็ยังคุ้มครองไว้
1.250.11
तौ तु सत्वानि सर्वाणि यत्नतो वारयिष्यतः ।
देवराजं च सहितौ तत्र मे नास्ति संशयः ॥ १.२५०.११ ॥
ทั้งสองพระองค์จะคอยขัดขวางสรรพสัตว์ทั้งปวงด้วยความเพียรพยายาม พร้อมด้วยพระอินทร์ราชาแห่งเทพที่นั่น ข้ากล่าวอย่างนี้ไม่มีความสงสัยเลย
1.250.12
एतच्छ्रुत्वा तु वचनं त्वरितो हव्यवाहनः ।
कृष्णपार्थावुपागम्य यमर्थं त्वभ्यभाषत ॥ १.२५०.१२ ॥
ครั้นได้ฟังถ้อยคำนั้นแล้ว อัคนีผู้ถือเครื่องเซ่นก็รีบเข้าไปหากฤษณะและปารถ แล้วกล่าวถึงจุดประสงค์กับทั้งสอง
1.250.13
तं ते कथितवानस्मि पूर्वमेव नृपोत्तम ।
तच्छ्रुत्वा वचनं त्वग्नेर्बीभत्सुर्जातवेदसम् ॥ १.२५०.१३ ॥
ไวศัมปายนะกล่าวว่า ดูก่อนยอดแห่งกษัตริย์ ข้าได้เล่าเรื่องนี้แก่ท่านแล้วก่อนหน้านี้ ครั้นได้ฟังถ้อยคำของอัคนีแล้ว พีภัตสุ (อรชุน) ก็กล่าวแก่เทพเจ้าแห่งไฟชื่อชาตเวทัส
1.250.14
अब्रवीन्नृपशार्दूल तत्कालसदृशं वचः ।
दिधक्षुं खाण्डवं दावमकामस्य शतक्रतोः ॥ १.२५०.१४ ॥
ไวศัมปายนะกล่าวว่า ดูก่อนราชสีห์ในหมู่กษัตริย์ พีภัตสุกล่าวถ้อยคำที่เหมาะกับสถานการณ์นั้น เกี่ยวกับศตกรตุ (พระอินทร์) ผู้ไม่เต็มใจ เมื่อมีผู้ปรารถนาจะเผาป่าขาณฑวะ
1.250.15
उत्तमास्त्राणि मे सन्ति दिव्यानि च बहूनि च ।
यैरहं शक्नुयां योद्धुमपि वज्रधरान्बहून् ॥ १.२५०.१५ ॥
อรชุนกล่าวว่า ข้ามีอาวุธอันยอดเยี่ยมและเป็นทิพย์อยู่มากมาย ด้วยอาวุธเหล่านั้น ข้าอาจต่อสู้กับผู้ถือสายฟ้าได้แม้จำนวนมาก
1.250.16
धनुर्मे नास्ति भगवन्बाहुवीर्येण संमितम् ।
कुर्वतः समरे यत्नं वेगं यद्विषहेन्मम ॥ १.२५०.१६ ॥
อรชุนกล่าวว่า ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ข้าไม่มีธนูที่สมกับกำลังแขนของข้า ซึ่งจะทนรับแรงแห่งความพยายามและความเร็วของข้าเมื่อข้าต่อสู้ในสนามรบได้
1.250.17
शरैश्च मेऽर्थो बहुभिरक्षयैः क्षिप्रमस्यतः ।
न हि वोढुं रथः शक्तः शरान्मम यथेप्सितान् ॥ १.२५०.१७ ॥
อรชุนกล่าวว่า ข้าต้องการลูกศรจำนวนมากที่ไม่มีวันหมด เพราะข้ายิงเร็ว และรถศึกของข้าไม่อาจรับลูกศรที่ข้าปรารถนาได้
1.250.18
अश्वांश्च दिव्यानिच्छेयं पाण्डुरान्वातरंहसः ।
रथं च मेघनिर्घोषं सूर्यप्रतिमतेजसम् ॥ १.२५०.१८ ॥
อรชุนกล่าวว่า ข้าปรารถนาม้าทิพย์สีขาวที่เร็วดั่งลม และรถศึกที่ดังกึกก้องดั่งเมฆ มีรัศมีดุจดวงอาทิตย์
1.250.19
तथा कृष्णस्य वीर्येण नायुधं विद्यते समम् ।
येन नागान्पिशाचांश्च निहन्यान्माधवो रणे ॥ १.२५०.१९ ॥
และไม่มีอาวุธใดเทียบเท่าพลังของพระกฤษณะ ซึ่งด้วยอาวุธนั้น พระมาธวะจะสังหารนาคและปีศาจในการรบได้
1.250.20
उपायं कर्मसिद्धौ च भघवन्वक्तुमर्हसि ।
निवारयेयं येनेन्द्रं वर्षमाणं महावने ॥ १.२५०.२० ॥
ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ท่านควรบอกอุบายเพื่อให้กิจนี้สำเร็จ ด้วยอุบายใดข้าจะกั้นพระอินทร์ที่กำลังหลั่งฝนในป่าใหญ่ได้
1.250.21
पौरुषेण तु यत्कार्यं तत्कर्ताऽहं स्म पावक ।
करणानि समर्थानि भगवन्दातुमर्हसि ॥ १.२५०.२१ ॥
ข้าแต่ผู้ชำระล้าง กิจใดที่ต้องทำด้วยความเพียรของบุรุษ ข้าพเจ้าเองเป็นผู้ทำกิจนั้น ข้าแต่ผู้ทรงพระภคะ ขอพระองค์โปรดประทานเครื่องมือที่สามารถแก่ข้าพเจ้า