มหาภารตะ · อัธยายะ 1.34
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.34.1
इत्येवमुक्तो गरुडः प्रत्युवाच शचीपतिम् ।
सख्यं मेऽस्तु त्वया देव यथेच्छसि पुरंदर।
बलं तु मम जानीहि महच्चासह्यमेव च ॥ १.३४.१ ॥
เมื่อได้ถูกกล่าวเช่นนั้น ครุฑจึงตอบพระผู้เป็นเจ้าแห่งพระนางศจี ว่า "ข้าแต่เทพปุรันทระ ขอให้มีมิตรภาพระหว่างเรา หากพระองค์ทรงประสงค์ โปรดทราบกำลังของข้าเถิด กำลังนั้นยิ่งใหญ่และไม่อาจต้านทานได้"
1.34.2
कामं नैतत्प्रशंसन्ति सन्तः स्वबलसंस्तवम् ।
अनिमित्तं सुरश्रेष्ठ सद्यः प्राप्नोति गर्हणाम् ॥ १.३४.२ ॥
แน่นอน ผู้ประเสริฐทั้งหลายย่อมไม่สรรเสริญการเล่าถึงกำลังของตนเอง ผู้ใดทำเช่นนั้นโดยไม่มีเหตุอันควร ย่อมรีบได้รับการติเตียน ข้าแต่ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่เทพ
1.34.3
गुणसंकीर्तनं चापि पृष्टेनान्येन गोपते ।
वक्तव्यं न तु वक्तव्यं स्वयमेव शतक्रतो ॥ १.३४.३ ॥
แม้เมื่อผู้อื่นถาม ก็อาจกล่าวถึงคุณสมบัติของตนได้ แต่ ข้าแต่เจ้าแห่งฝูงโค ข้าแต่ศตักรตุ ไม่ควรกล่าวถึงมันโดยไม่มีใครขอ
1.34.4
सखेति कृत्वा तु सखे पृष्टो वक्ष्याम्यहं त्वया ।
न ह्यात्मस्तवसंयुक्तं वक्तव्यमनिमित्ततः ॥ १.३४.४ ॥
ข้าแต่สหาย เพราะถือว่าท่านเป็นมิตร เมื่อท่านถาม ข้าจะกล่าว แต่ถ้อยคำที่เต็มไปด้วยการยกย่องตนเองนั้น ไม่ควรกล่าวออกมาโดยปราศจากเหตุอันควร
1.34.5
सपर्वतवनामुर्वीं ससागरजलामिमाम् ।
वहे पक्षेण वै शक्र त्वामप्यत्रावलम्बिनम् ॥ १.३४.५ ॥
ข้าแต่พระศักระ แผ่นดินนี้พร้อมด้วยภูเขา ป่าไม้ และน้ำในมหาสมุทร ข้าสามารถแบกไว้บนปีกข้างเดียวได้ แม้กระทั่งพระองค์ที่กำลังเกาะอยู่ที่นี่ด้วย
1.34.6
सर्वान्संपिण्डितान्वापि लोकान्सस्थाणुजङ्गमान् ।
वहेयमपरिश्रान्तो विद्धीदं मे महद्बलम् ॥ १.३४.६ ॥
แม้โลกทั้งหมดรวมกันทั้งสิ่งที่ไม่เคลื่อนที่และสิ่งที่เคลื่อนที่ ข้าก็สามารถแบกได้โดยไม่เหน็ดเหนื่อย จงทราบเถิดว่านี่คือกำลังอันยิ่งใหญ่ของข้า
1.34.7
इत्युक्तवचनं वीरं किरीटी श्रीमतां वरः ।
आह शौनक देवेन्द्रः सर्वलोकहितः प्रभुः ॥ १.३४.७ ॥
เมื่อได้กล่าวถ้อยคำเหล่านั้นแก่วีรบุรุษผู้นั้นแล้ว อินทร์ ผู้สวมมงกุฎ ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่ผู้รุ่งโรจน์ เจ้าแห่งเหล่าเทพ ผู้ทำประโยชน์แก่โลกทั้งปวง ได้กล่าวกับท่านศไนกะว่า
1.34.8
एवमेव यथात्थ त्वं सर्वं संभाव्यते त्वयि ।
संगृह्यतामिदानीं मे सख्यमत्यन्तमुत्तमम् ॥ १.३४.८ ॥
เป็นดังที่ท่านกล่าวนั้นแท้จริง ทุกสิ่งเป็นไปได้ในตัวท่าน บัดนี้ขอรับมิตรภาพอันสูงสุดและประเสริฐยิ่งของข้าไว้เถิด
1.34.9
न कार्यं यदि सोमेन मम सोमः प्रदीयताम् ।
अस्मांस्ते हि प्रबाधेयुर्येभ्यो दद्याद्भवानिमम् ॥ १.३४.९ ॥
หากท่านไม่มีความต้องการใช้โสมนี้ ขอให้มอบโสมของข้าให้แก่ข้าเถิด ผู้ที่ท่านจะมอบให้นั้นย่อมกดขี่พวกเราเป็นแน่
1.34.10
किंचित्कारणमुद्दिश्य सोमोऽयं नीयते मया ।
न दास्यामि समापातुं सोमं कस्मैचिदप्यहम् ॥ १.३४.१० ॥
ด้วยมีจุดประสงค์บางอย่าง ข้าจึงนำโสมนี้ไป ข้าจะไม่ให้โสมนี้แก่ผู้ใดดื่มเลย
1.34.11
यत्रेमं तु सहस्राक्ष निक्षिपेयमहं स्वयम् ।
त्वमादाय ततस्तृर्णं हरेथास्त्रिदिवेश्वर ॥ १.३४.११ ॥
ข้าแต่พระผู้มีหนึ่งพันดวงตา ที่ใดที่ข้าจะวางโสมนี้ด้วยตนเอง ข้าแต่เจ้าแห่งไตรทิพย์ ขอให้ท่านรีบคว้าและนำไปจากที่นั้นเถิด
1.34.12
वाक्येनानेन तुष्टोऽहं यत्त्वयोक्तमिहाण्डज ।
यमिच्छसि वरं मत्तस्तं गृहाण खगोत्तम ॥ १.३४.१२ ॥
ข้าพอใจด้วยถ้อยคำนี้ที่ท่านกล่าวไว้ ข้าแต่ผู้เกิดจากไข่ ขอรับพรใดก็ตามที่ท่านปรารถนาจากข้า ข้าแต่ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่นก
1.34.13
इत्युक्तः प्रत्युवाचेदं कद्रूपुत्राननुस्मरन् ।
भवेयुर्भुजगाः शक्र मम भक्ष्या महाबलाः ॥ १.३४.१३ ॥
เมื่อถูกกล่าวเช่นนั้น ครุฑระลึกถึงบุตรของกัทรู จึงตอบว่า ข้าแต่พระศักระ ขอให้งูผู้มีกำลังมหาศาลเหล่านั้นเป็นอาหารของข้าเถิด
1.34.14
ईशोऽहमपि सर्वस्य करिष्यामि तु तेऽर्थिताम् ।
भवेयुर्भुजगाः शक्र मम भक्ष्या महाबलाः ॥ १.३४.१४ ॥
ข้าก็เป็นใหญ่เหนือสิ่งทั้งปวงเช่นกัน และข้าจะให้ตามที่ท่านขอแน่นอน ข้าแต่พระศักระ ขอให้งูผู้มีกำลังมหาศาลเหล่านั้นเป็นอาหารของข้าเถิด
1.34.15
तथेत्युक्त्वाऽन्वगच्छत्तं ततो दानवसूदनः ।
देवदेवं महात्मानं योगिनामीश्वरं हरिम् ॥ १.३४.१५ ॥
ท่านทรงตรัสว่า "เป็นเช่นนั้น" แล้ว ผู้สังหารทานพจึงติดตามพระเทพแห่งเทพเจ้า พระหริผู้ยิ่งใหญ่ ผู้เป็นเจ้าแห่งโยคี
1.34.16
स चान्वमोदत्तं चार्थं यथोक्तं गरुडेन वै ।
इदं भूयो वचः प्राह भगवांस्त्रिदशेश्वरः ॥ १.३४.१६ ॥
พระองค์ทรงรับคำขอนั้นตามที่ครุฑได้กล่าวไว้อย่างแท้จริง แล้วพระผู้เป็นเจ้า เจ้าแห่งเทพสามสิบองค์ จึงตรัสถ้อยคำเหล่านี้อีกครั้งหนึ่ง
1.34.17
हरिष्यामि विनिक्षिप्तं सोममित्यनुभाष्य तम् ।
आजगाम ततस्तूर्णं सुपर्णी मातुरन्तिकम् ॥ १.३४.१७ ॥
โดยกล่าวกับครุฑว่า "เราจะนำโสมที่ซ่อนไว้กลับมา" แล้วผู้มีปีกจึงรีบมายังข้างพระมารดาของตน
1.34.18
विनयावनतो भूत्वा वचनं चेदमब्रवीत् ।
इदमानीतममृतं देवानां भवनान्मया ॥ १.३४.१८ ॥
ครุฑก้มลงด้วยความถ่อมตน แล้วกล่าวถ้อยคำเหล่านี้ว่า "น้ำอมฤตนี้ข้านำมาจากที่อยู่ของเหล่าเทพ"
1.34.19
प्रशाधि किमितो मातः करिष्यामि शुभव्रते ।
परितुष्टाऽहमेतेन कर्मणा तव पुत्रक ॥ १.३४.१९ ॥
ข้าแต่มารดาผู้มีวัตรอันเป็นมงคล โปรดบัญชาข้าเถิด ข้าควรทำสิ่งใดต่อจากนี้ ข้าแต่บุตร เราพอใจยิ่งนักในการกระทำของเจ้านี้
1.34.20
अजरश्चाभरश्चैव देवानां सुप्रियो भव ।
अथ सर्पानुवाचेदं सर्वान्परमहृष्टवत्।
इदमानीतममृतं निक्षेप्स्यामि कुशेषु वः ॥ १.३४.२० ॥
ขอให้เจ้าไม่รู้วัยชราและปราศจากภาระ และเป็นที่รักของเหล่าเทพ จากนั้นนางจึงกล่าวกับเหล่างูทั้งปวงด้วยความยินดียิ่ง ว่า "น้ำอมฤตที่ข้านำมานี้ ข้าจะวางไว้บนหญ้ากุศะเพื่อพวกเจ้า"
1.34.21
स्नाता मङ्गलसंयुक्तास्ततः प्राश्नीत पन्नगाः ।
भवद्भिरिदमासीनैर्यदुक्तं तद्वचस्तदा ॥ १.३४.२१ ॥
งกลงกันแล้ว งูทั้งหลาย จงอาบน้ำให้บริสุทธิ์และประกอบด้วยมงคล แล้วจงดื่มสิ่งนี้เถิด ขอให้คำที่พวกเจ้ากล่าวไว้ขณะนั่งอยู่ที่นี่สำเร็จเป็นจริงเดี๋ยวนี้
1.34.22
अदासी चैव मातेयमद्यप्रभृति चास्तु मे ।
यथोक्तं भवतामेतद्वचो मे प्रतिपादितम् ॥ १.३४.२२ ॥
นับตั้งแต่วันนี้ไป ขอให้มารดาของข้าผู้นี้ไม่เป็นทาสอีกเลย ดังที่พวกท่านกล่าวไว้ คำของพวกท่านได้สำเร็จเป็นจริงแก่ข้าแล้ว
1.34.23
ततः स्नातुं गताः सर्पाः प्रत्युक्त्वा तं तथेत्युत ।
शक्रोऽप्यमृतमाक्षिप्य जगाम त्रिदिवं पुनः ॥ १.३४.२३ ॥
งูทั้งหลายจึงตอบเขาว่า "ก็ให้เป็นอย่างนั้นเถิด" แล้วไปอาบน้ำ ฝ่ายศักระ (พระอินทร์) ได้ฉกเอาน้ำอมฤตไปแล้ว ก็กลับขึ้นสู่สวรรค์อีก
1.34.24
अथागतास्तमुद्देशं सर्पाः सोमार्थिनस्तदा ।
स्नाताश्च कुतजप्याश्च प्रहृष्टाः कृतमङ्गलाः ॥ १.३४.२४ ॥
ต่อมา งูทั้งหลายผู้ปรารถนาน้ำโสม ก็มาถึงสถานที่นั้น หลังจากอาบน้ำแล้ว สวดมนตร์ ปิติยินดี และประกอบพิธีมงคลเรียบร้อยแล้ว
1.34.25
परस्परकृतद्वेषाः सोमप्राशनकर्मणि ।
अहं पूर्वमहं पूर्वमित्युक्त्वा ते समाद्रवन् ॥ १.३४.२५ ॥
งูเหล่านั้นมีความอาฆาตต่อกันและกัน เมื่อจะดื่มน้ำโสม ต่างกล่าวว่า "ข้าก่อน ข้าก่อน" แล้วพุ่งเข้าไปแย่งกัน
1.34.26
यत्रैतदमृतं चापि स्थापितं कुशसंस्तरे ।
तद्विज्ञाय हृतं सर्पाः प्रतिमायाकृतं च तत् ॥ १.३४.२६ ॥
งูทั้งหลายรู้ว่าน้ำอมฤตนั้นถูกวางไว้บนที่นอนหญ้าคา จึงฉกเอาไป แต่สิ่งนั้นเป็นเพียงของหลอกลวงที่ทำขึ้นเป็นรูปจำลอง
1.34.27
सोमस्थानमिदं चेति दर्भांस्ते लिलिहुस्तदा ।
ततो द्विधा कृता जिह्वाः सर्पाणां तेन कर्मणा ॥ १.३४.२७ ॥
งูทั้งหลายคิดว่า "นี่คือที่วางน้ำโสม" จึงเลียหญ้าดรรภะ ด้วยเหตุการณ์นั้น ลิ้นของงูทั้งหลายจึงกลายเป็นสองแฉก
1.34.28
अभवंश्चामृतस्पर्शाद्दर्भास्तेऽथ पवित्रिणः ।
नागाश्च वञ्चिता भूत्वा विसृज्य विनतां ततः।
विषादमगमंस्तीव्रं गरुडस्य बलात्प्रभो ॥ १.३४.२८ ॥
เพราะการถูกต้องน้ำอมฤต หญ้าดรรภะเหล่านั้นจึงกลายเป็นของศักดิ์สิทธิ์ ฝ่ายงูทั้งหลายถูกหลอกลวง จึงปล่อยนางวินตาไป แล้วเกิดความโศกเศร้าอย่างแรงกล้า เพราะพลังของครุฑ ข้าแต่ท่านผู้เป็นใหญ่
1.34.29
एवं तदमृतं तेन हृतमाहृतमेव च ।
द्विजिह्वाश्च कृताः सर्पा गरुडेन महात्मना ॥ १.३४.२९ ॥
น้ำอมฤตจึงถูกนำไปและนำกลับมาโดยครุฑเช่นนี้ และครุฑผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่ได้ทำให้งูทั้งหลายมีลิ้นสองแฉก
1.34.30
ततः सुपर्णः परमप्रहर्षवा-
न्विहृत्य मात्रा सह तत्र कानने।
भुजंगभक्षः परमार्चितः खगै-
रहीनकीर्तिर्विनतामनन्दयत् ॥ १.३४.३० ॥
ครั้งนั้น สุปรรณะ ผู้ปีติยินดียิ่งนัก ได้ท่องเที่ยวไปในป่าแห่งนั้นพร้อมกับมารดา ผู้เป็นนักกินงู ได้รับการเคารพสูงสุดจากเหล่าสัตว์ปีก มีเกียรติยศไม่เสื่อมคลาย ทำให้นางวินตาชื่นบาน
1.34.31
इमां कथां यः शृणुयान्नरः सदा ।
पठेत वा द्विजगणमुख्यसंसदि।
असंशयं त्रिदिवमियात्स पुण्यभा-
ङ्महात्मनः पतगपतेः प्रकीर्तनात् ॥ १.३४.३१ ॥
ผู้ใดฟังเรื่องนี้อยู่เสมอ หรือสวดเรื่องนี้ในที่ประชุมของผู้เป็นยอดแห่งทวิชะทั้งหลาย ผู้นั้นย่อมไปสู่สวรรค์โดยไม่ต้องสงสัย และได้รับส่วนแห่งบุญ เพราะการสรรเสริญท่านครุฑผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่ เจ้าแห่งนก