マハーバーラタ · 章 1.42
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.42.1
यद्येतत्साहसं तात यदि वा दुष्कृतं कृतम् ।
प्रियं वाप्यप्रियं वा ते वागुक्ता न मृषा भवेत् ॥ १.४२.१ ॥
父上よ、これが軽率な行いであれ悪行であれ、あなたに喜ばしくとも不快であろうとも、語られた言葉は空しくはならないでしょう。
1.42.2
नैवान्यथेदं भविता पितरेष ब्रवीमि ते ।
नाहं मृषा ब्रवीम्येवं स्वैरेष्वपि कुतः शपन् ॥ १.४२.२ ॥
父上よ、これは別のものにはならないでしょう、これを私はあなたに言います。私はこのように偽りを語りません。戯れにさえ、どうして呪いなどしましょうか。
1.42.3
जानाम्युग्रप्रभावं त्वां तात सत्यगिरं तथा ।
नानृतं चोक्तपूर्वं ते नैतन्मिथ्या भविष्यति ॥ १.४२.३ ॥
我が子よ、お前の力は猛烈で、言葉は真実であることを私は知っている。お前は以前から偽りを語ったことがない。だからこれは空しくはならないだろう。
1.42.4
पित्रा पुत्रो वयस्थोऽपि सततं वाच्य एव तु ।
यथा स्याद्गुणसंयुक्तः प्राप्नुयाच्च महद्यशः
गच्छामित्वरितं सौम्य सद्यः कर्तुमपज्वरम् ॥ १.४२.४ ॥
息子が成人していても、父は常に戒めるべきである。徳を備え大いなる名声を得させるために。善き者よ、私はすぐにこれを正すため急いで行く。
1.42.5
किं पुनर्बाल एव त्वं तपसा भावितः सदा ।
वर्धते चेत्प्रभवतां कोपोऽतीव महात्मनाम् ॥ १.४२.५ ॥
お前はまだ子供だ。しかし常に苦行によって養われてきた。力ある大いなる魂の怒りがひどく増すならば、さらに何を言えようか。
1.42.6
उत्सीदेयुरिमे लोकाः क्षणा चास्य प्रतिक्रिया ।
सोऽहं पश्यामि वक्तव्यं त्वयि धर्मभृतां वर।
पुत्रत्वं बालतां चैव तवावेक्ष्य च साहसम् ॥ १.४२.६ ॥
これら世界は滅びるかもしれず、その対策は一瞬で成る。法を保つ者の中で最も優れた者よ、お前が息子であること、若いこと、軽率であることを思い、私はお前に言うべきことを見る。
1.42.7
स त्वं शमपरो भूत्वा वन्यमाहारमाचरन् ।
चर क्रोधमिमं हित्वा नैवं धर्मं प्रहास्यसि ॥ १.४२.७ ॥
寂静に専心し、野の食物を食べ、この怒りを捨てて歩め。そうすればおまえはダルマを捨てることはない。
1.42.8
क्रोधो हि धर्मं हरति यतीनां दुःखसंचितम् ।
ततो धर्मविहीनानां गतिरिष्टा न विद्यते ॥ १.४२.८ ॥
怒りは実に、苦行者が苦しみによって蓄えた法を奪う。ゆえに法なき者には望む行き先は得られない。
1.42.9
शम एव यतीनां हि क्षमिणां सिद्धिकारकः ।
क्षमावतामयं लोकः परश्चैव क्षमावताम् ॥ १.४२.९ ॥
寂静こそ苦行者と忍耐する者に成就をもたらす。この世は忍耐する者のもの、来世もまた忍耐する者のものである。
1.42.10
तस्माच्चरेथाः सततं क्षमाशीलो जितेन्द्रियः ।
क्षमया प्राप्स्यसे लोकान्ब्रह्मणः समनन्तरान् ॥ १.४२.१० ॥
ゆえに、おまえは常に忍耐強く、感官を制御して歩め。忍耐によって、ブラフマーに近い諸世界を得るであろう。
1.42.11
मया तु शममास्थाय यच्छक्यं कर्तुमद्य वै ।
तत्करिष्याम्यहं तात प्रेपयिष्ये नृपाय वै ॥ १.४२.११ ॥
しかし、私は寂静に拠り所を求め、今日できることをしよう、わが子よ。王のもとへ使者を送ろう。
1.42.12
मम पुत्रेण शप्तोऽसि बालेनाकृतबुद्धिना ।
ममेमां धर्षणां त्वत्तः प्रेक्ष्य राजन्नमर्षिणा ॥ १.४२.१२ ॥
未熟な心の幼い息子が、おまえを呪った。王よ、おまえから私に加えられたこの侮辱を見て、彼は怒りのあまりそうしたのだ。
1.42.13
एवमादिश्य शिष्यं स प्रेषयामास सुव्रतः ।
परिक्षिते नृपतये दयापन्नो महातपाः ॥ १.४२.१३ ॥
このように弟子に指示した後、誓戒堅固な大苦行者は慈悲に満ちて、王パリークシットのもとへ彼を遣わした。
1.42.14
संदिश्य कुशलप्रश्नं कार्यवृत्तान्तमेव च ।
शिष्यं गौरमुखं नाम शीलवन्तं समाहितम् ॥ १.४२.१४ ॥
無事の問いと事の経緯を伝えたうえで、徳高く心を統一した弟子、ガウラムカという名の者を送った。
1.42.15
सोऽभिगम्य ततः शीघ्रं नरेन्द्रं कुरुवर्धनम् ।
विवेश भवनं राज्ञः पूर्वं द्वास्थैर्निवेदितः ॥ १.४२.१५ ॥
彼は急いでクルの系譜を栄えさせる王のもとへ赴き、門番により先に告げられてから、王宮に入った。
1.42.16
पूजितस्तु नरेन्द्रेण द्विजो गौरमुखस्तदा ।
आचख्यौ च परिश्रान्तो राज्ञः सर्वमशेषतः ॥ १.४२.१६ ॥
王に敬われたバラモン、ガウラムカは疲れていたが、そのとき王にすべてを余すところなく語った。
1.42.17
शमीकवचनं घोरं यथोक्तं मन्त्रिसन्निधौ ।
शमीको नाम राजेन्द्र वर्तते विषये तव ॥ १.४२.१७ ॥
大臣たちの面前で語られたシャミーカの恐ろしい言葉を、そのままに伝えた。王の中の王よ、シャミーカという聖仙があなたの国に住んでいるのです。
1.42.18
ऋषिः परमधर्मात्मा दान्तः शान्तो महातपाः ।
तस्य त्वया नरव्याघ्र सर्पः प्राणैर्वियोजितः ॥ १.४२.१८ ॥
その聖仙は最高に正しい心を持ち、自制し、穏やかで、大いなる苦行者です。人中の虎よ、あなたによって、彼の上にいた蛇が命を奪われたのです。
1.42.19
अवसक्तो धनुष्कोट्या स्कन्धे मौनान्वितस्य च ।
क्षान्तवांस्तव तत्कर्म पुत्रस्तस्य न चक्षमे ॥ १.४२.१९ ॥
沈黙の誓いに没頭していた仙人の肩に、弓の端でそれが掛けられた。あなたはその行いを耐え忍んだが、その息子はそれに耐えられなかった。
1.42.20
तेन शप्तोऽसि राजेन्द्र पितुरज्ञातमद्य वै ।
तक्षकः सप्तरात्रेण मृत्युस्तव भविष्यति ॥ १.४२.२० ॥
王の中の王よ、父上の知らぬうちに、今日あなたは彼に呪われた。七夜のうちに、タクシャカがあなたの死となるだろう。
1.42.21
तत्र रक्षां कुरुष्वेति पुनः पुनरथाब्रवीत् ।
तदन्यथा न शक्यं च कर्तुं केनचिदप्युत ॥ १.४२.२१ ॥
「そこに守りを整えよ」と、彼は何度も繰り返し言った。それを別様にすることは、誰にもできない。
1.42.22
न हि शक्नोति संयन्तुं पुत्रं कोपसमन्वितम् ।
ततोऽहं प्रेषितस्तेन तव राजन्हितार्थिना ॥ १.४२.२२ ॥
怒りに満ちた息子を、彼は抑えることができない。ゆえに王よ、あなたの幸せを願い、彼は私を遣わしたのだ。
1.42.23
इति श्रुत्वा वचो घोरं स राजा कुरुनन्दनः ।
पर्यतप्यत तत्पापं कृत्वा राजा महातपाः ॥ १.४२.२३ ॥
この恐ろしい言葉を聞いて、クル族の喜びであったその王は、自らが犯した過ちに深く苦しんだ——その大苦行の王は。
1.42.24
तं च मौनव्रतं श्रुत्वा वने मुनिवरं तदा ।
भूय एवाभवद्राजा शोकसंतप्तमानसः ॥ १.४२.२४ ॥
森にいたその最上の仙人が沈黙の誓いを立てていると聞き、王は再び悲しみに心を苛まれた。
1.42.25
अनुक्रोशात्मतां तस्य शमीकस्यावधार्य च ।
पर्यतप्यत भूयोपि कृत्वा तत्किल्बिषं मुनेः ॥ १.४२.२५ ॥
シャミーカの慈悲深い性質を悟ると、王は聖仙に対して犯した過ちのゆえに再び苦しんだ。
1.42.26
न हि मृत्युं तथा राजा श्रुत्वा वै सोऽन्वतप्यत ।
अशोचदमरप्रख्यो यथा कृत्वेह कर्म तत् ॥ १.४२.२६ ॥
王は死の知らせを聞いてもそれほど嘆かなかったが、不死の神のような彼は自らが行ったその行為を嘆いた。
1.42.27
ततस्तं प्रेषयामास राजा गौरमुखं तदा ।
भूयः प्रसादं भगवान्करोत्विह ममेति वै ॥ १.४२.२७ ॥
そこで王はガウラムカを遣わし、「尊き方がもう一度私に恵みをお与えくださるように」と言った。
1.42.28
श्रुत्वा तु वचनं राज्ञो मुनिर्गौरमुखस्तदा ।
समनुज्ञाप्य वेगेन प्रजगामाश्रमं गुरोः ॥ १.४२.२८ ॥
王の言葉を聞くと、聖仙ガウラムカは暇乞いをして、速やかに師の庵へと向かった。
1.42.29
तस्मिंश्च गतमात्रेऽथ राजा गौरमुखे तदा ।
मन्त्रिभिर्मन्त्रयामास सह संविग्नमानसः ॥ १.४२.२९ ॥
ガウラムカが去るとすぐに、動揺した心の王は大臣たちと相談した。
1.42.30
संमन्त्र्य मन्त्रिभिश्चैव स तथा मन्त्रतत्त्ववित् ।
प्रासादं कारयामास एकस्तम्भं सुरक्षितम् ॥ १.४२.३० ॥
大臣たちと相談した後、助言の本質を知るその王は、一本の柱で支えられた、よく守られた宮殿を建てさせた。
1.42.31
रक्षां च विदधे तत्र भिषजश्चौषधानि च ।
ब्राह्मणान्मन्त्रसिद्धांश्च सर्वतो वै न्ययोजयत् ॥ १.४२.३१ ॥
そこで彼は守りを整え、医師と薬を置き、マントラに通じた婆羅門を四方に配した。
1.42.32
राजकार्याणि तत्रस्थः सर्वाण्येवाकरोच्च सः ।
मन्त्रिभिः सह धर्मज्ञः समन्तात्परिरक्षितः ॥ १.४२.३२ ॥
そこに留まって彼はすべての王務を行い、法に通じた王は大臣たちとともに四方から守られていた。
1.42.33
न चैनं कश्चिदारूढं लभते राजसत्तमम् ।
वातोऽपि निश्चरंस्तत्र प्रवेशे विनिवार्यते ॥ १.४२.३३ ॥
誰も上って、あの最上の王に達することはできなかった。そこでは入口で風さえも遮られた。
1.42.34
प्राप्ते च दिवसे तस्मिन्सप्तमे द्विजसत्तमः ।
काश्यपोऽभ्यागमद्विद्वांस्तं राजानं चिकित्सितुम् ॥ १.४२.३४ ॥
その七日目が来ると、最上の再生族、学識あるカーシュヤパが王を治療しに来た。
1.42.35
श्रुतं हि तेन तदभूद्यथा तं राजसत्तमम् ।
तक्षकः पन्नगश्रेष्ठो नेष्यते यमसादनम् ॥ १.४२.३५ ॥
というのも、蛇の長タクシャカがあの最上の王をヤマの住処へ連れて行くと彼は聞いていたからである。
1.42.36
तं दष्टं पन्नगेन्द्रेण करिष्येऽहमपज्वरम् ।
तत्र मेऽर्थश्च धर्मश्च भवितेति विचिन्तयन् ॥ १.४२.३६ ॥
もし蛇の王に噛まれたなら、私は毒熱から彼を解放しよう。そうすれば私にも利益と法が生じる、と考えながら。
1.42.37
तं ददर्श स नागेन्द्रस्तक्षकः काश्यपं पथि ।
गच्छन्तमेकमनसं द्विजो भूत्वा वयोऽतिगः ॥ १.४२.३७ ॥
蛇王タクシャカは、ひたすら一心に道を行くカーシュヤパを見た。彼は老いたバラモンの姿をとっていた。
1.42.38
तमब्रवीत्पन्नगेन्द्रः काश्यपं मुनिपुंगवम् ।
क्व भवांस्त्वरितो याति किंच कार्यं चिकीर्षति ॥ १.४२.३८ ॥
蛇王は聖者の中で最もすぐれたカーシュヤパに言った。「あなたはどこへ急いで行くのか、どんな務めを果たそうとしているのか。」
1.42.39
नृपं कुरुकुलोत्पन्नं परिक्षितमरिंदमम् ।
तक्षकः पन्नगश्रेष्ठस्तेजसाऽध्य प्रधक्ष्यति ॥ १.४२.३९ ॥
蛇の中で最もすぐれたタクシャカは、クル族に生まれ敵を制する王パリクシットを、今日この日にその威力で焼き尽くすであろう。
1.42.40
तं दष्टं पन्नगेन्द्रेण तेनाग्निसमतेजसम् ।
पाण्डवानां कुलकरं राजानममितौजसम्। ॥ १.४२.४० ॥
蛇王に噛まれたその王は、火のように輝き、パーンドゥの一族を築いた者、無限の力を持つ者であった。
1.42.41
विज्ञातविषविद्योऽहं ब्राह्मणो लोकपूजितः ।
अस्मद्गुरुकटाक्षेण कल्योऽहं विषनाशने ॥ १.४२.४१ ॥
私は毒の学問に通じ、世に尊ばれるバラモンです。師の慈しみのまなざしによって、私は毒を消し去ることができます。
1.42.42
अहं स तक्षको ब्रह्मंस्तं धक्ष्यामि महीपतिम् ।
निवर्तस्व न शक्तस्त्वं मया दष्टं चिकित्सितुम् ॥ १.४२.४२ ॥
バラモンよ、私こそそのタクシャカだ！あの王を私は焼き尽くすであろう。引き返せ。私が噛んだ者を、お前は治すことはできない。
1.42.43
अहं तं नृपतिं गत्वा त्वया दष्टमपज्वरम् ।
करिष्यामीति मे बुद्धिर्विद्याबलसमन्विता ॥ १.४२.४३ ॥
私はその王のもとへ行き、おまえに噛まれた彼を熱から解放しよう。私の心は知識の力に満ちている。