マハーバーラタ · 章 1.43
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.43.1
यदि दष्टं मयेह त्वं शक्तः किंचिच्चिकित्सितुम् ।
ततो वृक्षं मया दष्टमिमं जीवय काश्यप ॥ १.४३.१ ॥
もし私がここで噛んだものを、あなたが少しでも治療できるなら、カーシュヤパよ、私が噛んだこの木を生き返らせよ。
1.43.2
परं मन्त्रबलं यत्ते तद्दर्शय यतस्व च ।
न्यग्रोधमेनं धक्ष्यामि पश्यतस्ते द्विजोत्तम ॥ १.४३.२ ॥
お前の至高のマントラの力を示し、力を尽くせ。バラモンの中の最良の者よ、お前が見ているうちに、私はこの菩提樹を焼き尽くしてやろう。
1.43.3
दश नागेन्द्र वृक्षं त्वं यद्येतदभिमन्यसे ।
अहमेनं त्वया दष्टं जीवयिष्ये भुजंगम।
पश्य मन्त्रबलं मेऽद्य न्यग्रोधं दश पन्नग ॥ १.४३.३ ॥
蛇王よ、もしそう思うなら、この木を噛め。蛇よ、お前に噛まれたものを私は生き返らせよう。今日、私のマントラの力を見よ、蛇よ。菩提樹を噛め。
1.43.4
एवमुक्तः स नागेन्द्रः काश्यपेन महात्मना ।
अदशद्वृक्षमभ्येत्य न्यग्रोधं पन्नगोत्तमः ॥ १.४३.४ ॥
偉大なカーシュヤパにこう言われ、蛇王であり蛇の中で最も優れたその者は、菩提樹に近づき、それを噛んだ。
1.43.5
स वृक्षस्तेन दष्टस्तु पन्नगेन महात्मना ।
आशीविषविषोपेतः प्रजज्वाल समन्ततः ॥ १.४३.५ ॥
その木は、偉大な蛇に噛まれ、毒蛇の毒に満ちて、四方から燃え上がった。
1.43.6
तं दग्ध्वा स नगं नागः काश्यपं पुनरब्रवीत् ।
कुरु यत्नं द्विजश्रेष्ठ जीवयैव वनस्पतिम् ॥ १.४३.६ ॥
その木を焼き尽くした後、蛇はカーシュヤパに再び言った。「バラモンの中の最良の者よ、力を尽くせ。この木を生き返らせよ。」
1.43.7
भस्मीभूतं ततो वृक्षं पन्नगेन्द्रस्य तेजसा ।
भस्म सर्वं समाहृत्य काश्यपो वाक्यमब्रवीत् ॥ १.४३.७ ॥
すると蛇王の熱によって木は灰となった。カーシュヤパはその灰をすべて集めて、このように言った。
1.43.8
विद्याबलं पन्नगेन्द्र पश्य मेऽद्य वनस्पतौ ।
अहं संजीवयाम्येनं पश्यतस्ते भुजंगम ॥ १.४३.८ ॥
蛇の王よ、今日この木の上に私の知識の力をご覧あれ。蛇よ、あなたが見ている前で、私はこれを生き返らせよう。
1.43.9
ततः स भगवान्विद्वान्काश्यपो द्विजसत्तमः ।
भस्मराशीकृतं वृक्षं विद्यया समजीवयत् ॥ १.४३.९ ॥
すると、尊く博学なカーシュヤパ、再生族の中で最も優れた者は、灰の山と化したその木を学問の力によって生き返らせた。
1.43.10
अङ्कुरं कृतवांस्तत्र ततः पर्णद्वयान्वितम् ।
पलाशिनं शाखिनं च तथा विटपिनं पुनः ॥ १.४३.१० ॥
そこで彼は二枚の葉をもつ芽を生じさせた。その後、それはパラーシャの花に満ち、枝や小枝をもつものとなった。
1.43.11
तं दृष्ट्वा जीवितं वृक्षं काश्यपेन महात्मना ।
उवाच तक्षको ब्रह्मन्नैतदत्यद्भुतं त्वयि ॥ १.४३.११ ॥
偉大な魂のカーシュヤパによって生き返らされたその木を見て、タクシャカは言った。「バラモンよ、これはあなたにとってそれほど驚くべきことではない。」
1.43.12
द्विजेन्द्र यद्विषं हन्या मम वा मद्विधस्य वा ।
कं त्वमर्थमभिप्रेप्सुर्यासि तत्र तपोधन ॥ १.४३.१२ ॥
再生族の主よ、もし私の毒、あるいは私のような者の毒があなたを打ったなら、苦行の宝よ、いったいどんな目的を求めてそこへ行くのか。
1.43.13
यत्तेऽभिलषितं प्राप्तं फलं तस्मान्नृपोत्तमात् ।
अहमेव प्रदास्यामि तत्ते यद्यपि दुर्लभम् ॥ १.४३.१३ ॥
あの最高の王から汝が望んだ果報は、得難いものであっても、私自身が汝に与えよう。
1.43.14
विप्रशापाभिभूते च क्षीणायुषि नराधिपे ।
घटमानस्य ते विप्र सिद्धिः संशयिता भवेत् ॥ १.४३.१४ ॥
バラモンよ、バラモンの呪いに打ち負かされ寿命の尽きたあの人の王が生きている間は、汝の努力の成就は疑わしくなるであろう。
1.43.15
ततो यशः प्रदीप्तं ते त्रिषु लोकेषु विश्रुतम् ।
निरंशुरिव घर्मांशुरन्तर्धानमितो व्रजेत् ॥ १.४३.१५ ॥
そのとき、三界に名高い汝の輝かしい名声は、光を失った太陽のようにここから消え去るであろう。
1.43.16
धनार्थी याम्यहं तत्र तन्मे देहि भुजंगम ।
ततोऽहं विनिवर्तिष्ये स्वापतेयं प्रगृह्य वै ॥ १.४३.१६ ॥
富を求めて私はそこへ行く。蛇よ、それを私に与えよ。そうすれば私は自分の財を受け取って帰ろう。
1.43.17
यावद्धनं प्रार्थयसे तस्माद्राज्ञस्ततोऽधिकम् ।
अहमेव प्रदास्यामि निवर्तस्व द्विजोत्तम ॥ १.४३.१७ ॥
王に求めるほどの富を、さらにそれ以上に、私自身が汝に与えよう。最良のバラモンよ、引き返せ。
1.43.18
तक्षकस्य वचः श्रुत्वा काश्यपो द्विजसत्तमः ।
प्रदध्यौ सुमहातेजाराजानं प्रति बुद्धिमान् ॥ १.४३.१८ ॥
タクシャカの言葉を聞いて、非常に光輝があり賢いバラモン最良のカーシャパは、王について思いをめぐらせた。
1.43.19
दिव्यज्ञानः स तेजस्वी ज्ञात्वा तं नृपतिं तदा ।
क्षीणायुषं पाण्डवेयमपावर्तत काश्यपः ॥ १.४३.१९ ॥
神的な知恵を持つ輝かしいカーシュヤパは、その時王の寿命が尽きつつあることを知り、パーンドゥの息子のもとから引き返した。
1.43.20
लब्ध्वा वित्तं मुनिवरस्तक्षकाद्यावदीप्सितम् ।
निवृत्ते काश्यपे तस्मिन्समयेन महात्मनि ॥ १.४३.२० ॥
最も優れた聖者は、タクシャカから望むだけの富を得た。その偉大な心のカーシュヤパが約束の時に引き返すと……
1.43.21
जगाम तक्षकस्तूर्णं नगरं नागसाह्वयम् ।
अथ शुश्राव गच्छन्स तक्षको जगतीपतिम् ॥ १.४३.२१ ॥
タクシャカは速やかにナーガサーフヴァヤという都へ向かった。その道中、彼は大地の主について耳にした……
1.43.22
मन्त्रैर्विषहरैर्दिव्यै रक्ष्यमाणं प्रयत्नतः ।
स चिन्तयामास तदा मायायोगेन पार्थिवः ॥ १.४३.२२ ॥
毒を除く神聖なマントラによって慎重に守られている王について、タクシャカはその時思いめぐらした。幻術の力によって……
1.43.23
मया वञ्चयितव्योऽसौ क उपायो भवेदिति ।
ततस्तापसरूपेण प्राहिणोत्स भुजंगमान् ॥ १.४३.२३ ॥
「どうすれば彼を欺けるだろうか？どんな手立てがあるだろうか？」そう考えて、彼は苦行者の姿をして蛇たちを遣わした。
1.43.24
फलपत्रोदकं गृह्य राज्ञे नागोऽथ तक्षकः ।
गच्छध्वं यूयमव्यग्रा राजानं कार्यवत्तया ॥ १.४३.२४ ॥
「果実と葉と水を持って、皆落ち着いて目的を持って王のもとへ行け。」そのとき蛇の王タクシャカは彼らに言った……
1.43.25
फलपत्रोदकं नागाः प्रतिग्राहयितुं नृपम् ।
ते तक्षकसमादिष्टास्तथा चक्रुर्भुजङ्गमाः ॥ १.४३.२५ ॥
タクシャカの命により、蛇たちは王に果実・葉・水を捧げるためにそのとおり行った。
1.43.26
उपनिन्युस्तथा राज्ञे दर्भानम्भः फलानि च ।
तच्च सर्वं स राजेन्द्रः प्रतिजग्राह वीर्यवान् ॥ १.४३.२६ ॥
彼らは王にクシャ草と水と果実を捧げ、その力ある王の中の王はそれらすべてを受け取った。
1.43.27
कृत्वा तेषां च कार्याणि गम्यतामित्युवाच तान् ।
गतेषु तेषु नागेषु तापसच्छद्मरूपिषु ॥ १.४३.२७ ॥
彼らの用件を済ませ、「行ってよい」と告げた。苦行者の姿をした蛇たちが去ると、
1.43.28
अमात्यान्सुहृदश्चैव प्रोवाच स नराधिपः ।
भक्षयन्तु भवन्तो वै स्वादूनीमानि सर्वशः ॥ १.४३.२८ ॥
その人主は大臣や友人たちに言った。「どうぞ皆、これらの甘い果実をすべて召し上がれ。」
1.43.29
तापसैरुपनीतानि फलानि सहिता मया ।
ततो राजा ससचिवः फलान्यादातुमैच्छत ॥ १.४३.२९ ॥
「苦行者たちが持ってきたこの果実を、私とともに。」すると王は大臣たちとともにその果実を取ろうとした。
1.43.30
विधिना संप्रयुक्तो वै ऋषिवाक्येन तेन तु ।
यस्मिन्नेव फले नागस्तमेवाभक्षयत्स्वयम् ॥ १.४३.३० ॥
運命と聖仙の言葉に導かれ、王はまさに蛇がいるその果実を自ら食べてしまった。
1.43.31
ततो भक्षयतस्तस्य फलात्कृमिरभूदणुः ।
ह्रस्वकः कृष्णनयनस्ताम्रवर्णोऽथ शौनक ॥ १.४३.३१ ॥
彼がその果実を食べていると、そこから小さな虫が生じた。背が低く、黒い目で銅色をしていた、シャウナカよ。
1.43.32
स तं गृह्य नृपश्रेष्ठः सचिवानिदमब्रवीत् ।
अस्तमभ्येति सविता विषादद्य न मे भयम् ॥ १.४३.३२ ॥
最良の王はそれを取り、大臣たちに言った。「太陽は沈もうとしている。今日、私はこの毒を恐れない。」
1.43.33
सत्यवागस्तु स मुनिः कृमिर्मां दशतामयम् ।
तक्षको नाम भूत्वा वै तथा परिहृतं भवेत् ॥ १.४३.३३ ॥
その聖者の言葉が真実でありますように。この虫がタクシャカという名で私を噛み、その言葉が成就しますように。
1.43.34
ते चैनमन्ववर्तन्त मन्त्रिणः कालचोदिताः ।
एवमुक्त्वा स राजेन्द्रो ग्रीवायां सन्निवेश्यह ॥ १.४३.३४ ॥
時に促された大臣たちも彼に従った。こう言うと、王の中の王はそれを首にかけた。
1.43.35
कृमिकं प्राहसत्तूर्णं मुमूर्षुर्नष्टचेतनः ।
प्रहसन्नेव भोगेन तक्षकेणाभिवेष्टितः ॥ १.४३.३५ ॥
死に近づき、意識を失った彼はすぐに虫を見て笑った。笑っている最中に、タクシャカのとぐろに巻きつかれた。
1.43.36
तस्मात्फलाद्विनिष्क्रम्य यत्तद्राज्ञे निवेदितम् ।
वेष्टयित्वा च भोगेन विनद्य च महास्वनम्।
अदशत्पृथिवीपालं तक्षकः पन्नगेश्वरः ॥ १.४३.३६ ॥
その果実から現れ、王に告げられていたとおりに、彼を巻きつけ、大きな咆哮をあげて、蛇の王タクシャカは大地の守護者を噛んだ。