ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 1.46
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.46.1
एतच्छ्रुत्वा जरत्कारुर्भृशं शोकपरायणः ।
उवाच तान्पितॄन्दुःखाद्बाष्पसंदिग्धया गिरा ॥ १.४६.१ ॥
ଏହା ଶୁଣି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶୋକରେ ମଗ୍ନ ଜରତ୍କାରୁ ଦୁଃଖରେ ଅଶ୍ରୁରୁଦ୍ଧ ସ୍ୱରରେ ସେହି ପିତୃମାନଙ୍କୁ କହିଲେ।
1.46.2
मम पूर्वे भवन्तो वै पितरः सपितामहाः ।
तद्ब्रूत यन्मया कार्यं भवतां प्रियकाम्यया ॥ १.४६.२ ॥
ହେ ମୋର ପୂର୍ବପୁରୁଷଗଣ, ଆପଣମାନେ ମୋର ପିତୃ ଓ ପିତାମହ। ଅତଏବ ଆପଣଙ୍କ ପ୍ରୀତି ପାଇଁ ମୁଁ କ'ଣ କରିବି ତାହା କୁହନ୍ତୁ।
1.46.3
अहमेव जरत्कारुः किल्बिषी भवतां सुतः ।
ते दण्डं धारयत मे दुष्कृतेरकृतात्मनः ॥ १.४६.३ ॥
ମୁଁ ହିଁ ଜରତ୍କାରୁ, ଆପଣଙ୍କ ପାପୀ ପୁତ୍ର। ମୋ ଦୁଷ୍କର୍ମ ଯୋଗୁଁ ଅକୃତାତ୍ମା ମୋତେ ଆପଣ ଦଣ୍ଡ ଦିଅନ୍ତୁ।
1.46.4
पुत्र दिष्ट्याऽसि संप्राप्त इमं देशं यदृच्छया ।
किमर्थं च त्वया ब्रह्मन्न कृतो दारसङ्ग्रहः ॥ १.४६.४ ॥
ପୁତ୍ର, ସୌଭାଗ୍ୟବଶତଃ ତୁମେ ଏହି ସ୍ଥାନକୁ ଦୈବାତ୍ ଆସିଛ। କିନ୍ତୁ ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ତୁମେ ଭାର୍ଯ୍ୟା କାହିଁକି ଗ୍ରହଣ କରିନାହଁ?
1.46.5
ममायं पितरो नित्यं हृद्यर्थः परिवर्तते ।
ऊर्ध्वरेताः शरीरं वै प्रापयेयममुत्र वै ॥ १.४६.५ ॥
ହେ ପିତୃଗଣ, ମୋ ହୃଦୟର ଏହି ଲକ୍ଷ୍ୟ ସର୍ବଦା ରହିଛି। ଊର୍ଧ୍ୱରେତା ହୋଇ ମୁଁ ଏହି ଶରୀରରେ ପରଲୋକ ପାଇବି।
1.46.6
न दारान्वै करिष्येऽहमिति मे भावितं मनः ।
एवं दृष्ट्वा तु भवतः शकुन्तानिव लम्बतः ॥ १.४६.६ ॥
ମୁଁ ଭାର୍ଯ୍ୟା ଗ୍ରହଣ କରିବି ନାହିଁ ବୋଲି ମୋ ମନ ସ୍ଥିର କରିଛି। କିନ୍ତୁ ପକ୍ଷୀ ପରି ଝୁଲୁଥିବା ଆପଣମାନଙ୍କୁ ଦେଖି—
1.46.7
मया निवर्तिता बुद्धिर्ब्रह्मचर्यात्पितामहाः ।
करिष्ये वः प्रियं कामं निवेक्ष्येऽहमसंशयम् ॥ १.४६.७ ॥
ହେ ପିତାମହଗଣ, ମୁଁ ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟରୁ ମୋ ବୁଦ୍ଧି ଫେରାଇ ନେଇଛି। ଆପଣମାନଙ୍କର ପ୍ରିୟ ଇଚ୍ଛା ମୁଁ ପୂରଣ କରିବି; ନିଃସନ୍ଦେହରେ ମୁଁ ବିବାହ କରିବି।
1.46.8
सनाम्नीं यद्यहं कन्यामुपलप्स्ये कदाचन ।
भविष्यति च या काचिद्भैक्ष्यवत्स्वयमुद्यता ॥ १.४६.८ ॥
ମୁଁ କେବେ ଯଦି ସନାମ୍ନୀ (ଏକା ନାମର) କନ୍ୟା ପାଇବି, ଏବଂ ଭିକ୍ଷା ପରି ନିଜେ ଅର୍ପିତା କେହି ହେବ…
1.46.9
प्रतिग्रहीता तामस्मि न भरेयं च यामहम् ।
एवंविधमहं कुर्यां निवेशं प्राप्नुयां यदि।
अन्यथा न करिष्येऽहं सत्यमेतत्पितामहाः ॥ १.४६.९ ॥
ମୁଁ ତାକୁ ଗ୍ରହଣ କରିବି, କିନ୍ତୁ ଯାହାକୁ ମୁଁ ପୋଷଣ କରିବି ନାହିଁ। ଏପରି ବିବାହ ମୋତେ ମିଳିଲେ ମୁଁ ତାହା କରିବି; ନଚେତ୍ କରିବି ନାହିଁ। ହେ ପିତାମହଗଣ, ଏହା ସତ୍ୟ।
1.46.10
तत्र चोत्पत्स्यते जन्तुर्भवतां तारणाय वै ।
शाश्वताश्चाव्ययाश्चैव तिष्ठन्तु पितरो मम ॥ १.४६.१० ॥
ସେଠାରେ ଆପଣଙ୍କ ଉଦ୍ଧାର ପାଇଁ ନିଶ୍ଚୟ ଏକ ଜୀବ ଜନ୍ମିବ। ମୋ ପିତୃଗଣ ଶାଶ୍ୱତ ଓ ଅବ୍ୟୟ ହୋଇ ସ୍ଥିର ରହନ୍ତୁ।
1.46.11
एवमुक्त्वा तु स पितॄंश्चचार पृथिवी मुनिः ।
न च स्म लभते भार्यां वृद्धोऽयमिति शानक ॥ १.४६.११ ॥
ଏହା କହି ସେହି ମୁନି ପିତୃଗଣଙ୍କ ସହ ପୃଥିବୀରେ ବୁଲିଲେ। ହେ ଶାନକ, 'ଏ ବୃଦ୍ଧ' ଭାବି ତାଙ୍କୁ ଭାର୍ଯ୍ୟା ମିଳିଲା ନାହିଁ।
1.46.12
यदा निर्वेदमापन्नः पितृभिश्चोदिस्तथा ।
तदाऽरण्यं स गत्वोच्चैश्चुक्रोश भृशदुःखितः ॥ १.४६.१२ ॥
ଯେତେବେଳେ ସେ ନିର୍ବେଦରେ ପଡ଼ିଲେ ଏବଂ ପିତୃଗଣ ମଧ୍ୟ ସେପରି ପ୍ରେରଣା ଦେଲେ, ସେତେବେଳେ ସେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖୀ ହୋଇ ଅରଣ୍ୟକୁ ଯାଇ ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରରେ କାନ୍ଦିଲେ।
1.46.13
सत्वरण्यगतः प्राज्ञः पितॄणा हितकाम्यया ।
उवाच कन्यां याचामि तिस्रो वाचः शनैरिमाः ॥ १.४६.१३ ॥
ପିତୃମାନଙ୍କ ହିତ କାମନାରେ ପ୍ରାଜ୍ଞ ମୁନି ଅରଣ୍ୟକୁ ଯାଇ ଧୀରେ ଏହି ତିନି ବାକ୍ୟ କହିଲେ — "ମୁଁ ଏକ କନ୍ୟା ଯାଚନା କରୁଛି।"
1.46.14
यानि भूतानि सन्तीह स्थावराणि चराणि च ।
अन्तर्हितानि वा यानि तानि शृण्वन्तु मे वचः ॥ १.४६.१४ ॥
ଏଠାରେ ଯେଉଁ ପ୍ରାଣୀମାନେ ଅଛନ୍ତି — ସ୍ଥାବର ଓ ଜଙ୍ଗମ, ଏବଂ ଯେଉଁମାନେ ଲୁଚି ରହିଛନ୍ତି — ସେମାନେ ମୋ ବାକ୍ୟ ଶୁଣନ୍ତୁ।
1.46.15
उग्रे तपसि वर्तन्तं पितरश्चोदयन्ति माम् ।
निविशस्वेति दुःखार्ताः सन्तानस्य चिकीर्षया ॥ १.४६.१५ ॥
ଉଗ୍ର ତପସ୍ୟାରେ ଥିବା ମୋତେ, ଦୁଃଖାର୍ତ୍ତ ପିତୃମାନେ "ଗୃହସ୍ଥ ହୁଅ" ବୋଲି ସନ୍ତାନ ଇଚ୍ଛାରେ ପ୍ରେରଣା ଦେଉଛନ୍ତି।
1.46.16
निवेशायाखिलां भूमिं कन्याभैक्ष्यं चरामि भोः ।
दरिद्रो दुःखशीलश्च पितृभिः सन्नियोजितः ॥ १.४६.१६ ॥
ଗୃହସ୍ଥ ହେବାକୁ, ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀରେ କନ୍ୟା ଭିକ୍ଷା ମାଗି ବୁଲୁଛି, ହେ ଶ୍ରୋତାମାନେ। ମୁଁ ଦରିଦ୍ର ଓ ଦୁଃଖ ସ୍ୱଭାବର; ପିତୃମାନେ ମୋତେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟରେ ନିଯୁକ୍ତ କରିଛନ୍ତି।
1.46.17
यस्य कन्याऽस्ति भूतस्य ये मयेह प्रकीर्तिताः ।
ते मे कन्यां प्रयच्छन्तु चरतः सर्वतोदिशम् ॥ १.४६.१७ ॥
ଯାହାର କନ୍ୟା ଅଛି, ଏଠାରେ ମୁଁ ନାମ ନେଇଥିବା ସେ ସମସ୍ତେ, ସର୍ବଦିଗରେ ବୁଲୁଥିବା ମୋତେ କନ୍ୟା ଦିଅନ୍ତୁ।
1.46.18
मम कन्या सनाम्नी या भैक्ष्यवच्चोदिता भवेत् ।
भरेयं चैव यां नाहं तां मे कन्यां प्रयच्छत ॥ १.४६.१८ ॥
ମୋ ସନାମ୍ନୀ କନ୍ୟା ଯିଏ, ଭିକ୍ଷା ପରି ଦିଆଯାଇଥିବା, ଯାହାକୁ ମୁଁ ପୋଷିବି ନାହିଁ — ସେହି କନ୍ୟାକୁ ମୋତେ ଦିଅ।
1.46.19
ततस्ते पन्नगा ये वै जरत्कारौ समाहिताः ।
तामादाय प्रवृत्तिं ते वासुकेः प्रत्यवेदयन् ॥ १.४६.१९ ॥
ତା'ପରେ ଜରତ୍କାରୁରେ ମନ ସ୍ଥିର କରିଥିବା ସେହି ସର୍ପମାନେ ତାଙ୍କୁ ନେଇ ବାସୁକିଙ୍କୁ ଏହି ଖବର ଜଣାଇଲେ।
1.46.20
तेषां श्रुत्वा स नागेन्द्रस्तां कन्यां समलङ्कृताम् ।
प्रगृह्यारण्यमगमत्समीपं तस्य पन्नगः ॥ १.४६.२० ॥
ସେମାନଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ସେ ନାଗରାଜ ସଜା ହୋଇଥିବା ସେହି କନ୍ୟାଙ୍କୁ ଧରି ତାଙ୍କ ନିକଟସ୍ଥ ଅରଣ୍ୟକୁ ଗଲେ।
1.46.21
तत्र तां भैक्ष्यवत्कन्यां प्रादात्तस्मै महात्मने ।
नागेन्द्रो वासुकिर्ब्रह्मन्न स तां प्रत्यगृह्णत ॥ १.४६.२१ ॥
ସେଠାରେ ନାଗେନ୍ଦ୍ର ବାସୁକି ସେହି କନ୍ୟାକୁ ଭିକ୍ଷା ପରି ସେହି ମହାତ୍ମାଙ୍କୁ ଦେଲେ; ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ସେ ତାଙ୍କୁ ଗ୍ରହଣ କଲେ ନାହିଁ।
1.46.22
असनामेति वै मत्वा भरणे चाविचारिते ।
मोक्षभावे स्थितश्चापि मन्दीभूतः परिग्रहे ॥ १.४६.२२ ॥
'ଏ ଅସନାମା' ବୋଲି ଭାବି, ଭରଣପୋଷଣ ବିଚାର ନ କରି, ମୋକ୍ଷଭାବରେ ସ୍ଥିର ରହି, ଗ୍ରହଣରେ ସେ ଶିଥିଳ ହେଲେ।
1.46.23
ततो नाम स कन्यायाः पप्रच्छ भृगुनन्दन ।
वासुकिं भरणं चास्या न कुर्यामित्युवाच ह ॥ १.४६.२३ ॥
ତା'ପରେ ସେ ସେହି କନ୍ୟାର ନାମ ପଚାରିଲେ, ହେ ଭୃଗୁନନ୍ଦନ; ବାସୁକିଙ୍କୁ କହିଲେ, 'ମୁଁ ଏହାର ଭରଣପୋଷଣ କରିବି ନାହିଁ।'