ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 1.53
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.53.1
सर्पसत्रे तदा राज्ञः पाण्डवेयस्य धीमतः ।
जनमेजयस्य के त्वासन्नृत्विजः परमर्षयः ॥ १.५३.१ ॥
ಆಗ ಪಾಂಡವವಂಶದ ಬುದ್ಧಿವಂತ ರಾಜ ಜನಮೇಜಯನ ಸರ್ಪಸತ್ರದಲ್ಲಿ ಋತ್ವಿಜರಾಗಿದ್ದ ಪರಮ ಋಷಿಗಳು ಯಾರು?
1.53.2
के सदस्या बभूवुश्च सर्पसत्रे सुदारुणे ।
विषादजननेऽत्यर्थं पन्नगानां महाभय ॥ १.५३.२ ॥
ಸರ್ಪಗಳಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ವಿಷಾದ ಮತ್ತು ಮಹಾಭಯವನ್ನುಂಟುಮಾಡಿದ ಆ ಭಯಂಕರ ಸರ್ಪಸತ್ರದಲ್ಲಿ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದವರು ಯಾರು?
1.53.3
सर्वं विस्तरशस्तात भवाञ्छंसितुमर्हति ।
सर्पसत्रविधानज्ञविज्ञेयाः के च सूतज ॥ १.५३.३ ॥
ಸೂತಪುತ್ರನೇ, ನೀನು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ ಹೇಳಲು ಅರ್ಹನು. ಸರ್ಪಸತ್ರದ ವಿಧಾನವನ್ನು ಬಲ್ಲವರೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕಾದವರು ಯಾರು?
1.53.4
हन्त ते कथयिष्यामि नामानीह मनीषिणाम् ।
ये ऋत्विजः सदस्याश्च तस्यासन्नृपतेस्तदा ॥ १.५३.४ ॥
ಸರಿ, ಆಗ ಆ ರಾಜನ ಋತ್ವಿಜರು ಮತ್ತು ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದ ಮನೀಷಿಗಳ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ನಿನಗೆ ಇಲ್ಲಿ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.
1.53.5
तत्र होता बभूवाथ ब्राह्मणश्चण्डभार्गवः ।
च्यवनस्यान्वये ख्यातो जातो वेदविदां वरः ॥ १.५३.५ ॥
ಅಲ್ಲಿ ಹೋತೃವಾಗಿ ಚ್ಯವನನ ವಂಶದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾಗಿ, ವೇದಜ್ಞರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾಗಿ ಜನಿಸಿದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಚಂಡಭಾರ್ಗವನಿದ್ದನು.
1.53.6
उद्गाता ब्राह्मणो वृद्धो विद्वान्कौत्सौऽथ जैमिनिः ।
ब्र्हमाऽभवच्छार्ङ्गरवोऽथाध्वर्युश्चापि पिङ्गलः ॥ १.५३.६ ॥
ಉದ್ಗಾತೃವಾಗಿ ವೃದ್ಧ ಮತ್ತು ವಿದ್ವಾಂಸ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಾದ ಕೌತ್ಸ ಮತ್ತು ಜೈಮಿನಿ; ಬ್ರಹ್ಮನಾಗಿ ಶಾರ್ಙ್ಗರವ ಆದನು, ಅಧ್ವರ್ಯುವಾಗಿ ಪಿಂಗಲನೂ ಇದ್ದನು.
1.53.7
सदस्यश्चाभवद्व्यासः पुत्रशिष्यसहायवान् ।
उद्दालकः प्रमतकः श्वेतकेतुश्च पिङ्गलः ॥ १.५३.७ ॥
ಮಕ್ಕಳು, ಶಿಷ್ಯರು, ಸಹಾಯಕರೊಂದಿಗೆ ವ್ಯಾಸರು ಆ ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು. ಉದ್ದಾಲಕ, ಪ್ರಮತಕ, ಶ್ವೇತಕೇತು, ಪಿಂಗಲ ಕೂಡ (ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು).
1.53.8
असितो देवलश्चैव नारदः पर्वतस्तथा ।
आत्रेयः कुम्डजठरौ द्विजः कालघटस्तथा ॥ १.५३.८ ॥
ಅಸಿತ, ದೇವಲ, ನಾರದ, ಪರ್ವತರು ಕೂಡ (ಸದಸ್ಯರು); ಆತ್ರೇಯ, ಕುಂಡ, ಜಠರ, ದ್ವಿಜ ಕಾಲಘಟರು ಕೂಡ (ಸದಸ್ಯರು).
1.53.9
वात्स्यः श्रुतश्रवा वृद्धो जपस्वाध्यायशीलवान् ।
कोहलो देवशर्मा च मौद्गल्यः समसौरभः ॥ १.५३.९ ॥
ವಾತ್ಸ್ಯ, ವೃದ್ಧ ಶ್ರುತಶ್ರವ, ಜಪ ಸ್ವಾಧ್ಯಾಯ ನಿರತ; ಕೋಹಲ, ದೇವಶರ್ಮ, ಮೌದ್ಗಲ್ಯ ಸಮಸೌರಭ ಕೂಡ (ಸದಸ್ಯರು).
1.53.10
एते चान्ये च बहवो ब्राह्मणा वेदपारगाः ।
सदस्याश्चाभवंस्तत्र सत्रे पारिक्षितस्य ह ॥ १.५३.१० ॥
ಇವರು ಮತ್ತು ಇತರ ಅನೇಕ ವೇದಪಾರಂಗತ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಪಾರಿಕ್ಷಿತನ ಆ ಸತ್ರದಲ್ಲಿ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು.
1.53.11
जुह्वत्स्वृत्विक्ष्वथ तदा सर्पसत्रे महाक्रतौ ।
अहयः प्रापतंस्तत्र घोराः प्राणिभयावहाः ॥ १.५३.११ ॥
ಆ ಮಹಾಯಜ್ಞವಾದ ಸರ್ಪಸತ್ರದಲ್ಲಿ ಋತ್ವಿಜರು ಆಹುತಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೆ ಭಯ ತರುವ ಘೋರ ಸರ್ಪಗಳು ಅಲ್ಲಿ ಬೀಳತೊಡಗಿದವು.
1.53.12
वसामेदोवहाः कुल्या नागानां संप्रवर्तिताः ।
ववौ गन्धश्च तुमुलो दह्यतामनिशं तदा ॥ १.५३.१२ ॥
ನಾಗಗಳ ಕೊಬ್ಬು ಮತ್ತು ಮಜ್ಜೆಯನ್ನು ಹೊತ್ತ ತೊರೆಗಳು ಹರಿದವು; ಆಗ ಸುಡುತ್ತಿದ್ದ ವಸ್ತುಗಳ ಘೋರ ದುರ್ವಾಸನೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಬೀಸಿತು.
1.53.13
पततां चैव नागानां धिष्ठितानां तथाम्बरे ।
अश्रूयतानिशं शब्दः पच्यतां चाग्निना भृशम् ॥ १.५३.१३ ॥
ಬೀಳುತ್ತಿದ್ದ, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದ ನಾಗಗಳ, ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ ಅತಿಯಾಗಿ ಬೇಯುತ್ತಿದ್ದ ನಾಗಗಳ ಶಬ್ದ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಕೇಳಿಬಂತು.
1.53.14
तक्षकस्तु स नागेन्द्रः पुरंदरनिवेशनम् ।
गतः श्रुत्वैव राजानं दीक्षितं जनमेजयम् ॥ १.५३.१४ ॥
ಆದರೆ ಆ ನಾಗರಾಜ ತಕ್ಷಕನು, ದೀಕ್ಷಿತನಾದ ರಾಜ ಜನಮೇಜಯನ ಬಗ್ಗೆ ಕೇಳಿದ ಕೂಡಲೇ ಇಂದ್ರನ ಭವನಕ್ಕೆ ಹೋದನು.
1.53.15
ततः सर्वं यथावृत्तमाख्याय भुजगोत्तमः ।
अगच्छच्छरणं भीत आगस्कृत्वा पुरंदरम् ॥ १.५३.१५ ॥
ನಂತರ ನಡೆದದ್ದೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಹೇಳಿ, ಭಯಭೀತನಾದ ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸರ್ಪ, ಇಂದ್ರನಿಗೆ ಅಪರಾಧ ಮಾಡಿದವನಂತೆ ಅವನ ಶರಣು ಹೋದನು.
1.53.16
तमिन्द्रः प्राह सुप्रीतो न तवास्तीह तक्षक ।
भयं नागेन्द्र तस्माद्वै सर्पसत्रात्कदाचन ॥ १.५३.१६ ॥
ಇಂದ್ರನು ಬಹಳ ಸಂತೋಷಗೊಂಡು ಅವನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: 'ತಕ್ಷಕ, ಇಲ್ಲಿ ನಿನಗೆ ಯಾವ ಭಯವೂ ಇಲ್ಲ; ನಾಗೇಂದ್ರನೇ, ಆ ಸರ್ಪಸತ್ರದಿಂದ ನಿನಗೆ ಎಂದಿಗೂ ಭಯವಿರುವುದಿಲ್ಲ.'
1.53.17
प्रसादितो मया पूर्वं तवार्थाय पितामहः ।
तस्मात्तव भयं नास्ति व्येतु तेनसो ज्वरः ॥ १.५३.१७ ॥
ಮೊದಲೇ ನಿನಗಾಗಿ ನಾನು ಪಿತಾಮಹ (ಬ್ರಹ್ಮ)ನನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸಿದ್ದೇನೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ನಿನಗೆ ಭಯವಿಲ್ಲ. ನಿನ್ನ ತೇಜಸ್ಸಿನ ಜ್ವರ ದೂರವಾಗಲಿ.
1.53.18
एवमाश्वासितस्तेन ततः स भुजगोत्तमः ।
उवास भवने तस्मिञ्शक्रस्य मुदितः सुखी ॥ १.५३.१८ ॥
ಹೀಗೆ ಅವನಿಂದ ಸಮಾಧಾನಗೊಂಡ ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸರ್ಪ, ಹರ್ಷದಿಂದ ಸುಖವಾಗಿ ಶಕ್ರನ ಆ ಭವನದಲ್ಲೇ ವಾಸಿಸಿದನು.
1.53.19
अजस्रं निपतत्स्वग्नौ नागेषु भृशदुःखितः ।
अल्पशेषपरीवारो वासुकिः पर्यतप्यत ॥ १.५३.१९ ॥
ನಿರಂತರವಾಗಿ ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ ಬೀಳುತ್ತಿರುವ ನಾಗಗಳ ನಡುವೆ, ಅತ್ಯಂತ ದುಃಖಿತನಾದ ವಾಸುಕಿ, ಕೆಲವೇ ಪರಿವಾರದವರು ಉಳಿದಿರಲು ಸಂತಪ್ತನಾದನು.
1.53.20
कश्मलं चाविशद्धोरं वासुकिं पन्नगोत्तमम् ।
स घूर्णमानहृदयो भगिनीमिदमब्रवीत् ॥ १.५३.२० ॥
ಭಯಂಕರವಾದ ಮೂರ್ಛೆ ನಾಗೋತ್ತಮ ವಾಸುಕಿಯನ್ನು ಆವರಿಸಿತು. ಗಿರಗಿರನೆ ತಿರುಗುವ ಹೃದಯದಿಂದ ಅವನು ತನ್ನ ತಂಗಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು.
1.53.21
दह्यन्तेऽङ्गानि मे भद्रे न दिशः प्रतिभान्ति माम् ।
सीदामीव च संमोहाद्धूर्णतीव च मे मनः ॥ १.५३.२१ ॥
ಒಳ್ಳೆಯವಳೇ, ನನ್ನ ಅಂಗಾಂಗಗಳು ಉರಿಯುತ್ತಿವೆ; ದಿಕ್ಕುಗಳು ನನಗೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿಲ್ಲ. ಮೋಹದಿಂದ ನಾನು ಮುಳುಗುತ್ತಿರುವಂತೆಯೂ, ನನ್ನ ಮನಸ್ಸು ತಿರುಗುತ್ತಿರುವಂತೆಯೂ ಇದೆ.
1.53.22
दृष्टिर्भ्राम्यति मेऽतीव हृदयं दीर्यतीव च ।
पतिष्याम्यवशोऽद्याहं तस्मिन्दीप्ते विभावसौ ॥ १.५३.२२ ॥
ನನ್ನ ದೃಷ್ಟಿ ಅತ್ಯಂತ ಗಿರಗಿರನೆ ತಿರುಗುತ್ತಿದೆ; ನನ್ನ ಹೃದಯ ಒಡೆಯುತ್ತಿರುವಂತಿದೆ. ಇಂದು ನಾನು ಅಸಹಾಯಕನಾಗಿ ಆ ಉರಿಯುವ ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ ಬೀಳುತ್ತೇನೆ.
1.53.23
पारिक्षितस्य यज्ञोऽसौ वर्ततेऽस्मज्जिघांसया ।
व्यक्तं मयाऽभिगन्तव्यं प्रेतराजनिवेशनम् ॥ १.५३.२३ ॥
ಪರೀಕ್ಷಿತನ ಮಗನ ಈ ಯಜ್ಞ ನಮ್ಮನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ, ನಾನು ಯಮರಾಜನ ನಿವಾಸಕ್ಕೆ ಹೋಗಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
1.53.24
अयं स कालः संप्राप्तो यदर्थमसि मे स्वसः ।
जरत्करौमयादत्तात्रायस्वास्मान्सबान्धवान् ॥ १.५३.२४ ॥
ತಂಗಿಯೇ, ನಿನ್ನನ್ನು ನಾನು ಜರತ್ಕಾರುವಿಗೆ ಕೊಟ್ಟ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಆ ಸಮಯ ಈಗ ಬಂದಿದೆ. ಬಂಧುಗಳೊಂದಿಗೆ ನಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು.
1.53.25
आस्तीकः किल यज्ञं तं वर्तन्तं भुजगोत्तमे ।
प्रतिषेत्स्यति मां पूर्वं स्वयमाह पितामहः ॥ १.५३.२५ ॥
ಆಸ್ತೀಕನು, ನಾಗೋತ್ತಮನ ಬಳಿ ಆ ಯಜ್ಞ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವಾಗ, ಮೊದಲು ನನ್ನನ್ನೇ ತಡೆಯುತ್ತಾರೆ ಎಂದನು; ಪಿತಾಮಹರೇ ಹಾಗೆ ಹೇಳಿದ್ದರು.
1.53.26
तद्वत्से ब्रूहि वत्सं स्वं कुमारं वृद्धसंमतम् ।
ममाद्य त्वं सभृत्यस्य मोक्षार्थं वेदवित्तमम् ॥ १.५३.२६ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ಮಗಳೇ, ಹಿರಿಯರಿಂದ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಪಡೆದ, ವೇದವಿದರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ನಿನ್ನ ಮಗನಿಗೆ ಹೇಳು; ಇಂದು ನೀನು ನನ್ನ ಮತ್ತು ನನ್ನ ಸೇವಕರ ಬಿಡುಗಡೆಗಾಗಿ (ಹೋಗಬೇಕು).