మహాభారతం · అధ్యాయం 1.55
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.55.1
सोमस्य यज्ञो वरुणस्य यज्ञः ।
प्रजापतेर्यज्ञ आसीत्प्रयागे।
तथा यज्ञोऽयं तव भारताग्र्य ।
पारिक्षित स्वस्ति नोऽस्तु प्रियेभ्यः ॥ १.५५.१ ॥
సోమయాగం, వరుణయాగం, ప్రజాపతి యాగం ప్రయాగలో జరిగాయి. అలాగే ఈ నీ యాగం కూడా ఉంది, భారతులలో శ్రేష్ఠుడా, పరీక్షిత్ వంశజా. మాకు, ప్రియులకు శుభం కలుగుగాక.
1.55.2
शक्रस्य यज्ञः शतसङ्ख्य उक्त-
स्तथापरं तुल्यसङ्ख्यं शतं वै।
तथा यज्ञोऽयं तव भारताग्र्य ।
पारिक्षित स्वस्ति नोऽस्तु प्रियेभ्यः ॥ १.५५.२ ॥
ఇంద్రుని యాగం నూరు సంఖ్యతో చెప్పబడింది; మరొకటి కూడా అంతే సంఖ్యగల నూరు. అలాగే ఈ నీ యాగం కూడా ఉంది, భారతులలో శ్రేష్ఠుడా, పరీక్షిత్ వంశజా. మాకు, ప్రియులకు శుభం కలుగుగాక.
1.55.3
यमस्य यज्ञो हरिमेधसश्च ।
यथा यज्ञो रन्तिदेवस्य राज्ञः।
तथा यज्ञोऽयं तव भारताग्र्य ।
पारिक्षित स्वस्ति नोऽस्तु प्रियेभ्यः ॥ १.५५.३ ॥
యముని యాగం, హరిమేధసుని యాగం, రంతిదేవ రాజు యాగం వంటివి. అలాగే ఈ నీ యాగం కూడా ఉంది, భారతులలో శ్రేష్ఠుడా, పరీక్షిత్ వంశజా. మాకు, ప్రియులకు శుభం కలుగుగాక.
1.55.4
गयस्य यज्ञः शशबिन्दोश्च राज्ञो ।
यज्ञसल्तथा वैश्रवणस्य राज्ञः।
तथा यज्ञोऽयं तव भारताग्र्य ।
पारिक्षित स्वस्ति नोऽस्तु प्रियेभ्यः ॥ १.५५.४ ॥
గయుని యాగం, రాజు శశబిందుని యాగం, రాజు వైశ్రవణుడు (కుబేరుడు) యాగం వంటివి. అలాగే ఈ నీ యాగం కూడా ఉంది, భారతులలో శ్రేష్ఠుడా, పరీక్షిత్ వంశజా. మాకు, ప్రియులకు శుభం కలుగుగాక.
1.55.5
नृगस्य यज्ञस्त्वजमीढस्य चासी-
द्यथा यज्ञो दाशरथेश्च राज्ञः।
तथा यज्ञोऽयं तव भारताग्र्य ।
पारिक्षित स्वस्ति नोऽस्तु प्रियेभ्यः ॥ १.५५.५ ॥
నృగుని యజ్ఞమూ, అజమీఢుని యజ్ఞమూ జరిగాయి; దశరథ పుత్రుడైన రాజు యజ్ఞం జరిగినట్లే; అలాగే ఈ నీ యజ్ఞమూ, భారతులలో శ్రేష్ఠుడా. పరీక్షిత్ పుత్రుడా, మా ప్రియులకు శుభం కలుగు గాక.
1.55.6
यज्ञः श्रुतो दिवि देवस्य सूनो-
र्युधिष्ठिरस्याजमीढस्य राज्ञः।
तथा यज्ञोऽयं तव भारताग्र्य ।
पारिक्षित स्वस्ति नोऽस्तु प्रियेभ्यः ॥ १.५५.६ ॥
స్వర్గంలో దేవుని కుమారుడైన యుధిష్ఠిరుని యజ్ఞమూ, అజమీఢ వంశ రాజు యజ్ఞమూ విన్నాం; అలాగే ఈ నీ యజ్ఞమూ, భారతులలో శ్రేష్ఠుడా. పరీక్షిత్ పుత్రుడా, మా ప్రియులకు శుభం కలుగు గాక.
1.55.7
कृष्णस्य यज्ञः सत्यवत्याः सुतस्य ।
स्वयं च कर्म प्रचकार यत्र।
तथा यज्ञोऽयं तव भारताग्र्य ।
पारिक्षित स्वस्ति नोऽस्तु प्रियेभ्यः ॥ १.५५.७ ॥
కృష్ణుని యజ్ఞమూ, సత్యవతి కుమారుని యజ్ఞమూ, అక్కడ అతడు స్వయంగా కర్మ నిర్వహించాడు; అలాగే ఈ నీ యజ్ఞమూ, భారతులలో శ్రేష్ఠుడా. పరీక్షిత్ పుత్రుడా, మా ప్రియులకు శుభం కలుగు గాక.
1.55.8
इमे च ते सूर्यसमानवर्चसः ।
समासते वृत्रहणः क्रतुं यथा।
नैषां ज्ञातुं विद्यते ज्ञानमद्य ।
दत्तं येभ्यो न प्रणश्येत्कदाचित् ॥ १.५५.८ ॥
సూర్యునితో సమాన తేజస్సు కలవారు ఈ బ్రాహ్మణులు నీ యజ్ఞంలో కూర్చున్నారు, వృత్రసంహారి యజ్ఞంలో వలె. ఈ రోజు వారి జ్ఞానాన్ని తెలుసుకోవడం సాధ్యం కాదు; ఎవరికి ఇచ్చిన దానం ఎప్పటికీ నశించదో వారికి.
1.55.9
ऋत्विक्समो नास्ति लोकेषु चैव ।
द्वैपायनेनेति विनिश्चितं मे।
एतस्य शिष्या हि क्षितिं संचरन्ति ।
सर्वर्त्विजः कर्मसु स्वेषु दक्षाः ॥ १.५५.९ ॥
లోకాలలో ఋత్విక్కుతో సమానులు ఎవరూ లేరని, ద్వైపాయనుని గురించి నేను నిశ్చయంగా తెలుసుకున్నాను. ఆయన శిష్యులే భూమిపై సంచరిస్తారు; ఋత్విజులందరూ తమ కర్మలలో నైపుణ్యం కలవారు.
1.55.10
विभावसुश्चित्रभानुर्महात्मा ।
हिरण्यरेता हुतभुक्कृष्णवर्त्मा।
प्रदक्षिमावर्तशिखः प्रदीप्तो ।
हव्यं तवेदं हुतभुग्वष्टि देवः ॥ १.५५.१० ॥
విభావసు, చిత్రభాను, మహాత్ముడు, హిరణ్యరేతుడు, హుతభుక్, కృష్ణవర్త్ముడు, ప్రదక్షిణంగా తిరిగే జ్వాలలు కలవాడు, ప్రకాశించువాడు — ఆ దేవుడు నీ ఈ హవ్య ఆహుతిని కోరుతాడు.
1.55.11
नैह त्वदन्यो विद्यते जीवलोके ।
समो नृपः पालयिता प्रजानाम्।
धृत्या च ते प्रतीमनाः सदाहं ।
त्वं वा वरुणो धर्मराजो यमो वा ॥ १.५५.११ ॥
ఈ జీవలోకంలో నీకన్నా ప్రజలను రక్షించడంలో సమానమైన రాజు మరెవరూ లేరు. ధైర్యంతో నేను ఎల్లప్పుడూ నీపై సంతోషమనస్కుడను; నీవే వరుణుడివో, ధర్మరాజువో, యముడివో.
1.55.12
शक्रः साक्षाद्वज्रपाणिर्यथेह ।
त्राता लोकेऽस्मिंस्त्वं तथेह प्रजानाम्।
मतस्त्वं नः पुरुषेन्द्रेह लोके ।
न च त्वदन्यो भूपतिरस्ति जज्ञे ॥ १.५५.१२ ॥
ఇక్కడ వజ్రపాణి శక్రుడు (ఇంద్రుడు) ఈ లోకానికి ప్రత్యక్షంగా రక్షకుడైనట్లు, ఇక్కడ నీవు ప్రజలకు రక్షకుడవు. పురుషేంద్రా, ఈ లోకంలో మేము నిన్నే గౌరవిస్తాము; నీకన్నా మరో భూపతి పుట్టలేదు.
1.55.13
खट्वाङ्गनाभगदिलीपकल्प ।
ययातिमान्धातृसमप्रभाव।
आदित्यतेजःप्रतिमानतेजा ।
भीष्मो यथा राजसि सुव्रतस्त्वम् ॥ १.५५.१३ ॥
ఖట్వాంగుడు, నాభాగుడు, దిలీపుడితో సమానుడవు; యయాతి, మాంధాతలతో సమానమైన ప్రభావం కలవాడవు; సూర్యతేజంతో సమానమైన తేజస్సు కలవాడవు — భీష్ముడు రాజుల్లో ప్రకాశించినట్లు నీవు వ్రతనిష్ఠుడవై ప్రకాశిస్తున్నావు.
1.55.14
वाल्मीकिवत्ते निभृतं स्ववीर्यं ।
वसिष्ठवत्ते नियतश्च कोपः।
प्रभुत्वमिन्द्रत्वसमं मतं मे ।
द्युतिश्च नारायणवद्विभाति ॥ १.५५.१४ ॥
వాల్మీకిలా నీ పరాక్రమం అణచబడి దాగి ఉంది; వసిష్ఠునిలా నీ కోపం నియంత్రితమైనది; నీ ప్రభుత్వం ఇంద్రత్వంతో సమానమని నేను భావిస్తున్నాను; నారాయణునిలా నీ కాంతి ప్రకాశిస్తోంది.
1.55.15
यमो यथा धर्मविनिश्चयज्ञः ।
कृष्णो यथा सर्वगुणोपपन्नः।
श्रियां निवासोऽसि यथा वसूनां ।
निधानभूतोऽसि तथा क्रतूनाम् ॥ १.५५.१५ ॥
ధర్మ నిర్ణయాన్ని తెలిసిన యముడివలె, సర్వగుణసంపన్నుడైన కృష్ణునివలె నీవు శ్రీకి నివాసమై ఉన్నావు; వసువుల నిధిలా నీవు యజ్ఞాలకు ఆధారభూతుడవు.
1.55.16
दम्भोद्भवेनासि समो बलेन ।
रामो यथा शस्त्रविदस्त्रविच्च।
और्वत्रिताभ्यामसि तुल्यतेजा ।
दुष्प्रेक्षणीयोऽसि भगीरथेन ॥ १.५५.१६ ॥
దంభోద్భవునితో సమానమైన బలం కలవాడవు; శస్త్రవిద్, అస్త్రవిద్ అయిన రాముడిలా ఉన్నావు; ఔర్వ, త్రితులతో సమానమైన తేజస్సు కలవాడవు; భగీరథునితో సమానంగా చూడరాని వాడవు.
1.55.17
एवं स्तुताः सर्व एव प्रसन्ना ।
राजा सदस्या ऋत्विजो हव्यवाहः।
तेषां दृष्ट्वा भावितानीङ्गितानि ।
प्रोवाच राजा जनमेजयोऽथ ॥ १.५५.१७ ॥
ఈ విధంగా స్తుతించబడిన వారందరూ సంతోషించారు — రాజు, సభికులు, ఋత్విక్కులు, హవ్యవాహనుడైన అగ్ని. వారి భావాలను, సంజ్ఞలను చూసి అప్పుడు రాజు జనమేజయుడు మాట్లాడాడు.