ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 1.68
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.68.1
देवानां दानवानां च गन्धर्वोरगरक्षसाम् ।
सिंहव्याघ्रमृगाणां च पन्नगानां पतत्त्रिणाम् ॥ १.६८.१ ॥
ਦੇਵਤਿਆਂ, ਦਾਨਵਾਂ, ਗੰਧਰਵਾਂ, ਉਰਗਾਂ, ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ, ਸ਼ੇਰਾਂ, ਬਾਘਾਂ, ਹਿਰਨਾਂ, ਸੱਪਾਂ ਅਤੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ (ਕਥਾ)।
1.68.2
अन्येषां चैव भूतानां संभवं भगवन्नहम् ।
श्रोतुमिच्छामि तत्त्वेन मानुषेषु महात्मनाम्।
जन्म कर्म च भूतानामेतेषामनुपूर्वशः ॥ १.६८.२ ॥
ਹੇ ਭਗਵਾਨ, ਹੋਰ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਉਤਪਤੀ, ਅਤੇ ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ ਮਹਾਤਮਾਵਾਂ ਦਾ ਯਥਾਰਥ ਬਿਰਤਾਂਤ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ। ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਅਤੇ ਕਰਮ ਕ੍ਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।
1.68.3
मानुषेषु मनुष्येन्द्र संभूता ये दिवौकसः ।
प्रथमं दानवाश्चैव तांस्ते वक्ष्यामि सर्वशः ॥ १.६८.३ ॥
ਹੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਇੰਦਰ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ ਜੋ ਦਿਵੌਕਸ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾਨਵ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਭਨਾਂ ਦਾ ਬਿਰਤਾਂਤ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੱਸਾਂਗਾ।
1.68.4
विप्रचित्तिरिति ख्यातो य आसीद्दानवर्षभः ।
जरासन्ध इति ख्यातः स आसीन्मनुजर्षभः ॥ १.६८.४ ॥
ਜੋ ਵਿਪ੍ਰਚਿੱਤੀ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਦਾਨਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਸੀ, ਉਹੀ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਜਰਾਸੰਧ ਨਾਮ ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋਇਆ।
1.68.5
दितेः पुत्रस्तु यो राजन्हिरण्यकशिपुः स्मृतः ।
स जज्ञे मानुषे लोके शिशुपालो नरर्षभः ॥ १.६८.५ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਦਿਤੀ ਦਾ ਜੋ ਪੁੱਤਰ ਹਿਰਣਯਕਸ਼ਿਪੂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹੀ ਮਨੁੱਖ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਨਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਸ਼ਿਸ਼ੁਪਾਲ ਬਣ ਕੇ ਜਨਮਿਆ।
1.68.6
संह्लाद इति विख्यातः प्रह्लादस्यानुजस्तु यः ।
स शल्य इति विख्यातो जज्ञे वाहीकपुङ्गवः ॥ १.६८.६ ॥
ਪ੍ਰਹਲਾਦ ਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਸੰਹਲਾਦ ਨਾਮ ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੀ, ਉਹੀ ਸ਼ਲਯ ਨਾਮ ਨਾਲ ਵਾਹੀਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਬਣ ਕੇ ਜਨਮਿਆ।
1.68.7
अनुह्लादस्तु तेजस्वी योऽभूत्ख्यातो जघन्यजः ।
धृष्टकेतुरिति ख्यातः स बभूव नरेश्वरः ॥ १.६८.७ ॥
ਤੇਜਸਵੀ ਅਨੁਹਲਾਦ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟਾ ਪੁੱਤਰ ਹੋ ਕੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੀ, ਉਹ ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਕੇਤੂ ਨਾਮ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਣਿਆ।
1.68.8
यस्तु राजञ्शिबिर्नाम दैतेयः परिकीर्तितः ।
द्रुम इत्यभिविख्यातः स आसीद्भुवि पार्थिवः ॥ १.६८.८ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਜੋ ਦੈਤ ਸ਼ਿਬਿ ਨਾਮ ਨਾਲ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਉਹ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਦ੍ਰੁਮ ਨਾਮ ਦਾ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਾਜਾ ਹੋਇਆ।
1.68.9
बाष्कलो नाम यस्तेषामासीदसुरसत्तमः ।
भगदत्त इति ख्यातः सं जज्ञे पुरुषर्षभः ॥ १.६८.९ ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬਾਸ਼ਕਲ ਨਾਮ ਦਾ ਅਸੁਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਸੀ, ਜੋ ਭਗਦੱਤ ਨਾਮ ਦੇ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਵਜੋਂ ਜਨਮਿਆ।
1.68.10
अयःशिरा अश्वशिरा अयःशङ्कुश्च वीर्यवान् ।
तथा गगनमूर्धा च वेगवांश्चात्र पञ्चमः ॥ १.६८.१० ॥
ਅਯਃਸ਼ਿਰਾ, ਅਸ਼ਵਸ਼ਿਰਾ, ਅਯਃਸ਼ੰਕੂ, ਬਲਵਾਨ, ਤੇ ਗਗਨਮੂਰਧਾ ਅਤੇ ਪੰਜਵਾਂ ਵੇਗਵਾਨ।
1.68.11
पञ्चैते जज्ञिरे राजन्वीर्यवन्तो महासुराः ।
केकयेषु महात्मानः पार्थिवर्षभसत्तमाः।
केतुमानिति विख्यातो यस्ततोऽन्यःप्रतापवान् ॥ १.६८.११ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਇਹ ਪੰਜ ਬਲਵਾਨ ਮਹਾਂਅਸੁਰ ਕੇਕਯਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹਾਤਮਾ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੋ ਕੇ ਜਨਮੇ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹੋਰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤਾਪੀ ਕੇਤੁਮਾਨ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ।
1.68.12
अमितौजा इति ख्यातः सोग्रकर्मा नराधिपः ।
स्वर्भानुरिति विख्यातः श्रीमान्यस्तु महासुरः ॥ १.६८.१२ ॥
ਅਮਿਤੌਜਾ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਉਹ ਉਗਰ ਕਰਮਾਂ ਵਾਲਾ ਰਾਜਾ ਸੀ; ਅਤੇ ਜੋ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਮਹਾਂਅਸੁਰ ਸੀ, ਉਹ ਸਵਰਭਾਨੂ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ।
1.68.13
उग्रसेन इति ख्यात उग्रकर्मा नराधिपः ।
यस्त्वश्व इति विख्यातः श्रीमानासीन्महासुरः ॥ १.६८.१३ ॥
ਉਗ੍ਰਸੇਨ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਉਗ੍ਰ ਕਰਮਾਂ ਵਾਲਾ ਉਹ ਰਾਜਾ; ਜੋ ਅਸ਼ਵ ਨਾਮ ਨਾਲ ਵਿਖਿਆਤ ਸੀ, ਉਹ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਮਹਾਸੁਰ ਸੀ।
1.68.14
अशोको नाम राजाऽभून्महावीर्योऽपराजितः ।
तस्मादवरजो यस्तु राजन्नश्वपतिः स्मृतः ॥ १.६८.१४ ॥
ਅਸ਼ੋਕ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਰਾਜਾ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਮਹਾਂਬਲੀ ਅਤੇ ਅਜਿੱਤ ਸੀ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਉਸਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਅਸ਼ਵਪਤੀ ਵਜੋਂ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
1.68.15
दैतेयः सोऽभवद्राजा हार्दिक्यो मनुजर्षभः ।
वृषपर्वेति विख्यातः श्रीमान्यस्तु महासुरः ॥ १.६८.१५ ॥
ਉਹ ਦੈਤ, ਹਾਰਦਿਕਯ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਬਲਦ ਵਰਗਾ ਰਾਜਾ ਬਣਿਆ; ਉਹ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਮਹਾਸੁਰ ਵ੍ਰਿਸ਼ਪਰਵਾ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੀ।
1.68.16
दीर्घप्रज्ञ इति ख्यातः पृथिव्यां सोऽभवन्नृपः ।
अजकस्त्ववरो राजन्य आसीद्वृषपर्वणः ॥ १.६८.१६ ॥
ਦੀਰਘਪ੍ਰਜ੍ਞ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਉਹ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਰਾਜਾ ਬਣਿਆ; ਹੇ ਰਾਜਨ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਪਰਵਾ ਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਅਜਕ ਕਸ਼ੱਤਰੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਸੀ।
1.68.17
स शाल्व इति विख्यातः पृथिव्यामभवन्नृपः ।
अश्वग्रीव इति ख्यातः सत्ववान्यो महासुरः ॥ १.६८.१७ ॥
ਉਹ ਸ਼ਾਲਵ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਕੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਰਾਜਾ ਬਣਿਆ; ਅਸ਼ਵਗ੍ਰੀਵ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਸੱਤਵਵਾਨ ਉਹ ਮਹਾਸੁਰ ਸੀ।
1.68.18
रोचमान इति ख्यातः पृथिव्यां कोऽभवन्नृपः ।
सूक्ष्मस्तु मतिमान्राजन्कीर्तिमान्यः प्रकीर्तितः ॥ १.६८.१८ ॥
ਰੋਚਮਾਨ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਉਹ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਰਾਜਾ ਬਣਿਆ; ਹੇ ਰਾਜਨ, ਸੂਖਮ ਬੁੱਧੀ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਕੀਰਤੀਮਾਨ ਵਜੋਂ ਉਸਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ ਗਈ।
1.68.19
बृहद्रथ इति ख्यातः क्षितावासीत्स पार्थिवः ।
तुहुण्ड इति विख्यातो य आसीदसुरोत्तमः ॥ १.६८.१९ ॥
ਬ੍ਰਿਹਦ੍ਰਥ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਉਹ ਰਾਜਾ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸੀ; ਤੁਹੁੰਡ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਜੋ ਸੀ, ਉਹ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਅਸੁਰ ਸੀ।
1.68.20
सेनाबिन्दुरिति ख्यातः स बूभव नराधिपः ।
इषुमान्नाम यस्तेषामसुराणां बलाधिकः ॥ १.६८.२० ॥
ਸੇਨਾਬਿੰਦੂ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਉਹ ਨਰਾਧਿਪ ਹੋਇਆ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਅਸੁਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ੁਮਾਨ ਨਾਮ ਵਾਲਾ ਸਭ ਤੋਂ ਬਲਵਾਨ ਸੀ।
1.68.21
नग्नजिन्नाम राजासीद्भुवि विख्यातविक्रमः ।
एकचक्र इति ख्यात आसीद्यस्तु महासुरः ॥ १.६८.२१ ॥
ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਨਗ੍ਨਜਿਤ ਨਾਮ ਦਾ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪਰਾਕ੍ਰਮੀ ਰਾਜਾ ਸੀ; ਏਕਚੱਕ੍ਰ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਜੋ ਸੀ, ਉਹ ਮਹਾਸੁਰ ਸੀ।
1.68.22
प्रतिविन्घ्य इति ख्यातो बभूव प्रथितः क्षितौ ।
विरूपाक्षस्तु दैतेयश्चित्रयोधी महासुरः ॥ १.६८.२२ ॥
ਪ੍ਰਤਿਵਿੰਧਯ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਕੇ ਉਹ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋਇਆ; ਅਤੇ ਵਿਰੂਪਾਕ੍ਸ਼, ਦਿਤੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਵਿਚਿਤ੍ਰ ਯੋਧਾ ਮਹਾਸੁਰ ਸੀ।
1.68.23
चित्रधर्मेति विख्यातः क्षितावासीत्स पार्थिवः ।
हरस्त्वरिहरो वीर आसीद्यो दानवोत्तमः ॥ १.६८.२३ ॥
ਚਿਤ੍ਰਧਰਮਾ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਉਹ ਰਾਜਾ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸੀ; ਹਰ, ਅਰਿਹਰ ਨਾਮ ਦਾ ਵੀਰ, ਦਾਨਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਸੀ।
1.68.24
सुबाहुरिति विख्यातः श्रीमानासीत्स पार्थिवः ।
अहरस्तु महातेजाः शत्रुपक्षक्षयंकरः ॥ १.६८.२४ ॥
ਸੁਬਾਹੂ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਉਹ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਰਾਜਾ ਸੀ; ਅਹਰ, ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ, ਵੈਰੀ-ਪੱਖ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੀ।
1.68.25
बाह्लिको नाम राजा स बभूव प्रथितः क्षितौ ।
निचन्द्रश्चन्द्रवक्त्रस्तु य आसीदसुरोत्तमः ॥ १.६८.२५ ॥
ਬਾਹਲਿਕ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਰਾਜਾ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ। ਚੰਦਰਮੁਖ ਨਿਚੰਦਰ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਅਸੁਰ ਸੀ।
1.68.26
मुञ्जकेश इति ख्यातः श्रीमानासीत्स पार्थिवः ।
निकुम्भस्त्वजितः संख्ये महामतिरजायत ॥ १.६८.२६ ॥
ਮੁੰਜਕੇਸ਼ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਉਹ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਰਾਜਾ ਸੀ। ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਅਜਿੱਤ ਮਹਾਮਤੀ ਨਿਕੁੰਭ ਜਨਮਿਆ।
1.68.27
भूमौ भूमिपतिश्रेष्ठो देवाधिप इति स्मृतः ।
शरभो नाम यस्तेषां दैतेयानां महासुरः ॥ १.६८.२७ ॥
ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਦੇਵਾਂ ਦਾ ਸੁਆਮੀ ਕਹਿਕੇ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੈਂਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਭ ਨਾਮ ਦਾ ਮਹਾਸੁਰ।
1.68.28
पौरवो नाम राजर्षिः स बभूव नरोत्तमः ।
कुपटस्तु महावीर्यः श्रीमान्राजन्महासुरः ॥ १.६८.२८ ॥
ਪੌਰਵ ਨਾਮ ਦਾ ਉਹ ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ ਨਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੋਇਆ। ਮਹਾਵੀਰਜ ਕਪਟ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਮਹਾਸੁਰ।
1.68.29
सुपार्श्व इति विख्यातः क्षितौ जज्ञे महीपतिः ।
कपटस्तु राजन्राजर्षिः क्षितौ जज्ञे महासुरः ॥ १.६८.२९ ॥
ਸੁਪਾਰਸ਼ਵ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਮਹੀਪਤੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਜਨਮਿਆ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਕਪਟ ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਮਹਾਸੁਰ ਵਜੋਂ ਜਨਮਿਆ।
1.68.30
पार्वतेय इति ख्यातः काञ्चनाचलसन्निभः ।
द्वितीयः शलभस्तेषामसुराणां बभूव ह ॥ १.६८.३० ॥
ਪਾਰਵਤੇਯ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਪਰਬਤ ਵਰਗਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਅਸੁਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਸ਼ਲਭ ਹੋਇਆ।
1.68.31
प्रह्लादो नाम बाह्लीकः स बभूव नराधिपः ।
चन्द्रस्तु दितिजश्रेष्ठो लोके ताराधिपोपमः ॥ १.६८.३१ ॥
ਪ੍ਰਹਲਾਦ ਨਾਮ ਦਾ ਬਾਹਲੀਕ ਉਹ ਰਾਜਾ ਹੋਇਆ। ਅਤੇ ਦਿਤਿ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਚੰਦਰ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਤਾਰਿਆਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ (ਚੰਦਰਮਾ) ਵਰਗਾ ਸੀ।
1.68.32
चन्द्रवर्मेति विख्यातः काम्बोजानां नराधिपः ।
अर्क इत्यभिविख्यातो यस्तु दानवपुङ्गवः ॥ १.६८.३२ ॥
ਕੰਬੋਜਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਚੰਦਰਵਰਮਾ ਨਾਮ ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋਇਆ। ਅਤੇ ਜੋ ਦਾਨਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਸੀ, ਉਹ ਅਰਕ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੀ।
1.68.33
ऋषिको नाम राजर्षिर्बभूव नृपसत्तमः ।
मृतपा इति विख्यातो य आसीदसुरोत्तमः ॥ १.६८.३३ ॥
ਰਿਸ਼ਿਕ ਨਾਮ ਦਾ ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੋਇਆ। ਅਤੇ ਜੋ ਅਸੁਰਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਤਮ ਸੀ, ਉਹ ਮ੍ਰਿਤਪਾ ਨਾਮ ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੀ।
1.68.34
पश्चिमानूपकं विद्धि तं नृपं नृपसत्तम ।
गविष्ठस्तु महातेजा यः प्रख्यातो महासुरः ॥ १.६८.३४ ॥
ਹੇ ਨ੍ਰਿਪ-ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਉਸ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਪੱਛਮੀ ਆਨੂਪਕ ਜਾਣ। ਅਤੇ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਗਵਿਸ਼ਠ, ਜੋ ਮਹਾਸੁਰ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੀ।
1.68.35
द्रुमसेन इति ख्यातः पृथिव्यां सोऽभवन्नृपः ।
मयूर इति विख्यातः श्रीमान्यस्तु महासुरः ॥ १.६८.३५ ॥
ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਦ੍ਰੁਮਸੇਨ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਉਹ ਰਾਜਾ ਹੋਇਆ। ਅਤੇ ਮਯੂਰ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਮਹਾਸੁਰ।
1.68.36
स विश्व इति विख्यातो बभूव पृथिवीपतिः ।
सुपर्ण इति विख्यातस्तस्मादवरजस्तु यः ॥ १.६८.३६ ॥
ਉਹ ਵਿਸ਼ਵ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਧਰਤੀ ਦਾ ਸੁਆਮੀ ਹੋਇਆ। ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਛੋਟਾ, ਜੋ ਸੁਪਰਣ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੀ।
1.68.37
कालकीर्तिरिति ख्यातः पृथिव्यां सोऽभवन्नृपः ।
चन्द्रहन्तेति यस्तेषां कीर्तितः प्रवरोऽसुरः ॥ १.६८.३७ ॥
ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਕਾਲਕੀਰਤੀ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਉਹ ਰਾਜਾ ਬਣਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਅਸੁਰ ਚੰਦ੍ਰਹੰਤਾ ਕਿਹਾ ਗਿਆ।
1.68.38
शुनको नाम राजर्षिः स बभूव नराधिपः ।
विनाशनस्तु चन्द्रस्य य आख्यातो महासुरः ॥ १.६८.३८ ॥
ਸ਼ੁਨਕ ਨਾਮਕ ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ ਉਹ ਨਰਾਧਿਪ ਬਣਿਆ। ਚੰਦਰਮਾ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਜੋ ਮਹਾਸੁਰ ਕਿਹਾ ਗਿਆ, ਉਹ ਵਿਨਾਸ਼ਨ ਸੀ।
1.68.39
जानकिर्नाम विख्यातः सोऽभवन्मनुजाधिपः ।
दीर्घजिह्वस्तु कौरव्य य उक्तो दानवर्षभः ॥ १.६८.३९ ॥
ਜਾਨਕੀ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਉਹ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਣਿਆ। ਹੇ ਕੌਰਵ੍ਯ, ਜੋ ਦਾਨਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਕਿਹਾ ਗਿਆ, ਉਹ ਦੀਰਘਜਿਹ੍ਵ ਸੀ।
1.68.40
काशिराजः स विख्यातः पृथिव्यां पृथिवीपते ।
ग्रहं तु सुषुवे यं तु सिंहिकार्केन्दुमर्दनम्।
स क्राथ इति विख्यातो बभूव मनुजाधिपः ॥ १.६८.४० ॥
ਹੇ ਪ੍ਰਿਥਵੀਪਤੀ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕਾਸ਼ੀਰਾਜਾ ਉਹੀ ਸੀ। ਸਿੰਹਿਕਾ ਨੇ ਜਿਸਨੂੰ ਗ੍ਰਹਿ ਵਜੋਂ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ, ਸੂਰਜ-ਚੰਦਰਮਾ ਦਾ ਮਰਦਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਉਹ ਕ੍ਰਾਥ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਣਿਆ।
1.68.41
दनायुषस्तु पुत्राणां चतुर्णां प्रवरोऽसुरः ।
विक्षरो नाम तेजस्वी वसुमित्रो नृपः स्मृतः ॥ १.६८.४१ ॥
ਦਨਾਯੂ ਦੇ ਚਾਰ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਅਸੁਰ ਵਿਕਸ਼ਰ ਨਾਮ ਦਾ ਤੇਜਸਵੀ ਸੀ; ਵਸੁਮਿੱਤ੍ਰ ਨਾਮ ਦਾ ਰਾਜਾ ਵੀ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
1.68.42
द्वितीयो विक्षराद्यस्तु नराधिप महासुरः ।
पाण्ड्यराष्ट्राधिप इति विख्यातः सोऽभवन्नृपः ॥ १.६८.४२ ॥
ਹੇ ਨਰਾਧਿਪ, ਵਿਕਸ਼ਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੂਜਾ ਜੋ ਮਹਾਸੁਰ ਸੀ, ਉਹ ਪਾਂਡਯ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦਾ ਅਧਿਪਤੀ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਾਜਾ ਬਣਿਆ।
1.68.43
बली वीर इति ख्यातो यस्त्वासीदसुरोत्तमः ।
पौण्ड्रमात्स्यक इत्येवं बभूव स नराधिपः ॥ १.६८.४३ ॥
ਬਲੀ ਅਤੇ ਵੀਰ ਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਜੋ ਅਸੁਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਸੀ, ਉਹ ਪੌਂਡ੍ਰਮਾਤਸ੍ਯਕ ਨਾਂ ਨਾਲ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਰਾਧਿਪ ਬਣਿਆ।
1.68.44
वृत्र इत्यभिविख्यातो यस्तु राजन्महासुरः ।
मणिमान्नाम राजर्षिः स बभूव नराधिपः ॥ १.६८.४४ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਜੋ ਮਹਾਸੁਰ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੀ, ਉਹ ਮਣਿਮਾਨ ਨਾਂ ਦਾ ਰਾਜਰਸ਼ੀ ਨਰਾਧਿਪ ਬਣਿਆ।
1.68.45
क्रोधहन्तेति यस्तस्य बभूवावरजोऽसुरः ।
दण्ड इत्यभिविख्यातः स आसीन्नृपतिः क्षितौ ॥ १.६८.४५ ॥
ਕ੍ਰੋਧਹੰਤਾ ਨਾਂ ਦਾ ਜੋ ਉਸਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਅਸੁਰ ਸੀ, ਉਹ ਦੰਡ ਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਕੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਰਾਜਾ ਬਣਿਆ।
1.68.46
क्रोधवर्धन इत्येवं यस्त्वन्यः परिकीर्तितः ।
दण्डधार इति ख्यातः सोऽभवन्मनुजर्षभः ॥ १.६८.४६ ॥
ਕ੍ਰੋਧਵਰਧਨ ਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ; ਉਹੀ ਦੰਡਧਾਰ ਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਕੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਰਾਜਾ ਬਣਿਆ।
1.68.47
कालेयानां तु ये पुत्रास्तेषामष्टौ नराधिपाः ।
जज्ञिरे राजशार्दूल शार्दूलसमविक्रमाः ॥ १.६८.४७ ॥
ਕਾਲੇਯਾਂ ਦੇ ਜੋ ਪੁੱਤਰ ਸਨ, ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਅੱਠ ਰਾਜੇ ਜਨਮੇ। ਹੇ ਰਾਜਸ਼ਾਰਦੂਲ, ਉਹ ਸ਼ੇਰ ਵਰਗੇ ਪਰਾਕ੍ਰਮੀ ਸਨ।
1.68.48
मगधेषु जयत्सेनस्तेषामासीत्स पार्थिवः ।
अष्टानां प्रवरस्तेषां कालेयानां महासुरः ॥ १.६८.४८ ॥
ਮਗਧ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜਯਤਸੇਨ ਨਾਂ ਦਾ ਉਹ ਰਾਜਾ ਸੀ। ਕਾਲੇਯਾਂ ਦੇ ਉਹਨਾਂ ਅੱਠਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਮਹਾਸੁਰ ਸੀ।
1.68.49
द्वितीयस्तु ततस्तेषां श्रीमान्हरिहयोपमः ।
अपराजित इत्येवं स बभूव नराधिपः ॥ १.६८.४९ ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਦੂਜਾ, ਇੰਦਰ ਵਰਗਾ ਸ਼ੋਭਾਵਾਨ, 'ਅਪਰਾਜਿਤ' ਨਾਮ ਦਾ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਾਜਾ ਬਣਿਆ।
1.68.50
तृतीयस्तु महातेजा महामायो महासुरः ।
निषादाधिपतिर्जज्ञे भुवि भीमपराक्रमः ॥ १.६८.५० ॥
ਤੀਜਾ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ, ਮਹਾਮਾਇਆਵੀ ਮਹਾਸੁਰ ਸੀ; ਉਹ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਨਿਸ਼ਾਦਾਂ ਦਾ ਅਧਿਪਤੀ ਜਨਮਿਆ, ਭਿਆਨਕ ਬਲ ਵਾਲਾ।
1.68.51
तेषामन्यतमो यस्तु चतुर्थः परिकीर्तितः ।
श्रेणिमानिति विख्यातः क्षितौ राजर्षिसत्तमः ॥ १.६८.५१ ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜਿਸਨੂੰ ਚੌਥਾ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਉਹ 'ਸ਼੍ਰੇਣੀਮਾਨ' ਨਾਮ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਰਾਜਰਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਸੀ।
1.68.52
पञ्चमस्त्वभवत्तेषां प्रवरो यो महासुरः ।
महौजा इति विख्यातो बभूवेह परन्दपः ॥ १.६८.५२ ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪੰਜਵਾਂ, ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਮਹਾਸੁਰ, 'ਮਹੌਜਾ' ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਕੇ ਇੱਥੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਤਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਬਣਿਆ।
1.68.53
षष्ठस्तु मतिमान्यो वै तेषामासीन्महासुरः ।
अभीरुरिति विख्यातः क्षितौ राजर्षिसत्तमः ॥ १.६८.५३ ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਛੇਵਾਂ, ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਮਹਾਸੁਰ, 'ਅਭੀਰੂ' ਨਾਮ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਰਾਜਰਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਸੀ।
1.68.54
समुद्रसेनस्तु नृपस्तेषामेवाभवद्गणात् ।
विश्रुतः सागरान्तायां क्षितौ धर्मार्थतत्त्ववित् ॥ १.६८.५४ ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੀ ਸਮੂਹ ਵਿੱਚੋਂ 'ਸਮੁੰਦਰਸੇਨ' ਨਾਮ ਦਾ ਰਾਜਾ ਹੋਇਆ; ਸਮੁੰਦਰ ਤੱਕ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਧਰਮ ਅਤੇ ਅਰਥ ਦੇ ਤੱਤ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ।
1.68.55
बृहन्नामाष्टमस्तेषां कालेयानां नराधिप ।
बभूव राजा धर्मात्मा सर्वभूतहिते रतः ॥ १.६८.५५ ॥
ਹੇ ਨਰਾਧਿਪ! ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਅੱਠਵਾਂ ਬ੍ਰਿਹੰਨਾਮਾ ਕਾਲੇਯਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਣਿਆ; ਉਹ ਧਰਮਾਤਮਾ ਸੀ ਅਤੇ ਸਭ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਦੇ ਹਿਤ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ।
1.68.56
कुक्षिस्तु राजन्विख्यातो दानवानां महाबलः ।
पार्वतीय इति ख्यातः काञ्चनाचलसन्निभः ॥ १.६८.५६ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ! ਦਾਨਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਕਸ਼ੀ ਨਾਮਕ ਮਹਾਬਲੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੀ; ਉਹ 'ਪਾਰਵਤੀਯ' ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਪਰਬਤ ਵਰਗਾ।
1.68.57
क्रथनश्च महावीर्यः श्रीमान्राजा महासुरः ।
सूर्याक्ष इति विख्यातः क्षितौ जज्ञे महीपतिः ॥ १.६८.५७ ॥
ਕ੍ਰਥਨ, ਮਹਾਪਰਾਕ੍ਰਮੀ, ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਰਾਜਾ ਅਤੇ ਮਹਾਸੁਰ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸੂਰਿਆਕਸ਼ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਕੇ ਜਨਮਿਆ।
1.68.58
असुराणां तु यः सकूर्यः श्रीमांश्चैव महासुरः ।
दरदो नाम बाह्लीको वरः सर्वमहीक्षिताम् ॥ १.६८.५८ ॥
ਅਸੁਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜੋ ਸਕੂਰਯ ਨਾਲ ਸੀ, ਉਹ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਮਹਾਸੁਰ ਦਰਦ ਨਾਮਕ ਬਾਹਲੀਕ ਸੀ; ਉਹ ਸਭ ਭੂਪਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਸੀ।
1.68.59
गणः क्रोधवशो नाम यस्ते राजन्प्रकीर्तितः ।
ततः संजज्ञिरे वीराः क्षिताविह नराधिपाः ॥ १.६८.५९ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ! ਜਿਸ ਗਣ ਦਾ ਨਾਮ 'ਕ੍ਰੋਧਵਸ਼' ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਉਸ ਤੋਂ ਇੱਥੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਵੀਰ ਨਰਾਧਿਪ ਜਨਮੇ।
1.68.60
मद्रकः कर्णवेष्टश्च सिद्धार्थः कीटकस्तथा ।
सुवीरश्च सुबाहुश्च महावीरोऽथ बाह्लिकः ॥ १.६८.६० ॥
ਮਦ੍ਰਕ, ਕਰਨਵੇਸ਼ਟ, ਸਿੱਧਾਰਥ, ਕੀਟਕ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਸੁਵੀਰ, ਸੁਬਾਹੁ, ਅਤੇ ਮਹਾਵੀਰ ਬਾਹਲੀਕ।
1.68.61
क्रथो विचित्रः सुरथः श्रीमान्नीलश्च भूमिपः ।
चीरवासाश्च कौरव्य भूमिपालश्च नामतः ॥ १.६८.६१ ॥
ਕ੍ਰਥ, ਵਿਚਿਤ੍ਰ, ਸੁਰਥ, ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਨੀਲ, ਭੂਮਿਪਾਲ, ਹੇ ਕੌਰਵ੍ਯ, ਬਲਕਲ ਵਸਤ੍ਰ ਧਾਰੀ ਭੂਮਿਪਾਲ—ਨਾਮ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ।
1.68.62
दन्तवक्त्रश्च नामासीद्दुर्जयश्चैव दानवः ।
रुक्मी च नृपशार्दूलो राजा च जनमेजयः ॥ १.६८.६२ ॥
ਦੰਤਵਕ੍ਤ੍ਰ ਨਾਮ ਦਾ ਸੀ; ਦੁਰਜਯ ਨਾਮ ਦਾ ਦਾਨਵ ਵੀ; ਰੁਕਮੀ, ਨ੍ਰਿਪਸ਼ਾਰਦੂਲ ਅਤੇ ਰਾਜਾ ਜਨਮੇਜਯ ਵੀ ਸਨ।
1.68.63
आषाढो वायुवेगश्च भूरितेजास्तथैव च ।
एकलव्यः सुमित्रश्च वाटधानोऽथ गोमुखः ॥ १.६८.६३ ॥
ਆਸ਼ਾੜ੍ਹ, ਵਾਯੂਵੇਗ, ਤੇ ਉਂਝ ਹੀ ਮਹਾਤੇਜਸ੍ਵੀ; ਏਕਲਵ੍ਯ, ਸੁਮਿਤ੍ਰ, ਵਾਟਧਾਨ, ਫਿਰ ਗੋਮੁਖ।
1.68.64
कारूषकाश्च राजानः क्षेमधूर्तिस्तथैव च ।
श्रुतायुरुद्वहश्चैव बृहत्सेनस्तथैव च ॥ १.६८.६४ ॥
ਕਾਰੂਸ਼ਕ ਰਾਜੇ ਅਤੇ ਖੇਮਧੂਰਤਿ ਵੀ ਉਂਝ ਹੀ; ਸ਼੍ਰੁਤਾਯੁ, ਉਦਵਹ ਅਤੇ ਬ੍ਰਿਹਤਸੇਨ ਵੀ ਉਂਝ ਹੀ।
1.68.65
क्षेमोग्रतीर्थः कुहरः कलिङ्गेषु नराधिपः ।
मतिमांश्च मनुष्येन्द्र ईश्वरश्चेति विश्रुतः ॥ १.६८.६५ ॥
ਕਲਿੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਖੇਮੋਗ੍ਰਤੀਰਥ, ਕੁਹਰ, ਨਰਾਧਿਪ; ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਮਨੁੱਖੇਂਦਰ ਅਤੇ ਈਸ਼੍ਵਰ—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ।
1.68.66
गणात्क्रोधवशादेष राजपूगोऽभवत्क्षितौ ।
जातः पुरा महाभागो महाकीर्तिर्महाबलः ॥ १.६८.६६ ॥
ਗਣ ਵਿੱਚੋਂ, ਕ੍ਰੋਧ ਦੇ ਵਸ ਹੋ ਕੇ ਇਹ ਰਾਜਪੂਗ ਧਰਤੀ ਤੇ ਹੋਇਆ; ਪਹਿਲਾਂ ਜਨਮਿਆ ਇਹ ਮਹਾਭਾਗ, ਮਹਾਕੀਰਤਿ, ਮਹਾਬਲ।
1.68.67
कालनेमिरिति ख्यातो दानवानां महाबलः ।
स कंस इति विख्यात उग्रसेनसुतो बली ॥ १.६८.६७ ॥
ਕਾਲਨੇਮਿ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਦਾਨਵਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹਾਬਲੀ ਉਹ। ਉਹੀ ਕੰਸ ਨਾਮ ਨਾਲ ਵਿਖਿਆਤ ਹੋਇਆ, ਉਗ੍ਰਸੇਨ ਦਾ ਬਲਵਾਨ ਪੁੱਤਰ।
1.68.68
यस्त्वासीद्देवको नाम देवराजसमद्युतिः ।
स गन्धर्वपतिर्मुख्यः क्षितौ जज्ञे नराधिपः ॥ १.६८.६८ ॥
ਦੇਵਰਾਜ ਇੰਦਰ ਵਰਗਾ ਤੇਜਸਵੀ ਦੇਵਕ ਨਾਮ ਦਾ ਜੋ ਸੀ, ਉਹ ਗੰਧਰਵਾਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਸਵਾਮੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਨਰਾਧਿਪ ਵਜੋਂ ਜਨਮਿਆ।
1.68.69
बृहस्पतेर्बृहत्कीर्तेर्देवर्षेर्विद्धि भारत ।
अंशाद्द्रोणं समुत्पन्नं भारद्वाजमयोनिजम् ॥ १.६८.६९ ॥
ਹੇ ਭਾਰਤ, ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਅਤੇ ਮਹਾਕੀਰਤੀ ਦੇਵਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਅੰਸ਼ ਤੋਂ ਦ੍ਰੋਣ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਇਹ ਜਾਣ। ਭਾਰਦ੍ਵਾਜ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਉਹ ਯੋਨੀਜ ਨਹੀਂ ਸੀ।
1.68.71
धन्विनां नृपशार्दूल यः सर्वास्त्रविदुत्तमः ।
धनुर्वेदे च वेदे च यं तं वेदविदो विदुः।
वरिष्ठं चित्रकर्माणं द्रोणं स्वकुलवर्धनम् ॥ १.६८.७१ ॥
ਹੇ ਨ੍ਰਿਪਸ਼ਾਰਦੂਲ, ਧਨੁਧਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜੋ ਸਾਰੇ ਅਸਤ੍ਰਾਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਗਿਆਤਾ ਹੈ; ਧਨੁਰਵੇਦ ਅਤੇ ਵੇਦ ਵਿੱਚ ਜਿਸਨੂੰ ਵੇਦਜ੍ਞ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਅਦਭੁਤ ਕਰਮਾਂ ਵਾਲਾ, ਆਪਣੇ ਕੁਲ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲਾ ਦ੍ਰੋਣ।
1.68.72
महादेवान्तकाभ्यां च कामात्क्रोधाच्च भारत ।
एकत्वमुपसंपद्य जज्ञे शूरः परन्तपः ॥ १.६८.७२ ॥
ਹੇ ਭਾਰਤ, ਮਹਾਦੇਵ ਅਤੇ ਯਮ ਨਾਲ ਕਾਮ ਤੇ ਕ੍ਰੋਧ ਦੇ ਕਾਰਨ ਏਕਤਾ ਪਾ ਕੇ ਸ਼ੂਰ ਤੇ ਪਰੰਤਪ ਜਨਮਿਆ।
1.68.73
अश्वत्थामा महावीर्यः शत्रुपक्षभयावहः ।
वीरः कमलपत्राक्षः क्षितावासीन्नराधिपः ॥ १.६८.७३ ॥
ਮਹਾਵੀਰਜ ਅਸ਼ਵਤਥਾਮਾ, ਵੈਰੀ ਪੱਖ ਨੂੰ ਡਰ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਵੀਰ, ਕਮਲ-ਨੈਣ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਨਰਾਧਿਪ ਹੋਇਆ।
1.68.74
जज्ञिरे वसवस्त्वष्टौ गङ्गायां शन्तनोः सुताः ।
वसिष्ठस्य च शापेन नियोगाद्वासवस्य च ॥ १.६८.७४ ॥
ਵਸਿਸ਼ਠ ਦੇ ਸਰਾਪ ਅਤੇ ਵਾਸਵ (ਇੰਦਰ) ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਗੰਗਾ ਤੋਂ ਸ਼ੰਤਨੂ ਦੇ ਅੱਠ ਵਸੂ-ਪੁੱਤਰ ਜਨਮੇ।
1.68.75
तेषामवरजो भीष्मः कुरूणामभयङ्करः ।
मतिमान्वेदविद्वाग्मी शत्रुपक्षक्षयङ्करः ॥ १.६८.७५ ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੇ ਭੀਸ਼ਮ ਸਨ; ਕੁਰੂਆਂ ਨੂੰ ਅਭੈ ਦੇਣ ਵਾਲੇ, ਬੁੱਧੀਮਾਨ, ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ, ਵਾਗਮੀ ਅਤੇ ਵੈਰੀ ਪੱਖ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੇ।
1.68.76
जामदग्न्येन रामेण सर्वास्त्रविदुषां वरः ।
योऽप्युध्यत महातेजा भार्गवेण महात्मना ॥ १.६८.७६ ॥
ਜਮਦਗਨੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਰਾਮ ਨਾਲ — ਸਾਰੇ ਅਸਤ੍ਰ-ਵਿਦਿਆ ਜਾਣਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ — ਉਹ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਮਹਾਤਮਾ ਭਾਰਗਵ ਨਾਲ ਵੀ ਲੜੇ।
1.68.77
यस्तु राजन्कृपो नाम ब्रह्मर्षिरभवत्क्षितौ ।
रुद्राणां तु गणाद्विद्धि संभूतमतिपौरुषम् ॥ १.६८.७७ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਜੋ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਕ੍ਰਿਪ ਨਾਮ ਦੇ ਬ੍ਰਹਮਰਿਸ਼ੀ ਹੋਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰੁਦ੍ਰਾਂ ਦੇ ਗਣ ਤੋਂ ਜਨਮੇ, ਅਤਿ ਪਰਾਕ੍ਰਮੀ ਜਾਣੋ।
1.68.78
शकुनिर्नाम यस्त्वासीद्राजा लोके महारथः ।
द्वापरं विद्धि तं राजन्संभूतमरिमर्दनम् ॥ १.६८.७८ ॥
ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਕੁਨੀ ਨਾਮ ਦਾ ਜੋ ਮਹਾਰਥੀ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਉਸਨੂੰ ਦ੍ਵਾਪਰ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ ਵੈਰੀਆਂ ਦਾ ਮਰਦਨ ਜਾਣੋ।
1.68.79
सात्यकिः सत्यसन्धश्च योऽसौ वृष्णिकुलोद्वहः ।
पक्षात्स जज्ञे मरुतां देवानामरिमर्दनः ॥ १.६८.७९ ॥
ਸੱਤਿਅਸੰਧ ਸਾਤਯਕੀ — ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀ ਕੁਲ ਦਾ ਭਾਰ ਚੁੱਕਣ ਵਾਲਾ — ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਮਰੁਤਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਅੰਸ਼ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ ਵੈਰੀਆਂ ਦਾ ਮਰਦਨ ਸੀ।
1.68.80
द्रुपदश्चैव राजर्षिस्तत एवाभवद्गणात् ।
मानुषे नृप लोकेऽस्मिन्सर्वशस्त्रभृतां वरः ॥ १.६८.८० ॥
ਦ੍ਰੁਪਦ ਵੀ ਉਸੇ ਗਣ ਤੋਂ ਰਾਜਰਸ਼ੀ ਬਣ ਕੇ ਜਨਮੇ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਇਸ ਮਨੁੱਖੀ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸਾਰੇ ਸ਼ਸਤਰਧਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੋਏ।
1.68.81
ततश्च कृतवर्माणं विद्धि राजञ्जनाधिपम् ।
तमप्रतिमकर्माणं क्षत्रियर्षभसत्तमम् ॥ १.६८.८१ ॥
ਫਿਰ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਕ੍ਰਿਤਵਰਮਾ ਨੂੰ ਜਨਾਧਿਪ ਜਾਣੋ। ਉਹ ਅਸਮਾਨ ਕਰਮਾਂ ਵਾਲਾ, ਖੱਤਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਬਲਦ ਵਾਂਗ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਸੀ।
1.68.82
मरुतां तु गणाद्विद्धि संजातमरिमर्दनम् ।
विराटं नाम राजानं परराष्ट्रप्रतापनम् ॥ १.६८.८२ ॥
ਮਰੁਤਾਂ ਦੇ ਗਣ ਤੋਂ ਹੀ ਜਨਮੇ ਵੈਰੀਆਂ ਦਾ ਮਰਦਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਜਾਣੋ। ਉਹ ਵਿਰਾਟ ਨਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਦੂਜੇ ਰਾਜਾਂ ਨੂੰ ਤਪਾਉਣ ਵਾਲਾ।
1.68.83
अरिष्टायास्तु यः पुत्रो हंस इत्यभिविश्रुतः ।
स गन्धर्वपतिर्जज्ञे कुरुवंशविवर्धनः ॥ १.६८.८३ ॥
ਅਰਿਸ਼ਟਾ ਦਾ ਜੋ ਪੁੱਤਰ ਹੰਸ ਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੀ, ਉਹ ਗੰਧਰਵਾਂ ਦਾ ਪਤੀ ਬਣ ਕੇ ਜਨਮਿਆ ਅਤੇ ਕੁਰੂ ਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੋਇਆ।
1.68.84
धृतराष्ट्र इति ख्यातः कृष्णद्वैपायनात्मजः ।
दीर्घबाहुर्महातेजाः प्रज्ञाचक्षुर्नराधिपः
मातुर्दोषादृषेः कोपादन्ध एव व्यजायत ॥ १.६८.८४ ॥
ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਦ੍ਵੈਪਾਯਨ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਲੰਮੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ, ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ, ਪ੍ਰਗਿਆ-ਚਕ੍ਸ਼ੂ ਰਾਜਾ। ਮਾਂ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਕ੍ਰੋਧ ਕਾਰਨ ਉਹ ਅੰਨ੍ਹਾ ਹੀ ਜਨਮਿਆ।
1.68.85
मरुतां तु गणाद्वीरः सर्वशस्त्रभृतां वरः ।
पाण्डुर्जज्ञे महाबाहुस्तव पूर्वपितामहः।
तस्यैवावरजो भ्राता महासत्वो महाबलः ॥ १.६८.८५ ॥
ਮਰੁਤਾਂ ਦੇ ਗਣ ਤੋਂ ਹੀ ਵੀਰ, ਸਾਰੇ ਸ਼ਸਤਰਧਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਮਹਾਬਾਹੂ ਪਾਂਡੂ ਜਨਮੇ; ਉਹ ਤੇਰੇ ਪੂਰਵਜ ਪਿਤਾਮਹ ਸਨ। ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਵੀ ਮਹਾਸੱਤਵ ਅਤੇ ਮਹਾਬਲ ਵਾਲਾ ਸੀ।
1.68.86
धर्मात्तु सुमहाभागं पुत्रं पुत्रवतां वरम् ।
विदुरं विद्धि तं लोके जातं बुद्धिमतां वरम् ॥ १.६८.८६ ॥
ਧਰਮ ਤੋਂ ਅਤਿ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਾ, ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮਿਆ। ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਬੁੱਧੀਮਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਜਨਮੇ ਉਸਨੂੰ ਵਿਦੁਰ ਜਾਣੋ।
1.68.87
कलेरंशस्तु संजज्ञे भुवि दुर्योधनो नृपः ।
दुर्बद्धिर्दुर्मतिश्चैव कुरूणामयशस्करः ॥ १.६८.८७ ॥
ਕਲੀ ਦੇ ਅੰਸ਼ ਵਜੋਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਦੁਰਯੋਧਨ ਨਾਮ ਦਾ ਰਾਜਾ ਜਨਮਿਆ। ਉਹ ਦੁਰਬੁੱਧੀ ਤੇ ਦੁਰਮਤੀ ਸੀ, ਕੁਰੂਆਂ ਲਈ ਬਦਨਾਮੀ ਲਿਆਉਣ ਵਾਲਾ ਸੀ।
1.68.88
जगतो यस्तु सर्वस्य विद्विष्टः कलिपूरुषः ।
यः सर्वां घातयामास पृथिवीं पृथिवीपते ॥ १.६८.८८ ॥
ਜਗਤ ਦੇ ਸਭ ਦਾ ਦਵੈਸ਼ੀ ਕਲਿਪੁਰਖ — ਹੇ ਧਰਤੀਪਤੀ, ਜਿਸਨੇ ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਵਾਇਆ।
1.68.89
उद्दीपितं येन वैरं भूतान्तकरणं महत् ।
पौलस्त्या भ्रातरश्चास्य जज्ञिरे मनुजेष्विह ॥ १.६८.८९ ॥
ਜਿਸਨੇ ਇਹ ਵੱਡਾ ਵੈਰ ਭੜਕਾਇਆ — ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਨਾਸ਼ ਦਾ ਕਾਰਨ — ਉਸਦੇ ਭਰਾ ਪੌਲਸਤਯ ਇੱਥੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ।
1.68.90
शतं दुःशासनादीनां सर्वेषां क्रूरकर्मणाम् ।
दुर्मुखो दुःसहश्चैव ये चान्ये नानुकीर्तिताः ॥ १.६८.९० ॥
ਦੁਸ਼ਾਸਨ ਆਦਿ ਸੌ — ਸਾਰੇ ਕ੍ਰੂਰ ਕਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ; ਦੁਰਮੁਖ, ਦੁਸਹ ਅਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਨਹੀਂ ਦੱਸੇ ਗਏ ਉਹ ਹੋਰ।
1.68.91
दुर्योधनसहायास्ते पौलस्त्या भरतर्षभ ।
वैश्यापुत्रो युयुत्सुश्च धार्तराष्ट्रः शताधिकः ॥ १.६८.९१ ॥
ਉਹ ਦੁਰਯੋਧਨ ਦੇ ਸਹਾਇਕ ਪੌਲਸਤਯ ਸਨ — ਹੇ ਭਰਤਸ੍ਰੇਸ਼ਠ। ਵੈਸ਼ ਇਸਤਰੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਯੁਯੁਤਸੂ ਅਤੇ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਸੌ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ।
1.68.92
ज्येष्ठानुज्येष्ठतामेषां नामधेयानि वा विभो ।
धृतराष्ट्रस्य पुत्राणामानुपूर्व्येण कीर्तय ॥ १.६८.९२ ॥
ਹੇ ਵਿਭੋ, ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵੱਡੇ-ਛੋਟੇ ਦਾ ਕ੍ਰਮ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਦੱਸੋ।
1.68.93
दुर्योधनो युयुत्सुश्च राजन्दुःशासनस्तथा ।
दुःसहो दुःशलश्चैव दुर्मुखश्च तथापरः ॥ १.६८.९३ ॥
ਦੁਰਯੋਧਨ, ਯੁਯੁਤਸੂ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਦੁਃਸ਼ਾਸਨ ਅਤੇ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੁਃਸਹ ਤੇ ਦੁਃਸ਼ਲ, ਦੁਰਮੁਖ ਅਤੇ ਇੱਕ ਹੋਰ।
1.68.94
विविंशतिर्विकर्णश्च जलसन्धः सुलोचनः ।
विन्दानुविन्दौ दुर्धर्षः सुबाहुर्दुष्प्रधर्षणः ॥ १.६८.९४ ॥
ਵਿਵਿੰਸ਼ਤਿ, ਵਿਕਰਣ, ਜਲਸੰਧ, ਸੁਲੋਚਨ, ਵਿੰਦ ਅਤੇ ਅਨੁਵਿੰਦ, ਦੁਰਧਰਸ਼, ਸੁਬਾਹੁ ਅਤੇ ਦੁਸ਼ਪ੍ਰਧਰਸ਼ਣ।
1.68.95
दुर्मर्षणो दुर्मुखश्च दुष्कर्णः कर्ण एव च ।
चत्रोपचित्रौ चित्राक्षश्चारुचित्राङ्गदश्च ह ॥ १.६८.९५ ॥
ਦੁਰਮਰਸ਼ਣ, ਦੁਰਮੁਖ ਅਤੇ ਦੁਸ਼ਕਰਣ, ਕਰਣ ਵੀ, ਚਿਤ੍ਰ ਅਤੇ ਉਪਚਿਤ੍ਰ, ਚਿਤ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ ਅਤੇ ਚਾਰੁਚਿਤ੍ਰਾਂਗਦ।
1.68.96
दुर्मदो दुष्प्रहर्षश्च विवित्सुर्विकटः समः ।
ऊर्णनाभः पद्मनाभस्तथा नन्दोपनन्दकौ ॥ १.६८.९६ ॥
ਦੁਰਮਦ, ਦੁਸ਼ਪ੍ਰਹਰਸ਼, ਵਿਵਿਤ੍ਸੁ, ਵਿਕਟ ਅਤੇ ਸਮ, ਊਰਣਨਾਭ, ਪਦਮਨਾਭ ਅਤੇ ਨੰਦ ਤੇ ਉਪਨੰਦ।
1.68.97
सेनापतिः सुषेणश्च कुण्डोदरमहोदरौ ।
चित्रबाहुश्चित्रवर्मा सुवर्मा दुर्विरोचनः ॥ १.६८.९७ ॥
ਸੇਨਾਪਤੀ ਅਤੇ ਸੁਸ਼ੇਣ, ਕੁੰਡੋਦਰ ਅਤੇ ਮਹੋਦਰ, ਚਿਤ੍ਰਬਾਹੁ, ਚਿਤ੍ਰਵਰਮਾ, ਸੁਵਰਮਾ ਅਤੇ ਦੁਰਵਿਰੋਚਨ।
1.68.98
अयोबाहुर्महाबाहुश्चित्रचापसुकुण्डलौ ।
भीमवेगो भीमबलो बलाकी भीमविक्रमः ॥ १.६८.९८ ॥
ਅਯੋਬਾਹੂ, ਮਹਾਬਾਹੂ, ਚਿਤ੍ਰਚਾਪ ਅਤੇ ਸੁਕੁੰਡਲ, ਭੀਮਵੇਗ, ਭੀਮਬਲ, ਬਲਾਕੀ, ਭੀਮਵਿਕ੍ਰਮ।
1.68.99
उग्रायुधो भीमशरः कनकायुर्दृढायुधः ।
दृढवर्मा दृढक्षत्रः सोमकीर्तिरनूदरः ॥ १.६८.९९ ॥
ਉਗ੍ਰਾਯੁਧ, ਭੀਮਸ਼ਰ, ਕਨਕਾਯੁ, ਦ੍ਰਿੜਾਯੁਧ, ਦ੍ਰਿੜਵਰਮਾ, ਦ੍ਰਿੜਕਸ਼ਤ੍ਰ, ਸੋਮਕੀਰਤੀ ਅਤੇ ਅਨੂਦਰ।
1.68.100
जरासन्धो दृढसन्धः सत्यसन्धः सहस्रवाक् ।
उग्रश्रवा उग्रसेनः क्षेममूर्तिस्तथैव च ॥ १.६८.१०० ॥
ਜਰਾਸੰਧ, ਦ੍ਰਿੜਸੰਧ, ਸਤਿਅਸੰਧ, ਸਹਸ੍ਰਵਾਕ੍, ਉਗ੍ਰਸ਼੍ਰਵਾ, ਉਗ੍ਰਸੇਨ ਅਤੇ ਕ੍ਸ਼ੇਮਮੂਰਤੀ ਵੀ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ।
1.68.101
अपराजितः पण्डितको विशालाक्षो दुराधनः ॥ १.६८.१०१ ॥
ਅਪਰਾਜਿਤ, ਪੰਡਿਤਕ, ਵਿਸ਼ਾਲਾਕ੍ਸ਼ ਅਤੇ ਦੁਰਾਧਨ।
1.68.102
दृढहस्तः सुहस्तश्च वातवेगसुवर्चसौ ।
आदित्यकेतुर्बह्वाशी नागदत्तानुयायिनौ ॥ १.६८.१०२ ॥
ਦ੍ਰਿੜਹਸਤ ਅਤੇ ਸੁਹਸਤ, ਵਾਤਵੇਗ ਅਤੇ ਸੁਵਰਚਸ, ਆਦਿਤਯਕੇਤੂ, ਬਹ੍ਵਾਸ਼ੀ, ਨਾਗਦੱਤ ਦੇ ਦੋ ਅਨੁਯਾਈ।
1.68.103
कवाची निषङ्गी दण्डी दण्डधारो धनुर्ग्रहः ।
उग्रो भीमरथो वीरो वीरबाहुरलोलुपः ॥ १.६८.१०३ ॥
ਕਵਚੀ, ਨਿਸ਼ੰਗੀ, ਦੰਡੀ, ਦੰਡਧਾਰ, ਧਨੁਰਗ੍ਰਹ, ਉਗ੍ਰ, ਭੀਮਰਥ, ਵੀਰ, ਵੀਰਬਾਹੂ ਅਤੇ ਅਲੋਲੁਪ।
1.68.104
अभयो रौद्रकर्मा च तथा दृढरथश्च यः ।
अनाधृष्यः कुम्डभेदी विरावी दीर्घलोचनः ॥ १.६८.१०४ ॥
ਅਭਯ, ਰੌਦ੍ਰਕਰਮਾ, ਤਥਾ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹਰਥ, ਅਨਾਧ੍ਰਿਸ਼੍ਯ, ਕੁੰਡਭੇਦੀ, ਵਿਰਾਵੀ ਅਤੇ ਦੀਰਘਲੋਚਨ।
1.68.105
दीर्घबाहुर्महाबाहुर्व्यूढोरुः कनकाङ्गदः ।
कुण्डजश्चित्रकश्चैव दुःशला च शताधिका ॥ १.६८.१०५ ॥
ਦੀਰਘਬਾਹੁ, ਮਹਾਬਾਹੁ, ਵਿਊਢੋਰੂ, ਕਨਕਾਂਗਦ, ਕੁੰਡਜ, ਚਿਤ੍ਰਕ, ਦੁਃਸ਼ਲਾ—ਅਤੇ ਸੌ ਤੋਂ ਵੱਧ।
1.68.106
वैश्यापुत्रो युयुत्सुश्च धार्तराष्ट्रः शताधिकः ।
एतदेकशतं राजन्कन्या चैका प्रकीर्तिता ॥ १.६८.१०६ ॥
ਵੈਸ਼੍ਯਪੁੱਤਰ ਯੁਯੁਤਸੁ, ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ—ਸੌ ਤੋਂ ਵੱਧ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਇਹ ਇਕ ਸੌ ਇੱਕ ਹਨ; ਅਤੇ ਇੱਕ ਧੀ ਵੀ ਦੱਸੀ ਗਈ ਹੈ।
1.68.107
नामधेयानुपूर्व्या च ज्येष्ठानुज्येष्ठतां विदुः ।
सर्वे त्वतिरथाः शूराः सर्वे युद्धविशारदाः ॥ १.६८.१०७ ॥
ਨਾਵਾਂ ਦੇ ਕ੍ਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਅਤੇ ਵੱਡੇ-ਛੋਟੇ ਦੇ ਕ੍ਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਉਹ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਉਹ ਸਾਰੇ ਅਤਿਰਥੀ, ਸੂਰਮੇ ਅਤੇ ਯੁੱਧ-ਕੁਸ਼ਲ ਸਨ।
1.68.108
सर्वे वेदविदश्चैव राजञ्शास्त्रे च परागाः ।
सर्वे सङ्घ्रामविद्यासु विद्याभिजनशोभिनः ॥ १.६८.१०८ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ ਅਤੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸਨ। ਸਾਰੇ ਯੁੱਧ-ਵਿਦਿਆ ਵਿੱਚ ਕੁਸ਼ਲ ਸਨ ਅਤੇ ਵਿਦਿਆ ਤੇ ਕੁਲ-ਗੌਰਵ ਨਾਲ ਸ਼ੋਭਦੇ ਸਨ।
1.68.109
सर्वेषामनुरूपाश्च कृता दारा महीपते ।
दुःशलां समये राजसिन्धुराजाय कौरवः ॥ १.६८.१०९ ॥
ਹੇ ਮਹੀਪਤੀ, ਉਹਨਾਂ ਸਾਰਿਆਂ ਲਈ ਢੁਕਵੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਵਿਆਹੀਆਂ ਗਈਆਂ। ਕੌਰਵ ਨੇ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਦੁਃਸ਼ਲਾ ਨੂੰ ਸਿੰਧੂਰਾਜ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ।
1.68.110
जयद्रथाय प्रददौ सौबलानुमते तदा ।
धर्मस्यांशं तु राजानं विद्धि राजन्युधिष्ठिरम् ॥ १.६८.११० ॥
ਸੌਬਲ ਦੀ ਸਹਿਮਤੀ ਨਾਲ ਉਸ ਵੇਲੇ ਉਸਨੇ ਜਯਦ੍ਰਥ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਰਾਜਾ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੂੰ ਧਰਮ ਦਾ ਅੰਸ਼ ਸਮਝੋ।
1.68.111
भीमसेनं तु वातस्य देवराजस्य चार्जुनम् ।
अश्विनोस्तु तथैवांशौ रूपेणाप्रतिमौ भुवि ॥ १.६८.१११ ॥
ਭੀਮਸੇਨ ਵਾਯੂ ਦਾ ਅਤੇ ਅਰਜੁਨ ਦੇਵਰਾਜ ਇੰਦਰ ਦਾ ਅੰਸ਼ ਹੈ; ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਸ਼ਵਿਨੀ ਕੁਮਾਰਾਂ ਦੇ ਦੋ ਅੰਸ਼, ਜੋ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬੇਮਿਸਾਲ ਹਨ।
1.68.112
नकुलः सहदेवश्च सर्वभूतमनोहरौ ।
स्युवर्चा इति ख्यातः सोमपुत्रः प्रतापवान् ॥ १.६८.११२ ॥
ਨਕੁਲ ਅਤੇ ਸਹਦੇਵ ਸਭ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਦਾ ਮਨ ਮੋਹਣ ਵਾਲੇ ਹਨ; ਅਤੇ ਸੋਮ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਤਾਪੀ ਸ੍ਯੁਵਰਚਾ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ।
1.68.113
सोऽभिमन्युर्बृहत्कीर्तिरर्जुनस्य सुतोऽभवत् ।
यस्यावतरणे राजन्सुरान्सोमोऽब्रवीदिदम् ॥ १.६८.११३ ॥
ਉਹ ਅਭਿਮਨਿਊ, ਮਹਾਨ ਕੀਰਤੀ ਵਾਲਾ, ਅਰਜੁਨ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੋਇਆ; ਹੇ ਰਾਜਨ, ਜਿਸਦੇ ਅਵਤਾਰ ਸਮੇਂ ਸੋਮ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਇਹ ਕਿਹਾ।
1.68.114
नाहं दद्यां प्रियं पुत्रं मम प्राणैर्गरीयसम् ।
समयः क्रियतामेष न शक्यमतिवर्तितुम् ॥ १.६८.११४ ॥
ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਪਿਆਰੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦਿਆਂਗਾ। ਇਹ ਸਮਝੌਤਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ; ਇਸਨੂੰ ਤੋੜਨਾ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ।
1.68.115
सुरकार्यं हि नः कार्यमसुराणां क्षितौ वधः ।
तत्र यास्यत्ययं वर्चा न च स्थास्यति वै चिरम् ॥ १.६८.११५ ॥
ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਕਾਰਜ ਸਾਡਾ ਕਾਰਜ ਹੈ; ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਅਸੁਰਾਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਵੀ। ਉੱਥੇ ਇਹ ਵਰਚਾ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਦੇਰ ਨਹੀਂ ਰਹੇਗਾ।
1.68.116
ऐन्द्रिर्नरस्तु भविता यस्य नारायणः सखा ।
सोर्जुनेत्यभिविख्यातः पाण्डोः पुत्रः प्रतापवान् ॥ १.६८.११६ ॥
ਨਾਰਾਇਣ ਜਿਸਦਾ ਮਿੱਤਰ ਹੋਵੇਗਾ, ਉਹ ਇੰਦਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਨਰ ਹੋਵੇਗਾ। ਉਹ ਅਰਜੁਨ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪ੍ਰਤਾਪੀ ਪਾਂਡੂ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ।
1.68.117
तस्यायं भविता पुत्रो बालो भुवि महारथः ।
ततः षोडशवर्षाणि स्थास्यत्यमरसत्तमाः ॥ १.६८.११७ ॥
ਉਸਦਾ ਇਹ ਪੁੱਤਰ ਹੋਵੇਗਾ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਬਾਲ ਮਹਾਰਥੀ। ਹੇ ਅਮਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠੋ, ਉਹ ਸੋਲਾਂ ਸਾਲ ਇੱਥੇ ਰਹੇਗਾ।
1.68.118
अस्य षोडशवर्षस्य स सङ्ग्रामो भविष्यति ।
यत्रांशा वः करिष्यन्ति कर्म वीरनिषूदनम् ॥ १.६८.११८ ॥
ਉਸਦੀ ਸੋਲਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ਜੰਗ ਹੋਵੇਗੀ; ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੇ ਅੰਸ਼ ਵੀਰਾਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਕਰਮ ਕਰਨਗੇ।
1.68.119
नरनारायणाभ्यां तु स सङ्ग्रामो विनाकृतः ।
चक्रव्यूहं समास्थाय योधयिष्यन्ति वःसुराः ॥ १.६८.११९ ॥
ਨਰ ਅਤੇ ਨਾਰਾਇਣ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਉਹ ਜੰਗ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗੀ। ਹੇ ਦੇਵਤਿਓ, ਚੱਕਰਵਿਊਹ ਰਚ ਕੇ ਉਹ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਲੜਨਗੇ।
1.68.120
विमुखाञ्छात्रवान्सर्वान्कारयिष्यति मे सुतः ।
बालः प्रविश्य च व्यूहमभेद्यं विचरिष्यति ॥ १.६८.१२० ॥
ਮੇਰਾ ਪੁੱਤਰ ਬਾਲਕ ਹੁੰਦਿਆਂ ਵੀ ਸਾਰੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਪਿੱਠ ਦਿਖਾਉਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕਰੇਗਾ। ਅਭੇਦ ਵਿਊਹ ਵਿੱਚ ਵੜ ਕੇ ਉਹ ਵਿਚਰੇਗਾ।
1.68.121
महारथानां वीराणां कदनं च करिष्यति ।
सर्वेषामेव शत्रूणां चतुर्थांशं नयिष्यति ॥ १.६८.१२१ ॥
ਉਹ ਮਹਾਰਥੀ ਵੀਰਾਂ ਦਾ ਸੰਹਾਰ ਕਰੇਗਾ; ਸਾਰੇ ਵੈਰੀਆਂ ਦਾ ਚੌਥਾ ਹਿੱਸਾ ਯਮਲੋਕ ਭੇਜੇਗਾ।
1.68.122
दिनार्धेन महाबाहुः प्रेतराजपुरं प्रति ।
ततो महारथैर्वीरैः समेत्य बहुशो रणे ॥ १.६८.१२२ ॥
ਮਹਾਬਾਹੂ ਅੱਧੇ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੇਤਰਾਜ ਦੇ ਨਗਰ ਵੱਲ ਜਾਵੇਗਾ। ਫਿਰ ਮਹਾਰਥੀ ਵੀਰਾਂ ਨਾਲ ਰਣ ਵਿੱਚ ਕਈ ਵਾਰ ਭਿੜ ਕੇ।
1.68.123
दिनक्षये महाबाहुर्मया भूयः समेष्यति ।
एकं वंशकरं पुत्रं वीरं वै जनयिष्यति ॥ १.६८.१२३ ॥
ਦਿਨ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਮਹਾਬਾਹੂ ਮੈਨੂੰ ਫਿਰ ਮਿਲੇਗਾ। ਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਤੋਰਨ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਵੀਰ ਪੁੱਤਰ ਉਹ ਜ਼ਰੂਰ ਜਨਮ ਦੇਵੇਗਾ।
1.68.124
प्रनष्टं भारतं वंशं स भूयो धारयिष्यति ।
एतत्सोमवचः श्रुत्वा तथास्त्विति दिवौकसः ॥ १.६८.१२४ ॥
ਨਾਸ਼ ਹੋਏ ਭਰਤ ਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਉਹ ਫਿਰ ਸੰਭਾਲੇਗਾ। ਸੋਮ ਦੇ ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਸੁਰਗਵਾਸੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਇੰਝ ਹੀ ਹੋਵੇ'।
1.68.125
प्रत्यूचुः सहिताः सर्वे ताराधिपमपूजयन् ।
एवं ते कथितं राजंस्तव जन्म पितुः पितुः
प्रत्यूचुः सहिताः सर्वे ताराधिपमपूजयन् ।
एवं ते कथितं राजंस्तव जन्म पितुः पितुः ॥ १.६८.१२५ ॥
ਸਾਰਿਆਂ ਨੇ ਇਕੱਠੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਤਾਰਾਪਤੀ ਚੰਦਰਮਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਤੇਰੇ ਪੂਰਵਜਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਸੁਣਾਇਆ।
1.68.126
अग्नेर्भागं तु विद्धि त्वं धृष्टद्युम्नं महारथम् ।
शिखण्डिनमथो राजंस्त्रीपूर्वं विद्धि राक्षसम् ॥ १.६८.१२६ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਮਹਾਰਥੀ ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਦੁਮਨ ਨੂੰ ਅਗਨੀ ਦਾ ਅੰਸ਼ ਜਾਣ। ਸ਼ਿਖੰਡੀ ਨੂੰ ਵੀ ਜਾਣ; ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸਤਰੀ ਸੀ ਇਹ ਇੱਕ ਰਾਕਸ਼ਸ ਜਾਣ।
1.68.127
द्रौपदेयाश्च ये पञ्च बभूवुर्भरतर्षभ ।
विश्वान्देवगणान्विद्धि संजातान्भरतर्षभ ॥ १.६८.१२७ ॥
ਹੇ ਭਰਤਸ਼੍ਰੇਸ਼ਟ, ਦ੍ਰੌਪਦੀ ਦੇ ਜੋ ਪੰਜ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵਦੇਵ ਗਣਾਂ ਤੋਂ ਜਨਮੇ ਜਾਣ। ਹੇ ਭਰਤਸ਼੍ਰੇਸ਼ਟ, ਉਹ ਦੇਵਗਣਾਂ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ ਜਾਣ।
1.68.128
प्रतिविन्ध्यः सुतसोमः श्रुतकीर्तिस्तथापरः ।
नाकुलिस्तु शतानीकः श्रुतसेनश्च वीर्यवान् ॥ १.६८.१२८ ॥
ਪ੍ਰਤਿਵਿੰਧ੍ਯ, ਸੁਤਸੋਮ, ਸ਼੍ਰੁਤਕੀਰਤਿ, ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਨਾਕੁਲਿ ਸ਼ਤਾਨੀਕ ਅਤੇ ਵੀਰਯਵਾਨ ਸ਼੍ਰੁਤਸੇਨ।
1.68.129
शूरो नाम यदुश्रेष्ठो वसुदेवपिताऽभवत् ।
तस्य कन्या पृथा नाम रूपेणासदृशी भुवि। ॥ १.६८.१२९ ॥
ਯਦੂਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਸ਼ੂਰ, ਜੋ ਵਸੁਦੇਵ ਦੇ ਪਿਤਾ ਹੋਏ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਿਥਾ ਨਾਮ ਦੀ ਧੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਰਗੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਸੀ।
1.68.130
पितुः स्वस्रीयपुत्राय सोऽनपत्याय वीर्यवान् ।
अग्रमग्रे प्रतिज्ञाय स्वस्यापत्यस्य वै तदा ॥ १.६८.१३० ॥
ਵੀਰਯਵਾਨ ਸ਼ੂਰ ਨੇ, ਬੇਔਲਾਦ ਭੈਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ — ਆਪਣੀ ਸੰਤਾਨ ਦੇਣ ਦਾ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਵਾਅਦਾ ਕਰ ਚੁੱਕਿਆ ਹੋਣ ਕਰਕੇ — ਉਸ ਵੇਲੇ।
1.68.131
अग्रजातेति तां कन्यां शूरोऽनुग्रहकाङ्क्षया ।
अददत्कुन्तिभोजाय स तां दुहितरं तदा ॥ १.६८.१३१ ॥
'ਇਹ ਪਹਿਲੋਂ ਜਨਮੀ ਹੈ' ਇਹ ਆਖ ਕੇ, ਕਿਰਪਾ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਸ਼ੂਰ ਨੇ ਉਹ ਕੰਨਿਆ ਕੁੰਤਿਭੋਜ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤੀ; ਉਸ ਵੇਲੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਧੀ ਉਸਨੂੰ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤੀ।
1.68.132
सा नियुक्ता पितुर्गेहे ब्राह्मणातिथिपूजने ।
उग्रं पर्यचरद्धोरं ब्राह्मणं संशितव्रतम् ॥ १.६८.१३२ ॥
ਉਹ ਪਿਤਾ ਦੇ ਘਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਅਤੇ ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ-ਪੂਜਾ ਵਿੱਚ ਨਿਯੁਕਤ ਸੀ; ਕਠੋਰ ਵਰਤਾਂ ਵਾਲੇ, ਉਗਰ ਅਤੇ ਭਿਆਨਕ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਉਸਨੇ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ।
1.68.133
निकूढनिश्चयं धर्मे यं तं दुर्वाससं विदुः ।
समुग्रं शंसितात्मानं सर्वयत्नैरतोषयत् ॥ १.६८.१३३ ॥
ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਗੁੱਝੇ ਦ੍ਰਿੜ ਨਿਸ਼ਚੇ ਵਾਲਾ ਜਿਸਨੂੰ ਦੁਰਵਾਸਾ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਉਸ ਉਗਰ ਅਤੇ ਸੰਜਮੀ ਆਤਮਾ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਉਸਨੇ ਸਾਰੇ ਯਤਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕੀਤਾ।
1.68.134
तुष्टोऽभिचारसंयुक्तमाचचक्षे यथाविधि ।
उवाच चैनां भगवान्प्रीतोऽस्मि सुभगे तव ॥ १.६८.१३४ ॥
ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹੋ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਅਭਿਚਾਰ-ਮੰਤਰ ਦੱਸਿਆ ਅਤੇ ਕਿਹਾ, "ਹੇ ਸੁਭਗੇ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹਾਂ।"
1.68.135
यं यं देवं त्वमेतेन मन्त्रेणावाहयिष्यसि ।
तस्य तस्य प्रसादात्त्वं देवि पुत्राञ्जनिष्यसि ॥ १.६८.१३५ ॥
"ਜਿਸ ਜਿਸ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਤੂੰ ਇਸ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਬੁਲਾਵੇਂਗੀ, ਹੇ ਦੇਵੀ, ਉਸੇ ਉਸੇ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਤੂੰ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦੇਵੇਂਗੀ।"
1.68.136
एवमुक्ता च सा बाला तदा कौतूहलान्विता ।
कन्या सती देवमर्कमाजुहाव यशस्विनी ॥ १.६८.१३६ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖੀ ਜਾਣ ਤੇ, ਉਤਸੁਕਤਾ ਨਾਲ ਭਰੀ ਉਹ ਬਾਲਿਕਾ, ਸਤੀ, ਯਸ਼ਸਵਿਨੀ ਕੰਨਿਆ ਨੇ ਉਸ ਵੇਲੇ ਦੇਵ ਅਰਕ, ਯਾਨੀ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ।
1.68.137
प्रकाशकर्ता भगवांस्तस्यां गर्भं दधौ तदा ।
अजीजनत्सुतं चास्यां सर्वशस्त्रभृतांवरम् ॥ १.६८.१३७ ॥
ਚਾਨਣ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਉਸ ਵੇਲੇ ਉਸ ਵਿੱਚ ਗਰਭ ਧਾਰਿਆ; ਉਸ ਤੋਂ ਸ਼ਸਤਰਧਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮਿਆ।
1.68.138
सकुण्डलं सकवचं देवगर्भं श्रियान्वितम् ।
दिवाकरसमं दीप्त्या चारुसर्वाङ्गभूषितम् ॥ १.६८.१३८ ॥
ਕੁੰਡਲਾਂ ਤੇ ਕਵਚ ਵਾਲਾ, ਦੇਵਤਾ ਦੇ ਗਰਭ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ, ਸ਼ੋਭਾ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਚਮਕ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ ਵਰਗਾ, ਸਾਰੇ ਸੁੰਦਰ ਅੰਗਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ।
1.68.139
निगूहमाना जातं वै बन्धुपक्षभयात्तदा ।
उत्ससर्ज जले कुन्ती तं कुमारं यशस्विनम् ॥ १.६८.१३९ ॥
ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਦੇ ਡਰੋਂ ਜਨਮੇ ਉਸ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਲੁਕਾਉਂਦੀ ਹੋਈ ਕੁੰਤੀ ਨੇ ਉਸ ਵੇਲੇ ਉਸ ਯਸ਼ਸਵੀ ਕੁਮਾਰ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।
1.68.140
तमुत्सृष्टं जले गर्भं राधाभर्ता महायशाः ।
राधायाः कल्पयामास पुत्रं सोऽधिरथस्तदा ॥ १.६८.१४० ॥
ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਛੱਡੇ ਗਏ ਉਸ ਗਰਭ ਨੂੰ ਰਾਧਾ ਦੇ ਪਤੀ ਮਹਾਯਸ਼ਸਵੀ ਅਧਿਰਥ ਨੇ ਉਸ ਵੇਲੇ ਰਾਧਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵਜੋਂ ਅਪਣਾਇਆ।
1.68.141
चक्रतुर्नामधेयं च तस्य बालस्य तावुभौ ।
दंपती वसुषेणेति दिक्षु सर्वासु विश्रुतम् ॥ १.६८.१४१ ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਪਤੀ-ਪਤਨੀ ਨੇ ਉਸ ਬਾਲਕ ਦਾ ਨਾਮ ਵਸੁਸ਼ੇਣ ਰੱਖਿਆ, ਜੋ ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ।
1.68.142
संवर्धमानो बलवान्सर्वास्त्रेषूत्तमोऽभवत् ।
वेदाङ्गानि च सर्वाणि जजाप जपतां वरः ॥ १.६८.१४२ ॥
ਵਧਦਾ ਹੋਇਆ ਬਲਵਾਨ ਉਹ ਸਾਰੇ ਅਸਤ੍ਰਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਤਮ ਹੋ ਗਿਆ; ਜਪਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਵੇਦਾਂਗਾਂ ਦਾ ਸਾਰਾ ਜਾਪ ਕੀਤਾ।
1.68.143
यस्मिन्काले जपन्नास्ते धीमान्सत्यपराक्रमः ।
नादेयं ब्राह्मणेष्वासीत्तस्मिन्काले महात्मनः ॥ १.६८.१४३ ॥
ਜਿਸ ਵੇਲੇ ਉਹ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਅਤੇ ਸੱਚੇ ਪਰਾਕ੍ਰਮ ਵਾਲਾ ਜਾਪ ਕਰਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ, ਉਸ ਵੇਲੇ ਉਸ ਮਹਾਤਮਾ ਕੋਲ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦੇਣ ਤੋਂ ਕੁਝ ਵੀ ਅਣਦੇਣਾ ਨਹੀਂ ਸੀ।
1.68.144
तमिन्द्रो ब्राह्मणो भूत्वा पुत्रार्थे भूतभावनः ।
ययाचे कुण्डले वीरं कवचं च सहाङ्गजम् ॥ १.६८.१४४ ॥
ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਪਾਲਕ ਇੰਦਰ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਲਈ ਉਸ ਵੀਰ ਤੋਂ ਕੁੰਡਲ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਨਾਲ ਜੰਮਿਆ ਕਵਚ ਮੰਗਿਆ।
1.68.145
उत्कृत्य कर्णो ह्यददत्कवचं कुण्डले तथा ।
शक्तिं शक्रो ददौ तस्मै विस्मितश्चेदमब्रवीत् ॥ १.६८.१४५ ॥
ਕਰਣ ਨੇ ਕਵਚ ਕੱਟ ਕੇ ਦਿੱਤਾ, ਕੁੰਡਲ ਵੀ ਦਿੱਤੇ। ਤਦ ਹੈਰਾਨ ਹੋਏ ਸ਼ਕਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸ਼ਕਤੀ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਇਹ ਕਿਹਾ।
1.68.146
देवासुरमनुष्याणां गन्धर्वोरगरक्षसाम् ।
यस्मिन्क्षेप्स्यसि दुर्धर्ष स एको न भविष्यति ॥ १.६८.१४६ ॥
ਹੇ ਦੁਰਧਰਸ਼, ਦੇਵਤਿਆਂ, ਅਸੁਰਾਂ, ਮਨੁੱਖਾਂ, ਗੰਧਰਵਾਂ, ਉਰਗਾਂ ਅਤੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਤੂੰ ਇਹ ਛੱਡੇਂਗਾ, ਉਹ ਇਕੱਲਾ ਨਹੀਂ ਰਹੇਗਾ।
1.68.147
पुरा नाम च तस्यासीद्वसुषेण इति क्षितौ ।
ततो वैकर्तनः कर्णः कर्मणा तेन सोऽभवत् ॥ १.६८.१४७ ॥
ਪਹਿਲਾਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਉਸਦਾ ਨਾਮ ਵਸੁਸ਼ੇਣ ਸੀ; ਫਿਰ ਉਸ ਕਰਮ ਕਾਰਨ ਉਹ ਵੈਕਰਤਨ ਕਰਣ ਹੋਇਆ।
1.68.148
आमुक्तकवचो वीरो यस्तु जज्ञे महायशाः ।
स कर्ण इति विख्यातः पृथायाः प्रथमः सुतः ॥ १.६८.१४८ ॥
ਕਵਚ ਪਹਿਨੇ ਜਨਮਿਆ ਉਹ ਵੀਰ, ਮਹਾਯਸ਼ਸਵੀ, ਕਰਣ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ; ਉਹ ਪ੍ਰਿਥਾ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ।
1.68.149
स तु सूतकुले वीरो ववृधे राजसत्तम ।
कर्णं नरवरश्रेष्ठं सर्वशस्त्रभृतां वरम् ॥ १.६८.१४९ ॥
ਹੇ ਰਾਜਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਉਹ ਵੀਰ ਸੂਤ ਕੁਲ ਵਿੱਚ ਵਧਿਆ। ਕਰਣ, ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਵੀ ਉੱਤਮ, ਸਾਰੇ ਸ਼ਸਤਰਧਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ।
1.68.150
दुर्योधनस्य सचिवं मित्रं शत्रुविनाशनम् ।
दिवाकरस्य तं विद्धि राजन्नंशमनुत्तमम् ॥ १.६८.१५० ॥
ਉਹ ਦੁਰਯੋਧਨ ਦਾ ਸਲਾਹਕਾਰ ਤੇ ਮਿੱਤਰ, ਵੈਰੀਆਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਉਸਨੂੰ ਦਿਵਾਕਰ (ਸੂਰਜ) ਦਾ ਉੱਤਮ ਅੰਸ਼ ਜਾਣੋ।
1.68.151
यस्तु नारायणो नाम देवदेवः सनातनः ।
तस्यांशो मानुषेष्वासीद्वासुदेवः प्रतापवान् ॥ १.६८.१५१ ॥
ਜੋ ਨਾਰਾਇਣ ਨਾਮ ਦਾ ਸਨਾਤਨ ਦੇਵਾਂ ਦਾ ਦੇਵ ਹੈ, ਉਸਦਾ ਅੰਸ਼ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤਾਪੀ ਵਾਸੁਦੇਵ ਹੋਇਆ।
1.68.152
शेषस्यांशश्च नागस्य बलदेवो महाबलः ।
सनत्कुमारं प्रद्युम्नं विद्धि राजन्महौजसम् ॥ १.६८.१५२ ॥
ਸ਼ੇਸ਼ ਨਾਗ ਦਾ ਅੰਸ਼ ਮਹਾਬਲੀ ਬਲਦੇਵ ਬਣਿਆ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਜਾਣ ਲਓ ਕਿ ਸਨਤਕੁਮਾਰ ਹੀ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਪ੍ਰਦਿਊਮਨ ਸਨ।
1.68.153
एवमन्ये मनुष्येन्द्रा बहवोंशा दिवौकसाम् ।
जज्ञिरे वसुदेवस्य कुले कुलविवर्धनाः ॥ १.६८.१५३ ॥
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਅੰਸ਼ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਬਣ ਕੇ ਵਸੁਦੇਵ ਦੇ ਕੁਲ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ ਅਤੇ ਕੁਲ ਦਾ ਵਿਸਤਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਬਣੇ।
1.68.154
गणस्त्वप्सरसां यो वै मया राजन्प्रकीर्तितः ।
तस्य भागः क्षितौ जज्ञे नियोगाद्वासवस्य ह ॥ १.६८.१५४ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਮੈਂ ਜਿਸ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇ ਗਣ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਉਸ ਦਾ ਅੰਸ਼ ਇੰਦਰ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਜਨਮਿਆ।
1.68.155
तानि षोडशदेवीनां सहस्राणि नराधिप ।
बभूवुर्मानुषे लोके वासुदेवपरिग्रहः ॥ १.६८.१५५ ॥
ਹੇ ਨਰਾਧਿਪ, ਉਹ ਸੋਲਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਦੇਵੀਆਂ ਮਨੁੱਖੀ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਵਾਸੂਦੇਵ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਬਣੀਆਂ।
1.68.156
श्रियस्तु भागः संजज्ञे रत्यर्थं पृथिवीतले ।
भीष्मकस्य कुले साध्वी रुक्मिणी नाम नामतः ॥ १.६८.१५६ ॥
ਸ਼੍ਰੀ ਦਾ ਅੰਸ਼ ਰਤੀ ਲਈ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਜਨਮਿਆ; ਭੀਸ਼ਮਕ ਦੇ ਕੁਲ ਵਿੱਚ ਰੁਕਮਿਣੀ ਨਾਮ ਦੀ ਸਾਧਵੀ ਜਨਮੀ।
1.68.157
द्रौपदी त्वथ संजज्ञे शची भागादनिन्दिता ।
द्रुपदस्य कुले जाता वेदिमध्यादनिन्दिता ॥ १.६८.१५७ ॥
ਫਿਰ ਸ਼ਚੀ ਦੇ ਅੰਸ਼ ਤੋਂ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਦ੍ਰੌਪਦੀ ਜਨਮੀ; ਦ੍ਰੁਪਦ ਦੇ ਕੁਲ ਵਿੱਚ ਵੇਦੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰੋਂ ਜਨਮੀ ਉਹ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਸੀ।
1.68.158
नातिह्रस्वा न महती नीलोत्पलसुगन्धिनी ।
पद्मायताक्षी सुश्रोणी स्वसिताञ्चितमूर्धजा ॥ १.६८.१५८ ॥
ਉਹ ਨਾ ਬਹੁਤ ਛੋਟੀ ਸੀ ਨਾ ਬਹੁਤ ਲੰਬੀ; ਨੀਲੇ ਕਮਲ ਵਰਗੀ ਸੁਗੰਧ ਵਾਲੀ; ਕਮਲ ਵਰਗੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਅਤੇ ਸੁੰਦਰ ਕਮਰ ਵਾਲੀ; ਸੁੰਦਰ ਕਾਲੇ ਘੁੰਗਰਾਲੇ ਵਾਲਾਂ ਵਾਲੀ।
1.68.159
सर्वलक्षणसंपन्ना वैदूर्यमणिसंनिभा ।
पञ्चानां पुरुषेन्द्राणां चित्तप्रमथनी रहः ॥ १.६८.१५९ ॥
ਸਾਰੇ ਸ਼ੁਭ ਲੱਛਣਾਂ ਵਾਲੀ, ਵੈਦੂਰਯ ਮਣੀ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੀ; ਪੰਜਾਂ ਪੁਰਸ਼ੇਂਦਰਾਂ ਦੇ ਚਿੱਤ ਨੂੰ ਏਕਾਂਤ ਵਿੱਚ ਮਥਣ ਵਾਲੀ।
1.68.160
सिद्धिर्धृतिश्च ये देव्यौ पञ्चानां मातरौ तु ते ।
कुन्ती माद्री च जज्ञाते मतिस्तु कुबलात्मजा ॥ १.६८.१६० ॥
ਸਿੱਧੀ ਅਤੇ ਧ੍ਰਿਤੀ ਨਾਮ ਦੀਆਂ ਜੋ ਦੋ ਦੇਵੀਆਂ ਸਨ, ਉਹੀ ਪੰਜਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾਤਾਵਾਂ ਹੋਈਆਂ: ਕੁੰਤੀ ਅਤੇ ਮਾਦ੍ਰੀ ਜਨਮੀਆਂ; ਅਤੇ ਕੁਬਲ ਦੀ ਧੀ ਮਤਿ।
1.68.161
इति देवासुराणां ते गन्धर्वाप्सरसां तथा ।
अंशावतरणं राजन्राक्षसानां च कीर्तितम् ॥ १.६८.१६१ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ! ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਅਸੁਰਾਂ, ਗੰਧਰਵਾਂ, ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਅਤੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਅੰਸ਼-ਅਵਤਰਣ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
1.68.162
ये पृथिव्यां समुद्भूता राजानो युद्धदुर्मदाः ।
महात्मानो यदूनां च ये जाता विपुले कुले ॥ १.६८.१६२ ॥
ਜੋ ਰਾਜੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ, ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮਦਮਸਤ; ਅਤੇ ਜੋ ਯਾਦਵਾਂ ਦੇ ਮਹਾਤਮਾ ਵਿਸ਼ਾਲ ਕੁਲ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ।
1.68.163
ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्या मया ते परिकीर्तिताः ।
धन्यं यशस्यं पुत्रीयमायुष्यं विजयावहम् ॥ १.६८.१६३ ॥
ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਕਸ਼ੱਤਰੀ ਅਤੇ ਵੈਸ਼ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੈਂ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਕਥਾ ਧਨ, ਯਸ਼, ਪੁੱਤਰ, ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਅਤੇ ਜਿੱਤ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਹੈ।
1.68.164
इदमंशावतरणं श्रोतव्यमनसूयता ।
अंशावतरणं श्रुत्वा देवगन्धर्वरक्षसाम् ॥ १.६८.१६४ ॥
ਈਰਖਾ ਰਹਿਤ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਇਹ ਅੰਸ਼ਾਵਤਰਣ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਦੇਵਤਿਆਂ, ਗੰਧਰਵਾਂ ਅਤੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦਾ ਅੰਸ਼ਾਵਤਰਣ ਸੁਣ ਕੇ…
1.68.165
प्रभवाप्ययवित्प्राज्ञो न कृच्छ्रेष्ववसीदति ॥ १.६८.१६५ ॥
ਉਤਪਤੀ ਅਤੇ ਲਯ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਡਿੱਗਦਾ।