Mahābhārata · Adhyāya 1.7
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.7.1
शप्तस्तु भृगुणा वह्निः क्रुद्धो वाक्यमथाब्रवीत् ।
किमिदं साहसं ब्रह्मन्कृतवानसि मां प्रति ॥ १.७.१ ॥
Maldecido por Bhṛgu, Agni habló con ira estas palabras: "¡Oh brāhmaṇa, qué temerario acto has cometido contra mí?"
1.7.2
धर्मे प्रयतमानस्य सत्यं च वदतः समम् ।
पृष्टो यदब्रवं सत्यं व्यभिचारोऽत्र को मम ॥ १.७.२ ॥
Yo, que me esfuerzo en el dharma y hablo la verdad por igual, al ser preguntado dije la verdad: ¿qué falta es esta mía?
1.7.3
पृष्टो हिसाक्षीयः साक्ष्यं जानानोऽप्यन्यथा वदेत् ।
स पूर्वानात्मनः सप्त कुले हन्यात्तथाऽपरान् ॥ १.७.३ ॥
El testigo que, al ser preguntado, habla falsamente aunque conoce la verdad, destruye las siete generaciones anteriores de su linaje, y de igual modo a las posteriores.
1.7.4
यश्च कार्यार्थतत्त्वज्ञो जानानोऽपि न भाषते ।
सोऽपि तेनैव पापेन लिप्यते नात्र संशयः ॥ १.७.४ ॥
Y quien, conociendo la verdad del asunto, no habla, queda manchado por ese mismo pecado — de esto no hay duda.
1.7.5
शक्तोऽहमपि शप्तुं त्वां मान्यास्तु ब्राह्मणा मम ।
जानतोऽपि च ते ब्रह्मन्कथयिष्ये निबोध तत् ॥ १.७.५ ॥
También yo soy capaz de maldecirte, pero los brāhmaṇas son venerados por mí. Oh brāhmaṇa, aunque lo sepas, te diré eso — escucha.
1.7.6
योगेन बहुधाऽऽत्मानं कृत्वा तिष्ठामि मूर्तिषु ।
अग्निहोत्रेषु सत्रेषु क्रियासु च मखेषु च ॥ १.७.६ ॥
Por el yoga me hago múltiple y permanezco en las formas — en los agnihotra, en los sacrificios prolongados (satra), en los ritos y en los sacrificios.
1.7.7
वेदोक्तेन विधानेन मयि यद्धूयते हविः ।
देवताः पितरश्चैव तेन तृप्ता भवन्ति वै ॥ १.७.७ ॥
Mediante el rito prescrito por los Vedas, la oblación que se ofrece en mí, con ella los dioses y los antepasados verdaderamente quedan saciados.
1.7.8
आपो देवगणाः सर्वे आपः पितृगणास्तथा ।
दर्शश्च पौर्णमासश्च देवानां पितृभिः सह ॥ १.७.८ ॥
Las aguas son toda la hueste de los dioses, y las aguas son igualmente la hueste de los antepasados. Los ritos de luna nueva y luna llena están unidos a los dioses y a los antepasados.
1.7.9
देवताः पितरस्तस्मात्पितरश्चापि देवताः ।
एकीभूताश्च दृश्यन्ते पृथक्त्वेन च पर्वसु ॥ १.७.९ ॥
Por tanto, los dioses son los antepasados, y los antepasados también son los dioses. Aunque unificados, se ven separados en los días de fiesta.
1.7.10
देवताः पितरश्चैव भुञ्जते मयि यद्भुतम् ।
देवतानां पितॄणां च मुखमेतदहं स्मृतम् ॥ १.७.१० ॥
Los dioses y los antepasados se alimentan de lo que se ofrece en mí. Esta boca de los dioses y de los antepasados soy declarado yo.
1.7.11
अमावास्यां हि पितरः पौर्णमास्यां हि देवताः ।
मन्मुखेनैव हूयन्ते भुञ्जते च हुतं हविः ॥ १.७.११ ॥
En el día de luna nueva los antepasados, y en el día de luna llena los dioses, reciben las ofrendas solo por mi boca, y consumen la oblación ofrecida.
1.7.12
सर्वभक्षः कथं त्वेषां भविष्यामि मुखं त्वहम् ।
चिन्तयित्वा ततो वह्निश्चके संहारमात्मनः ॥ १.७.१२ ॥
«¿Cómo llegaré a ser devorador de todo, siendo su boca?». Tras reflexionar así, Agni resolvió entonces su propia destrucción.
1.7.13
द्विजानामग्निहोत्रेषु यज्ञसत्रक्रियासु च ।
निरोंकारवषट्काराः स्वधास्वाहाविवर्जिताः ॥ १.७.१३ ॥
En los sacrificios de fuego de los dvija y en los ritos de los sacrificios y sesiones sacrificiales, cesaron el oṃkāra y el vaṣaṭkāra, y las ofrendas svadhā y svāhā.
1.7.14
विनाऽग्निना प्रजाः सर्वास्तत आसन्सुदुःखिताः ।
अथर्षयः समुद्विग्ना देवान् गत्वाब्रुवन्वचः ॥ १.७.१४ ॥
Entonces, sin fuego, todas las criaturas quedaron profundamente afligidas; y los sabios agitados fueron a los dioses y dijeron estas palabras.
1.7.15
अग्निनाशात्क्रियाभ्रांशाद्भ्रान्ता लोकास्त्रयोऽनघाः ।
विधध्वमत्र यत्कार्यं न स्यात्कालात्ययो यथा ॥ १.७.१५ ॥
¡Oh, inmaculados!, los tres mundos están desconcertados por la pérdida del fuego y el fracaso de los ritos. Dispongan aquí lo que debe hacerse, para que el tiempo no pase en vano.
1.7.16
अथर्षयश्च देवाश्च ब्रह्माणमुपगम्य तु ।
अग्नेरावेदयञ्शापं क्रियासंहारमेव च ॥ १.७.१६ ॥
Entonces los sabios y los dioses se acercaron a Brahmā e informaron de la maldición de Agni y de la destrucción de los ritos.
1.7.17
भृगुणा वै महाभाग शप्तोऽग्निः कारणान्तरे ।
कथं देवमुखो भूत्वा यज्ञभागाग्रभुक् तथा ॥ १.७.१७ ॥
¡Oh, bienaventurado!, Bhṛgu maldijo a Agni por otra causa. ¿Cómo llegó a ser así quien es la boca de los dioses y el primero en consumir las porciones del sacrificio?
1.7.18
हुतभुक्सर्वलोकेषु सर्वभक्षत्वमेष्यति ।
श्रुत्वा तु तद्वचस्तेषामग्निमाहूय विश्वकृत् ॥ १.७.१८ ॥
Agni, el devorador de oblaciones, se volverá devorador de todo en todos los mundos. Al oír sus palabras, el Creador del universo llamó a Agni.
1.7.19
उवाच वचनं श्लक्ष्णं भूतभावनमव्ययम् ।
लोकानामिह सर्वेषां त्वं कर्ता चान्त एव च ॥ १.७.१९ ॥
Pronunció palabras suaves: "Sustentador de los seres, inmutable, tú eres el creador de todos los mundos aquí, y también su fin."
1.7.20
त्वं धारयसि लोकांस्त्रीन्क्रियाणां च प्रवर्तकः ।
स तथा कुरु लोकेश नोच्छिद्येरन्यथा क्रियाः ॥ १.७.२० ॥
Tú sostienes los tres mundos y pones en marcha los ritos. Así pues, Señor de los mundos, hazlo, para que los ritos no se interrumpan.
1.7.21
कस्मादेवं विमूढस्त्वमीश्वरः सन् हुताशेन ।
त्वं पवित्रं सदा लोके सर्वभूतगतिश्च ह ॥ १.७.२१ ॥
¿Por qué, siendo tú el Señor, te confundes así por el fuego? Tú siempre eres el purificador en el mundo y el refugio de todos los seres.
1.7.22
न त्वं सर्वशरीरेण सर्वभक्षत्वमेष्यसि ।
अपाने ह्यर्चिषो यास्ते सर्वं भक्ष्यन्ति ताः शिखिन् ॥ १.७.२२ ॥
No te volverás devorador de todo con todo tu cuerpo; oh portador de llamas, son aquellas llamas tuyas en el órgano inferior las que lo consumirán todo.
1.7.23
क्रव्यादा च तनुर्या ते सा सर्वं भक्षयिष्यति ।
यथा सूर्यांशुभिः स्पृष्टं सर्वं शुचि विभाव्यते ॥ १.७.२३ ॥
Y ese cuerpo devorador de carne que tienes consumirá todo, así como todo lo tocado por los rayos del sol parece puro.
1.7.24
तथा त्वदर्चिर्निर्दग्धं सर्वं शुचि भविष्यति ।
त्वमग्ने परमं तेजः स्वप्रभावाद्विनिर्गतम् ॥ १.७.२४ ॥
Asimismo, todo lo quemado por tu llama se volverá puro. Oh Agni, tú eres el supremo resplandor que ha surgido de tu propio poder.
1.7.25
स्वतेजसैव तं शापं कुरु सत्यमृषेर्विभो ।
देवानां चात्मनो भागं गृहाण त्वं मुखे हुतम् ॥ १.७.२५ ॥
Oh poderoso, con tu propio esplendor haz verdadera la maldición del sabio. Y acepta tu parte y la de los dioses, ofrecida en tu boca como oblación.
1.7.26
एवमस्त्विति तं वह्निः प्रत्युवाच पितामहम् ।
जगाम शासनं कर्तुं देवस्य परमेष्ठिनः ॥ १.७.२६ ॥
"Así sea", respondió el fuego al abuelo, y fue a cumplir el mandato del dios supremo.
1.7.27
देवर्षयश्च मुदितास्ततो जग्मुर्यथागतम् ।
ऋषयश्च यथा पूर्वं क्रियाः सर्वाः प्रचक्रिरे ॥ १.७.२७ ॥
Los devarṣis, complacidos, regresaron por el camino por el que habían venido, y los sabios realizaron de nuevo todos los ritos como antes.
1.7.28
दिवि देवा मुमुदिरे भूतसङ्घाश्च लौकिकाः ।
अग्निश्च परमां प्रीतिमवाप हतकल्मषः ॥ १.७.२८ ॥
En el cielo se regocijaron los dioses, y las multitudes de seres del mundo; y Agni, libre de su mancha, alcanzó suprema alegría.
1.7.29
एवं स भगवाञ्छापं लेभेऽग्निर्भृगुतः पुरा ।
एवमेष पुरा वृत्त हतिहासोऽग्निशापजः।
पुलोम्नश्च विनाशोऽयं च्यवनस्य च संभवः ॥ १.७.२९ ॥
Así el bienaventurado Agni recibió antaño una maldición de Bhṛgu. Esta leyenda, nacida de la maldición del fuego, ocurrió de esta manera hace tiempo: la destrucción de Pulomā y el nacimiento de Cyavana.