మహాభారతం · అధ్యాయం 1.7
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.7.1
शप्तस्तु भृगुणा वह्निः क्रुद्धो वाक्यमथाब्रवीत् ।
किमिदं साहसं ब्रह्मन्कृतवानसि मां प्रति ॥ १.७.१ ॥
భృగువు శపించగా అగ్ని కోపించి ఇలా పలికాడు — బ్రాహ్మణుడా, నా పట్ల నీవు ఈ సాహసం ఎందుకు చేశావు?
1.7.2
धर्मे प्रयतमानस्य सत्यं च वदतः समम् ।
पृष्टो यदब्रवं सत्यं व्यभिचारोऽत्र को मम ॥ १.७.२ ॥
ధర్మంలో ప్రయత్నిస్తూ, సత్యాన్ని సమంగా పలికే నేను, అడిగినప్పుడు సత్యమే చెప్పాను — ఇందులో నా తప్పు ఏమిటి?
1.7.3
पृष्टो हिसाक्षीयः साक्ष्यं जानानोऽप्यन्यथा वदेत् ।
स पूर्वानात्मनः सप्त कुले हन्यात्तथाऽपरान् ॥ १.७.३ ॥
అడిగినప్పుడు సాక్షి నిజం తెలిసినా తప్పుగా చెబితే, అతడు తన కులంలో ముందు ఏడు తరాలను, తర్వాతి వారిని కూడా నాశనం చేస్తాడు.
1.7.4
यश्च कार्यार्थतत्त्वज्ञो जानानोऽपि न भाषते ।
सोऽपि तेनैव पापेन लिप्यते नात्र संशयः ॥ १.७.४ ॥
కార్యం యొక్క సారాన్ని తెలిసి కూడా మాట్లాడనివాడు, ఆ పాపంతోనే లిప్తుడవుతాడు — ఇందులో సందేహం లేదు.
1.7.5
शक्तोऽहमपि शप्तुं त्वां मान्यास्तु ब्राह्मणा मम ।
जानतोऽपि च ते ब्रह्मन्कथयिष्ये निबोध तत् ॥ १.७.५ ॥
నేను కూడా నిన్ను శపించగలను; కానీ బ్రాహ్మణులు నాకు పూజ్యులు. బ్రాహ్మణుడా, నీకు తెలిసినా నేను ఆ విషయాన్ని చెబుతాను — విను.
1.7.6
योगेन बहुधाऽऽत्मानं कृत्वा तिष्ठामि मूर्तिषु ।
अग्निहोत्रेषु सत्रेषु क्रियासु च मखेषु च ॥ १.७.६ ॥
యోగం ద్వారా నన్ను అనేక రూపాలుగా చేసుకొని, అగ్నిహోత్రాలలో, సత్రాలలో, క్రియలలో, యజ్ఞాలలో నేను నిలిచి ఉంటాను.
1.7.7
वेदोक्तेन विधानेन मयि यद्धूयते हविः ।
देवताः पितरश्चैव तेन तृप्ता भवन्ति वै ॥ १.७.७ ॥
వేదోక్త విధానంతో నాలో ఏ హవిస్సు సమర్పించబడుతుందో, దానితో దేవతలు, పితరులు నిజంగా తృప్తి చెందుతారు.
1.7.8
आपो देवगणाः सर्वे आपः पितृगणास्तथा ।
दर्शश्च पौर्णमासश्च देवानां पितृभिः सह ॥ १.७.८ ॥
జలమే సర్వ దేవగణాలు; జలమే పితృగణాలు కూడా. దర్శ, పౌర్ణమాస యాగాలు దేవతలు, పితరులతో కలిసినవి.
1.7.9
देवताः पितरस्तस्मात्पितरश्चापि देवताः ।
एकीभूताश्च दृश्यन्ते पृथक्त्वेन च पर्वसु ॥ १.७.९ ॥
అందువల్ల దేవతలు పితరులు, పితరులు కూడా దేవతలు. వారు ఏకీభూతులైనా పర్వదినాల్లో వేరువేరుగా కనిపిస్తారు.
1.7.10
देवताः पितरश्चैव भुञ्जते मयि यद्भुतम् ।
देवतानां पितॄणां च मुखमेतदहं स्मृतम् ॥ १.७.१० ॥
దేవతలు, పితరులు నాలో సమర్పించినదాన్ని భుజిస్తారు. దేవతలకు, పితరులకు ఈ ముఖం నేనే అని చెప్పబడింది.
1.7.11
अमावास्यां हि पितरः पौर्णमास्यां हि देवताः ।
मन्मुखेनैव हूयन्ते भुञ्जते च हुतं हविः ॥ १.७.११ ॥
అమావాస్యనాడు పితరులు, పౌర్ణమినాడు దేవతలు నా ముఖం ద్వారానే ఆహుతి పొందుతారు, అర్పించిన హవిస్సును భుజిస్తారు.
1.7.12
सर्वभक्षः कथं त्वेषां भविष्यामि मुखं त्वहम् ।
चिन्तयित्वा ततो वह्निश्चके संहारमात्मनः ॥ १.७.१२ ॥
'వీరికి ముఖమై సర్వభక్షకుడిగా నేనెలా అవుతాను?' అని ఆలోచించి, అగ్ని తనను తానే నాశనం చేసుకోవాలని నిశ్చయించుకున్నాడు.
1.7.13
द्विजानामग्निहोत्रेषु यज्ञसत्रक्रियासु च ।
निरोंकारवषट्काराः स्वधास्वाहाविवर्जिताः ॥ १.७.१३ ॥
బ్రాహ్మణుల అగ్నిహోత్రాల్లోనూ యజ్ఞ-సత్ర క్రియల్లోనూ ఓంకారం, వషట్కారం, స్వధా, స్వాహా లేకుండా పోయాయి.
1.7.14
विनाऽग्निना प्रजाः सर्वास्तत आसन्सुदुःखिताः ।
अथर्षयः समुद्विग्ना देवान् गत्वाब्रुवन्वचः ॥ १.७.१४ ॥
అగ్ని లేకపోవడంతో ప్రజలంతా ఎంతో దుఃఖించారు. అప్పుడు కలతచెందిన ఋషులు దేవతల వద్దకు వెళ్లి ఇలా పలికారు.
1.7.15
अग्निनाशात्क्रियाभ्रांशाद्भ्रान्ता लोकास्त्रयोऽनघाः ।
विधध्वमत्र यत्कार्यं न स्यात्कालात्ययो यथा ॥ १.७.१५ ॥
పాపరహితులారా! అగ్ని నశించడం వల్ల, క్రియలు చెడిపోవడం వల్ల మూడు లోకాలు భ్రాంతికి గురయ్యాయి. ఇక్కడ చేయవలసినదాన్ని ఏర్పాటు చేయండి; కాలం వృథా కాకుండా.
1.7.16
अथर्षयश्च देवाश्च ब्रह्माणमुपगम्य तु ।
अग्नेरावेदयञ्शापं क्रियासंहारमेव च ॥ १.७.१६ ॥
అప్పుడు ఋషులు, దేవతలు బ్రహ్మ వద్దకు వెళ్లి అగ్నికి వచ్చిన శాపాన్ని, క్రియల నాశాన్ని తెలియజేశారు.
1.7.17
भृगुणा वै महाभाग शप्तोऽग्निः कारणान्तरे ।
कथं देवमुखो भूत्वा यज्ञभागाग्रभुक् तथा ॥ १.७.१७ ॥
మహాభాగా! భృగువు మరొక కారణంతో అగ్నిని శపించాడు. దేవతల ముఖమై, యజ్ఞభాగాల్లో మొదటివాడిగా భుజించేవాడు అలా ఎలా అయ్యాడు?
1.7.18
हुतभुक्सर्वलोकेषु सर्वभक्षत्वमेष्यति ।
श्रुत्वा तु तद्वचस्तेषामग्निमाहूय विश्वकृत् ॥ १.७.१८ ॥
హవిర్భోక్త అయిన అగ్ని సమస్త లోకాల్లో సర్వభక్షకుడవుతాడు. వారి ఆ మాటలు విని, విశ్వకర్త అగ్నిని పిలిపించాడు.
1.7.19
उवाच वचनं श्लक्ष्णं भूतभावनमव्ययम् ।
लोकानामिह सर्वेषां त्वं कर्ता चान्त एव च ॥ १.७.१९ ॥
అతడు మృదువైన మాటలు పలికాడు: ప్రాణులను పోషించేవాడా, నాశనం లేనివాడా, ఇక్కడ సకల లోకాలకు కర్తవు, అంతమూ నీవే.
1.7.20
त्वं धारयसि लोकांस्त्रीन्क्रियाणां च प्रवर्तकः ।
स तथा कुरु लोकेश नोच्छिद्येरन्यथा क्रियाः ॥ १.७.२० ॥
నీవే మూడు లోకాలను ధరిస్తున్నావు; కర్మలను ప్రవర్తింపజేసేవాడవు. కాబట్టి, లోకేశా, అలాగే చేయి; లేకపోతే కర్మలు తెగిపోతాయి.
1.7.21
कस्मादेवं विमूढस्त्वमीश्वरः सन् हुताशेन ।
त्वं पवित्रं सदा लोके सर्वभूतगतिश्च ह ॥ १.७.२१ ॥
ఈశ్వరుడవైన నీవు అగ్ని వల్ల ఇలా ఎందుకు మోహానికి గురయ్యావు? లోకంలో సదా పవిత్రం చేసేవాడవు, సకల ప్రాణులకు గమ్యమూ నీవే కదా.
1.7.22
न त्वं सर्वशरीरेण सर्वभक्षत्वमेष्यसि ।
अपाने ह्यर्चिषो यास्ते सर्वं भक्ष्यन्ति ताः शिखिन् ॥ १.७.२२ ॥
నీవు పూర్తి శరీరంతో సర్వభక్షకత్వాన్ని పొందవు; ఓ శిఖీ, అపానంలోని నీ జ్వాలలే అన్నింటినీ భక్షిస్తాయి.
1.7.23
क्रव्यादा च तनुर्या ते सा सर्वं भक्षयिष्यति ।
यथा सूर्यांशुभिः स्पृष्टं सर्वं शुचि विभाव्यते ॥ १.७.२३ ॥
నీ క్రవ్యాద శరీరం సర్వాన్ని భక్షిస్తుంది. సూర్యకిరణాలు తాకినప్పుడు అంతా పవిత్రంగా కనిపించినట్లు.
1.7.24
तथा त्वदर्चिर्निर्दग्धं सर्वं शुचि भविष्यति ।
त्वमग्ने परमं तेजः स्वप्रभावाद्विनिर्गतम् ॥ १.७.२४ ॥
అలాగే నీ జ్వాలచే దహించబడి సర్వమూ పవిత్రమవుతుంది. ఓ అగ్నీ, నీవు నీ స్వప్రభావం నుండి వెలువడిన పరమ తేజస్సువు.
1.7.25
स्वतेजसैव तं शापं कुरु सत्यमृषेर्विभो ।
देवानां चात्मनो भागं गृहाण त्वं मुखे हुतम् ॥ १.७.२५ ॥
ఓ విభూ, నీ స్వంత తేజస్సుతోనే ఆ ఋషి శాపాన్ని సత్యం చేయి. దేవతలకు, నీకు చెందిన భాగాన్ని నీ ముఖంలో అర్పించిన హవిస్సుగా స్వీకరించు.
1.7.26
एवमस्त्विति तं वह्निः प्रत्युवाच पितामहम् ।
जगाम शासनं कर्तुं देवस्य परमेष्ठिनः ॥ १.७.२६ ॥
'అలాగే అగుగాక' అని అగ్ని పితామహునికి బదులిచ్చి, పరమేష్ఠి దేవుని ఆజ్ఞను నెరవేర్చడానికి వెళ్ళాడు.
1.7.27
देवर्षयश्च मुदितास्ततो जग्मुर्यथागतम् ।
ऋषयश्च यथा पूर्वं क्रियाः सर्वाः प्रचक्रिरे ॥ १.७.२७ ॥
దేవర్షులు సంతోషించి వచ్చిన దారిలోనే తిరిగి వెళ్ళారు; ఋషులు మునుపటిలాగే అన్ని క్రియలను మళ్లీ ఆచరించారు.
1.7.28
दिवि देवा मुमुदिरे भूतसङ्घाश्च लौकिकाः ।
अग्निश्च परमां प्रीतिमवाप हतकल्मषः ॥ १.७.२८ ॥
స్వర్గంలో దేవతలు సంతోషించారు, లోకంలోని ప్రాణిసమూహాలూ సంతోషించాయి; అగ్ని కూడా పాపం తొలగి పరమ ఆనందాన్ని పొందాడు.
1.7.29
एवं स भगवाञ्छापं लेभेऽग्निर्भृगुतः पुरा ।
एवमेष पुरा वृत्त हतिहासोऽग्निशापजः।
पुलोम्नश्च विनाशोऽयं च्यवनस्य च संभवः ॥ १.७.२९ ॥
ఈ విధంగా భగవంతుడైన అగ్ని పూర్వం భృగువు వల్ల శాపాన్ని పొందాడు. అగ్నిశాపం వల్ల జరిగిన ఈ ఇతిహాసం పూర్వం ఇలాగే జరిగింది — పులోముని నాశనం, చ్యవనుని జన్మ ఇదే.