ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 1.82
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.82.1
सर्वाणि कर्माणि समाप्य राजन् ।
गृहं परित्यज्य वनं गतोऽसि।
तत्त्वां पृच्छामि नहुषस्य पुत्र ।
केनासि तुल्यस्तपसा ययाते ॥ १.८२.१ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਸਾਰੇ ਕਰਮ ਪੂਰੇ ਕਰਕੇ, ਘਰ ਛੱਡ ਕੇ ਤੂੰ ਵਣ ਵਿੱਚ ਚਲਾ ਗਿਆ ਹੈਂ। ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਨਹੁਸ਼ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਪੁੱਛਦਾ ਹਾਂ — ਹੇ ਯਯਾਤੀ, ਤਪ ਵਿੱਚ ਤੂੰ ਕਿਸ ਦੇ ਸਮਾਨ ਹੈਂ?
1.82.2
नाहं देवमनुष्येषु गन्धर्वेषु महर्षिषु ।
आत्मनस्तपसा तुल्यं कंचित्पश्यामि वासव ॥ १.८२.२ ॥
ਹੇ ਵਾਸਵ, ਦੇਵਤਿਆਂ, ਮਨੁੱਖਾਂ, ਗੰਧਰਵਾਂ ਅਤੇ ਮਹਰਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਤਪ ਦੇ ਸਮਾਨ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਦਿਸਦਾ।
1.82.3
यदाऽवमंस्थाः सदृशः श्रेयसश्च अल्पीयसश्चाविदितप्रभावः ।
तस्माल्लोकास्त्वन्तवन्तस्तवे मे
क्षीणे पुण्ये पतिताऽस्यद्य राजन् ॥ १.८२.३ ॥
ਜਦੋਂ ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਬਰਾਬਰਾਂ, ਸ੍ਰੇਸ਼ਠਾਂ ਅਤੇ ਨੀਵਿਆਂ ਦਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਨਾ ਜਾਣਦਿਆਂ ਅਪਮਾਨ ਕੀਤਾ, ਇਸੇ ਲਈ ਤੇਰੇ ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਲੋਕ ਨਾਸ਼ਵਾਨ ਹਨ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਪੁੰਨ ਖੀਣ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਅੱਜ ਤੂੰ ਪਤਿਤ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈਂ।
1.82.4
सुरर्षिगन्धर्वनरावमाना-
त्क्षयं गता मे यदि शक्रलोकाः।
इच्छाम्यहं सुरलोकाद्विहीनः ।
सतां मध्ये पतितुं देवराज ॥ १.८२.४ ॥
ਹੇ ਦੇਵਰਾਜ, ਦੇਵਤਿਆਂ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਗੰਧਰਵਾਂ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਅਪਮਾਨ ਕਾਰਨ ਜੇ ਮੇਰੇ ਸ਼ਕਰ ਲੋਕ ਨਾਸ ਹੋ ਗਏ ਹਨ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਦੇਵਲੋਕ ਤੋਂ ਵਿਹੂਣਾ ਹੋ ਕੇ ਸਜਣਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਡਿੱਗਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।
1.82.5
सतां सकाशे पतिताऽसि राजं-
श्च्युतः प्रतिष्ठां यत्र लब्धासि भूयः।
एतद्विदित्वा च पुनर्ययाते ।
त्वं माऽवमंस्थाः सदृशः श्रेयसश्च ॥ १.८२.५ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਤੂੰ ਸਜਣਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪਤਿਤ ਹੋਇਆ ਹੈਂ; ਪਤਿਤ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਜਿੱਥੇ ਤੈਨੂੰ ਮੁੜ ਠਹਿਰਾਅ ਮਿਲੇਗਾ। ਹੇ ਯਯਾਤੀ, ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ ਮੁੜ ਕਦੇ ਆਪਣੇ ਬਰਾਬਰਾਂ ਅਤੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠਾਂ ਦਾ ਅਪਮਾਨ ਨਾ ਕਰੀਂ।
1.82.6
ततः प्रहायामरराजजुष्टा-
न्पुण्याँल्लोकान्पतमानं ययातिम्।
संप्रेक्ष्य राजर्षिवरोऽष्टकस्त-
मुवाच सद्धर्मविधानगोप्ता ॥ १.८२.६ ॥
ਫਿਰ ਦੇਵਰਾਜ ਦੁਆਰਾ ਸੇਵੇ ਜਾਂਦੇ ਪੁੰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਡਿੱਗ ਰਹੇ ਯਯਾਤੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਸਦਧਰਮ ਵਿਧਾਨ ਦੇ ਰੱਖਿਅਕ ਰਾਜਰਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਅਸ਼ਟਕ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਕਿਹਾ।
1.82.7
कस्त्वं युवा वासवतुल्यरूपः ।
स्वतेजसा दीप्यमानो यथाऽग्निः।
पतस्युदीर्णाम्बुधरान्धकारा-
त्खात्खेचराणां प्रवरो यथाऽर्कः ॥ १.८२.७ ॥
ਇੰਦਰ ਵਰਗੇ ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਜਵਾਨ ਤੂੰ ਕੌਣ ਹੈਂ? ਆਪਣੇ ਤੇਜ ਨਾਲ ਅਗਨੀ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਤੂੰ ਉੱਠੇ ਬੱਦਲਾਂ ਦੇ ਹਨੇਰੇ ਤੋਂ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚੋਂ ਡਿੱਗ ਰਿਹਾ ਹੈਂ, ਜਿਵੇਂ ਆਕਾਸ਼ਚਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਸੂਰਜ।
1.82.8
दृष्ट्वा च त्वां सूर्यपथात्पतन्तं ।
वैश्वानरार्कद्युतिमप्रमेयम्।
किं नु स्विदेतत्पततीति सर्वे ।
वितर्कयन्तः परिमोहिताः स्मः ॥ १.८२.८ ॥
ਸੂਰਜ ਦੇ ਰਾਹ ਤੋਂ ਡਿੱਗਦੇ, ਅਗਨੀ ਤੇ ਸੂਰਜ ਦੀ ਕਾਂਤੀ ਵਾਲੇ, ਅਪ੍ਰਮੇਯ ਤੈਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ 'ਇਹ ਕੀ ਡਿੱਗ ਰਿਹਾ ਹੈ?' ਇਹ ਸੋਚਦੇ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਮੋਹਿਤ ਹੋ ਗਏ।
1.82.9
दृष्ट्वा च त्वां धिष्ठितं देवमार्गे ।
शक्रार्कविष्णुप्रतिमप्रभावम्।
अभ्युद्गतास्त्वां वयमद्य सर्वे ।
तत्त्वं प्रपाते तव जिज्ञासमानाः ॥ १.८२.९ ॥
ਦੇਵ-ਮਾਰਗ ਉੱਤੇ ਖੜ੍ਹੇ, ਇੰਦਰ, ਸੂਰਜ ਤੇ ਵਿਸ਼ਣੂ ਵਰਗੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵਾਲੇ ਤੈਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਤੇਰੇ ਇਸ ਪਤਨ ਬਾਰੇ ਜਾਣਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਅੱਜ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਆਏ ਹਾਂ।
1.82.10
न चापि त्वां धृष्णुमः प्रष्टुमग्रे ।
न च त्वमस्मान्पृच्छसि ये वयं स्मः।
तत्त्वां पृच्छामि स्पृहणीयरूप ।
कस्य त्वं वा किंनिमित्तं त्वमागाः ॥ १.८२.१० ॥
ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਥੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੁੱਛਣ ਦੀ ਹਿੰਮਤ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਸਾਥੋਂ ਨਹੀਂ ਪੁੱਛਦੇ। ਇਸ ਲਈ ਹੇ ਮਨਭਾਉਂਦੇ ਰੂਪ ਵਾਲੇ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਥੋਂ ਪੁੱਛਦਾ ਹਾਂ: ਤੁਸੀਂ ਕਿਸ ਦੇ ਹੋ, ਜਾਂ ਕਿਸ ਕਾਰਨ ਆਏ ਹੋ?
1.82.11
भयं तु ते व्येतु विषादमोहौ ।
त्यजाशु चैवेन्द्रसमप्रभाव।
त्वां वर्तमानं हि सतां सकाशे ।
नालं प्रसोढुं बलहाऽपि शक्रः ॥ १.८२.११ ॥
ਤੁਹਾਡਾ ਡਰ ਦੂਰ ਹੋਵੇ, ਵਿਸ਼ਾਦ ਅਤੇ ਮੋਹ ਵੀ ਦੂਰ ਹੋਣ। ਹੇ ਇੰਦਰ ਵਰਗੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵਾਲੇ, ਛੇਤੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਿਆਗ ਦਿਓ। ਸੱਜਣਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹਾਜ਼ਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਬਲ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਵਾਲਾ ਇੰਦਰ ਵੀ ਸਹਿ ਨਹੀਂ ਸਕੇਗਾ।
1.82.12
सन्तः प्रतिष्ठा हि सुखच्युतानां ।
सतां सदैवामरराजकल्प।
ते सङ्गताः स्थावरजङ्गमेशाः ।
प्रतिष्ठितस्त्वं सदृशेषु सत्सु ॥ १.८२.१२ ॥
ਸੁਖ ਤੋਂ ਡਿੱਗੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਸਹਾਰਾ ਸੱਜਣ ਹੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਹੇ ਦੇਵਰਾਜ ਵਰਗੇ, ਸੱਜਣ ਸਦਾ ਹੀ ਆਸਰਾ ਹਨ। ਸਥਾਵਰ-ਜੰਗਮ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਹਨ; ਤੁਸੀਂ ਬਰਾਬਰ ਦੇ ਸੱਜਣਾਂ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ ਹੋਏ ਹੋ।
1.82.13
प्रभुरग्निः प्रतपने भूमिरावपने प्रभुः ।
प्रभुः सूर्यः प्रकाशित्वे सतां चाभ्यागतः प्रभुः ॥ १.८२.१३ ॥
ਸਾੜਨ ਵਿੱਚ ਅਗਨੀ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ; ਬੀਜਣ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ; ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ; ਅਤੇ ਸੱਜਣਾਂ ਕੋਲ ਆਇਆ ਮਹਿਮਾਨ ਵੀ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ।