マハーバーラタ · 章 1.83
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.83.1
अहं ययातिर्नहुषस्य पुत्रः ।
पूरोः पिता सर्वभूतावमानात्।
प्रभ्रंशितः सुरसिद्धर्षिलोका-
त्परिच्युतः प्रपताम्यल्पपुण्यः ॥ १.८३.१ ॥
私はナフシャの息子ヤヤーティ、プルの父である。すべての生き物を侮った故に、功徳少なく、神々・シッダ・聖仙の世界から突き落とされ、落ちてゆく。
1.83.2
अहं हि पूर्वो वयसा भवद्भ्य-
स्तेनाभिवादं भवतां न प्रयुञ्जे।
यो विद्यया तपसा जन्मना वा ।
वृद्धः स पूज्यो भवति द्विजानाम् ॥ १.८३.२ ॥
年齢において私はあなたがたより上であるから、あなたがたに挨拶はしない。学問、苦行、または生まれによって年長の者こそ、再生族の中で尊ばれるべき者である。
1.83.3
अवादीस्त्वं वयसा यः प्रवृद्धः ।
स वै राजन्नाभ्यधिकः कथ्यते च।
यो विद्यया तपसा संप्रवृद्धः ।
स एव पूज्यो भवति द्विजानाम् ॥ १.८३.३ ॥
王よ、あなたは年齢で勝る者が優れていると呼ばれると言った。しかし学問と苦行において十分に熟した者こそ、再生族の中で尊ばれるべき者である。
1.83.4
प्रतिकूलं कर्मणां पापमाहु-
स्तद्वर्ततेऽप्रवणे पापलोक्यम्।
सन्तोऽसतां नानुवर्तन्ति चैत-
द्यथा चैषामनुकूलास्तथाऽऽसन् ॥ १.८३.४ ॥
行為の中で正しくないものを罪と言う。それは愚かな者に向かい、罪の世界へ導く。善人は悪人に従わない。ちょうどこれらが善人に従ったように。
1.83.5
अभूद्धनं मे विपुलं गतं त-
द्विचेष्टमानो नाधिगन्ता तदस्मि।
एवं प्रधार्यात्महिते निविष्टो ।
यो वर्तते स विजानाति जीवः ॥ १.८३.५ ॥
私には莫大な富があったが、それは失われた。努力しても、私はそれを取り戻す者ではない。このように自らの利益を思量して生きる者こそ、生あるものとは何かを理解する。
1.83.6
महाधनो यो यजते सुयज्ञै-
र्यः सर्वविद्यासु विनीतबुद्धिः।
वेदानधीत्य तपसा योज्य देहं ।
दिवं स यायात्पुरुषो वीतमोहः ॥ १.८३.६ ॥
富を持ち、よき祭祀を行い、あらゆる学問において謙虚な知性を持ち、ヴェーダを学び、苦行によって身体を律する者、その迷いのない人は天に行くべきである。
1.83.7
दिष्टं बलीय इति मत्वाऽऽत्मबुद्ध्या ॥ १.८३.७ ॥
自らの知性によって、運命こそ強いと考えて。
1.83.8
सुखं हि जन्तुर्यदि वाऽपि दुःखं ।
दैवाधीनं विन्दते नात्मशक्त्या।
तस्माद्दिष्टं बलवन्मन्यमानो ।
न संज्वरेन्नापि हृष्येत्कथंचित् ॥ १.८३.८ ॥
生き物は幸福であれ苦悩であれ、自らの力ではなく運命に従って得るのである。ゆえに運命を強しと見なし、いかなる時も悲しみも喜びもしてはならない。
1.83.9
दुःखैर्न तप्येन्न सुखैः प्रहृष्ये-
त्समेन वर्तेत सदैव धीरः।
दिष्टं बलीय इति मन्यमानो ।
न संज्वरेन्नापि हृष्येत्कथंचित् ॥ १.८३.९ ॥
堅固な人は苦しみに悩まされず、喜びに過度に歓喜せず、常に平等心をもって振る舞うべきである。運命を強しと見なし、いかなる時も悲しみも喜びもしてはならない。
1.83.10
भये न मुह्याम्यष्टकाहं कदाचि-
त्सन्तापो मे मानसो नास्ति कश्चित्।
धाता यथा मां विदधीत लोके ।
ध्रुवं तथाऽहं भवितेति मत्वा ॥ १.८३.१० ॥
アシュタカよ、私は恐れに惑わされることは決してなく、心の苦悩も一切ない。「創造主がこの世で私をどのように作られようとも、私はきっとそうなるのだ」と考えて。
1.83.11
संस्वेदजा अण्डजाश्चोद्भिदश्च ।
सरीसृपाः कृमयोऽथाप्सु मत्स्याः।
तथाश्मनस्तृणकाष्ठं च सर्वे ।
दिष्टक्षये स्वां प्रकृतिं भजन्ति ॥ १.८३.११ ॥
湿気から生まれたもの、卵から生まれたもの、大地から芽吹くもの、這うもの、虫、水中の魚、そして石、草、木、すべては定められた時が尽きると、おのれの本性に帰る。
1.83.12
अनित्यतां सुखदुःस्वस्य बुद्ध्वा ।
कस्मात्संतापमष्टकाहं भजेयम्।
किं कुर्यां वै किं च कृत्वा न तप्ये ।
तस्मात्सन्तापं वर्जयाम्यप्रमत्तः ॥ १.८३.१२ ॥
幸福と苦悩の無常を知ったのに、アシュタカよ、なぜ私は苦悩に陥るべきか。何をすべきか、何をしたら嘆かずに済むのか。だから私は気を引き締めて苦悩を捨てる。
1.83.13
एवं व्रुवाणं नृपतिं ययाति-
मथाष्टकः पुनरेवान्वपृच्छत्।
मातामहं सर्वगुणोपपन्नं ।
तत्रस्थितं स्वर्गलोके यथावत् ॥ १.८३.१३ ॥
このように語るヤヤーティ王に、アシュタカは再び問うた。天界にそこに住まう、あらゆる徳を備えた母方の祖父に、彼は然るべく尋ねたのである。
1.83.14
ये ये लोकाः पार्थिवेन्द्रप्रधाना-
स्त्वया भुक्ता यं च कालं यथावत्।
तान्मे राजन्ब्रूहि सर्वान्यथाव-
त्क्षेत्रज्ञवद्भाषसे त्वं हि धर्मान् ॥ १.८३.१४ ॥
王よ、地上の主たちの中で第一の方よ、あなたが正しく享受した世界すべてと、それを享受した期間を私に語ってください。あなたは、場を知る者のようにダルマを語るのですから。
1.83.15
राजाऽहमासमिह सार्वभौम-
स्ततो लोकान्महतश्चाजयं वै।
तत्रावसं वर्षसहस्रमात्रं ।
ततो लोकं परमस्म्यभ्युपेतः ॥ १.८३.१५ ॥
私はここで全土の主たる王であった。その後、大いなる世界を征服し、そこに千年のみ住んだ。その後、私は至高の世界に至った。
1.83.16
ततः पुरीं पुरुहूतस्य रम्यां ।
सहस्रद्वारां शतयोजनायताम्।
अध्यावसं वर्षसहस्रमात्रं ।
ततो लोकं परमस्म्यभ्युपेतः ॥ १.८३.१६ ॥
その後、プルフータ（インドラ）の美しい都に住んだ。千の門を持ち、百ヨージャナに及ぶ都に、ただ千年住んだ。その後、私は至高の世界に至った。
1.83.17
ततो दिव्यमजरं प्राप्य लोकं ।
प्रजापतेर्लोकपतेर्दुरापम्।
तत्रावसं वर्षसहस्रमात्रं ।
ततो लोकं परमस्म्यभ्युपेतः ॥ १.८३.१७ ॥
その後、諸世界の主プラジャーパティの神聖で不滅の、到達しがたい世界に至り、そこに千年のみ住んだ。その後、私は至高の世界に至った。
1.83.18
स देवदेवस्य निवेशने च ।
विहृत्य लोकानवसं यथेष्टम्।
संपूज्यमानस्त्रिदशैः समस्तै-
स्तुल्यप्रभावद्युतिरीश्वराणाम् ॥ १.८३.१८ ॥
神々の神の住処で、望むままに諸世界を巡りながら住んだ。すべての神々に崇められ、主たちに等しい威力と輝きを持っていた。
1.83.19
तथाऽऽवसं नन्दने कामरूपी ।
संवत्सराणामयुतं शतानाम्।
सहाप्सरोभिर्विहरन्पुण्यगन्धा-
न्पश्यन्नगान्पुष्पितांश्चारुरूपान् ॥ १.८३.१९ ॥
同様に、望む姿を取れる者として、ナンダナの園に住み、天女たちと戯れ、香り高く花咲く美しい木々を眺めながら、万の百年を過ごした。
1.83.20
तत्र स्थितं मां देव सुखेषु सक्तं ।
कालेऽतीते महति ततोऽतिमात्रम्।
दूतो देवानामब्रवीदुग्ररूपो ।
ध्वंसेत्युच्चैस्त्रिः प्लुतेन स्वरेण ॥ १.८३.२० ॥
そこで快楽に執着して暮らしていた私に、神よ、長い時が過ぎたとき、恐ろしい姿の使者が神々の名において大声で三度叫んだ。「落ちよ！」と。
1.83.21
एतावन्मे विदितं राजसिंह ।
ततो भ्रष्टोऽहं नन्दनात्क्षीणपुण्यः।
वाचोऽश्रौषं चान्तरिक्षे सुराणां ।
सानुक्रोंशाः शोचतां मां नरेन्द्र ॥ १.८३.२१ ॥
王中の獅子よ、私が知っているのはこれだけです。その後、ナンダナから功徳が尽きて墜ちたとき、空中で神々が私を憐れみ嘆く声を聞きました、人の主よ。
1.83.22
अहो कष्टं क्षीणपुण्यो ययातिः ।
पतत्यसौ पुण्यकृत्पुण्यकीर्तिः।
तानब्रुवं पतमानस्ततोऽहं ।
सतां मध्ये निपतेयं कथं नु ॥ १.८३.२२ ॥
ああ、何という苦しみか！功徳を積み、功徳の名声を持つヤヤーティが、功徳が尽きて墜ちていく。そのとき墜ちながら私は彼らに言った。「善人たちの中で、どうして私が墜ちることができようか？」
1.83.23
तैराख्याता भवतां यज्ञभूमिः ।
समीक्ष्य चेमां त्वरितमुपागतोऽस्मि।
हविर्गन्धं देशिकं यज्ञभूमे-
र्धूमापाङ्गं प्रतिगृह्य प्रतीतः ॥ १.८३.२३ ॥
彼らはあなた方の祭場のことを告げました。それを見て、私は急いでここに来ました。供物の香りに満ち、煙の縁をもつ祭場の方角を得て、私は喜びました。