Vedyatra वेदयात्रा
શોધો

મહાભારત · અધ્યાય 1.88

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

શબ્દાર્થ સાથે વાંચો

1.88.1

पुत्रं ययातेः प्रबूहि पूरुं धर्मभृतां वरम् ।
आनुपूर्व्येण ये चान्ये पूरोर्वंशविवर्धनाः ॥ १.८८.१ ॥

જનમેજય બોલ્યા: યયાતિના પુત્ર, ધર્મધારીઓમાં શ્રેષ્ઠ પૂરુ વિશે કહો; અને પૂરુના વંશને વધારનારા બીજા જે હતા તેમને પણ ક્રમે કરીને કહો.

1.88.2

विस्तरेण पुनर्ब्रूहि दौष्यन्तेर्जनमेजयात् ।
संबभूव यथा राजा भरतो द्विजसत्तम ॥ १.८८.२ ॥

ફરી વિસ્તારથી કહો: દુષ્યંતના વંશમાં જનમેજયથી રાજા ભરત કેવી રીતે ઉત્પન્ન થયા, હે દ્વિજશ્રેષ્ઠ.

1.88.3

पूरुर्नृपतिशार्दूलो यथैवास्य पिता नृप ।
धर्मनित्यः स्थितो राज्ये शक्रतुल्यपराक्रमः ॥ १.८८.३ ॥

રાજાઓમાં સિંહ એવો પૂરુ, જેમ તેના પિતા હતા તેમ, હે રાજન, સદા ધર્મમાં સ્થિર રહીને રાજ્ય પર સ્થિત થયો; તેનો પરાક્રમ ઇન્દ્ર જેવો હતો.

1.88.4

प्रवीरेश्वररौद्राश्वास्त्रयः पुत्रा महारथाः ।
पूरोः पौष्ट्यामजायन्त प्रवीरो वंशकृत्ततः ॥ १.८८.४ ॥

પૂરુને પૌષ્ટીથી ત્રણ પુત્રો જન્મ્યા — પ્રવીર, ઈશ્વર અને રૌદ્રાશ્વ, તેઓ મહારથી હતા; તેમાં પ્રવીર વંશ ચલાવનાર બન્યો.

1.88.5

मनस्युरभवत्तस्माच्छूरसेनीसुतः प्रभुः ।
पृथिव्याश्चतुरन्ताया गोप्ता राजीवलोचनः ॥ १.८८.५ ॥

તેનાથી મનસ્યુ ઉત્પન્ન થયો; તે શૂરસેનીનો પુત્ર, પ્રભુ, ચાર સમુદ્રોથી ઘેરાયેલી પૃથ્વીનો રક્ષક, કમળનયન હતો.

1.88.6

शक्तः संहननो वाग्मी सौवीरीतनयास्त्रयः ।
मनस्योरभवन्पुत्राः शूराः सर्वे महारथाः ॥ १.८८.६ ॥

સૌવીરીના ત્રણ પુત્રો — શક્ત, સંહનન અને વાગ્મી — મનસ્યુના પુત્રો તરીકે જન્મ્યા; તેઓ બધા શૂર અને મહારથી હતા.

1.88.7

अन्वग्भानुप्रभृतयो मिश्रकेश्यां मनस्विनः ।
रौद्राश्वस्य महेष्वासा दशाप्सरसि सूनवः ॥ १.८८.७ ॥

મિશ્રકેશી અપ્સરાથી રૌદ્રાશ્વને અનુગ્ભાનુ વગેરે મનસ્વી અને મહાન ધનુર્ધર દસ પુત્રો થયા.

1.88.8

यज्वानो जज्ञिरे शूराः प्रजावन्तो बहुश्रुताः ।
सर्वे सर्वास्त्रविद्वासः सर्वे धर्मपरायणाः ॥ १.८८.८ ॥

તેઓ બધા યજ્ઞ કરનારા, શૂરવીર, સંતાનવાન, બહુશ્રુત, સર્વાસ્ત્રવિદ્યા જાણનારા અને ધર્મપરાયણ થયા.

1.88.9

ऋचेयुरथ कक्षेयुः कृकणेयुश्च वीर्यवान् ।
स्थण्डिलेयुर्वनेयुश्च जलेयुश्च महायशाः ॥ १.८८.९ ॥

ઋચેયુ, પછી કક્ષેયુ, પરાક્રમી કૃકણેયુ, સ્થણ્ડિલેયુ, વનેયુ અને મહાયશસ્વી જલેયુ.

1.88.10

तेजेयुर्बलावान्धीमान्सत्येयुश्चन्द्रविक्रमः ।
धर्मेयुः सन्नतेयुश्च दशमो देवविक्रमः ॥ १.८८.१० ॥

તેજેયુ, બળવાન અને બુદ્ધિમાન સત્યેયુ, ચંદ્ર જેવો પરાક્રમી, ધર્મેયુ, સન્નતેયુ અને દસમો દેવવિક્રમ.

1.88.11

अनाधृष्टिरभूत्तेषां विद्वान्भुवि तथैकराट् ।
ऋचेयुरथ विक्रान्तो देवानामिव वासवः ॥ १.८८.११ ॥

તેમાંથી અનાધૃષ્ટિ વિદ્વાન થયો અને પૃથ્વીનો એકમાત્ર રાજા બન્યો; ઋચેયુ દેવોમાં ઇન્દ્ર સમાન પરાક્રમી હતો.

1.88.12

अनाधृष्टिसुतस्त्वासीद्राजसूयाश्वमेधकृत् ।
मतिनार इति ख्यातो राजा परमधार्मिकः ॥ १.८८.१२ ॥

અનાધૃષ્ટિનો પુત્ર મતિનાર નામે પ્રસિદ્ધ રાજા હતો; તેણે રાજસૂય અને અશ્વમેધ યજ્ઞ કર્યા, તે પરમ ધાર્મિક હતો.

1.88.13

मतिनारसुता राजंश्चत्वारोऽमितविक्रमाः ।
तंसुर्महानतिरथो द्रुह्युश्चाप्रतिमद्युतिः ॥ १.८८.१३ ॥

હે રાજન્, મતિનારના ચાર પુત્રો હતા, જે અમિત પરાક્રમી હતા. તંસુ મહાન અતિરથી હતો, અને દ્રુહ્યુ પણ અપ્રતિમ તેજસ્વી હતો.

1.88.14

तेषां तंसुर्महावीर्यः पौरवं वंशमुद्वहन् ।
आजहार यशो दीप्तं जिगाय च वसुंधराम् ॥ १.८८.१४ ॥

તેઓમાં મહાપરાક્રમી તંસુએ પૌરવ વંશને ધારણ કરીને દીપ્ત યશ મેળવ્યો અને પૃથ્વી જીતી.

1.88.15

ईलिनं तु सुतं तंसुर्जनयामास वीर्यवान् ।
सोऽपि कृत्स्नामिमां भूमिं विजिग्ये जयतां वरः ॥ १.८८.१५ ॥

વીર્યવાન તંસુએ ઈલિન નામે પુત્ર જન્માવ્યો. તે પણ વિજેતાઓમાં શ્રેષ્ઠ બનીને આ સમગ્ર પૃથ્વી જીતી ગયો.

1.88.16

रथन्तर्यां सुतान्पञ्च पञ्चभूतोपमांस्ततः ।
ईलिनो जनयामास दुष्यन्तप्रभृतीन्नृपान् ॥ १.८८.१६ ॥

પછી ઈલિને રથન્તરીથી પંચમહાભૂતો સમાન પાંચ પુત્રો જન્માવ્યા; તેમાં દુષ્યંત વગેરે રાજાઓ હતા.

1.88.17

दुष्यन्तं शूरभीमौ च प्रवसुं वसुमेव च ।
तेषां श्रेष्ठोऽभवद्राजा दुष्यन्तो दुर्जयो युधि ॥ १.८८.१७ ॥

દુષ્યંત, શૂર, ભીમ, પ્રવસુ અને વસુ — તેમાં શ્રેષ્ઠ રાજા દુષ્યંત થયો, જે યુદ્ધમાં અજેય હતો.

1.88.18

दुष्यन्ताल्लक्षणायां तु जज्ञे वै जनमेजयः ।
शकुन्तलायां भरतो दौष्यन्तिरभवत्सुतः ॥ १.८८.१८ ॥

દુષ્યંતથી લક્ષણામાં જનમેજય જન્મ્યો; શકુંતલામાં દુષ્યંતનો પુત્ર ભરત થયો.

1.88.19

तस्माद्भरतवंशस्य विप्रतस्थे महद्यशः ॥ १.८८.१९ ॥

તે ભરતવંશમાંથી મહાન યશવાળો (પુરુષ) પ્રગટ થયો.