مهابهاراتا · أدهيايا 10.3
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
10.3.1
कृपस्य वचनं श्रुत्वा धर्मार्थसहितं शुभम् ।
अश्वत्थामा महाराज दुःखशोकसमन्वितः ॥ १०.३.१ ॥
لما سمع كلام كربا المبارك الموافق للدارما والمنفعة، أيها الملك العظيم، أشفيتهامان المثقل بالحزن والأسى...
10.3.2
दह्यमानस्तु शोकेन प्रदीप्तेनाग्निना यथा ।
क्रूरं मनस्ततः कृत्वा तावभौ प्रत्यभाषत ॥ १०.३.२ ॥
كان يحترق بالحزن كنار متأججة، فجعل قلبه قاسياً ثم خاطب الاثنين.
10.3.3
पुरुषेपुरुषे बुद्धिर्याया भवति शोभना ।
तुष्यन्ति च पृथक्सर्वे प्रज्ञया ते स्वयास्वया ॥ १०.३.३ ॥
في كل إنسان عقل يكون حسناً، فيرضى كل واحد على حدة بحكمته الخاصة.
10.3.4
सर्वो हि मन्यते लोक आत्मानं बुद्धिमत्तरम् ।
सर्वस्यात्मा बहुमतः सर्वोत्मानं प्रशंसति ॥ १०.३.४ ॥
كل إنسان في العالم يظن نفسه أعقل؛ وكل واحد يُعلي شأن نفسه ويمدح ذاته.
10.3.5
सर्वस्य हि स्वका प्रज्ञा साधुवादे प्रतिष्ठिता ।
परबुद्धिं च निन्दन्ति स्वां प्रशंसन्ति चासकृत् ॥ १०.३.५ ॥
حكمة كل إنسان قائمة على ما يستحسنه من الخير؛ فيذمّون فهم غيرهم، ويمدحون فهمهم مراراً وتكراراً.
10.3.6
कारणान्तरयोगेन येषां संवदते मतिः ।
तेऽन्योन्येन च तुष्यन्ति बहुमन्यन्ति चासकृत् ॥ १०.३.६ ॥
أولئك الذين تتفق عقولهم بسبب تضافر أسباب أخرى، يرضى بعضهم عن بعض ويعظّمون بعضهم مراراً.
10.3.7
तस्यैव तु मनुष्यस्य सासा बुद्धिस्तदातदा ।
कालयोगे विपर्यासं प्राप्यान्योन्यं विपद्यते ॥ १०.३.७ ॥
يتغير عقل ذلك الرجل نفسه مرارا؛ وإذ يبلغ الانقلاب بالاقتران بالزمن، يهلك بعضه بعضا.
10.3.8
अनित्यत्वात्तु चित्तानां मनुष्याणां विशेषतः ।
चित्तवैक्लब्यमासाद्य सासा बुद्धिः प्रजायते ॥ १०.३.८ ॥
لأن عقول الناس غير دائمة، ولا سيما عند بلوغ اضطراب العقل، تنشأ عقول متعددة.
10.3.9
यथा हि वैद्यः कुशलो ज्ञात्वा व्याधिं यथाविधि ।
भैषज्यं कुरुते योगात्प्रशमार्थमिति प्रभो ॥ १०.३.९ ॥
كما أن الطبيب الماهر، بعد أن يعرف المرض على الوجه المطلوب، يعدّ الدواء بالخلط لتسكينه، أيها السيد.
10.3.10
एवं कार्यस्य योगात्प्रशमार्थमिति प्रभो ।
प्रज्ञया च स्वया युक्त्या तां च गृह्णन्ति वै बुधाः ॥ १०.३.१० ॥
وكذلك، باقتران الأمر، أيها السيد، لتسكينه، يأخذه الحكماء بحكمتهم وبحجتهم الخاصة.
10.3.11
अन्यया यौवने बाल्ये बुद्ध्या भवति मोहितः ।
मध्येऽन्यया जरायां तु सोन्यां रोचयते मतिम् ॥ १०.३.११ ॥
في الشباب وفي الطفولة يُخدع الإنسان بعقل ما؛ وفي منتصف العمر بعقل آخر، وفي الشيخوخة يستحسن رأيا آخر.
10.3.12
व्यसन वा महाघोरं समृद्धिं चापि तादृशीम् ।
अवाप्य पुरुषो भोज कुरुते बुद्धिवैकृतम् ॥ १०.३.१२ ॥
أيها بوجا، إذ يبلغ الإنسان نكبة شديدة الهول أو رخاء مثلها، يُحدث في عقله اعوجاجا.
10.3.13
एकस्मिन्नेव पुरुषे सासा बुद्धिस्तदातदा ।
भवत्यनित्या प्रज्ञा हि सा तस्यैव न रोचते ॥ १०.३.१३ ॥
في الإنسان الواحد تتبدل تلك العقل من حين إلى حين، فلا يرضيه ذلك الفهم الزائل.
10.3.14
निश्चित्य तु यथाप्रज्ञं यां मतिं साधु पश्यति ।
तया प्रकुरुते भावं सा तस्योद्योगकारिका ॥ १०.३.१४ ॥
بعد أن يقرر وفق فهمه، فبالرأي الذي يراه حسنًا ينفذ قصده؛ وهو ما يحرك جهده.
10.3.15
सर्वो हि पुरुषो भोज साध्वेतदिति निश्चितः ।
कर्तुमारभते प्रीतिं मरणादिषु कर्मसु ॥ १०.३.१५ ॥
يا بهوجا، كل إنسان متيقن بأن «هذا حسن» يبدأ بالرغبة حتى الأفعال المؤدية إلى الموت.
10.3.16
सर्वे हि युक्तां विज्ञाय प्रज्ञां वापि स्वकां नराः ।
चेष्टन्ते विविधां चेष्टां हितमित्येव जानते ॥ १०.३.१६ ॥
يسعى الناس كلهم، إذ يعرفون فهمهم الملائم لهم، سعيًا متنوعًا، ويعلمون أن ذلك نافع.
10.3.17
उपजाता व्यसनजा येयमद्य मतिर्मम ।
युवयोस्तां प्रवक्ष्यामि सर्वेषां शोकनाशिनीम् ॥ १०.३.१७ ॥
لقد نشأت اليوم في نفسي فكرة وُلدت من النكبة، وسأخبركما بها، فهي تزيل حزن الجميع.
10.3.18
प्रजापतिः प्रजाः सृष्ट्वा कर्म तासु विधाय च ।
वर्णेवर्णे समाधत्त ह्येकैकं गुणवत्तरम् ॥ १०.३.१८ ॥
خلق برجاباتي الخلائق وعيّن لهم أعمالهم، ثم أقام في كل طبقة ما هو أفضل صفةً.
10.3.19
ब्राह्मणे वेदमग्र्यं तु क्षत्रिये तेज उत्तमम् ।
दाक्ष्यं वैश्ये च शूद्रे च सर्ववर्णानुकूलताम् ॥ १०.३.१९ ॥
في البراهمي يكون الفيدا أعلى ما يُعتبر، وفي الكشاتريا التيّج الأعلى، وفي الفايشيا والشودرا المهارة، وفي جميع الطبقات الانسجام مع واجبها.
10.3.20
अदान्तो ब्राह्मणोऽसाधुर्निस्तेजाः क्षत्रियो मृतः ।
अदक्षो निन्द्यते वैश्यः शूद्रश्च प्रतिकूलवान् ॥ १०.३.२० ॥
البراهمي غير المُنضبط شرير، والكشاتريا الذي لا تيج فيه كأنه ميت، والفايشيا غير الماهر يُذَم، وكذلك الشودرا المعادي.
10.3.21
सोऽस्मि जातः कुले श्रेष्ठे ब्राह्मणैरभिपूजिते ।
मन्दभाग्यतयाऽस्म्येतं क्षत्रधर्ममनुष्ठितः ॥ १०.३.२१ ॥
وُلدتُ في أسرةٍ نبيلة يُكرمها البراهمة كثيرًا؛ ولسوء حظي سلكتُ واجب الكشاتريا.
10.3.22
क्षत्रधर्मं विदित्वाऽहं यदि ब्राह्मण्यमाश्रितः ।
प्रकरिष्ये महत्कर्म न मे तत्साधुसम्मतम् ॥ १०.३.२२ ॥
إن كنتُ أعلم واجب الكشاتريا ثم لجأتُ إلى حياة البراهمة وقمتُ بعمل عظيم، فلن يرضى به الأخيار.
10.3.23
धारयित्वा धनुर्दिव्यं दिव्यान्यस्त्राणि चाहवे ।
पितरं निहतं दृष्ट्वा किन्नु वक्ष्यामि संसदि ॥ १०.३.२३ ॥
وقد حملتُ القوس الإلهي والأسلحة الإلهية في الحرب، ورأيتُ أبي مقتولًا، فماذا أقول في المجلس؟
10.3.24
सोऽहमद्य यथाकामं क्षत्रधर्ममवाप्य च ।
गन्ताऽस्मि पदवीं राज्ञः पितुश्चापि महात्मनः ॥ १०.३.२४ ॥
وأنا اليوم، بعد أن نلتُ واجب الكشاتريا كما أشاء، سأسير على درب الملك وأبي العظيم النفس.
10.3.25
अद्य स्वप्स्यन्ति पाञ्चाला विश्वस्ता जितकाशिनः ।
विमुक्तयुग्यकवचा हर्षेण च समन्विताः।
वयं जिता मताश्चैषां श्रान्ता व्यायामकर्शिताः ॥ १०.३.२५ ॥
اليوم سينام البانشالاس واثقين، يظنون أنفسهم منتصرين، وقد نزعوا النيران والدروع، ممتلئين فرحًا؛ إنهم يظنون أننا مهزومون، متعبون، منهكون من الجهد.
10.3.26
तेषां निशि प्रसुप्तानां सुस्थानां शिबिरे स्वके ।
अवस्कन्दं करिष्यामि शिबिरस्याद्य दुष्करम् ॥ १०.३.२६ ॥
في الليل، بينما ينامون مطمئنين في معسكرهم، سأشن عليهم اليوم هجومًا مباغتًا؛ إن الهجوم على هذا المعسكر سيكون صعبًا.
10.3.27
तानवस्कन्द्य शिबिरे प्रेतभूतानचेतसः ।
सूदयिष्यामि विक्रम्य मघवानिव दानवान् ॥ १०.३.२७ ॥
سأنقضّ عليهم في المعسكر وأقتلهم بشجاعة، وهم كالأشباح فاقدو الوعي، كما يقتل إندرا الداناváas.
10.3.28
अद्य तान्सहितान्सर्वान्धृष्टद्युम्नपुरोगमान् ।
सूदयिष्यामि विक्रम्य कक्षं दीप्त इवानलः ॥ १०.३.२८ ॥
اليوم سأقتلهم جميعًا، المجتمعين بقيادة دريشتاديومنا، بشجاعة، كما تلتهم النار المشتعلة العشب اليابس.
10.3.29
निहत्य चैव पाञ्चालाञ्शान्तिं लब्धाऽस्मि सत्तम ॥ १०.३.२९ ॥
بعد أن أقتل البانشالاس، يا خير الأخيار، سأنال السلام.
10.3.30
पाञ्चालेषु चरिष्यामि सूदयन्नद्य संयुगे ।
पिनाकपाणिः सङ्क्रुद्धः स्वयं रुद्रः पशुष्विव ॥ १०.३.३० ॥
اليوم في المعركة سأتجول بين البانشالاس قاتلًا، كما يتجول رودرا نفسه، حامل قوس بيناكا الغاضب، بين الوحوش.
10.3.31
अद्याहं सर्वपाञ्चालान्निकृत्या च निकृष्य च ।
अर्दयिष्यामि संहृष्टो रणे पाण्डुसुतांस्तथा।
सूदयिष्यामि सङ्क्रुद्धः पशूनिव पिनाकधृत् ॥ १०.३.३१ ॥
اليوم سأقطع جميع البانتشالا وأجرّهم، وفرحًا سأُعنّت أبناء باندو في المعركة أيضًا. غاضبًا كحامل قوس بيناكا، سأذبحهم كما تُذبح البهائم.
10.3.32
अद्याहं सर्वपाञ्चालैः कृत्वा भूमिं शरीरिणीम् ।
प्रहृत्यैकेन शस्त्रेण भविष्याम्यनृणः पितुः ॥ १०.३.३२ ॥
اليوم، بعد أن أجعل الأرض ذات جسد بجميع البانتشالا، وأضرب بسلاح واحد، سأتحرر من دَين أبي.
10.3.33
दुर्योधनस्य कर्णस्य भीष्मसैन्धवयोरपि ।
गमिष्यामि निशावेलां पदवीमद्य दुर्गमाम् ॥ १०.३.३३ ॥
اليوم، سأسلك في وقت الليل ذلك الطريق الوعر، طريق دوريودهانا وكارنا وبهيشما وسايندهافا أيضًا.
10.3.34
अद्य पाञ्चालराजस्य धृष्टद्युम्नस्य वै निशि ।
विरात्रे प्रमथिष्यामि पशोरिव शिरो बलात् ॥ १०.३.३४ ॥
الليلة، في عمق الليل، سأهشم بالقوة رأس دهريشتادْيومنا ملك البانتشالا، كما تُهشَّم رأس البهيمة.
10.3.35
अद्य पाञ्चालपाण्डूनां शयितानां शिरो निशि ।
खङ्गेन निशितेनाजौ प्रमथिष्यामि गौतम ॥ १०.३.३५ ॥
يا غوتاما، الليلة سأهشم برأس سيف حاد رؤوس البانتشالا والباندافا الراقدين نائمين في المعركة.
10.3.36
अद्य पाञ्चालसेनां तां निहत्य निशि सौप्तिके ।
कृतकृत्यः सुखी चैव भविष्यामि महामते ॥ १०.३.३६ ॥
يا حكيم، الليلة وأنت نائم، بعد أن أقتل ذلك الجيش البانتشالي، سأكون قد أنجزت مقصدي وسأكون سعيدًا.