మహాభారతం · అధ్యాయం 11.18
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
11.18.1
पश्य माधव पुत्रान्मे शतसङ्ख्याञ्जितक्लमान् ।
गदया भीमसेनेन भूयिष्ठं निहतान्रणे ॥ ११.१८.१ ॥
మాధవా, చూడు, అలసటను జయించిన నా నూరుగురు కుమారులు, భీమసేనుని గదచేత యుద్ధరంగంలో ఎక్కువగా హతులై పడి ఉన్నారు.
11.18.2
इदं दुःखतरं मेऽद्य यदिमा मुक्तमूर्धजाः ।
हतपुत्रा रणे बालाः परिधावन्ति मे स्नुषाः ॥ ११.१८.२ ॥
ఈరోజు నాకు ఇది మరింత దుఃఖకరం: యుద్ధంలో కుమారులు హతులైన ఈ చిన్న కోడళ్ళు జుట్టు విరబోసుకుని పరుగెడుతున్నారు.
11.18.3
प्रासादतलचारिण्यश्चरमैर्भूषणान्वितैः ।
कायेनाद्य स्पृशन्तीमां रुधिरार्द्रां वसुन्धराम् ॥ ११.१८.३ ॥
రాజభవనపు మేడలపై నడిచిన వీరు, చివరి ఆభరణాలు ధరించినవారు, ఈరోజు తమ శరీరాలతో ఈ రక్తంతో తడిసిన భూమిని తాకుతున్నారు.
11.18.4
कृच्छ्रादुत्सारयन्ति स्म गृध्रगोमायुवायसान् ।
दुःखेनार्ता विघूर्णन्त्यो मत्ता इव चरन्त्युत ॥ ११.१८.४ ॥
రాబందులు, నక్కలు, కాకులను ఎంతో కష్టంతో తరుముతున్నారు; దుఃఖంతో బాధపడి, మత్తులోని వారిలా తూలుతూ తిరుగుతున్నారు.
11.18.5
एषाऽन्या त्वनवद्याङ्गी करसम्मितमध्यमा ।
घोरमायोधनं दृष्ट्वा निपतत्यतिदुःखिता ॥ ११.१८.५ ॥
ఇంకొకరు, లోపం లేని అవయవాలు, చేతితో కొలిచే నడుము కలది, భయంకర యుద్ధభూమిని చూసి అత్యంత దుఃఖంతో పడిపోతోంది.
11.18.6
दृष्ट्वा मे पार्थिवसुतामेतां लक्ष्मणमातरम् ।
राजपुत्रीं महाबाहो मनो न ह्युपशाम्यति ॥ ११.१८.६ ॥
మహాబాహో, నా ఈ రాజకుమార్తెను, లక్ష్మణుని తల్లిని చూసి నా మనసు శాంతించడం లేదు.
11.18.7
भ्रातॄंश्चान्याः पितॄंश्चान्याः पुत्रांश्च निहतान्भुवि ।
दृष्ट्वा परिपतन्त्येषाः प्रगृह्य सुमहाभुजान् ॥ ११.१८.७ ॥
ఇతర స్త్రీలు సోదరులను, ఇతరులు తండ్రులను, కుమారులను నేలపై హతులై పడి ఉండగా చూసి, ఆ మహాబాహువులను పట్టుకుని వారిపై పడుతున్నారు.
11.18.8
मध्यमानां तु नारीणां वृद्धानां चापराजित ।
आक्रन्दं हतबन्धूना दारुणे वैशसे शृणु ॥ ११.१८.८ ॥
ఓ అపరాజితా! భయంకర వధలో హతులైన బంధువులకు, మధ్యవయస్కులైన స్త్రీలు, వృద్ధులు చేస్తున్న ఆక్రందనను విను.
11.18.9
रथनीडानि देहांश्च हतानां गजवाजिनाम् ।
आश्रित्य श्रममोहार्ताः स्थिताः पश्य महाभुज ॥ ११.१८.९ ॥
ఓ మహాబాహూ! రథాసనాలను, హతమైన ఏనుగులు, గుర్రాల దేహాలను ఆధారంగా చేసుకుని, అలసటతో, మోహంతో బాధపడుతూ నిలిచి ఉన్న వారిని చూడు.
11.18.10
अन्या चापहृतं कायाच्चारुकुण्डलमुन्नसम् ।
स्वस्य बन्धोः शिरः कृष्ण गृहीत्वा पश्य तिष्ठति ॥ ११.१८.१० ॥
కృష్ణా! మరొక స్త్రీ తన బంధువు దేహం నుండి వేరుచేయబడిన, అందమైన కుండలాలు, ఎత్తైన ముక్కు కలిగిన తలను పట్టుకుని నిలిచి ఉంది, చూడు.
11.18.11
पूर्वजातिकृतं पापं मन्ये नाल्पमिवानघ ।
एताभिर्निरवद्याभिर्मया चैवाल्पपुण्यया।
यदिदं धर्मराजेन घातितं नो जनार्दन ॥ ११.१८.११ ॥
పాపరహితుడా! పూర్వజన్మలో చేసిన పాపం స్వల్పమైనది కాదని నేను భావిస్తున్నాను. ఈ నిర్దోషులైన స్త్రీలు, అల్పపుణ్యురాలనైన నేను, జనార్దనా, ధర్మరాజు చేత మన వారు చంపబడ్డారు.
11.18.12
न हि नाशोऽस्ति वार्ष्णेय कर्मणोः शुभपापयोः ॥ ११.१८.१२ ॥
వార్ష్ణేయా! శుభ, అశుభ రెండు కర్మలకు నాశం లేదు.
11.18.13
प्रत्यग्रवयसः पश्य दर्शनीयकुचाननाः ।
कुलेषु जाता हीमत्यः कृष्णपक्ष्माक्षिमूर्धजाः ॥ ११.१८.१३ ॥
కొత్త యౌవనంలో ఉన్నవారిని, అందమైన స్తనాలు, ముఖాలు కలవారిని, ఉన్నత కులాలలో పుట్టిన, సిగ్గుగల స్త్రీలను, నల్లని రెప్పలు, కళ్ళు, జుట్టు కలవారిని చూడు.
11.18.14
हंसगद्गदभाषिण्यो दुःखशोकप्रमोहिताः ।
सारस्य इव वाशन्त्यः पतिताः पश्य माधव ॥ ११.१८.१४ ॥
హంసలా గద్గదంగా మాట్లాడేవారు, దుఃఖశోకాలతో మూర్ఛిల్లినవారు, సారస పక్షుల్లా కేకలు వేస్తూ పడి ఉన్న స్త్రీలను చూడు, మాధవా.
11.18.15
फुल्लुपद्यप्रकाशानि पुण्डरीकाक्ष योषिताम् ।
अनवद्यानि वक्त्राणि तापयत्येष रश्मिवान् ॥ ११.१८.१५ ॥
పద్మనేత్రుడా, విచ్చిన పద్మంలా ప్రకాశించే ఈ స్త్రీల నిర్దోషమైన ముఖాలను ఈ కిరణాల సూర్యుడు తపింపజేస్తున్నాడు.
11.18.16
सेर्ष्याणां मम पुत्राणां वासुदेवावरोधनम् ।
मत्तमातङ्गदर्पाणां पश्यन्त्यद्य पृथग्जनाः ॥ ११.१८.१६ ॥
వాసుదేవా, అసూయాపరులైన, మదపుటేనుగుల వంటి గర్వం కలిగిన నా కుమారుల అంతఃపురాన్ని నేడు సామాన్య జనులు చూస్తున్నారు.
11.18.17
शतचन्द्राणि चर्माणि ध्वजांश्चादित्यवर्चसः ।
रौक्माणि चैव वर्माणि निष्कानपि च काञ्चनान् ॥ ११.१८.१७ ॥
వందల చంద్రుల గుర్తులున్న డాళ్లు, సూర్యునిలా ప్రకాశించే జెండాలు, బంగారు కవచాలు, బంగారు నిష్కాలు కూడా చూడు.
11.18.18
शिरस्त्राणानि चैतानि पुत्राणां मे महीतले ।
पश्य दीप्तानि गोविन्द पावकान्सुहुतानिव ॥ ११.१८.१८ ॥
గోవిందా, నా కుమారుల ఈ శిరస్త్రాణాలు నేలపై పడి ఉన్నాయి; బాగా హవిస్సు పొందిన అగ్నుల్లా ప్రకాశిస్తున్నవి చూడు.
11.18.19
एष दुःशासनः शेते शूरेणामित्रघातिना ।
पीतशोणि… सर्वाङ्गो युधि भीमेन पातितः ॥ ११.१८.१९ ॥
శత్రుసంహారకుడైన శూరుడు భీముని చేత యుద్ధంలో కూలద్రోయబడిన దుఃశాసనుడు ఇదిగో పడి ఉన్నాడు; అతని సర్వాంగాలు రక్తంతో తడిసి ఉన్నాయి.
11.18.20
गदया भीमसेनेन पश्य माधव मे सुतम् ।
द्यूतक्लेशाननुस्मृत्य द्रौपदीचोदितेन च ॥ ११.१८.२० ॥
మాధవా, భీమసేనుని గదతో హతమైన నా కుమారుని చూడు; జూదం నాటి కష్టాలను, ద్రౌపది ప్రేరణను స్మరించుకొని (ఈ ఫలితం కలిగింది).
11.18.21
उक्ता ह्यनेन पाञ्चाली सभायां द्यूतनिर्जिता ।
प्रियं चिकीर्षता भ्रातुः कर्णस्य च जनार्दन ॥ ११.१८.२१ ॥
జనార్దనా, సోదరునికి, కర్ణునికి ప్రీతి కలిగించాలనే కోరికతో ఇతడు సభలో జూదంలో గెలవబడిన పాంచాలిని (అలా) పలికాడు.
11.18.22
सहैव सहदेवेन नकुलेनार्जुनेन च ।
दासीभूताऽसि पाञ्चालि क्षिप्रं प्रविश नो गृहान् ॥ ११.१८.२२ ॥
సహదేవుడు, నకులుడు, అర్జునుడు వీరితో కలిసి నీవు దాసివైతివి, పాంచాలీ; త్వరగా మా ఇళ్లలోకి ప్రవేశించు.
11.18.23
ततोऽहमब्रुवं कृष्ण तदा दुर्योधनं नृपम् ।
मृत्युपाशपरिक्षिप्तां द्रौपदीं पुत्र वर्जय ॥ ११.१८.२३ ॥
కృష్ణా, అప్పుడు నేను రాజైన దుర్యోధనునితో అన్నాను: మృత్యుపాశంలో చిక్కుకున్న ద్రౌపదిని విడిచిపెట్టు, కుమారా.
11.18.24
निबोधैनं सुदुर्बुद्धिं मातुलं कलहप्रियम् ।
क्षिप्रमेनं परित्यज्य पुत्र संशाम्य पाण्डवैः ॥ ११.१८.२४ ॥
ఈ దుర్బుద్ధి, కలహప్రియుడైన మేనమామను గ్రహించు; కుమారా, వెంటనే ఇతనిని విడిచిపెట్టి పాండవులతో సంధి చేసుకో.
11.18.25
न बुद्ध्यसे त्वं दुर्बुद्धे भीमसेनममर्षणम् ।
वाङ्गराचैस्तुदंस्तीक्ष्णैरुल्काभिरिव कुञ्जरम् ॥ ११.१८.२५ ॥
ఓ దుర్బుద్ధీ, సహనం లేని భీమసేనుడిని నువ్వు అర్థం చేసుకోవు; కాగడాలతో ఏనుగును పొడిచినట్లు, కఠిన మంటలవంటి మాటలతో నువ్వు అతన్ని బాధిస్తున్నావు.
11.18.26
तानेवं रहसि क्रुद्धो वाक्शल्यानवधारयन् ।
उत्ससर्ज विषं तेषु सर्पो गोवृषभेष्विव ॥ ११.१८.२६ ॥
ఏకాంతంలో కోపంతో ఉన్న అతను, మాటల ముళ్లను భరిస్తూ, ఎద్దుల మందపై పాము విషం చిమ్మినట్లు వారిపై విషం చిమ్మాడు.
11.18.27
एष दुःशासनः शेते विक्षिप्य विपुलौ भुजौ ।
निहतो भीमसेनेन सिहेनेव महागजः ॥ ११.१८.२७ ॥
ఇదిగో దుశ్శాసనుడు తన విశాల బాహువులను విసిరి పడి ఉన్నాడు; సింహం చంపిన మహాగజంలా భీమసేనుడి చేత హతుడయ్యాడు.
11.18.28
अत्यर्थमकरोद्रौद्रं भीमसेनोऽत्यमर्षणः ।
दुःशासनस्य यत्क्रुद्धोऽपिबच्छोणितमाहवे ॥ ११.१८.२८ ॥
అత్యంత అసహనుడైన భీమసేనుడు అతి భయంకరమైన పని చేశాడు; కోపంతో యుద్ధంలో దుశ్శాసనుడి రక్తం త్రాగాడు.