摩诃婆罗多 · 章 12.131

12.131.1

क्षीणस्य दीर्घसूत्रस्य सानुक्रोशस्य बन्धुषु ।
परिशङ्कितमुख्यस्य दुष्टमन्त्रस्य भारत ॥ १२.१३१.१ ॥

婆罗多啊，对于衰弱、拖延政事、怜悯亲族、重臣受猜疑且谋略不善之人——

विरक्तराज्यपौरस्य निर्द्रव्यनिचयस्य च ।
असंभावितमित्रस्य भिन्नामात्यस्य सर्वतः ॥ १२.१३१.२ ॥

国土与臣民都已离心、财库空虚、朋友不可信赖、大臣四分五裂之人——

परचक्राभियातस्य दुर्बलस्य बलीयसा ।
आपन्नचेतसो ब्रूहि किं कार्यमवशिष्यते ॥ १२.१३१.३ ॥

请告诉我：被敌军攻击、被强者削弱、心陷于困厄之人，还有什么可做的。

बाह्यश्चेद्विजिगीषुः स्याद्धर्मार्थकुशलः शुचिः ।
जवेन सन्धिं कुर्वीत पूर्वं पूर्वं विमोक्षयेत् ॥ १२.१३१.४ ॥

若外来的求胜者精通法与利、且行为清净，则应迅速议和，并先释放先前被扣押之人。

योऽधर्मविजिगीषुः स्याद्बलवान्पापनिश्चयः ।
आत्मनः सन्निरोधेन सन्धिं तेनापि रोचयेत् ॥ १२.१३१.५ ॥

即便对方以不义求胜、强大且决意作恶，也应克制自己，倾向于议和。

अपास्य राजधानीं वा तरेदन्येन वाऽऽपदम् ।
तद्भावभावो द्रव्याणि जीवन्पुनरुपार्जयेत् ॥ १२.१३१.६ ॥

或舍弃王都，或以他法渡过危难；在那种境况中存活下来，便可再次聚集财富。

यास्तु कोशबलत्यागाच्छक्यास्तरितुमापदः ।
कस्तत्राधिकमात्मानं संत्यजेदर्थधर्मवित् ॥ १२.१३१.७ ॥

凡可以舍弃库藏与军队而度过的灾难，懂得财利与法者，谁会比这更多地舍弃自身呢？

अपराधाज्जुगुप्सेत का सपत्नधने दया ।
न त्वेवात्मा प्रदातव्यः शक्ये सति कथंचन ॥ १२.१३१.८ ॥

因过失而应厌恶之；对敌人的财富何须怜悯？但在可能时，绝不可以任何方式献出自身。

आभ्यन्तरे च कुपिते बाह्ये चोपनिपीडिते ।
क्षीणे कोशे श्रुते मन्त्रे किं कार्यमवशिष्यते ॥ १२.१३१.९ ॥

内有愤怒，外受逼迫，府库已竭，谋略已泄，那还有什么可做的呢？

क्षिप्रं वा सन्धिकामः स्यात्क्षिप्रं वा तीक्ष्णविक्रम ।
यदाऽपनयनं क्षिप्रमेतद्वै सांपरायिकम् ॥ १२.१३१.१० ॥

应迅速求和，或者，猛勇者啊，迅速除去之；迅速除去，便是通往结局的道路。

अनुरक्तेन पुष्टेन हृष्टेन जगतीपतिः ।
अल्पेनापि स्वसैन्येन भूमिं जयति भूमिपः ॥ १२.१३१.११ ॥

即使自己的军队很少，但若忠诚、饱足、欢欣，地上之主便能征服大地。

हतो वा दिवमारोहेद्धत्वा च सुखमावहेत् ।
युद्धे हि संत्यजन्प्राणाञ्शक्रस्यैति सलोकताम् ॥ १२.१३१.१२ ॥

战死则升天，获胜则得安乐；因为在战斗中舍弃生命者，会到达因陀罗的世界。

सर्वलोकागसं कृत्वा मृदुत्वं गन्तुमेव च ।
विश्वासाद्विनयं कुर्यात्संजह्याद्वाऽप्युपानहौ ॥ १२.१३१.१३ ॥

即使得罪了所有的人，也应当采取温和的态度；凭借诚信应表现谦恭，或者甚至脱去两只鞋。

अपचिक्रमिषुः क्षिप्रं सेनां स्वां परिसान्त्वयन् ।
विलङ्घयित्वा सत्रेण ततः स्वयमुपक्रमेत् ॥ १२.१३१.१४ ॥

想要迅速撤退的人，应当好好安抚自己的军队，用计策越过障碍，然后自己再前进。