മഹാഭാരതം · അധ്യായം 12.132
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.132.1
हीने परमके धर्मे सर्वलोकातिलङ्घने ।
सर्वस्मिन्दस्युसाद्भूते पृथिव्यामुपजीवने ॥ १२.१३२.१ ॥
പരമധർമ്മം ക്ഷയിക്കുകയും സർവലോകങ്ങളും ലംഘിക്കപ്പെടുകയും ഭൂമിയിൽ എല്ലാം കവർച്ചക്കാരുടേതു പോലെയാകുകയും ജീവനോപാധികളും അങ്ങനെയാകുകയും ചെയ്യുമ്പോൾ,
12.132.2
केन स्विद्ब्राह्मणो जीवेज्जघन्ये काल आगते ।
असंत्यजन्पुत्रपौत्राननुक्रोशात्पितामह ॥ १२.१३२.२ ॥
പിതാമഹാ, അധമകാലം വന്നെത്തുമ്പോൾ ബ്രാഹ്മണൻ എങ്ങനെ ജീവിക്കണം? കാരുണ്യം കൊണ്ട് പുത്രപൗത്രന്മാരെ ഉപേക്ഷിക്കാതെ എങ്ങനെ ജീവിക്കണം?
12.132.3
विज्ञानबलमास्थाय जीवितव्यं तथा गते ।
सर्वं साध्वर्थमेवेदमसाध्वर्थं न किंचन ॥ १२.१३२.३ ॥
വിജ്ഞാനബലം ആശ്രയിച്ച്, അങ്ങനെയൊരവസ്ഥ വന്നാലും ജീവിക്കണം. ഇതെല്ലാം നല്ല ലക്ഷ്യത്തിനായാണ്; ചീത്ത ലക്ഷ്യത്തിനായി ഒന്നുമില്ല.
12.132.4
असाधुभ्योऽर्थमादाय साधुभ्यो यः प्रयच्छति ।
आत्मानं संक्रमं कृत्वा कृच्छ्रधर्मकृदेव सः ॥ १२.१३२.४ ॥
ദുർജ്ജനങ്ങളിൽ നിന്ന് ധനം വാങ്ങി സജ്ജനങ്ങൾക്ക് നൽകുന്നവൻ, സ്വയം കടത്തുപാലമാക്കിയവൻ — അവൻ കഠിനധർമ്മം അനുഷ്ഠിക്കുന്നവനാകുന്നു.
12.132.5
अरोषेणात्मनो राजन्राज्ये स्थितिमकोपयन् ।
अदत्तमप्याददीत् भ्रातुर्वित्तं ममेति वा ॥ १२.१३२.५ ॥
ഹേ രാജാവേ, കോപമില്ലാതെ, രാജ്യസ്ഥിതി ഇളക്കാതെ, കൊടുക്കാത്തതും 'സഹോദരന്റെ ധനം എന്റേതാണ്' എന്നു കരുതി എടുക്കാം.
12.132.6
विज्ञानबलपूतो यो वर्तते निन्दितेष्वपि ।
वृत्तिविज्ञानवान्धीरः कस्तं वक्तुमिहार्हति ॥ १२.१३२.६ ॥
വിജ്ഞാനബലത്താൽ ശുദ്ധനായി, നിന്ദിതരുടെ ഇടയിലും ജീവിക്കുന്നവൻ, ജീവനോപാധികൾ അറിയുന്ന ധീരൻ — അവനെക്കുറിച്ച് ഇവിടെ ആര് പറയാൻ അർഹൻ?
12.132.7
येषां बहुकृता बुद्धिस्तेषामन्या न रोचते ।
यजसा ते प्रवर्तन्ते बलवन्तो युधिष्ठिर ॥ १२.१३२.७ ॥
യുധിഷ്ഠിരാ, ബഹുധാ പരിശീലിച്ച ബുദ്ധിയുള്ളവർക്ക് മറ്റൊരഭിപ്രായം രുചിക്കില്ല; ആ ശക്തരായവർ യജ്ഞവിധിയാൽ തന്നെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു.
12.132.8
यदैव प्रकृतं शास्त्रं जनस्तदनुवर्तते ।
यदैवमध्यासेवन्ते मेध्रावी वाऽप्यथोत्तरम् ॥ १२.१३२.८ ॥
ശാസ്ത്രം എങ്ങനെ സ്ഥാപിതമായോ, അപ്പോൾ ജനം അതിനെ പിന്തുടരുന്നു; ബുദ്ധിമാൻമാരും അങ്ങനെ അഭ്യസിച്ചാൽ പിന്നീടുള്ള വഴിയും അതുതന്നെ.
12.132.9
ऋत्विक्पुरोहिताचार्यान्सत्कृतानभिसत्कृतान् ।
न ब्राह्मणान्घातयीत दोषान्प्राप्नोति घातयन् ॥ १२.१३२.९ ॥
ഋത്വിക്കുകൾ, പുരോഹിതർ, ആചാര്യന്മാർ — ആദരിക്കപ്പെട്ടവരോ അതിലേറെ ആദരിക്കപ്പെട്ടവരോ ആകട്ടെ — ആ ബ്രാഹ്മണരെ കൊല്ലിക്കരുത്; കൊല്ലിക്കുന്നവൻ ദോഷം പ്രാപിക്കുന്നു.
12.132.10
एतत्प्रमाणं लोकस्य चक्षुरेतत्सातनम् ।
तत्प्रमाणोऽवगाहेत तेन तत्साध्वसाधु वा ॥ १२.१३२.१० ॥
ഇതാണ് ലോകത്തിന്റെ പ്രമാണം; ഇതാണ് അതിന്റെ കണ്ണ്; ഇതാണ് ശാശ്വതം. അതിനെ പ്രമാണമാക്കി ഒരാൾ അതിൽ പ്രവേശിക്കട്ടെ; അതിനാൽ അത് നല്ലതോ ചീത്തയോ.
12.132.11
हवो ग्रामवास्तव्या दोषान्ब्रूयुः परस्परम् ।
न तेषां वचनाद्राजा सत्कुर्याद्धातयीत वा ॥ १२.१३२.११ ॥
ഗ്രാമവാസികൾ പരസ്പരം കുറ്റങ്ങൾ പറഞ്ഞേക്കാം; എന്നാൽ അവരുടെ വാക്കിനാൽ രാജാവ് ആരെയും ആദരിക്കുകയോ കൊല്ലിക്കുകയോ അരുത്.
12.132.12
न वाच्यः परिवादो वै न श्रोतव्यः कथंचन ।
कर्णौ तत्र पिधातव्यौ गन्तव्यं वा ततोऽन्यतः ॥ १२.१३२.१२ ॥
നിന്ദ പറയരുത്; ഒരു വിധത്തിലും അത് കേൾക്കുകയുമരുത്; അവിടെ ചെവികൾ അടയ്ക്കണം, അല്ലെങ്കിൽ അവിടെനിന്ന് മറ്റൊരിടത്തേക്ക് പോകണം.
12.132.13
न सतां शीलमेतद्वै परिवादो न पैशुनम् ।
गुणानामेव वक्तारः सन्तो नित्यं युधिष्ठिर ॥ १२.१३२.१३ ॥
ഇത് സജ്ജനങ്ങളുടെ ആചാരമല്ല; നിന്ദയോ കുറ്റം പറച്ചിലോ അല്ല. സജ്ജനങ്ങൾ എപ്പോഴും ഗുണങ്ങളെ മാത്രമേ പറയൂ, യുധിഷ്ഠിരാ.
12.132.14
यथा समधुरौ दम्यौ सुदान्तौ साधुवाहिनौ ।
धुरमुद्यम्य वहतस्तथा वर्तेत वै नृपः ॥ १२.१३२.१४ ॥
തുല്യമായ നുകത്തിൽ കെട്ടിയ, നന്നായി മെരുക്കിയ, നല്ല ഭാരം വഹിക്കുന്ന രണ്ടു കാളകൾ നുകം ഉയർത്തി വഹിക്കുന്നതുപോലെ രാജാവ് പെരുമാറണം.
12.132.15
यथायथाऽस्य बहवः सहायाः स्युस्तथा चरेत् ।
आचारमेव मन्यन्ते गरीयो धर्मलक्षणम् ॥ १२.१३२.१५ ॥
അവന് എത്രത്തോളം സഹായികൾ ഉണ്ടോ അതനുസരിച്ച് പെരുമാറണം; ആചാരമാണ് ധർമ്മത്തിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ ലക്ഷണമെന്ന് അവർ കരുതുന്നു.
12.132.16
अपरे नैवमिच्छन्ति ये शङ्खलिखिंतप्रियाः ।
अर्थे क्षीणेऽथवा लुब्धास्ते ब्रूयुर्वाक्यमीदृशम् ॥ १२.१३२.१६ ॥
ശംഖ-ലിഖിതന്മാരുടെ നിയമങ്ങളെ പ്രിയമാക്കുന്നവർ ഇങ്ങനെ ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല; ധനം കുറയുമ്പോഴോ ലോഭികളായാലോ അവർ ഇത്തരം വാക്കുകൾ പറയും.
12.132.17
आर्षमष्यत्र पश्यन्ति विकर्मस्थस्य पातनम् ।
न चार्षात्सदृशं किंचित्प्रमाणं दृश्यते क्वचित् ॥ १२.१३२.१७ ॥
ഇവിടെ ഋഷിവചനത്തിൽ, വികർമം ചെയ്യുന്നവന്റെ പതനം അവർ കാണുന്നു; ഋഷിവചനത്തിനു തുല്യമായ പ്രമാണം എവിടെയും കാണുന്നില്ല.
12.132.18
देवा ह्यपि विकर्मस्थं घातयन्ति नराधमम् ।
व्याजेन विन्दन्वित्तं हि धर्मतः परिहीयते ॥ १२.१३२.१८ ॥
ദേവന്മാരും വികർമം ചെയ്യുന്ന അധമനായ മനുഷ്യനെ വധിക്കുന്നു; വഞ്ചനയാൽ ധനം നേടുന്നവൻ ധർമ്മത്തിൽ നിന്ന് വീഴുന്നു.
12.132.19
सर्वतः सत्कृतः सद्भिर्भूतिप्रवरकारणैः ।
हृदयेनाभ्यनुज्ञातो यो धर्मस्तं व्यवस्यति ॥ १२.१३२.१९ ॥
എല്ലായിടത്തുനിന്നും സജ്ജനങ്ങളാൽ ആദരിക്കപ്പെട്ടും, ഐശ്വര്യത്തിന്റെ ശ്രേഷ്ഠ കാരണങ്ങളാൽ ഹൃദയത്തിൽ അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടും ഇരിക്കുന്നവൻ ധർമ്മത്തെ തീരുമാനിക്കുന്നു.
12.132.20
यश्चतुर्गुणसंपन्नं धर्मं वेद स धर्मवित् ।
अहेरिव हि धर्मस्य पदं दुःखं गवेषितुम् ॥ १२.१३२.२० ॥
നാല് ഗുണങ്ങളോടുകൂടിയ ധർമ്മത്തെ അറിയുന്നവൻ ധർമ്മജ്ഞനാകുന്നു; പാമ്പിന്റെ കാലടികൾ പോലെ ധർമ്മപഥം തേടുന്നത് ദുഷ്കരമാണ്.
12.132.21
यथा मृगस्य विद्धस्य मृगव्याधः पदं नयेत् ।
लक्षेद्रुधिरपातेन तथा धर्मपदं नयेत् ॥ १२.१३२.२१ ॥
മുറിവേറ്റ മാനിനെ വേടൻ രക്തത്തുള്ളികൾ വീണ വഴിയിലൂടെ അതിന്റെ കാൽപ്പാടിലെത്തിക്കുന്നതുപോലെ, ധർമ്മപഥത്തിലും എത്തണം.
12.132.22
यथा सम्यग्वितेन पथा गन्तव्यमप्युत ।
राजर्षीणां वृत्तमेतदेवं गच्छ युधिष्ठिर ॥ १२.१३२.२२ ॥
നേരായ, വിശാലമായ വഴിയിലൂടെ പോകേണ്ടതുപോലെ, രാജർഷികളുടെ നടപ്പും ഇതുതന്നെ; ഹേ യുധിഷ്ഠിരാ, ഇപ്രകാരം പോകൂ.