మహాభారతం · అధ్యాయం 12.157
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.157.1
अनर्थानामधिष्ठानमुक्तो लोभः पितामह ।
अज्ञानमपि कौरव्य श्रोतुमिच्छामि तत्त्वतः ॥ १२.१५७.१ ॥
పితామహా, అనర్థాలకు ఆధారం లోభమని చెప్పారు. కౌరవ్యా, అజ్ఞానాన్ని కూడా తత్త్వతః వినాలనుకుంటున్నాను.
12.157.2
करोति पापं योऽज्ञानान्नात्मनो वेत्ति च क्षमम् ।
द्विषते साधुवृत्तांश्च स लोकस्यैति वाच्यताम् ॥ १२.१५७.२ ॥
అజ్ఞానంతో పాపం చేసేవాడు, తనకు తగినది తెలియనివాడు, సాధువర్తనులను ద్వేషించేవాడు లోకంలో నిందకు గురవుతాడు.
12.157.3
अज्ञानान्निरयं याति तथा ज्ञानेन दुर्गतिम् ।
अज्ञानात्क्लेशमाप्नोति तथाऽऽपत्सु निमज्जति ॥ १२.१५७.३ ॥
అజ్ఞానంతో నరకానికి పోతాడు; అలాగే జ్ఞానం ద్వారా కూడా దుర్గతిని పొందుతాడు. అజ్ఞానంతో క్లేశాన్ని పొందుతాడు, ఆపదలలో మునుగుతాడు.
12.157.4
प्रजानामप्रवृत्तिं च ज्ञानवृद्धिक्षयोदयान् ।
मूलं स्थानं गतिं कालं कारणं हेतुमेव च ॥ १२.१५७.४ ॥
ప్రజల ప్రవృత్తి లేకపోవడాన్ని, జ్ఞానం పెరగడం, క్షీణించడం, ఉదయించడం, వాటి మూలం, స్థానం, గతి, కాలం, కారణం, హేతువును కూడా.
12.157.5
श्रोतुमिच्छामि तत्त्वेन यथावदिह पार्थिव ।
अज्ञानप्रसवं हीदं यद्दुःखमुपलभ्यते ॥ १२.१५७.५ ॥
పార్థివా, ఇక్కడ దీనిని యథావత్తుగా తత్త్వతః వినాలనుకుంటున్నాను. కనిపించే ఈ దుఃఖం అజ్ఞానం నుండే పుడుతుంది.
12.157.6
रागो द्वेषस्तथा मोहो हर्षः शोकोऽभिमानिता ।
कामः क्रोधश्च दर्पश्च तन्द्री चालस्यमेव च ॥ १२.१५७.६ ॥
రాగం, ద్వేషం, అలాగే మోహం, హర్షం, శోకం, అభిమానం, కామం, క్రోధం, దర్పం, తంద్రి, ఆలస్యం కూడా.
12.157.7
इच्छा द्वेषस्तथा तापः परवृद्ध्युपतापिता ।
अज्ञानमेन्निर्दिष्टं पापानां चैव याः क्रियाः ॥ १२.१५७.७ ॥
ఇచ్ఛ, ద్వేషం, తాపం, ఇతరుల అభివృద్ధిచే కలిగే బాధ — ఇదే అజ్ఞానమని చెప్పబడింది; పాపకార్యాలు కూడా దీనివల్లే కలుగుతాయి.
12.157.8
एतस्य वा प्रवृत्तेश्च वृद्ध्यादीन्यांश्च पृच्छसि ।
विस्तरेण महाराज शृणु तच्च विशेषतः ॥ १२.१५७.८ ॥
మహారాజా, దీని ఉత్పత్తి, పెరుగుదల మొదలైన వాటిని నువ్వు అడుగుతున్నావు; వాటిని విస్తారంగా, ప్రత్యేకంగా వినుము.
12.157.9
उभावेतौ समफलौ समदोषौ च भारत ।
अज्ञानं चातिलोभश्चाप्येवं जानीहि पार्थिव ॥ १२.१५७.९ ॥
భారతా, ఈ రెండూ సమాన ఫలాన్ని, సమాన దోషాన్ని కలిగి ఉంటాయి — అజ్ఞానం, అతి లోభం. రాజా, ఇలాగే తెలుసుకో.
12.157.10
लोभप्रभवमज्ञानं वृद्धं भूयः प्रवर्धते ।
स्थाने स्थानं क्षयेत्क्षीणमुपैति विविधां गतिम् ॥ १२.१५७.१० ॥
లోభం వల్ల పుట్టిన అజ్ఞానం పెరిగి మరింతగా వృద్ధి చెందుతుంది; స్థానం స్థానాన్ని కోల్పోయి క్షీణించి వివిధ గతులను పొందుతుంది.
12.157.11
मूलं लोभस्य मोहो वै कालात्मगतिरेव च ।
छिन्ने भिन्ने तथा लोभे कारणं काल एव च ॥ १२.१५७.११ ॥
లోభానికి మూలం మోహమే; కాలాత్మ యొక్క గతి కూడా అదే. లోభం ఛిన్నమైనా భిన్నమైనా దానికి కారణం కాలమే.
12.157.12
तस्याज्ञानाद्धि लोभो हि कामात्मा गतिरेव च ।
सर्वे दोषास्तथा लोभात्तस्माल्लोभं विवर्जयेत् ॥ १२.१५७.१२ ॥
దాని అజ్ఞానం వల్లనే లోభం కలుగుతుంది; కామమే ఆత్మగా కలిగిన దాని గతి కూడా అదే. అన్ని దోషాలూ లోభం నుండే వస్తాయి; కాబట్టి లోభాన్ని విడిచిపెట్టాలి.
12.157.13
जनको युवनाश्वश्च पृषदश्वः प्रसेनजित् ।
लोभक्षयाद्दिवं प्राप्तास्तथैवान्ये नराधिपाः।
छिन्ने छिन्ने तथा लोभे दिवं प्राप्ता जनाधिपाः ॥ १२.१५७.१३ ॥
జనకుడు, యువనాశ్వుడు, పృషదశ్వుడు, ప్రసేనజిత్తు, అలాగే ఇతర నరాధిపులు లోభ క్షయంతో స్వర్గాన్ని పొందారు. లోభం ఒక్కొక్కటిగా ఛేదించబడినప్పుడు జనాధిపులు స్వర్గాన్ని పొందారు.
12.157.14
प्रत्यक्षं तु कुरुश्रेष्ठ त्यज लोभमिहात्मना ।
त्यक्त्वा लोभं सुखी लोके प्रेत्य चेह च मोदते ॥ १२.१५७.१४ ॥
కురుశ్రేష్ఠా, ఇది ప్రత్యక్షమే—ఇక్కడే నీ ఆత్మద్వారా లోభాన్ని విడిచిపెట్టు. లోభాన్ని విడిచినవాడు లోకంలో సుఖంగా ఉంటాడు; మరణానంతరం మరియు ఇక్కడ కూడా ఆనందిస్తాడు.