マハーバーラタ · 章 12.175
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.175.1
धनिनश्चाधना ये च वर्तयन्ति स्वतन्त्रिणः ।
सुखदुःखागमस्तेषां कः कथं वा पितामह ॥ १२.१७५.१ ॥
富める者、貧しい者、そして自立して暮らす者に、苦楽はどのように、なぜ訪れるのでしょうか、祖父よ。
12.175.2
अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
शम्याकेन विमुक्तेन गीतं शान्तिगतेन च ॥ १२.१७५.२ ॥
この件についても人々は、解脱し寂静に至ったシャミヤーカが歌った古い物語を引くのです。
12.175.3
अब्रवीन्मां पुरा कश्चिद्ब्राह्मणस्त्यागमाश्रितः ।
क्लिश्यमानः कुदारेण कुचेलेन बुभुक्षया ॥ १२.१७५.३ ॥
かつて放棄の道に身を寄せた一人のバラモンが、ぼろ着で飢えに苦しみながら私に語りました。
12.175.4
उत्पन्नमिह लोके वै जन्मप्रभृति मानवम् ।
विविधान्युपवर्तन्ते दुःखानि च सुखानि च ॥ १२.१७५.४ ॥
この世に生まれた人には、生まれた時から様々な苦しみと喜びが訪れるのです。
12.175.5
तयोरेकतरो मार्गो यदेनमुपसन्नयेत् ।
न सुखं प्राप्य संहृष्येन्नासुखं प्राप्य संज्वरेत् ॥ १२.१७५.५ ॥
二つのうちどちらの道が彼を導こうとも、楽を得て喜ばず、苦を得て嘆いてはならない。
12.175.6
न वै चरसि यच्छ्रेय आत्मनो वा न रंस्यसे ।
अकामात्माऽपि हि सदा धुरमुद्यम्य चैव ह ॥ १२.१७५.६ ॥
あなたは自らにとって善いとなる道を歩まず、その道に喜びも見出していない。欲を離れていても、あなたはいつも重荷を背負い続けている。
12.175.7
अकिञ्चनः परिपतन्सुखमास्वादयिष्यसि ।
अकिञ्चनः सुखं शेते समुत्तिष्ठति चैव ह ॥ १२.१७५.७ ॥
無一物として放浪すれば、おまえは幸福の味を味わうだろう。無一物の者は安らかに眠り、安らかに起きる。
12.175.8
आकिञ्चन्यं सुखं लोके पथ्यं शिवमनामयम् ।
अनमित्रपथो ह्येष दुर्लभः सुलभः सताम् ॥ १२.१७५.८ ॥
世において無一物であることは幸福であり、有益で吉祥で病がない。これは敵なき道であり、善人にとって得がたくも容易である。
12.175.9
अकिञ्चनस्य शुद्धस्य उपपन्नस्य सर्वतः ।
अवेक्षमाणस्त्रील्लोँकान्न तुल्यमिह लक्षये ॥ १२.१७५.९ ॥
三界を見渡しても、無一物で清浄、あらゆる面で成就した人に並ぶものは、ここには見当たらない。
12.175.10
आकिञ्चन्यं च राज्यं च तुलया समतोलयम् ।
अत्यरिच्यत दारिद्र्यं राज्यादपि गुणाधिकम् ॥ १२.१७५.१० ॥
無一物と王権を天秤で等しく量ったところ、貧困が王権を上回り、功徳において王権よりも優れていた。
12.175.11
आकिञ्चन्ये च राज्ये च विशेषः सुमहानयम् ।
नित्योद्विग्नो हि धनवान्मृत्योरास्यगतो यथा ॥ १२.१७५.११ ॥
無一物と王権との間には大きな違いがある。富者は常に不安で、まるで死の口に落ちたかのようだ。
12.175.12
नैवास्याग्निर्न चादित्यो न मृत्युर्न च दस्यवः ।
प्रभवन्ति धनं हर्तुमितरे स्युः कुतः पुनः ॥ १२.१७५.१२ ॥
火も太陽も死も盗賊も、その富を奪うことはできない。ましてや他の者がどうして奪えようか。
12.175.13
तं वै सदा कामचरमनुपस्तीर्णशायिनम् ।
बाहूपधानं शाम्यन्तं प्रशंसन्ति दिवौकसः ॥ १२.१७५.१३ ॥
いつも思うままに歩み、敷物のない所に眠り、腕を枕とし、静まっている者を、天界の住人たちは称賛する。
12.175.14
धनवान्क्रोधलोभाभ्यामाविष्टो नष्टचेतनः ।
तिर्यग्दृष्टिः शुष्कमुखः पापको भ्रुकुटीमुखः ॥ १२.१७५.१४ ॥
怒りと貪欲に取りつかれ、理性を失った富者は、横目で見、顔は干からび、邪悪で、眉をひそめた顔をしている。
12.175.15
निर्दशन्नधरोष्ठं च क्रुद्धो दारुणभाषिता ।
कस्तमिच्छेत्परिद्रष्टुं दातुमिच्छति चेन्महीम् ॥ १२.१७५.१५ ॥
下唇を噛み、怒って荒々しい言葉を吐く者を、誰が近くで見たいと思うだろうか。たとえ彼が大地を施そうとしても。
12.175.16
श्रिया ह्यभीक्ष्णं संवासो मोहयत्यविचक्षणम् ।
सा तस्य चित्तं हरति शारदाभ्रमिवानिलः ॥ १२.१७५.१६ ॥
富と絶えず共に過ごすことは、無知な者を惑わす。風が秋の雲を吹き払うように、それは彼の心を奪う。
12.175.17
अथैनं रूपमानश्च धनमानश्च विन्दति ।
अभिजातोऽस्मि सिद्धोऽस्मि नास्मि केवलमानुषः।
इत्येभिः कारणैस्तस्य त्रिभिश्चित्तं प्रमाद्यति ॥ १२.१७५.१७ ॥
すると、容姿の慢心と富の慢心が彼をとらえる。「私は高貴な生まれだ、私は成就している、私はただの人間ではない」と思い、この三つの理由によって彼の心は放逸になる。
12.175.18
संप्रसक्तमना भोगान्विसृज्य पितृसंचितान् ।
परिक्षीणः परस्वानामादानं साधु मन्यते ॥ १२.१७५.१८ ॥
執着した心の彼は、先祖が蓄えた享楽を捨て、衰弱し、他人の財を取ることを善いと考える。
12.175.19
तमतिक्रान्तमर्यादमाददानं ततस्ततः ।
प्रतिषेधन्ति राजानो लुब्धा मृगमिवेषुभिः ॥ १२.१७५.१९ ॥
限度を越えてあちこちから奪う者を、貪欲な王たちは矢で鹿のように止める。
12.175.20
एवमेतानि दुःखानि तानि तानीह मानवम् ।
विविधान्युपवर्तन्ते गात्रसंस्पर्शजान्यपि ॥ १२.१७५.२० ॥
このように、身体の接触から生じるものを含む様々な苦しみが、ここで人間に襲いかかる。
12.175.21
तेषां परमदुःखानां बुद्ध्या भैषज्यमाचरेत् ।
लोकधर्मं समाज्ञाय ध्रुवाणामध्रुवैः सह ॥ १२.१७५.२१ ॥
これらの極度の苦しみには、知恵という薬を用いるべきである。世の理法、すなわち不変のものが無常のものと共にあることをよく知って。
12.175.22
नात्यक्त्वा सुखमाप्नोति नात्यक्त्वा विन्दते परम् ।
नात्यक्त्वा चाभयः शेते त्यक्त्वा सर्वं सुखी भवेत् ॥ १२.१७५.२२ ॥
捨てなければ幸福を得ず、捨てなければ至高に至らず、捨てなければ恐れなく眠ることもない。すべてを捨ててこそ人は幸福になる。
12.175.23
इत्येतद्धास्तिनपुरे ब्राह्मणेनोपवर्णितम् ।
शम्याकेन पुरा मह्यं तस्मात्त्यागः परो मतः ॥ १२.१७५.२३ ॥
これは以前ハスティナープラで、シャミヤーカという名のバラモンが私に説いたものだ。ゆえに捨離こそ至高と考えられている。