ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 12.209
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.209.1
पितामह महाप्राज्ञ केशवस्य महात्मनः ।
वक्तुमर्हसि तत्त्वेन माहात्म्यं पुनरेव तु ॥ १२.२०९.१ ॥
ಪಿತಾಮಹರೇ, ಮಹಾಪ್ರಾಜ್ಞರೇ, ಮಹಾತ್ಮನಾದ ಕೇಶವನ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ತತ್ತ್ವತಃ ನೀವು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಹೇಳಲು ಅರ್ಹರು.
12.209.2
न तृप्याम्यहमप्येनं पश्यञ्शृण्वंश्च भारत ।
एवं कृष्णं महाबाहो तस्मादेतद्ब्रवीहि मे ॥ १२.२०९.२ ॥
ಭಾರತ, ಇವನನ್ನು ನೋಡಿ ಕೇಳಿಯೂ ನಾನು ತೃಪ್ತನಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ಮಹಾಬಾಹುವೇ, ಕೃಷ್ಣನ ಕುರಿತು ಇದನ್ನು ನನಗೆ ಹೇಳಿ.
12.209.3
शृणु राजन्कथामेतां वैष्णवीं पापनाशनीम् ।
नारदो मां पुरा प्राह यामहं ते वदामि ताम् ॥ १२.२०९.३ ॥
ರಾಜನೇ, ಪಾಪನಾಶಿನಿಯಾದ ಈ ವೈಷ್ಣವ ಕಥೆಯನ್ನು ಕೇಳು. ಹಿಂದೆ ನಾರದರು ನನಗೆ ಹೇಳಿದುದನ್ನೇ ನಿನಗೆ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.
12.209.4
देवर्षिर्नारदः पूर्वं तत्वं वेत्स्यामि वै हरेः ।
इति संचिन्त्य मनसा दध्यौ ब्रह्म सनातनम् ॥ १२.२०९.४ ॥
ದೇವರ್ಷಿ ನಾರದರು ಹಿಂದೆ 'ಹರಿಯ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ನಾನು ಖಂಡಿತ ತಿಳಿಯುವೆ' ಎಂದು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಯೋಚಿಸಿ ಸನಾತನ ಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿದರು.
12.209.5
हिमालये शुभे दिव्ये दिव्यं वर्षशतं किल ।
अनुच्छ्वसन्निराहारः संयतात्मा जितेन्द्रियः ॥ १२.२०९.५ ॥
ಶುಭವೂ ದಿವ್ಯವೂ ಆದ ಹಿಮಾಲಯದಲ್ಲಿ ದಿವ್ಯ ನೂರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ, ಉಸಿರನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಆಹಾರವಿಲ್ಲದೆ, ಆತ್ಮಸಂಯಮದಿಂದ, ಇಂದ್ರಿಯಜಯಿಯಾಗಿ (ಅವರು ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದರು).
12.209.6
ततोऽन्तरिक्षे वागासीत्तं मुनिप्रवरं प्रति ।
मेघगम्भीरनिर्घोषा दिव्या वाह्याऽशरीरिणी ॥ १२.२०९.६ ॥
ಆಗ ಆಕಾಶದಿಂದ ಆ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠನನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಒಂದು ವಾಣಿ ಬಂತು—ಮೇಘಗರ್ಜನೆಯಂತೆ ಗಂಭೀರವಾದ, ದಿವ್ಯವಾದ, ಬಾಹ್ಯವಾದ, ಅಶರೀರಿಣಿ ವಾಣಿ.
12.209.7
किमर्थं त्वं समापन्नो ध्यानं मुनिवरोत्तम ।
अहं ददामि ते ज्ञानं धर्माद्यं वा वृणीष्व माम् ॥ १२.२०९.७ ॥
ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನೀನು ಏಕೆ ಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ತಲ್ಲೀನನಾಗಿರುವೆ? ನಾನು ನಿನಗೆ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತೇನೆ; ಅಥವಾ ಧರ್ಮ ಮೊದಲಾದವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದನ್ನು ಬೇಕಾದರೂ ನನ್ನಿಂದ ಬೇಡು.
12.209.8
तच्छ्रुत्वा मुनिरालोच्य संभ्रमाविष्टमानसः ।
किंनु स्यादिति संचिन्त्य वाक्यमाहापरं प्रति ॥ १२.२०९.८ ॥
ಅದನ್ನು ಕೇಳಿ ಆ ಮುನಿ ಮನಸ್ಸು ಗಾಬರಿಗೊಂಡು ಆಲೋಚಿಸಿದನು. 'ಇದು ಏನಾಗಿರಬಹುದು?' ಎಂದು ಚಿಂತಿಸಿ ಮತ್ತೊಬ್ಬನಿಗೆ ಈ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
12.209.9
कस्त्वं भवानण्डं बिभेद मध्ये ।
समास्थितो वाक्यमुदीरयन्माम्।
न रूपमन्यत्तव दृश्यते वै ।
ईदृग्विधस्त्वं समधिष्ठितोऽसि ॥ १२.२०९.९ ॥
ಮೊಟ್ಟೆಯನ್ನು ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಡೆದವನು ನೀನು ಯಾರು? ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿಂತು ನನ್ನೊಡನೆ ಈ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿರುವ ನಿನ್ನ ಬೇರೆ ರೂಪವೇನೂ ಕಾಣುತ್ತಿಲ್ಲ; ಇಂತಹ ರೂಪದಲ್ಲಿಯೇ ನೀನು ನೆಲೆಸಿರುವೆ.
12.209.10
पुनस्तमाह स मुनिमनन्तोऽहं बृहत्तरः ।
न मां मूढा विजानन्ति ज्ञानिनो मां विदन्त्युत ॥ १२.२०९.१० ॥
ಮತ್ತೆ ಆ ಮುನಿ ಅವನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: 'ನಾನು ಅನಂತನು, ಅತ್ಯಂತ ಮಹಾನನು. ಮೂಢರು ನನ್ನನ್ನು ತಿಳಿಯರು; ಜ್ಞಾನಿಗಳು ನನ್ನನ್ನು ತಿಳಿದಿರುತ್ತಾರೆ.'
12.209.11
तं प्रत्याह मुनिः श्रीमान्प्रणतो विनयान्वितः ।
भवन्तं ज्ञातुमिच्छामि तव तत्वं ब्रवीहि मे ॥ १२.२०९.११ ॥
ಅವನಿಗೆ ಆ ಶ್ರೀಮಂತ ಮುನಿ ವಿನಯದಿಂದ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಹೇಳಿದನು: 'ನಿಮ್ಮನ್ನು ತಿಳಿಯಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ; ನಿಮ್ಮ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ನನಗೆ ತಿಳಿಸಿರಿ.'
12.209.12
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा नारदं प्राह लोकपः ।
ज्ञानेन मां विजानीहि नान्यथा शक्तिरस्ति ते ॥ १२.२०९.१२ ॥
ಅವನ ಆ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿದ ಲೋಕಪಾಲಕನು ನಾರದನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: 'ಜ್ಞಾನದಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ತಿಳಿ; ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನಿನಗೆ ಆ ಶಕ್ತಿ ಇಲ್ಲ.'
12.209.13
कीदृग्विधं तु तज्ज्ञानं येन जानामि ते तनुम् ।
अनन्त तन्मे ब्रूहि त्वं यद्यनुग्रहवानहम् ॥ १२.२०९.१३ ॥
ಆ ಜ್ಞಾನ ಯಾವ ರೀತಿಯದು, ಅದರಿಂದ ನಾನು ನಿನ್ನ ರೂಪವನ್ನು ತಿಳಿಯಬಲ್ಲೆ? ಅನಂತನೇ, ನೀನು ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಕೃಪೆಯುಳ್ಳವನಾದರೆ ಅದನ್ನು ನನಗೆ ಹೇಳು.
12.209.14
विकल्पहीनं विपुलं तस्य चूरं शिवं परम् ।
ज्ञानं तत्तेन जानासि साधनं प्रति ते मुने ॥ १२.२०९.१४ ॥
ಆ ಜ್ಞಾನ ವಿಕಲ್ಪರಹಿತ, ವಿಶಾಲ, ಶುದ್ಧ, ಶಿವ ಮತ್ತು ಪರಮ. ಮುನಿಯೇ, ಅದರಿಂದಲೇ ನೀನು ಸಾಧನವನ್ನು ತಿಳಿಯುತ್ತೀಯ.
12.209.15
अत्रावृत्य स्थितं ह्येतत्तच्छुद्धमितरन्मृषा ।
एतत्ते सर्वमाख्यातं संक्षेपान्मुनिसत्तम ॥ १२.२०९.१५ ॥
ಇಲ್ಲಿ ಆವೃತವಾಗಿ ನಿಂತಿರುವುದೇ ಶುದ್ಧ, ಉಳಿದದ್ದೆಲ್ಲ ಮಿಥ್ಯ. ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಇದೆಲ್ಲವನ್ನೂ ನಿನಗೆ ಸಂಕ್ಷೇಪವಾಗಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
12.209.16
त्वमेव तव यत्तत्वं ब्रूहि लोकगुरो मम ।
भवन्तं ज्ञातुमिच्छामि कीदृग्भूतस्त्वमव्यय ॥ १२.२०९.१६ ॥
ನಿನ್ನ ಆ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ನೀನೇ ಹೇಳು, ಲೋಕಗುರುವೇ. ಅವ್ಯಯನೇ, ನೀನು ಯಾವ ಸ್ವರೂಪದವನೆಂದು ತಿಳಿಯಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ.
12.209.17
ततः प्रहस्य भगवान्मेघगम्भीरया गिरा ।
प्राहेशः सर्वभूतानां न मे चास्यं श्रुतिर्न च ॥ १२.२०९.१७ ॥
ಆಗ ಭಗವಂತನು ನಕ್ಕು ಮೇಘದಂತೆ ಗಂಭೀರ ಸ್ವರದಿಂದ ನುಡಿದನು — ಸರ್ವಭೂತಗಳ ಈಶ್ವರನು ಹೇಳಿದನು: ನನಗೆ ಮುಖವೂ ಇಲ್ಲ, ಶ್ರವಣವೂ ಇಲ್ಲ.
12.209.18
न घ्राणजिह्वे दृक्चैव त्वचा नास्ति तथा मुने ।
कथं वक्ष्यामि चात्मानमशरीरस्तथाप्यहम् ॥ १२.२०९.१८ ॥
ಮುನಿಯೇ, ನನಗೆ ಮೂಗೂ ನಾಲಿಗೆಯೂ ಇಲ್ಲ, ಕಣ್ಣೂ ಇಲ್ಲ, ಚರ್ಮವೂ ಇಲ್ಲ. ಹೀಗಿರುವಾಗ ಶರೀರರಹಿತನಾದ ನಾನು ನನ್ನನ್ನು ಹೇಗೆ ವರ್ಣಿಸಲಿ?
12.209.19
तज्ज्ञात्वा विस्मयाविष्टो मुनिराह प्रणम्य तम् ।
येन त्वं पूर्वमात्मानमनन्तोऽहं बृहत्तरः।
शतोऽहमिति मां प्रीतः प्रोक्तवानसि तत्कथम् ॥ १२.२०९.१९ ॥
ಇದನ್ನು ತಿಳಿದು ವಿಸ್ಮಯಗೊಂಡ ಮುನಿ ಅವರಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಹೇಳಿದನು: "ನೀನು ಮೊದಲು ನಿನ್ನನ್ನು ಅನಂತನೆಂದೂ ಮಹತ್ತರನೆಂದೂ ಹೇಳಿದೆ; ಸಂತೋಷದಿಂದ ನನ್ನನ್ನು 'ನೂರು' ಎಂದೆ; ಅದು ಹೇಗೆ?"
12.209.20
पुनस्तमाह भगवांस्तवाप्यक्षाणि सन्ति वै ।
त्वमेनं ब्रूहि चात्मानं यदि शक्नोषि नारद ॥ १२.२०९.२० ॥
ಭಗವಂತ ಮತ್ತೆ ಅವನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: "ನಿನಗೂ ಇಂದ್ರಿಯಗಳಿವೆ. ನಾರದ, ನಿನಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾದರೆ ಇದನ್ನೂ ನಿನ್ನ ಆತ್ಮವನ್ನೂ ಹೇಳು."
12.209.21
आत्मा यथा तव मुने विदितस्तु भविष्यति ।
मां च जानासि तेन त्वमेकं साधनमावयोः।
इत्युक्त्वा भगवान्देवस्ततो नोवाच किंचन ॥ १२.२०९.२१ ॥
"ಓ ಮುನಿ, ನಿನ್ನ ಆತ್ಮ ಹೇಗೆ ತಿಳಿಯಲ್ಪಡುತ್ತದೋ ಹಾಗೆಯೇ ಆಗುವುದು. ನೀನು ನನ್ನನ್ನೂ ತಿಳಿದಿರುವೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ನಮ್ಮಿಬ್ಬರಿಗೂ ಇದೇ ಒಂದು ಸಾಧನ." ಎಂದು ಹೇಳಿ ಭಗವಂತನಾದ ದೇವನು ನಂತರ ಏನೂ ಮಾತನಾಡಲಿಲ್ಲ.
12.209.22
नारदोऽप्युत्स्मयन्खिन्नः क्व गतोऽसाविति प्रभुः ।
स्थित्वा स दीर्घकालं च मुनिर्व्यामूढमानसः ॥ १२.२०९.२२ ॥
ನಾರದನೂ ನಗುತ್ತಾ, ಖಿನ್ನನಾಗಿ, "ಆ ಪ್ರಭು ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋದನು?" ಎಂದು ಯೋಚಿಸಿದನು. ಆ ಮುನಿ ದೀರ್ಘಕಾಲ ನಿಂತು, ಮನಸ್ಸು ಗೊಂದಲಗೊಂಡಿತ್ತು.
12.209.23
आह मां भगवान्देवस्त्वनन्तोऽहं बृहत्तरः ।
तेनाहमिति सर्वस्य को वानन्तो बृहत्तरः ॥ १२.२०९.२३ ॥
ಭಗವಂತ ದೇವನು ನನಗೆ ಹೇಳಿದನು: "ನಾನು ಅನಂತನೂ ಮಹತ್ತರನೂ ಆಗಿದ್ದೇನೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಎಲ್ಲರಲ್ಲಿರುವ 'ನಾನು' ಯಾರು, ಅಥವಾ ಅನಂತನೂ ಮಹತ್ತರನೂ ಯಾರು?"
12.209.24
केयमुर्वी ह्यनन्ताख्या बृहती नूनमेव सा ।
यस्यां जानन्ति भूतानि विलीनानि ततस्ततः।
एनां पृच्छामि तरुणीं सैषा नूनमुवाच माम् ॥ १२.२०९.२४ ॥
ಅನಂತ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಈ ಭೂಮಿ ಯಾವುದು? ಅವಳು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಅತಿ ವಿಶಾಲಳು. ಅವಳಲ್ಲಿ ಜೀವಿಗಳು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಲೀನವಾಗುತ್ತವೆ. ಈ ತರುಣಿಯನ್ನು ನಾನು ಕೇಳುತ್ತೇನೆ; ಇವಳೇ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ನನಗೆ ಹೇಳಿದಳು.
12.209.25
इत्येवं स मुनिः श्रीमान्कृत्वा निश्चयमात्मनः ।
स भूतलं समाविश्य प्रणिपत्येदमब्रवीत् ॥ १२.२०९.२५ ॥
ಹೀಗೆ ಆ ಶ್ರೀಮಂತ ಮುನಿಯು ತನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಯಿಸಿ, ಭೂತಲಕ್ಕೆ ಇಳಿದು, ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಇದನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
12.209.26
आश्चर्यासि च धन्यासि वृहती त्वं वसुन्धरे ।
त्वामत्र वेत्तुमिच्छामि याग्दृभूताऽसि शोभने ॥ १२.२०९.२६ ॥
ಓ ವಸುಂಧರೆ, ನೀನು ಅದ್ಭುತಳು, ಧನ್ಯಳು, ವಿಶಾಲಳು. ಓ ಶೋಭನೆ, ನೀನು ಯಾವ ರೀತಿಯವಳು ಎಂದು ಇಲ್ಲಿ ತಿಳಿಯಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ.
12.209.27
तच्छ्रुत्वा धरणी देवी स्मयमानाऽब्रवीदिदम् ।
नाहं हि बृहती विप्र न चानन्ता च सत्तम ॥ १२.२०९.२७ ॥
ಅದನ್ನು ಕೇಳಿ ದೇವಿ ಧರಣಿ ನಗುತ್ತಾ ಇದನ್ನು ಹೇಳಿದಳು: ಓ ವಿಪ್ರನೇ, ನಾನು ಬೃಹತಿಯಲ್ಲ; ಓ ಸತ್ತಮನೇ, ನಾನು ಅನಂತೆಯೂ ಅಲ್ಲ.
12.209.28
कारणं मम यो गन्धो गन्धात्मानं ब्रवीहि तम् ।
ततो मुनिस्तद्धि तत्वं प्रणिपत्येदमब्रवीत् ॥ १२.२०९.२८ ॥
ನನ್ನ ಕಾರಣ ಆ ಗಂಧ; ಗಂಧದ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಹೇಳು. ಆಗ ಮುನಿಯು ಆ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ತಿಳಿದು ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಇದನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
12.209.29
कारणं मे जलं मत्तो बृहत्तरतमं हि तत् ॥ १२.२०९.२९ ॥
ನನ್ನ ಕಾರಣ ಜಲ; ಅದು ನನಗಿಂತಲೂ ಅತಿ ವಿಶಾಲವಾದುದು.
12.209.30
स समुद्रं मुनिर्गत्वा प्रणिपत्येदमब्रवीत् ।
आश्चर्योसि च धन्योसि ह्यनन्तोसि बृहत्तरः ॥ १२.२०९.३० ॥
ಆ ಮುನಿ ಸಮುದ್ರದ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು: ನೀನು ಅದ್ಭುತನು, ಧನ್ಯನು, ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಅನಂತನು, ಅತ್ಯಂತ ಮಹಾನ್ನು.
12.209.31
भवन्तं वेत्तुमिच्छामि कीदृग्भूतस्त्यमव्यय ।
तच्छ्रुत्वा सरितानाथः समुद्रो मुनिमब्रवीत् ॥ १२.२०९.३१ ॥
ಅವ್ಯಯನೇ, ನೀನು ಯಾವ ಸ್ವರೂಪದವನು ಎಂದು ತಿಳಿಯಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ. ಅದನ್ನು ಕೇಳಿ ನದಿಗಳ ಒಡೆಯನಾದ ಸಮುದ್ರ ಮುನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು.
12.209.32
कारणं मेऽत्र संपृच्छ रसात्मानं बृहत्तरम् ।
ततो बृहत्तरं विद्वंस्त्वं पृच्छ मुनिसत्तम ॥ १२.२०९.३२ ॥
ಇಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಕಾರಣವನ್ನು ಕೇಳು; ಅವನು ರಸಸ್ವರೂಪನು, ಅತ್ಯಂತ ಮಹಾನ್ನು. ನಂತರ, ವಿದ್ವಾಂಸನೇ, ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಆ ಇನ್ನೂ ದೊಡ್ಡವನನ್ನು ಕೇಳು.
12.209.33
ततो मुनिर्यथायोगं जलं तत्वमवेक्ष्य तत् ।
जलात्मानं प्रणम्याह जलतत्वस्थितो मुनिः ॥ १२.२०९.३३ ॥
ನಂತರ ಆ ಮುನಿ ಯಥಾವಿಧಿ ಜಲತತ್ವವನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ, ಜಲಾತ್ಮನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಹೇಳಿದನು; ಆ ಮುನಿ ಜಲತತ್ವದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದನು.
12.209.34
आश्चर्योसि च धन्योसि ह्यनन्तोसि बृहत्तरः ।
भवन्तं श्रोतुमिच्छामिकीदृग्भूतस्त्वमव्यय ॥ १२.२०९.३४ ॥
ನೀನು ಅದ್ಭುತನು, ಧನ್ಯನು, ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಅನಂತನು, ಅತ್ಯಂತ ಮಹಾನ್ನು. ಅವ್ಯಯನೇ, ನೀನು ಯಾವ ಸ್ವರೂಪದವನು ಎಂದು ಕೇಳಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ.
12.209.35
ततो रसात्म…मुनिमाह पुनः पुनः ।
ममापि कारणं पृच्छ तेजोरूपं विभावसुम्।
नाहं बृहत्तरो ब्रह्मन्नाप्यनन्तश्च सत्तम् ॥ १२.२०९.३५ ॥
ನಂತರ ರಸಾತ್ಮ…ಆ ಮುನಿಗೆ ಪದೇ ಪದೇ ಹೇಳಿದನು: ನನ್ನ ಕಾರಣವನ್ನೂ ಕೇಳು, ತೇಜಸ್ವರೂಪನಾದ ವಿಭಾವಸುವನ್ನು. ಬ್ರಹ್ಮನ್, ಸತ್ತಮರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನಾನು ದೊಡ್ಡವನೂ ಅಲ್ಲ, ಅನಂತನೂ ಅಲ್ಲ.
12.209.36
ततोऽग्निं प्रणिपत्याह मुनिर्विस्मितमानसः ।
यज्ञात्मानं महावासं सर्वभूतनमस्कृतम् ॥ १२.२०९.३६ ॥
ಆಗ ವಿಸ್ಮಿತ ಮನಸ್ಸಿನ ಮುನಿ ಅಗ್ನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಹೇಳಿದರು: ಯಜ್ಞಾತ್ಮನೇ, ಮಹಾವಾಸನೇ, ಸರ್ವಭೂತಗಳಿಂದ ನಮಸ್ಕೃತನೇ.
12.209.37
आश्चर्योसि च धन्योसि ह्यनन्तश्च बृहत्तरः ।
भवन्तं वेत्तुमिच्छामि कीदृग्भूतस्त्वमव्यय ॥ १२.२०९.३७ ॥
ನೀನು ಆಶ್ಚರ್ಯಕರನು, ಧನ್ಯನು; ನೀನು ಅನಂತನು, ಅತ್ಯಂತ ಮಹಾನ್ ಆಗಿರುವೆ. ಅವ್ಯಯನೇ, ನೀನು ಯಾವ ಸ್ವರೂಪದವನು ಎಂದು ತಿಳಿಯ ಬಯಸುತ್ತೇನೆ.
12.209.38
ततः प्रहस्य भगवान्मुनिं स्विष्टकृदब्रवीत् ।
नाहं बृहत्तरो ब्रह्मन्नाप्यनन्तश्च सत्तम।
कारणं मम रूपं यत्तं पृच्छ मुनिसत्तम ॥ १२.२०९.३८ ॥
ಆಗ ಭಗವಾನ್ ಸ್ವಿಷ್ಟಕೃತ್ (ಅಗ್ನಿ) ನಗುತ್ತ ಮುನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ, ನಾನು ಬೃಹತ್ತರನೂ ಅಲ್ಲ, ಅನಂತನೂ ಅಲ್ಲ, ಸತ್ತಮನೇ. ನನ್ನ ರೂಪದ ಕಾರಣವನ್ನು ಅವನನ್ನು ಕೇಳು, ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠನೇ.
12.209.39
ततो योगक्रमेणैव प्रतीतं तं प्रविश्य सः ।
रूपात्मानं प्रणम्याह नारदो वदतांवरः ॥ १२.२०९.३९ ॥
ಆಗ ಯೋಗ ಕ್ರಮದಿಂದಲೇ ಕಾಣಿಸಿದ ಅವನನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿ, ಮಾತನಾಡುವವರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ನಾರದನು ರೂಪಾತ್ಮನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಹೇಳಿದನು.
12.209.40
आश्चर्योसि च धन्योसि ह्यनन्तोसि बृहत्तरः ।
भवन्तं वेत्तुमिच्छामि कीदृग्भूतस्त्वमव्यय ॥ १२.२०९.४० ॥
ನೀನು ಆಶ್ಚರ್ಯಕರನು, ಧನ್ಯನು; ನೀನು ಅನಂತನು, ಅತ್ಯಂತ ಮಹಾನ್ ಆಗಿರುವೆ. ಅವ್ಯಯನೇ, ನೀನು ಯಾವ ಸ್ವರೂಪದವನು ಎಂದು ತಿಳಿಯ ಬಯಸುತ್ತೇನೆ.
12.209.41
उत्स्मयित्वा तु रूपात्मा तं मुनिं प्रत्युवाच ह ।
वायुर्मे कारणं ब्रह्मंस्तं पृच्छ मुनिसत्तम।
मत्तो बहुतरः श्रीमाननन्तश्च महाविलम् ॥ १२.२०९.४१ ॥
ಆಗ ರೂಪಾತ್ಮನು ನಗುತ್ತ ಆ ಮುನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ, ನನ್ನ (ರೂಪದ) ಕಾರಣ ವಾಯು; ಅವನನ್ನು ಕೇಳು, ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠನೇ. ನನಗಿಂತ ಬಹಳ ಮಹಾನ್, ಶ್ರೀಮಾನ್, ಅನಂತನು ಆ ಮಹಾ ಆಕಾಶ.
12.209.42
स मारुतं प्रणम्याह भगवान्मुनिसत्तमः ।
योगसिद्धो महायोगी ज्ञानविज्ञानपारगः ॥ १२.२०९.४२ ॥
ಆ ಭಗವಂತ, ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠನು ವಾಯುವಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಹೇಳಿದನು. ಅವನು ಯೋಗಸಿದ್ಧ, ಮಹಾಯೋಗಿ, ಜ್ಞಾನ-ವಿಜ್ಞಾನ ಪಾರಂಗತ.
12.209.43
आश्चर्योसि च धन्योसि ह्यनन्तोसि बृहत्तरः ।
भवन्तं वेत्तुमिच्छामि कीदृग्भूतस्त्वमव्यय ॥ १२.२०९.४३ ॥
ನೀನು ಅದ್ಭುತನು, ಧನ್ಯನು, ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಅನಂತನು, ಮಹತ್ತರರಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಮಹತ್ತರನು. ಅವ್ಯಯನೇ, ನೀನು ಯಾವ ಸ್ವರೂಪದವನೆಂದು ತಿಳಿಯಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ.
12.209.44
ततो वायुर्हि संप्राह नारदं मुनिसत्तमम् ।
कारणं पृच्छ भगवन्स्पर्शात्मानं ममाद्य वै ॥ १२.२०९.४४ ॥
ಆಗ ವಾಯು ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠ ನಾರದನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: ಭಗವನ್, ಇಂದು ಸ್ಪರ್ಶಸ್ವರೂಪನಾದ ನನ್ನ ಕಾರಣವನ್ನು ಕೇಳು.
12.209.45
मत्तो बृहत्तरः श्रीमाननन्तश्च तथैव सः ।
ततोस्य वचनं श्रुत्वा स्पर्शात्मानमुवाच सः ॥ १२.२०९.४५ ॥
ನನಗಿಂತ ಮಹತ್ತರನು, ಶ್ರೀಮಂತನು, ಅನಂತನೂ ಅವನೇ. ಅನಂತರ ಅವನ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿ ಅವನು ಸ್ಪರ್ಶಸ್ವರೂಪನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು.
12.209.46
आश्चर्योसि च धन्योसि ह्यनन्तोसि बृहत्तरः ।
भवन्तं वेत्तुमिच्छामि कीदृग्भूतस्त्वमव्यय ॥ १२.२०९.४६ ॥
ನೀನು ಅದ್ಭುತನು, ಧನ್ಯನು, ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಅನಂತನು, ಮಹತ್ತರರಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಮಹತ್ತರನು. ಅವ್ಯಯನೇ, ನೀನು ಯಾವ ಸ್ವರೂಪದವನೆಂದು ತಿಳಿಯಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ.
12.209.47
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा स्पर्शात्मा मुनिमब्रवीत् ।
नाहं वृहत्तरो ब्रह्मन्नाप्यनन्तश्च सत्तम ॥ १२.२०९.४७ ॥
ಅವನ ಆ ಮಾತು ಕೇಳಿ ಸ್ಪರ್ಶಸ್ವರೂಪನು ಮುನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: ಬ್ರಹ್ಮನ್, ಸತ್ತಮನೇ, ನಾನು ಮಹತ್ತರನೂ ಅಲ್ಲ, ಅನಂತನೂ ಅಲ್ಲ.
12.209.48
कारणं मम चैवेममाकाशं च बृहत्तरम् ।
तं पृच्छ मुनिशार्दूल सर्वव्यापिनमव्ययम् ॥ १२.२०९.४८ ॥
ನನ್ನ ಕಾರಣವೂ ಈ ಆಕಾಶವೂ ಇದಕ್ಕಿಂತ ಮಹತ್ತರವಾದವು. ಓ ಮುನಿಶಾರ್ದೂಲ, ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿಯಾದ ಅವ್ಯಯನನ್ನು ಕೇಳು.
12.209.49
तच्छ्रुत्वा नारदः श्रीमान्वाक्यं वाक्यविशारदः ।
आकाशं समुपागम्य प्रणम्याह कृताञ्जलिः ॥ १२.२०९.४९ ॥
ಅದನ್ನು ಕೇಳಿದ ವಾಕ್ಚತುರನಾದ ಶ್ರೀಮಂತ ನಾರದನು ಆಕಾಶದ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ, ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಕೈಜೋಡಿಸಿ ಹೇಳಿದನು.
12.209.50
आश्चर्योसि न धन्योसि ह्यनन्तोसि बृहत्तरः ।
भवन्तं वेत्तुमिच्छामि कीदृग्भूतस्त्वमव्यय ॥ १२.२०९.५० ॥
ನೀನು ಆಶ್ಚರ್ಯಕರನು, ಧನ್ಯನಲ್ಲ; ನೀನು ಅನಂತನು, ಮಹತ್ತರನು. ಅವ್ಯಯನೇ, ನೀನು ಯಾವ ಸ್ವರೂಪದವನೆಂದು ತಿಳಿಯಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ.
12.209.51
आकाशस्तमुवाचेदं प्रहसन्मुनिसत्तमम् ।
नाहं बृहत्तरो ब्रह्मञ्शब्दो वै कारणं मम।
तं पृच्छ मुनिशार्दूल स वै मत्तो बृहत्तरः ॥ १२.२०९.५१ ॥
ಆಕಾಶವು ನಗುತ್ತಾ ಆ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠನಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿತು: ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ, ನಾನು ದೊಡ್ಡವನಲ್ಲ; ಶಬ್ದವೇ ನನ್ನ ಕಾರಣ. ಓ ಮುನಿಶಾರ್ದೂಲ, ಅವನನ್ನು ಕೇಳು; ಅವನೇ ನನಗಿಂತ ಮಹತ್ತರನು.
12.209.52
ततो ह्याविश्य चाकाशं शब्दात्मानमुवाच ह ।
स्वरव्यञ्जनसंयुक्तं नानाहेतुविभूषितम्।
वेदाख्यं परमं गुह्यं वेदकारणमच्युतम् ॥ १२.२०९.५२ ॥
ಆಗ ಆಕಾಶವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿ, ಶಬ್ದಾತ್ಮನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: ಸ್ವರ ವ್ಯಂಜನಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ, ಅನೇಕ ಹೇತುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾದ, ವೇದವೆಂಬ ಪರಮ ರಹಸ್ಯ, ವೇದಗಳ ಕಾರಣನಾದ ಅಚ್ಯುತ.
12.209.53
आश्चर्योसि च धन्योसि ह्यनन्तोसि बृहत्तरः ।
भवन्तं श्रोतुमिच्छामि कीदृग्भूतस्त्वमव्यय ॥ १२.२०९.५३ ॥
ನೀನು ಆಶ್ಚರ್ಯಕರನು ಮತ್ತು ಧನ್ಯನು; ನೀನು ಅನಂತನು ಮತ್ತು ಮಹತ್ತರನು. ಅವ್ಯಯನೇ, ನೀನು ಯಾವ ಸ್ವರೂಪದವನೆಂದು ಕೇಳಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ.
12.209.54
वेदात्मा प्रत्युवाचेदं नारदं मुनिपुङ्गवम् ।
मया कारणभूतेन सर्ववेत्ता पितामहः ॥ १२.२०९.५४ ॥
ವೇದಾತ್ಮನು ಆ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠ ನಾರದನಿಗೆ ಹೀಗೆ ಉತ್ತರಿಸಿದನು: ಕಾರಣಭೂತನಾದ ನಾನೇ ಸರ್ವಜ್ಞ ಪಿತಾಮಹ.
12.209.55
ब्रह्मणो बुद्धिसंस्थानमास्थितोऽहं महामुने ।
तस्माद्वृहत्तरो मत्तः पद्मयोनिर्महामतिः।
तं पृच्छ मुनिशार्दूल सर्वकारणकारणम् ॥ १२.२०९.५५ ॥
ಮಹಾಮುನಿಯೇ, ನಾನು ಬ್ರಹ್ಮನ ಬುದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದೇನೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ನನಗಿಂತ ದೊಡ್ಡವನು ಮಹಾಮತಿಯಾದ ಪದ್ಮಯೋನಿ. ಮುನಿಶಾರ್ದೂಲನೇ, ಸರ್ವಕಾರಣಗಳ ಕಾರಣನನ್ನೇ ಕೇಳು.
12.209.56
ब्रह्मलोकं ततो गत्वा नारदो मुनिपुङ्गवैः ।
सेव्यमानं महात्मानं लोकपालैर्मरुद्गणैः ॥ १२.२०९.५६ ॥
ನಂತರ ನಾರದನು ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕಕ್ಕೆ ಹೋದನು. ಅಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಮುನಿಗಳು, ಲೋಕಪಾಲರು, ಮರುದ್ಗಣಗಳಿಂದ ಸೇವಿತನಾದ ಮಹಾತ್ಮನನ್ನು ಕಂಡನು.
12.209.57
समुद्रैश्च सरिद्भिश्च भूततत्वैः सभूधरैः ।
गन्धर्वैरप्सरोभिश्च ज्योतिषां च गणैस्तथा ॥ १२.२०९.५७ ॥
ಸಮುದ್ರಗಳು ಮತ್ತು ನದಿಗಳು, ಭೂತತತ್ತ್ವಗಳು, ಪರ್ವತಗಳೊಡನೆ, ಗಂಧರ್ವರು, ಅಪ್ಸರೆಯರು ಮತ್ತು ಜ್ಯೋತಿರ್ಗಣಗಳು ಕೂಡ ಆತನನ್ನು ಸೇವಿಸಿದವು.
12.209.58
स्तुतिस्तोमग्रहस्तोभैस्तथा वेदैर्मुनीश्वरैः ।
उपास्यमानं ब्रह्माणं लोकनाथं परात्परम् ॥ १२.२०९.५८ ॥
ಸ್ತುತಿ-ಸ್ತೋಮ ಮತ್ತು ಗ್ರಹಸ್ತೋಭಗಳಿಂದ, ವೇದಗಳು ಮತ್ತು ಮುನೀಶ್ವರರಿಂದ ಉಪಾಸಿತನಾದ ಬ್ರಹ್ಮ — ಲೋಕನಾಥ, ಪರಾತ್ಪರ.
12.209.59
हिरण्यगर्भं विश्वेशं चतुर्वक्रेण भूषितम् ।
प्रणम्य प्राञ्जलिः प्रह्वस्तमाह मुनिपुङ्गवः ॥ १२.२०९.५९ ॥
ಹಿರಣ್ಯಗರ್ಭ, ವಿಶ್ವೇಶ, ನಾಲ್ಕು ಮುಖಗಳಿಂದ ಶೋಭಿತನಾದ ಆತನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಕೈಮುಗಿದು, ವಿನಮ್ರನಾಗಿ ಆ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠನು ಹೇಳಿದನು.
12.209.60
आश्चर्योसि च धन्योसि ह्यनन्तोसि बृहत्तरः ।
भवन्तं वेत्तुमिच्छामि कीदृग्भूतस्त्वमव्यय ॥ १२.२०९.६० ॥
ನೀವು ಆಶ್ಚರ್ಯಕರರು, ಧನ್ಯರು, ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಅನಂತರು ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಮಹಾನರು. ಅವ್ಯಯರೇ, ನೀವು ಯಾವ ಸ್ವರೂಪದವರು ಎಂದು ತಿಳಿಯಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ.
12.209.61
तच्छ्रुत्वा भगवान्ब्रह्मा सर्वलोकपितामहः ।
उत्स्मयन्मुनिमाहेदं कर्ममूलस्य लोपकम् ॥ १२.२०९.६१ ॥
ಅದನ್ನು ಕೇಳಿ ಸರ್ವಲೋಕ ಪಿತಾಮಹರಾದ ಭಗವಾನ್ ಬ್ರಹ್ಮರು ನಗುತ್ತಾ ಮುನಿಗೆ ಕರ್ಮಮೂಲವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವ ಈ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಿದರು.
12.209.62
नाहं बृहत्तरो ब्रह्मन्नाप्यनन्तश्च सत्तम ।
लोकानां मम सर्वेषां नाथभूतो बृहत्तरः ॥ १२.२०९.६२ ॥
ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ, ನಾನು ಅತ್ಯಂತ ಮಹಾನನೂ ಅಲ್ಲ, ಅನಂತನೂ ಅಲ್ಲ, ಸತ್ತಮನೇ. ನನ್ನ ಎಲ್ಲಾ ಲೋಕಗಳ ನಾಥನಾಗಿರುವವನೇ ಮಹಾನತಮ.
12.209.63
नन्दगोपकुले गोपकुमारैः परिवारितः ।
समस्तजगतां गोप्ता गोपवेषेण संस्थितः ॥ १२.२०९.६३ ॥
ನಂದಗೋಪನ ಕುಲದಲ್ಲಿ, ಗೋಪಬಾಲಕರಿಂದ ಸುತ್ತುವರೆಯಲ್ಪಟ್ಟು, ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತಿನ ರಕ್ಷಕನಾಗಿ, ಗೋಪವೇಷದಲ್ಲಿ ಅವನು ನೆಲೆಸಿದ್ದಾನೆ.
12.209.64
मद्रूपं च समास्थाय जगत्सृष्टिं करोति सः ।
ऐशानमास्थितः श्रीमान्हन्ति नित्यं हि पाति च ॥ १२.२०९.६४ ॥
ಅವನು ನನ್ನ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿ ಜಗತ್ತನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಾನೆ; ಈಶಾನನ ರೂಪವನ್ನು ಹೊಂದಿ, ಆ ಶ್ರೀಮಂತನು ನಿತ್ಯವೂ ಸಂಹರಿಸುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಪಾಲಿಸುತ್ತಾನೆ.
12.209.65
विष्णुः स्वरूपरूपोऽसौ कारणं स हरिर्मम ।
तं पृच्छ मुनिशार्दूल स चानन्तो बृहत्तरः ॥ १२.२०९.६५ ॥
ವಿಷ್ಣುವು ತನ್ನ ಸ್ವರೂಪವನ್ನೇ ರೂಪವಾಗಿ ಹೊಂದಿದವನು; ಆ ಹರಿಯೇ ನನ್ನ ಕಾರಣ. ಮುನಿಶಾರ್ದೂಲನೇ, ಅವನನ್ನೇ ಕೇಳು; ಅವನೇ ಅನಂತ, ಮಹಾನತಮ.
12.209.66
ततोऽवतीर्य भगवान्ब्रह्मलोकान्महामुनिः ।
नन्दगोपकुले विष्णुमेनं कृष्णं जगत्पतिम् ॥ १२.२०९.६६ ॥
ಆಗ ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕದಿಂದ ಇಳಿದ ಭಗವಾನ್ ಮಹಾಮುನಿ, ನಂದಗೋಪನ ಕುಲದಲ್ಲಿ ಈ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು, ಜಗತ್ಪತಿ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು (ಕಂಡನು).
12.209.67
बालक्रीडनकासक्तं वत्सजालविभूषितम् ।
पाययित्वाथ बध्नन्तं धूलिधूम्राननं परम् ॥ १२.२०९.६७ ॥
ಬಾಲಕ್ರೀಡೆಯಲ್ಲಿ ಮಗ್ನನಾಗಿ, ಕರುಗಳ ಸಮೂಹದಿಂದ ಅಲಂಕೃತನಾಗಿ, ಅವಕ್ಕೆ ನೀರು ಕುಡಿಸಿ ಕಟ್ಟುತ್ತಿದ್ದ, ಧೂಳಿನಿಂದ ಮಬ್ಬಾದ ಮುಖದ ಪರಮನನ್ನು (ಕಂಡನು).
12.209.68
गाहमानैर्हसद्भिश्च नृत्यद्भिश्च समन्ततः ।
पाणिवादनकैश्चैव संवृतं वेणुवादकैः ॥ १२.२०९.६८ ॥
ಸುತ್ತಲೂ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಧುಮುಕುತ್ತ, ನಗುತ್ತ, ನರ್ತಿಸುತ್ತ, ಕೈ ಚಪ್ಪಾಳೆ ತಟ್ಟುತ್ತ, ಕೊಳಲು ಊದುವವರಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದವನಾಗಿ (ಇದ್ದನು).
12.209.69
प्रणिपत्याब्रवीदेनं नारदो भगवान्मुनिः ।
आश्चर्योसि च धन्योसि ह्यनन्तश्च बृहत्तरः।
वेत्ताऽसि चाव्ययश्चासि वेत्तुमिच्छामि यादृशम् ॥ १२.२०९.६९ ॥
ಭಗವಾನ್ ಮುನಿ ನಾರದನು ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಅವನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: "ನೀನು ಆಶ್ಚರ್ಯಕರನು, ಧನ್ಯನು; ನೀನು ಅನಂತನು, ಅತಿ ಮಹಾನ್ ಆದವನು. ನೀನು ತಿಳಿದವನು, ಅವ್ಯಯನು; ನೀನು ಹೇಗಿರುವೆ ಎಂದು ತಿಳಿಯಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇನೆ."
12.209.70
ततः प्रहस्य भगवान्नारदं प्रत्युवाच ह ।
मत्तः परतरं नास्ति मत्तः सर्वं प्रतिष्ठितम् ॥ १२.२०९.७० ॥
ಆಗ ಭಗವಾನನು ನಗುತ್ತ ನಾರದನಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸಿದನು: "ನನಗಿಂತ ಮೇಲಾದುದು ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲ; ನನ್ನಿಂದಲೇ ಸಕಲವೂ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದೆ."
12.209.71
मतो बृहत्तरं नान्यदहमेव बृहत्तरः ।
आकाशे च स्थितः पूर्वमुक्तवानहमेव ते ॥ १२.२०९.७१ ॥
ನನಗಿಂತ ದೊಡ್ಡದು ಬೇರೊಂದಿಲ್ಲ; ನಾನೇ ಅತಿ ದೊಡ್ಡವನು. ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ನಿಂತು ಹಿಂದೆಯೂ ನಾನೇ ನಿನಗೆ ಇದನ್ನು ಹೇಳಿದ್ದೆ.
12.209.72
न मां वेत्ति जनः कश्चिन्माया मम दुरत्यया ।
भक्त्या त्वनन्यया युक्ता मां विजानन्ति योगिनः ॥ १२.२०९.७२ ॥
ಯಾರೂ ನನ್ನನ್ನು ತಿಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ; ನನ್ನ ಮಾಯೆಯನ್ನು ದಾಟುವುದು ಕಷ್ಟ. ಆದರೆ ಅನನ್ಯ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಯುಕ್ತರಾದ ಯೋಗಿಗಳು ನನ್ನನ್ನು ತಿಳಿಯುತ್ತಾರೆ.
12.209.73
प्रियोसि मम भक्तोसि मम तत्वं विलोकय ।
ददामि तव तज्ज्ञानं येन तत्वं प्रपश्यसि ॥ १२.२०९.७३ ॥
ನೀನು ನನಗೆ ಪ್ರಿಯನು, ನನ್ನ ಭಕ್ತನು; ನನ್ನ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ನೋಡು. ಅದರಿಂದ ನೀನು ತತ್ತ್ವವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣುವ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ನಿನಗೆ ಕೊಡುತ್ತೇನೆ.
12.209.74
अन्येषां चैव भक्तानां मम योगरतात्मनाम् ।
ददामि दिव्यं ज्ञानं च येन तत्वं प्रपश्यसि ॥ १२.२०९.७४ ॥
ನನ್ನ ಯೋಗದಲ್ಲಿ ರತವಾದ ಮನಸ್ಸುಳ್ಳ ಇತರ ಭಕ್ತರಿಗೂ ನಾನು ದಿವ್ಯ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತೇನೆ; ಅದರಿಂದ ನೀನು ತತ್ತ್ವವನ್ನು ಕಾಣುವೆ.
12.209.75
अन्येषां चैव भक्तानां मम योगरतात्मनाम् ।
ददामि दिव्यं ज्ञानं च तेन ते यान्ति मत्पदम् ॥ १२.२०९.७५ ॥
ನನ್ನ ಯೋಗದಲ್ಲಿ ರತವಾದ ಮನಸ್ಸುಳ್ಳ ಇತರ ಭಕ್ತರಿಗೂ ನಾನು ದಿವ್ಯ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತೇನೆ; ಅದರಿಂದ ಅವರು ನನ್ನ ಪದವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾರೆ.
12.209.76
एवमुक्त्वा ययौ कृष्णो नन्दगोपगृहं हरिः ॥ १२.२०९.७६ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ಹರಿ ಕೃಷ್ಣನು ನಂದಗೋಪನ ಮನೆಗೆ ಹೋದನು.
12.209.77
एतत्ते कथितं राजन्विष्णुतत्वमनुत्तमम् ।
भजस्वैनं विशालाक्षं जपन्कृष्णेति सत्तम ॥ १२.२०९.७७ ॥
ರಾಜನೇ, ಈ ಉತ್ತಮ ವಿಷ್ಣು ತತ್ತ್ವವನ್ನು ನಿನಗೆ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಸತ್ತಮನೇ, ವಿಶಾಲಾಕ್ಷನನ್ನು ಕೃಷ್ಣ ನಾಮವನ್ನು ಜಪಿಸುತ್ತಾ ಭಜಿಸು.
12.209.78
मोहयन्मां तथा त्वां च शृणोत्येष मयेरितान् ।
धर्मात्मा च महाबाहो भक्तान्रक्षति नान्यथा ॥ १२.२०९.७८ ॥
ಇವನು ನನ್ನನ್ನೂ ನಿನ್ನನ್ನೂ ಮೋಹಗೊಳಿಸುತ್ತಾ, ನಾನು ಹೇಳಿದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಾನೆ. ಓ ಮಹಾಬಾಹು, ಇವನು ಧರ್ಮಾತ್ಮ; ತನ್ನ ಭಕ್ತರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಾನೆ, ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲ.