มหาภารตะ · อัธยายะ 12.236
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.236.1
किंशीलः किंसमाचारः किंविद्यः किंपराक्रमः ।
प्राप्नोति ब्रह्मणः स्थानं यत्परं प्रकृतेर्ध्रुवम् ॥ १२.२३६.१ ॥
ผู้มีความประพฤติเช่นไร มีการปฏิบัติเช่นไร มีวิทยาเช่นไร มีกำลังเช่นไร จึงจะบรรลุพรหมโลกอันสูงสุด ซึ่งอยู่เหนือประกฤติและเที่ยงแท้
12.236.2
मोक्षधर्मेषु नियतो लध्वाहारो जितेन्द्रियः ।
प्राप्नोति ब्रह्मणः स्थानं तत्परं प्रकृतेर्ध्रुवम् ॥ १२.२३६.२ ॥
ผู้ตั้งมั่นในธรรมแห่งโมกษะ กินน้อย และข่มอินทรีย์ได้ ย่อมบรรลุพรหมโลกอันสูงสุดนั้น ซึ่งอยู่เหนือประกฤติและเที่ยงแท้
12.236.3
अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
जैगीषव्यस्य संवादमसितस्य च भारत ॥ १२.२३६.३ ॥
ในเรื่องนี้ ผู้คนยังเล่าประวัติโบราณนี้ คือบทสนทนาระหว่างไชคีษัพยะกับอสิต โอ้ภารตะ
12.236.4
महादेवान्तरे वृत्तं देव्याश्चैवान्तरे तथा ।
यथावच्छृणु राजेन्द्र ज्ञानदं पापनाशनम् ॥ १२.२३६.४ ॥
โอ้จอมกษัตริย์ จงฟังเรื่องที่เกิดขึ้นระหว่างพระมหาเทพกับพระเทวีตามที่เป็นจริง เรื่องนี้ให้ความรู้และขจัดบาป
12.236.5
जैगीषव्यं नहाप्रज्ञं धर्नाणामागतागमम् ।
अक्रुध्यन्तमहृष्यन्तमसितो देवलोऽब्रवीत् ॥ १२.२३६.५ ॥
อสิตเทวละผู้มีปัญญา กล่าวแก่ไชคีษัพยะ ผู้ไม่โง่เขลา รู้จักพรต ไม่โกรธและไม่ดีใจ
12.236.6
न प्रीमसे बन्द्यमानो निन्द्यमानो न कुप्यसे ।
का ते प्रज्ञा कुतश्चैषा किं ते तस्याः परायणम् ॥ १२.२३६.६ ॥
เมื่อถูกสรรเสริญ ท่านก็ไม่พอใจ เมื่อถูกตำหนิ ท่านก็ไม่โกรธ ปัญญาของท่านคืออะไร มาจากไหน และจุดหมายสูงสุดของปัญญานั้นสำหรับท่านคืออะไร
12.236.7
इति तेनानुयुक्तः स तमृपाच महातपाः ।
महद्वाक्यप्रसंदिग्धं पुष्कलार्थपदं शुचि ॥ १२.२३६.७ ॥
เมื่อถูกถามเช่นนั้น ผู้มีตบะยิ่งใหญ่จึงตอบท่าน ด้วยถ้อยคำอันลึกซึ้งและหนักแน่น เต็มไปด้วยความหมาย บริสุทธิ์
12.236.8
या यतियौ परा निष्ठा या शान्तिः पुण्यकर्मणाम् ।
तां तेऽहं सं प्रवक्ष्यामि यां मां पृच्छसि वै द्विज ॥ १२.२३६.८ ॥
ความมั่นคงสูงสุดของนักพรต และความสงบของผู้ทำกรรมดี โอ้ทวิชะ สิ่งที่ท่านถามข้าพเจ้า ข้าพเจ้าจะกล่าวให้ท่านฟังโดยครบถ้วน
12.236.9
निन्वत्सु वा सप्ता नित्यं प्रशंसत्सु च देवल ।
निहवन्ति च ये तेषां समयं सुकृतं च यत् ॥ १२.२३६.९ ॥
โอ้เทวละ คนที่อยู่ท่ามกลางผู้ด่าและผู้สรรเสริญอยู่เสมอ และปฏิเสธข้อตกลงกับบุคคลเหล่านั้น รวมทั้งกรรมดีของตน
12.236.10
उक्ताश्च न विवक्ष्यन्ति वक्तारमहिते हितम् ।
प्रतिहन्तुं न चेच्छन्ति हन्तारं वै मनीषिणः ॥ १२.२३६.१० ॥
แม้ถูกพูดด้วย เขาก็ไม่ตอบผู้พูด ไม่ว่าผู้นั้นจะพูดสิ่งที่เป็นโทษหรือประโยชน์ และผู้มีปัญญาก็ไม่ปรารถนาจะตอบโต้ผู้ที่ทำร้ายตน
12.236.11
नाप्राप्तमनुशोचन्ति प्राप्तकालानि कुर्वते ।
न चातीतानि शोचन्ति न चैतान्प्रतिजानते ॥ १२.२३६.११ ॥
เขาไม่เศร้าโศกถึงสิ่งที่ยังไม่ได้มา เมื่อถึงเวลาอันควรเขาก็ลงมือทำ เขาไม่เศร้าโศกถึงสิ่งที่ผ่านไปแล้ว และไม่ยอมรับสิ่งเหล่านั้นว่าเป็นของตน
12.236.12
संप्राप्तानां च पूज्यानां कामादर्थेषु देवल ।
यथोपपत्तिं कुर्वन्ति शक्तिमन्तो धृतव्रताः ॥ १२.२३६.१२ ॥
โอ้เทวละ ต่อผู้ควรบูชาที่มาถึงแล้ว และแม้ในเรื่องทรัพย์สินที่เกิดจากความปรารถนา ผู้มีกำลังและตั้งมั่นในพรต ย่อมปฏิบัติอย่างเหมาะสม
12.236.13
पक्वविद्या महाप्राज्ञा जितक्रोधा जितेन्द्रियाः ।
मनसा कर्मणा वाचा नापराध्यन्ति कस्यचित् ॥ १२.२३६.१३ ॥
ผู้สุกงอมในวิชา มีปัญญายิ่งใหญ่ ชนะความโกรธ และข่มอินทรีย์ได้ ย่อมไม่ทำผิดต่อผู้ใดทั้งด้วยใจ การกระทำ หรือวาจา
12.236.14
अनीर्षवो न चोन्योन्यं विहिंसन्ति कदाचन ।
न च जातूपतप्यन्ते धीराः परसमृद्धिभिः ॥ १२.२३६.१४ ॥
ปราศจากความริษยา เขาไม่เคยทำร้ายกันและกัน และผู้มั่นคงย่อมไม่เดือดร้อนเพราะความเจริญรุ่งเรืองของผู้อื่น
12.236.15
निन्दाप्रशंसे चात्यर्थं न वदन्ति परस्य च ।
न च निन्दाप्रशंसाभ्यां विक्रियन्ते कदाचन ॥ १२.२३६.१५ ॥
เขาไม่กล่าวถึงผู้อื่นอย่างเกินควร ไม่ว่าจะในการตำหนิหรือสรรเสริญ และไม่เคยหวั่นไหวเพราะคำตำหนิหรือคำสรรเสริญ
12.236.16
सर्वतश्च प्रशान्ता ये सर्वभूतहिते रताः ।
न कुध्यन्ति स हृष्यन्ति नापराध्यन्ति कस्यचित् ॥ १२.२३६.१६ ॥
ผู้ที่สงบรอบด้านและยินดีในประโยชน์ของสรรพสัตว์ทั้งปวง ย่อมไม่โกรธ ไม่ดีใจ และไม่ทำผิดต่อผู้ใด
12.236.17
विमुच्य हृदयग्रन्थिं चङ्कम्यन्ते यथासुखम् ।
न चैषां बान्धवाः सन्ति ये चान्येषां च बान्धवाः ॥ १२.२३६.१७ ॥
เขาปลดปมในหัวใจแล้ว ย่อมเดินไปอย่างสบาย ไม่มีญาติของตน และไม่เป็นญาติของผู้อื่นใด
12.236.18
अमित्राश्च न सन्त्येषां ये चामित्रा न कस्यचित् ।
य एवं कुर्वते मर्त्याः सुखं जीवन्ति सर्वदा ॥ १२.२३६.१८ ॥
เขาไม่มีศัตรู และผู้ที่ไม่เป็นศัตรูของใครก็ไม่เป็นศัตรูของเขา มนุษย์ผู้ประพฤติเช่นนี้ ย่อมมีชีวิตอยู่อย่างเป็นสุขตลอดกาล
12.236.19
ये धर्मं चानुरुध्यन्ते धर्मज्ञा द्विजसत्तमाः ।
ये ह्यतो विच्युता मार्गात्ते हृष्यन्त्युद्विजन्ति च ॥ १२.२३६.१९ ॥
ผู้ประเสริฐในหมู่ทวิชะที่รู้ธรรมและดำเนินตามธรรม และผู้ที่หลุดจากทางนั้น ย่อมทั้งยินดีและหวั่นไหว
12.236.20
आस्थितस्तमहं मार्गमसूयिष्यामि कं कथम् ।
निन्द्यमानः प्रशस्तो वा हृष्येयं केन हेतुना ॥ १२.२३६.२० ॥
ข้าพเจ้าตั้งมั่นอยู่บนทางนั้น จะติเตียนใคร และจะติเตียนอย่างไรเล่า ทั้งที่ถูกตำหนิหรือถูกสรรเสริญ ข้าพเจ้าจะยินดีเพราะเหตุใด
12.236.21
यद्यदिच्छन्ति तत्तस्मादधिगच्छन्ति मानवाः ।
न मे निन्दाप्रशंसाभ्यां ह्रासवृद्धी भविष्यतः ॥ १२.२३६.२१ ॥
มนุษย์ย่อมได้สิ่งที่ตนปรารถนาจากแหล่งนั้นนั่นเอง การถูกติเตียนหรือสรรเสริญจะไม่ทำให้เราลดลงหรือเพิ่มขึ้นแต่อย่างใด
12.236.22
अमृतस्येव संतृप्येदवमानस्य तत्त्ववित् ।
विषस्येवोद्विजेन्नित्यं संमानस्य विचक्षणः ॥ १२.२३६.२२ ॥
ผู้รู้ความจริงควรพอใจกับการดูหมิ่นราวกับเป็นน้ำอมฤต และผู้มีปัญญาควรหวาดเกรงการยกย่องอยู่เสมอราวกับเป็นพิษ
12.236.23
अवज्ञातः सुखं शेते इह चामुत्र चोभयोः ।
विमुक्तः सर्वपापेभ्यो योऽवमन्ता स बुध्यते ॥ १२.२३६.२३ ॥
ผู้ที่ถูกดูหมิ่นย่อมนอนหลับอย่างสุขสบาย ทั้งในโลกนี้และโลกหน้า ส่วนผู้ที่ดูหมิ่นผู้อื่น เมื่อหลุดพ้นจากบาปทั้งปวงแล้ว ย่อมเข้าถึงความเข้าใจ
12.236.24
परां गतिं च ये केचित्प्रार्थयन्ति मनीषिणः ।
एतद्व्रतं समाश्रित्य सुखमेधन्ति ते जनाः ॥ १२.२३६.२४ ॥
ผู้มีปัญญาคนใดปรารถนาคติอันสูงสุด เมื่อยึดถือข้อปฏิบัติข้อนี้ไว้ ผู้คนเหล่านั้นย่อมเจริญด้วยความสุข
12.236.25
सर्वतश्च समाहृत्य क्रतून्सर्वाञ्जितेन्द्रियः ।
प्राप्नोति ब्रह्मणः स्थानं यत्परं प्रकृतेर्ध्रुवम् ॥ १२.२३६.२५ ॥
ผู้ที่ข่มอินทรีย์ได้แล้ว เมื่อรวบรวมยัญทั้งปวงจากทุกทิศแล้ว ย่อมบรรลุสถานของพรหมัน อันสูงสุด มั่นคง และเหนือธรรมชาติ
12.236.26
नास्य देवा न गन्धर्वा न पिशाचा न राक्षसाः ।
पदमन्ववरोहन्ति प्राप्तस्य परमां गतिम् ॥ १२.२३६.२६ ॥
เทพ คนธรรพ์ ปิศาจ และรากษสต่างไม่ติดตามรอยเท้าของผู้ที่บรรลุคติอันสูงสุดนั้นเลย
12.236.27
एतच्छ्रुत्वा मुनेस्तस्य वचनं देवलस्तथा ।
तदधीनो भवच्छिष्यः सर्वद्वन्द्वविनिष्ठितः ॥ १२.२३६.२७ ॥
เมื่อเทวละได้ฟังถ้อยคำของฤๅษีนั้นแล้ว ก็กลายเป็นศิษย์ผู้ว่าง่ายของท่าน และดำรงอยู่พ้นจากคู่ตรงข้ามทั้งปวง
12.236.28
अथान्यत्तु पुरावृतं जैगीषव्यस्य धीमतः ।
शृणु राजन्नवहितः सर्वज्ञानसमन्वितः ॥ १२.२३६.२८ ॥
ข้าแต่พระราชา บัดนี้จงฟังเรื่องเก่าอีกเรื่องหนึ่งเกี่ยวกับไชคีษัพยะผู้มีปัญญา ด้วยใจตั้งมั่น ผู้ประกอบด้วยความรู้ทั้งปวง
12.236.29
यमाहुः सर्वलोकेशं सर्वलोकनमस्कृतम् ।
अष्टमूर्ति जगन्मूर्तिमिष्टसंधिविभूषितम्
यं प्राप्ता न विषीदन्ति न शोचन्त्युद्विजन्ति च ॥ १२.२३६.२९ ॥
พระองค์นั้นท่านเรียกว่าเจ้าแห่งโลกทั้งปวง ผู้ที่โลกทั้งปวงนอบน้อม มีรูปแปดประการ มีโลกเป็นรูปกาย ประดับด้วยการประสานกันที่ปรารถนา เมื่อบรรลุพระองค์แล้ว ผู้คนย่อมไม่ท้อแท้ ไม่โศกเศร้า และไม่หวาดหวั่น
12.236.30
यस्य स्वाभाविकी शक्तिरिदं विश्वं चराचरम् ।
याति सज्जति सर्वात्मा स देवः परमेश्वरः ॥ १२.२३६.३० ॥
พระเทพผู้มีพลังโดยธรรมชาติ ซึ่งทำให้จักรวาลทั้งสิ้นทั้งที่เคลื่อนไหวและไม่เคลื่อนไหวเคลื่อนไปและยึดติดกัน พระองค์นั้นคืออาตมันของสรรพสิ่ง เป็นพระปรเมศวร
12.236.31
मेरोरुत्तरपूर्वे तु सर्वरत्नविभूषिते ।
अचिन्त्ये विमले स्थाने सर्वर्तुकुसुमान्विते ॥ १२.२३६.३१ ॥
ณ ทิศตะวันออกเฉียงเหนือของเขาเมรุ ซึ่งประดับด้วยอัญมณีทั้งปวง ในสถานที่บริสุทธิ์ที่ไม่อาจคิดนึกได้ เต็มไปด้วยดอกไม้ของทุกฤดู
12.236.32
वृक्षैश्च शोभिते नित्यं दिव्यवायुसमीरिते ।
नानाभूतगणैर्युक्तः सर्वदेवनमस्कृतः ॥ १२.२३६.३२ ॥
เป็นที่ซึ่งประดับด้วยต้นไม้เสมอ มีลมทิพย์พัดผ่าน ประกอบด้วยหมู่ภูตนานาชนิด และทุกเทพต่างนอบน้อม
12.236.33
तत्र विद्याधरगणा गन्धर्वाप्सरसां गणाः ।
लोकपालाः समुद्राश्च नद्यः शैलाः सरांसि च ॥ १२.२३६.३३ ॥
ณ ที่นั้นมีหมู่วิทยาธร หมู่คนธรรพ์และหมู่อัปสรา มีโลกบาล มหาสมุทร แม่น้ำ ภูเขา และทะเลสาบ
12.236.34
ऋषयो वालखिल्याश्च यज्ञाः स्तोभाह्वयास्तथा ।
उपासांचक्रिरे देवं प्रजानां पतयस्तथा ॥ १२.२३६.३४ ॥
มีฤๅษี วาลขิลยะทั้งหลาย ยัญทั้งหลาย ผู้ที่เรียกว่าโสภะ และเจ้าแห่งสรรพสัตว์ ต่างบูชาพระเทพองค์นั้น
12.236.35
तत्र रुद्रो महादेवो देव्या चैव सहोमया ।
आस्ते वृषध्वजः श्रीमान्सोमसूर्याग्निलोचनः ॥ १२.२३६.३५ ॥
ณ ที่นั้นพระรุทรผู้ยิ่งใหญ่ พระมเหศวร ประทับอยู่พร้อมกับพระเทวีอุมา พระองค์ผู้มีธงเป็นรูปโค งามสง่า มีดวงจันทร์ ดวงอาทิตย์ และไฟเป็นพระเนตร
12.236.36
तत्रैवं देवमालोक्य देवी धात्री विभावरी ।
उमा देवी परेशानमपृच्छद्विनयान्विता ॥ १२.२३६.३६ ॥
เมื่อพระเทวีอุมา ผู้เลี้ยงดูโลกดุจราตรี ทรงเห็นพระเทพเช่นนั้นแล้ว ก็ทรงถามพระปรเมศวรด้วยความถ่อมพระองค์
12.236.37
अर्थः कोऽथार्थशक्तिः का भगवन्ब्रूहि मेऽर्थितः ।
तयैवं परिपृष्टोऽसौ प्राह देवो महेश्वरः ॥ १२.२३६.३७ ॥
อะไรคืออรรถ และอะไรคือศักติแห่งอรรถ ข้าแต่พระผู้เป็นเจ้า โปรดตรัสบอกหม่อมฉัน หม่อมฉันขอร้องเช่นนี้ เมื่อถูกทูลถามเช่นนั้น พระมเหศวรผู้เป็นเทพจึงตรัสว่า
12.236.38
अर्थोऽहमर्थशक्तिस्त्वं भोक्ताऽहं भोज्यमेव च ।
रूपं विद्धि महाभागे प्रकृतिस्त्वं परो ह्यहम् ॥ १२.२३६.३८ ॥
เราคืออรรถ เธอคือศักติแห่งอรรถ เราคือผู้เสวย และเราก็คือสิ่งที่ถูกเสวยด้วย จงรู้ว่านี่คือรูปนั้น ข้าแต่ผู้มีบุญยิ่ง เธอคือประกฤติอันเป็นปฐม ส่วนเราคือพระผู้สูงสุด
12.236.39
अहं विष्णुरहं ब्रह्मा ह्यहं यज्ञस्तथैव च ।
आवयोर्न च भेदोऽस्ति परमार्थस्ततोऽबले।
तथापि विद्मस्ते भेदं किं मां त्वं परिपृच्छसि ॥ १२.२३६.३९ ॥
เราคือพระวิษณุ เราคือพระพรหม และเราก็คือยัญด้วย ระหว่างเรากับเธอไม่มีความแตกต่างกันเลย นี่คือความจริงสูงสุด ถึงกระนั้น ข้าแต่ผู้อ่อนโยน เรารู้ความแตกต่างของเธอ เหตุใดเธอจึงมาถามเราเล่า
12.236.40
एवमुक्ता ततः प्राह ह्यधिकं ह्येतयोर्वद ।
श्रेष्ठं वेद महादेव नम इत्येव भामिनी ॥ १२.२३६.४० ॥
เมื่อถูกตรัสเช่นนั้น นางผู้รุ่งเรืองจึงกราบทูลว่า ข้าแต่พระมหาเทพ โปรดตรัสว่าในสองพระองค์นี้องค์ใดสูงกว่า หม่อมฉันรู้ว่าสิ่งที่ประเสริฐที่สุดคือ นมะ เท่านั้น
12.236.41
तदन्तरे स्थितो विद्वान्वसुरूपो महामुनिः ।
जैगीषव्यः स्मयन्प्राह ह्यर्थ इत्येव नादयन् ॥ १२.२३६.४१ ॥
ขณะนั้น มหาฤๅษีไชคีษวยะผู้ทรงความรู้ ซึ่งยืนอยู่ที่นั่นในรูปของวสุ กล่าวพลางยิ้มว่า "อรรถะ" เช่นนี้ ทำให้คำนั้นก้องกังวาน
12.236.42
श्रेष्ठोन्योऽस्मान्महीपिण्डा तल्लीना शक्तिरापरा ।
मुद्रिकादिविशेषेण विस्तृता संभृतेति च ॥ १२.२३६.४२ ॥
ยังมีอีกอย่างหนึ่งที่สูงส่งกว่าสิ่งเหล่านี้ คือพลังอีกประการหนึ่ง ซึ่งแฝงอยู่ในก้อนแห่งผืนดิน แผ่ขยายออกไปและรวบรวมกลับมาได้ด้วยวิธีพิเศษ เช่นด้วยแหวนตรา
12.236.43
तच्छ्रुत्वा वचनं देवी कोसावित्यब्रवीद्रुषा ।
वाक्यमस्याद्य संभङ्क्त्वा प्रोक्तवानिति शंकरम् ॥ १२.२३६.४३ ॥
ได้ยินดังนั้น เทวีโกรธจัดจึงตรัสว่า "นั่นคือใครกัน" เขาได้ละเมิดคำสัตย์ของตนในวันนี้ จึงได้กล่าวเช่นนี้แก่พระศังกร
12.236.44
तच्छ्रुत्वा निर्गतो धीमानाश्रमं स्वं महामुनिः ।
स्थानात्स्वर्गगणे विद्वान्योगैश्वर्यसमन्वितः ॥ १२.२३६.४४ ॥
ได้ฟังดังนั้นแล้ว มหามุนีผู้ปัญญาเฉียบแหลมก็ออกจากอาศรมของตน ผู้รอบรู้ผู้นั้น ผู้ประกอบด้วยอำนาจแห่งโยคะ ออกจากที่อยู่ของหมู่เทพสวรรค์
12.236.45
ततः प्रहस्य भगवान्सर्वपापहरो हरः ।
प्राह देवीं प्रशान्तात्मा जैगीषव्यो महामुनिः ॥ १२.२३६.४५ ॥
ครั้งนั้น พระผู้เป็นเจ้าหระผู้ขจัดบาปทั้งปวง ทรงหัวเราะแล้วตรัสกับเทวี ฝ่ายไชคีษัพยะมหามุนีผู้มีจิตสงบ ก็กล่าวขึ้น
12.236.46
भक्तो मम सखा चैव शिष्यश्चात्र महामुनिः ।
जैगीषव्य इति ख्यातः प्रोक्त्वासा निर्गतः शुभे ॥ १२.२३६.४६ ॥
ผู้นี้เป็นทั้งผู้ภักดี สหาย และศิษย์ของเรา มหามุนีผู้นี้เป็นที่รู้จักในนามไชคีษัพยะ ดูก่อนผู้เป็นมงคล ครั้นกล่าวดังนี้แล้ว เขาก็จากไป
12.236.47
तच्छ्रुत्वा साऽथ संक्रुद्धा न न्याय्यं तेन वै कृतम् ।
विकृताऽहं त्वया देव मुनिना च तथाकृता ॥ १२.२३६.४७ ॥
ได้ฟังดังนั้น นางโกรธจัดยิ่งนัก สิ่งที่เขากระทำนั้นไม่ชอบธรรมเลย ข้าพเจ้าถูกท่านและมุนีกระทำให้เสียหายเช่นนี้ ข้าแต่พระเจ้า
12.236.48
अतज्ञादयदेवेश मध्ये प्राप्तं न तच्छ्रुतम् ।
तच्छ्रुत्वा भगवानाह महादेवः पिनाकधृत् ॥ १२.२३६.४८ ॥
ข้าแต่เจ้าแห่งเทวดา สิ่งที่ท่านยังไม่ได้ยินซึ่งเกิดขึ้นในท่ามกลางเพราะความไม่รู้ ได้ฟังดังนั้น พระผู้เป็นเจ้ามหาเทพผู้ทรงธนูปินากจึงตรัส
12.236.49
निरपेक्षो मुनिर्योगी मामुपाश्रित्य संस्थितः ।
निर्द्वन्द्वः सततं धीमान्समरूपस्वभावधृत् ॥ १२.२३६.४९ ॥
มุนีผู้เป็นโยคีปราศจากความปรารถนา พำนักอยู่ในเรา โดยยึดเราเป็นที่พึ่ง เขาเป็นผู้ปราศจากคู่ตรงข้าม เป็นนิตย์ มีปัญญา และมีรูปร่างกับสภาวะที่สม่ำเสมอ
12.236.50
तस्मात्क्षमस्व तं देवि रक्षितव्यस्त्वया च सः ॥ १२.२३६.५० ॥
เพราะฉะนั้น ข้าแต่เทวี จงให้อภัยเขาเถิด และเขาควรได้รับการคุ้มครองจากท่าน
12.236.51
इत्युक्ता प्राह सा देवी मुनेस्तस्य महात्मनः ।
निराशत्वमहं द्रष्टुमिच्छाम्यन्तकनाशन ॥ १२.२३६.५१ ॥
เทวีได้ฟังดังนั้นจึงตรัสกับมุนีผู้ยิ่งใหญ่นั้นว่า ข้าแต่ผู้ทำลายความตาย ข้าพเจ้าปรารถนาจะเห็นความปราศจากความหวังของท่าน
12.236.52
तथेति चोक्त्वा तां देवो वृषमारुह्य सत्वरम् ।
देवगन्धर्वसङ्घैश्च स्तूयमानो जगत्पतिः ॥ १२.२३६.५२ ॥
พระผู้เป็นเจ้าตรัสกับนางว่า "เป็นเช่นนั้น" แล้วทรงขึ้นสู่โคอุสุภอย่างรวดเร็ว และเสด็จไป พระเจ้าแห่งโลกทรงได้รับการสรรเสริญจากหมู่เทพและคนธรรพ์
12.236.53
अजरामरशुद्धात्मा यत्रास्ते स महामुनिः ।
इतस्ततः समाहृत्य वीरसंघैर्महायशाः ॥ १२.२३६.५३ ॥
ที่ที่มหามุนีผู้มีเกียรติยศยิ่งใหญ่ผู้นั้นประทับอยู่ ผู้ไม่แก่ ไม่ตาย มีจิตวิญญาณบริสุทธิ์ ท่านได้รวบรวมกองทัพวีรชนจากที่นั้นที่นี่
12.236.54
देहप्रावरणार्थं वै संसरन्स तदा मुनिः ।
प्रत्युद्गम्य महादेवं यथार्हं प्रतिपूज्य च।
पुनः स पूर्ववत्कथां सूच्या सूत्रेण सूचयत् ॥ १२.२३६.५४ ॥
แล้วมุนีผู้นั้น ท่องเที่ยวไปเพื่อหาสิ่งปกคลุมร่างกาย ก็เสด็จออกไปพบมหาเทพ ถวายความเคารพตามสมควร แล้วก็เย็บเรื่องราวเดิมด้วยเข็มและด้าย เหมือนก่อนอีกครั้งหนึ่ง
12.236.55
तमाह भगवाञ्शंभुः किं प्रदास्यामि ते मुने ।
वृणीष्व मत्तः सर्वं त्वं जैगीषव्य यदीच्छसि ॥ १२.२३६.५५ ॥
พระศัมภุผู้ทรงพระคุณได้ตรัสกับท่านว่า "ข้าแต่มุนี เราจะให้อะไรแก่ท่าน จงขอจากเราทุกสิ่งที่ท่านปรารถนาเถิด ไชคีษัพยะเอ๋ย"
12.236.56
नावलोकयमानस्तु देवदेवं महामुनिः ।
अनवाप्तं न पश्यामि त्वत्तो गोवृषभध्वज।
कृतार्थः परिपूर्णोऽहं यत्ते कार्यं तु गम्यताम् ॥ १२.२३६.५६ ॥
มหามุนีมิได้มองดูเทพแห่งเทพ จึงกล่าวว่า "ข้าแต่พระผู้มีธงเป็นรูปโค ข้าไม่เห็นสิ่งใดที่ยังไม่ได้รับจากพระองค์ ข้าพเจ้าบรรลุสมประสงค์และสมบูรณ์แล้ว ขอให้กิจของพระองค์ดำเนินต่อไปเถิด"
12.236.57
प्रहसंस्तु पुनः शर्वो वृणीष्वेति तमब्रवीत् ।
अवश्यं हि वरो प्रत्तः श्राव्यं वरमनुत्तमम् ॥ १२.२३६.५७ ॥
ศรวะทรงหัวเราะแล้วตรัสกับเขาอีกว่า "จงเลือกเถิด เราจะประทานพรให้แน่นอน เป็นพรอันประเสริฐยิ่งที่ควรแก่การได้ยิน"
12.236.58
जैगीषव्यस्तमाहेदं श्रोतव्यं च त्वया मम ।
सूचीमनु महादेव सूत्रं समनुगच्छतः ॥ १२.२३६.५८ ॥
ไชคีษัพยะกล่าวกับพระองค์ว่า "ข้าแต่มหาเทพ พระองค์ควรฟังสิ่งนี้จากข้าพเจ้า ดังเส้นด้ายตามเข็มไปฉันใด"
12.236.59
ततः प्रहस्य भगवान्गौरीमालोक्य शङ्करः ।
स्वस्थानं प्रययौ हृष्टः सर्वदेवनमस्कृतः ॥ १२.२३६.५९ ॥
ครั้งนั้น พระผู้เป็นเจ้าศังกรทรงหัวเราะ ทอดพระเนตรพระนางเคารี แล้วด้วยพระทัยยินดีและได้รับการนอบน้อมจากเทพทั้งปวง ก็เสด็จกลับไปยังที่ประทับของพระองค์
12.236.60
एतत्ते कथितं राजन्यस्मात्त्वं परिपृच्छसि ।
निर्द्वन्द्वा योगिनो नित्याः सर्वशस्ते स्वयंभुवः ॥ १२.२३६.६० ॥
ข้าแต่พระราชา เรื่องนี้ได้ถูกเล่าให้ท่านฟังแล้ว เพราะท่านได้ถาม ผู้เป็นโยคีปราศจากคู่ตรงข้าม เป็นนิตย์ และเป็นสยัมภูในทุกทาง