ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 12.259
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.259.1
शरीराद्विप्रमुक्तं हि सूक्ष्मभूतं शरीरिणम् ।
कर्मभिः परिपश्यन्ति शास्त्रोक्तैः शास्त्रचेतसः ॥ १२.२५९.१ ॥
ଶରୀରରୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ମୁକ୍ତ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଭୂତରୂପ ଦେହୀଙ୍କୁ, ଶାସ୍ତ୍ରୋକ୍ତ କର୍ମ ଦ୍ୱାରା ଶାସ୍ତ୍ରଜ୍ଞମାନେ ଦେଖନ୍ତି।
12.259.2
यथा मरीच्यः सहिताश्चरन्ति ।
गच्छन्ति तिष्ठन्ति च दृश्यमानाः।
देहैर्विमुक्तानि वरन्ति लोकां ।
स्तथैव सत्वान्यतिमानुषाणि ॥ १२.२५९.२ ॥
ରଶ୍ମିମାନେ ଏକତ୍ର ଚାଲନ୍ତି, ଯାଆନ୍ତି, ରହନ୍ତି ଓ ଦୃଶ୍ୟମାନ ହୁଅନ୍ତି; ସେହିପରି ଦେହରୁ ମୁକ୍ତ ଅତିମାନୁଷ ଜୀବମାନେ ଲୋକସବୁ ବରଣ କରନ୍ତି।
12.259.3
प्रतिरूपं यथैवाप्सु तावत्सूर्यस्य लक्ष्यते ।
सत्ववांस्तु तथा सत्वं प्रतिरूपं स पश्यति ॥ १२.२५९.३ ॥
ଜଳରେ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ଦେଖାଯାଏ, ସେହିପରି ସତ୍ତ୍ୱବାନ୍ ପୁରୁଷ ନିଜ ସତ୍ତ୍ୱକୁ ପ୍ରତିବିମ୍ବରୂପେ ଦେଖେ।
12.259.4
तानि सूक्ष्माणि सत्वानि विमुक्तानि शरीरतः ।
तेन तत्वेन तत्वज्ञाः पश्यन्ति नियतेन्द्रियाः ॥ १२.२५९.४ ॥
ଦେହରୁ ମୁକ୍ତ ସେହି ସୂକ୍ଷ୍ମ ଜୀବମାନଙ୍କୁ, ସେହି ତତ୍ତ୍ୱ ଦ୍ୱାରା ତତ୍ତ୍ୱଜ୍ଞମାନେ, ନିୟନ୍ତ୍ରିତ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଥିବା ଲୋକେ ଦେଖନ୍ତି।
12.259.5
स्वपतां जाग्रतां चैष सर्वेषामात्मचिन्तितम् ।
प्रधानाद्वैधयुक्तानां दह्यते कर्मजं रजः ॥ १२.२५९.५ ॥
ଶୋଉଥିବା ଓ ଜାଗ୍ରତ ସମସ୍ତଙ୍କର ଆତ୍ମଚିନ୍ତନ ଏହା; ପ୍ରଧାନରୁ ବୈଚିତ୍ର୍ୟରେ ଯୁକ୍ତମାନଙ୍କର କର୍ମଜ ରଜ ଦଗ୍ଧ ହୁଏ।
12.259.6
यथाऽहनि तथा रात्रौ यथा रात्रौ तथाऽहनि ।
वशे तिष्ठति सत्वात्मा सततं योगयोगिनाम् ॥ १२.२५९.६ ॥
ଦିନରେ ଯେପରି, ରାତ୍ରିରେ ସେପରି; ରାତ୍ରିରେ ଯେପରି, ଦିନରେ ସେପରି; ଯୋଗରେ ଯୁକ୍ତ ଯୋଗୀମାନଙ୍କର ସତ୍ତ୍ୱାତ୍ମା ସର୍ବଦା ବଶରେ ରହେ।
12.259.7
तेषां नित्यं सदा नित्यो भूतात्मा सततं गुणैः ।
सप्तभिस्त्वन्वितः सूक्ष्मैश्चरिष्णुरजरामरः ॥ १२.२५९.७ ॥
ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ନିତ୍ୟ ଭୂତାତ୍ମା ସର୍ବଦା ଗୁଣରେ ଯୁକ୍ତ ରହେ; ସପ୍ତ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଗୁଣରେ ସଂଯୁକ୍ତ ହୋଇ ସେ ଚଳାୟମାନ, ଜରା ଓ ମୃତ୍ୟୁହୀନ।
12.259.8
मनोवुद्धिपराभूतः स्वदेहपरदेहवित् ।
स्वप्नेष्वपि भवत्येष विज्ञाता सुखदुःखयोः ॥ १२.२५९.८ ॥
ମନ ଓ ବୁଦ୍ଧି ଦ୍ୱାରା ଅଭିଭୂତ, ନିଜ ଓ ପରର ଦେହ ଜାଣୁଥିବା ସେ ସ୍ୱପ୍ନରେ ମଧ୍ୟ ସୁଖଦୁଃଖର ଜ୍ଞାତା ହୁଏ।
12.259.9
तत्रापि लभते दुःखं तत्रापि लभते सुखम् ।
कामं क्रोधं च तत्रापि कृत्वा व्यसनमृच्छति ॥ १२.२५९.९ ॥
ସେଠାରେ ମଧ୍ୟ ସେ ଦୁଃଖ ପାଏ, ସେଠାରେ ମଧ୍ୟ ସୁଖ ପାଏ; ସେଠାରେ ମଧ୍ୟ କାମ ଓ କ୍ରୋଧ କରି ସେ ବିପଦରେ ପଡ଼େ।
12.259.10
प्रीणितश्चापि भवति महतोऽर्थानवाप्य हि ।
करोति पुण्यं तत्रापि जाग्रन्निव च पश्यति ॥ १२.२५९.१० ॥
ମହାନ ଧନ ପାଇ ସେ ପ୍ରସନ୍ନ ମଧ୍ୟ ହୁଏ; ସେଠାରେ ମଧ୍ୟ ସେ ପୁଣ୍ୟ କରେ, ଜାଗ୍ରତ ପରି ଦେଖେ।
12.259.11
सदोष्मान्तर्गतश्चापि गर्भत्वं समुपेयिवान् ।
दश मासान्वसन्कुक्षौ नैषोऽन्नमिव जीर्यते ॥ १२.२५९.११ ॥
ଉଷ୍ମା ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କରି ମଧ୍ୟ ସେ ଗର୍ଭାବସ୍ଥା ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ; ଦଶ ମାସ ଉଦରରେ ବାସ କଲେ ମଧ୍ୟ ସେ ଅନ୍ନ ପରି ଜୀର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ ନାହିଁ।
12.259.12
तमेतमतितेजोंशं भूतात्मानं हृदि स्थितम् ।
तमोरजोभ्यामाविष्टा नानुपश्यन्ति मूर्तिषु ॥ १२.२५९.१२ ॥
ଅତି ତେଜସ୍ୱୀ ଅଂଶରୂପେ ହୃଦୟରେ ସ୍ଥିତ ଏହି ଭୂତାତ୍ମାକୁ ତମ ଓ ରଜରେ ଆବିଷ୍ଟ ଲୋକେ ରୂପରେ ଦେଖନ୍ତି ନାହିଁ।
12.259.13
योगशास्त्रपरा भूत्वा स्वमात्मानं परीप्सवः ।
तमोरजोभ्यां निर्मुक्तास्तं प्रपश्यन्ति मूर्तिषु।
अनुच्छ्वासान्यमूर्तानि यानि वज्रोपमान्यपि ॥ १२.२५९.१३ ॥
ଯୋଗଶାସ୍ତ୍ରରେ ନିରତ ହୋଇ, ନିଜ ଆତ୍ମାକୁ ଲାଭ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ସାଧକମାନେ, ତମ ଓ ରଜରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ, ମୂର୍ତ୍ତିସମୂହରେ ତାହାକୁ ଦେଖନ୍ତି। ଶ୍ୱାସହୀନ, ଅମୂର୍ତ ଓ ବଜ୍ର ତୁଲ୍ୟ କଠିନ ଯାହା ଅଛି, ତାହାତେ ମଧ୍ୟ।
12.259.14
पृथग्भूतेषु सृष्टेषु चतुर्ष्वाश्रमकर्मसु ।
समाधौ योगमेवैतच्छाण्डिल्यः सममब्रवीत् ॥ १२.२५९.१४ ॥
ପୃଥକ୍ ପୃଥକ୍ ଭୂତମାନଙ୍କରେ, ସୃଷ୍ଟ ଚାରି ଆଶ୍ରମ କର୍ମରେ, ସମାଧିରେ ଏହା ହିଁ ଯୋଗ ବୋଲି ଶାଣ୍ଡିଲ୍ୟ ସମଭାବରେ କହିଲେ।
12.259.15
विदित्वा सप्तसूक्ष्माणि षडङ्गं च महेश्वरम् ।
प्रधानविनियोगज्ञः परं ब्रह्मानुपश्यति ॥ १२.२५९.१५ ॥
ସାତ ସୂକ୍ଷ୍ମ ତତ୍ତ୍ୱ ଓ ଷଡଙ୍ଗ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଜାଣି, ପ୍ରଧାନର ବିନିଯୋଗ ଜାଣିଥିବା ଲୋକ ପରବ୍ରହ୍ମକୁ ଦେଖେ।