Mahābhārata · Adhyāya 12.293
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.293.1
अतत्त्वज्ञस्य शास्त्राणां संततं संशयात्मनः ।
अकृतव्यवसायस्य श्रेयो ब्रूहि पितामह ॥ १२.२९३.१ ॥
Was ist das höchste Gut für jemanden, der die Wahrheit der Schriften nicht kennt, dessen Geist ständig voller Zweifel ist und der keinen festen Entschluss gefasst hat? Sag es mir, Großvater.
12.293.2
गुरुपूजा च सततं वृद्धानां पर्युपासनम् ।
श्रवणं चैव विद्यानां कूटस्थं श्रेय उच्यते ॥ १२.२९३.२ ॥
Die Lehrer zu ehren, den Älteren beständig zu dienen und den Wissenschaften zu lauschen – das nennt man das unwandelbare höchste Gut.
12.293.3
अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
गालवस्य च संवादं देवर्षेर्नारदस्य च ॥ १२.२९३.३ ॥
Auch hierzu erzählt man diese alte Geschichte, den Dialog zwischen Gālava und dem göttlichen Weisen Nārada.
12.293.4
वीतमोहक्लमं विप्रं ज्ञानतृप्तं जितेन्द्रियः ।
श्रेयस्कामो यतान्मानं नारदं गालवोऽब्रवीत् ॥ १२.२९३.४ ॥
Gālava sprach zu Nārada, jenem Brahmanen, frei von Verblendung und Mattigkeit, vom Wissen gesättigt, Herr seiner Sinne, nach dem höchsten Gut strebend und sich selbst zügelnd.
12.293.5
यैः कैश्चित्संमतो लोके गुणैश्च पुरुषो नृषु ।
भवत्यनपगान्सर्वांस्तान्गुणाँल्लक्षयामहे ॥ १२.२९३.५ ॥
Durch welche Eigenschaften ein Mensch unter den Menschen der Welt geachtet wird — jene unvergänglichen Eigenschaften erkennen wir.
12.293.6
भवानेवंविधोऽस्माकं संशयं छेत्तुमर्हति ।
अमूढश्चिरमूढानां लोकतत्त्वमजानताम् ॥ १२.२९३.६ ॥
Du bist von dieser Art und vermagst daher, unseren Zweifel zu durchschneiden. Du bist unverblendet, wir aber sind lange verblendet und kennen die Wahrheit der Welt nicht.
12.293.7
ज्ञाने ह्येवं प्रवृत्तिः स्यात्कार्याणामविशेषतः ।
यत्कार्यं न व्यवस्यामस्तद्भवान्वक्तुमर्हति ॥ १२.२९३.७ ॥
Im Wissen liegt in der Tat der Verlauf der Pflichten, ohne Unterschied. Welche Pflicht wir nicht festzustellen vermögen, die zu verkünden bist du würdig.
12.293.8
भगवन्नाश्रमाः सर्वे पृथगाचारदर्शिनः ।
इदं श्रेय इदं श्रेय इति सर्वे प्रबोधिताः ॥ १२.२९३.८ ॥
O Verehrter, alle Lebensstadien zeigen gesonderte Lebensführung. Alle wurden belehrt: »Dies ist das Gute, dies ist das Gute.«
12.293.9
तांस्तु विप्रस्थितानदृष्ट्वा शास्त्रैः शास्त्राभिनन्दिनः ।
स्वशास्त्रैः पिरतुष्टाश्च श्रेयो नोपलभामहे ॥ १२.२९३.९ ॥
Da wir sie abgesondert als Gelehrte sehen, die sich an den Schriften erfreuen, jeder mit seinen eigenen Schriften zufrieden, finden wir das Gute nicht.
12.293.10
शास्त्रं यदि भवेदेकं श्रेयो व्यक्तं भवेत्तदा ।
शास्त्रैश्च बहुभिर्भूयः श्रेयो गुह्यं प्रवेशितम् ॥ १२.२९३.१० ॥
Wenn es nur eine einzige Schrift gäbe, wäre das Gute klar. Doch durch viele Schriften ist das Gute wieder verborgen eingeführt worden.
12.293.11
एतस्मात्कारणाच्छ्रेयो गहनं प्रतिभाति मे ।
ब्रवीतु भगवांस्तन्मे उपसन्नोस्म्यधीहि भो ॥ १२.२९३.११ ॥
Aus diesem Grund erscheint mir das Gute dunkel. Der Verehrte möge es mir sagen; ich bin zu dir gekommen, Herr, belehre mich.
12.293.12
आश्रमास्तात चत्वारो यथा संकल्पिताः पृथक् ।
तान्सर्वाननुपश्य त्वं समाश्रित्यैव गालव ॥ १२.२९३.१२ ॥
Lieber Sohn, betrachte alle vier Lebensstadien, wie sie getrennt bestimmt sind, o Gālava, und stütze dich allein auf sie.
12.293.13
तेषांतेषां तथाहि त्वमाश्रमाणां ततस्ततः ।
नानारूपं गुणोद्देशं पश्य विप्रस्थितं पृथक् ॥ १२.२९३.१३ ॥
Betrachte also die vielfältigen Gestalten jeder dieser Lebensstufen, mit ihren bestimmten Eigenschaften, von den Weisen jeweils gesondert eingerichtet.
12.293.14
न यान्ति चैव ते सम्यगभिप्रेतमसंशयम् ।
अन्येऽपश्यंस्तथा सम्यगाश्रमाणां परां गतिम् ॥ १२.२९३.१४ ॥
Sie erreichen gewiss nicht vollständig das Ziel, das sie beabsichtigen, daran ist kein Zweifel; andere haben das höchste Ziel der Lebensstufen richtig erkannt.
12.293.15
यत्तु निःश्रेयसं सम्यक्तच्चैवासंशयात्मकम् ।
अनुग्रहं च मित्राणाममित्राणां च निग्रहम् ॥ १२.२९३.१५ ॥
Das höchste Gute ist gewiss von sicherer Natur, ohne Zweifel: den Freunden Gunst erweisen und die Feinde bezwingen.
12.293.16
संग्रहं च त्रिवर्गस्य श्रेय आहुर्मनीषिणः ।
निवृत्तिः कर्मणः पापात्सततं पुण्यशीलता ॥ १२.२९३.१६ ॥
Die Weisen sagen, das Sammeln der drei Ziele sei ebenfalls das Gute, ebenso das Abwenden von sündhaftem Handeln und stetige Tugendhaftigkeit.
12.293.17
सद्भिश्च समुदाचारः श्रेय एतदसंशयम् ।
मार्दवं सर्वभूतेषु व्यवहारेषु चार्जवम् ॥ १२.२९३.१७ ॥
Umgang mit den Guten in rechtem Verhalten ist ebenfalls das höchste Gute, ohne Zweifel; Sanftmut gegenüber allen Wesen und Aufrichtigkeit im Verkehr.
12.293.18
वाक्चैव मधुरा प्रोक्ता श्रेय एतदसंशयम् ।
देवताभ्यः पितृभ्यश्च संविभागोऽतिथिष्वपि ॥ १२.२९३.१८ ॥
Süße Rede wird ebenfalls als das Gute erklärt, ohne Zweifel; und das Teilen mit den Göttern, den Ahnen und sogar mit Gästen.
12.293.19
असंत्यागश्च भूत्यानां श्रेय एतदसंशयम् ।
सत्यस्य वचनं श्रेयः सत्यज्ञानं तु दुष्करम् ॥ १२.२९३.१९ ॥
Die Abhängigen nicht zu verlassen ist das Gute, ohne Zweifel. Die Wahrheit zu sprechen ist gut, doch die Erkenntnis der Wahrheit ist schwer.
12.293.20
यद्भूतहितमत्यन्तमेतत्सत्यं ब्रवीम्यहम् ।
अहंकारस्य च त्यागः प्रमादस्य च निग्रहः ॥ १२.२९३.२० ॥
Was den Wesen äußerst zuträglich ist, diese Wahrheit sage ich: das Ablegen des Ichs und das Zügeln der Achtlosigkeit.
12.293.21
संतोषश्चैकचर्या च कूटस्थं श्रेय उच्यते ।
धर्मेण वेदाध्ययनं वेदाङ्गानां तथैव च ॥ १२.२९३.२१ ॥
Zufriedenheit, einsame Übung und das unwandelbare Selbst gelten als das Gute. Das Studium der Veden gemäß dem Dharma und ebenso das der Vedāṅgas.
12.293.22
ज्ञानार्थानां च जिज्ञासा श्रेय एतदसंशयम् ।
शब्दरूपरसस्पर्शान्सह गन्धेन केवलान् ॥ १२.२९३.२२ ॥
Das Forschen nach den Gegenständen der Erkenntnis ist das Gute, ohne Zweifel. Klang, Form, Geschmack, Berührung, zusammen mit dem Geruch — allein…
12.293.23
नात्यर्थमुपसेवेत श्रेयसोर्थी कथंचन ॥ १२.२९३.२३ ॥
Wer das Gute sucht, soll sich keinesfalls übermäßig (den Dingen) hingeben.
12.293.24
नक्तंचर्यां दिवास्वप्नमालस्यं पैशुनं मदम् ।
अतियोगमयोगं च श्रेयसोर्थी परित्यजेत् ॥ १२.२९३.२४ ॥
Nächtliches Umherstreifen, Tagschlaf, Trägheit, Verleumdung, Rausch, Übermaß und Mangel an Verbindung — wer das Gute sucht, soll dies ablegen.
12.293.25
आत्मोत्कर्षं न मार्गेत परेषां परिनिन्दया ।
स्वगुणैरेव मार्गेति विप्रकर्षं पृथग्जनात् ॥ १२.२९३.२५ ॥
Man soll nicht durch Herabsetzung anderer die eigene Erhöhung suchen; man soll sich von den gewöhnlichen Menschen allein durch die eigenen Vorzüge abheben.
12.293.26
निर्गुणास्त्वेव भूयिष्ठमात्मसंभाविता नराः ।
दोषैरन्यान्गुणवतः क्षिपन्त्यात्मगुणक्षयात् ॥ १२.२९३.२६ ॥
Obwohl meist ohne Tugend, schmähen die sich selbst überhöhenden Menschen die Tugendhaften mit Fehlern, aus Verlust der eigenen Vorzüge.
12.293.27
अनूच्यमानास्तु पुनस्ते मन्यन्ते महाजनात् ।
गुणवत्तरमात्मानं स्वेन मानेन दर्पिताः ॥ १२.२९३.२७ ॥
Werden sie aber von den Großen wiederum gelobt, so halten sie sich, von eigener Selbstachtung gestärkt, für noch tugendhafter.
12.293.28
अब्रुवन्कस्यचिन्निन्दामात्मपूजामवर्णयन् ।
विपश्चिद्गुणसंपन्नः प्राप्नोत्येव महद्यशः ॥ १२.२९३.२८ ॥
Der mit Tugenden begabte Weise, der niemanden schmäht und sein eigenes Lob nicht verkündet, erlangt gewiss großen Ruhm.
12.293.29
अब्रुवन्वाऽतिसुरभिर्गन्धः सुमनसां शुचिः ।
तथैवाव्याहरन्भाति विमलो भानुरम्बरे ॥ १२.२९३.२९ ॥
Ohne zu sprechen verbreitet sich der reine, überaus duftende Geruch der Blumen; ebenso leuchtet die makellose Sonne am Himmel, ohne etwas zu verkünden.
12.293.30
एव मादीनि चान्यानि परित्यक्तानि मेधया ।
ज्वलन्ति यशसा लोके यानि न व्याहरन्ति च ॥ १२.२९३.३० ॥
Ebenso leuchten die übrigen, die von der Weisheit verlassen sind und sich nicht selbst verkünden, in der Welt durch ihren Ruhm.
12.293.31
न लोके दीप्यते मूर्खः केवलात्मप्रशंसया ।
अपि चापिहितः श्वभ्रे कृतविद्यः प्रकाशते ॥ १२.२९३.३१ ॥
Der Narr glänzt nicht in der Welt allein durch Selbstlob; auch der Gelehrte, in einer Grube verborgen, leuchtet hervor.
12.293.32
असदुच्चैरपि प्रोक्तः शब्दः समुपशाम्यति ।
दीप्यते त्वेव लोकेषु शनैरपि सुभाषितम् ॥ १२.२९३.३२ ॥
Selbst ein wertloses Wort, laut gesprochen, verklingt; doch ein wohlgesprochener Spruch leuchtet in den Welten, auch wenn er leise gesagt wird.
12.293.33
मूढानामवलिप्तानामसारं भाषितं बहु ।
दर्शयत्यन्तरात्मानमग्निरूपमिवांशुमान् ॥ १२.२९३.३३ ॥
Die vielen wertlosen Reden der Toren und Hochmütigen offenbaren ihr inneres Selbst, wie die strahlende Sonne sich in Feuergestalt zeigt.
12.293.34
एतस्मात्कारणात्प्रज्ञां मृगयन्ते पृथग्विधाम् ।
प्रज्ञालाभो हि भूतानामुत्तमः प्रतिभाति मे ॥ १२.२९३.३४ ॥
Aus diesem Grund suchen die Menschen Weisheit in vielerlei Gestalt; mir scheint, das Erlangen der Weisheit ist für die Wesen das höchste Gut.
12.293.35
नापृष्टः कस्यचिद्ब्रूयान्नाप्यन्यायेन पृच्छतः ।
जानन्नपि च मेधावी जडवत्समुपाविशेत् ॥ १२.२९३.३५ ॥
Man soll niemandem sprechen, der nicht gefragt hat, auch nicht dem, der ungerecht fragt; selbst wenn er es weiß, soll der Weise wie ein Stumpfsinniger dasitzen.
12.293.36
ततो वासं परीक्षेत धर्मनित्येषु साधुषु ।
मनुष्येषु वदान्येषु स्वधर्मनिरतेषु च ॥ १२.२९३.३६ ॥
Dann soll man den Wohnort prüfen: unter den Guten, die stets dem Dharma treu sind, unter den Freigebigen und unter denen, die ihrer eigenen Pflicht hingegeben sind.
12.293.37
चतुर्णां यत्र वर्णानां धर्मव्यतिकरो भवेत् ।
न तत्र वासं कुर्वीत श्रेयोर्थी वै कथंचन ॥ १२.२९३.३७ ॥
Wo unter den vier Ständen Verwirrung der Pflicht (dharma) herrscht, soll der nach dem Guten Strebende sich dort keinesfalls niederlassen.
12.293.38
निरारम्भोऽप्ययमिह यथालब्धोपजीवनः ।
पुण्यं पुण्येषु विमलं पापं पापेषु चाप्नुयात् ॥ १२.२९३.३८ ॥
Auch wer hier kein Werk unternimmt und von dem lebt, was er erhält, empfängt reines Verdienst unter den Verdienstvollen und Sünde unter den Sündern.
12.293.39
अपामग्नेस्तथेन्दोश्च स्पर्शं वेदयते यथा ।
तथा पश्यामहे स्पर्शमुभयोः पुण्यपापयोः ॥ १२.२९३.३९ ॥
So wie man die Berührung von Wasser, Feuer und Mond wahrnimmt, so sehen wir die Berührung sowohl des Verdienstes als auch der Sünde.
12.293.40
अपश्यन्तोऽन्यविषयं भुञ्जते विघसाशिनः ।
भुञ्जानाश्चान्यविषयान्विषयान्विद्धि कर्मणाम् ॥ १२.२९३.४० ॥
Ohne fremdes Gut zu sehen, genießen jene, die die Reste des Opfers essen; wisse, dass jene, die andere Dinge genießen, Gegenstand der Werke sind.
12.293.41
यत्रागमयमानानामसत्कारेण पृच्छताम् ।
प्रब्रूयाद्ब्रह्माणो धर्मं त्यजेत्तं देशमात्मवान् ॥ १२.२९३.४१ ॥
Wo die Brahmanen den dharma mit Geringschätzung gegenüber jenen lehren, die warten und fragen, soll der Selbstbeherrschte dieses Land verlassen.
12.293.42
शिष्योषाध्यायिका वृत्तिर्यत्र स्यात्सुसमाहिता ।
यथावच्छास्त्रसंपन्ना कस्तं देशं परित्यजेत् ॥ १२.२९३.४२ ॥
Wo der Lebensunterhalt von Schüler und Lehrer wohlgeordnet ist und die Schriften gebührend vollzogen werden — wer würde dieses Land verlassen?
12.293.43
आकाशस्था ध्रुवं यत्र दोषं ब्रूयुर्विपश्चिताम् ।
आत्मपूजाभिकामो वै को वसेत्तत्र पण्डितः ॥ १२.२९३.४३ ॥
Wo die im Himmel Weilenden die Fehler der Weisen gewiss verkünden würden, welcher gelehrte Mann, der nach Selbstehre verlangt, würde dort wohnen?
12.293.44
यत्र संलोडिता लुब्धैः प्रायशो धर्मसेतवः ।
प्रदीप्तमिव चेलान्तं कस्तं देशं न संत्यजेत् ॥ १२.२९३.४४ ॥
Wer würde nicht das Land verlassen, in dem die Gierigen die Brücken des Dharma meist durcheinandergebracht haben, wie man den brennenden Rand eines Gewandes fallen lässt?
12.293.45
यत्र धर्ममनाशङ्काश्चरेयुर्वीतमत्सराः ।
भवेत्तत्र वसेच्चैव पुण्यशीलेषु साधुषु ॥ १२.२९३.४५ ॥
Wo die Menschen Dharma ohne Furcht und frei von Neid üben, dort soll man wohnen, unter den tugendhaften, guten Menschen.
12.293.46
धर्ममर्थनिमित्तं च चरेयुर्यत्र मानवाः ।
न ताननुवसेज्जातु ते हि पापकृतो जनाः ॥ १२.२९३.४६ ॥
Wo die Menschen Dharma um des Gewinns willen üben, soll man nie unter ihnen wohnen, denn jene Menschen sind Übeltäter.
12.293.47
कर्मणां यत्र पापेन वर्तन्ते जीवितेप्सवः ।
व्यवधावेत्ततस्तूर्णं ससर्पाच्छरणादिव ॥ १२.२९३.४७ ॥
Wo die Menschen aus Begierde zu leben durch sündige Taten ihr Dasein fristen, soll man schnell von dort fliehen, wie man aus einer Unterkunft mit einer Schlange flieht.
12.293.48
येन खट्वां समारूढः कर्मणाऽनुशयी भवेत् ।
आदितस्तन्न कर्तव्यमिच्छता भवमात्मनः ॥ १२.२९३.४८ ॥
Jene Tat, durch die jemand, auf das Lager gestiegen, zum Bereuenden wird, soll von dem, der das eigene Wohl wünscht, von Anfang an nicht getan werden.
12.293.49
यत्र राजा च राज्ञश्च पुरुषाः प्रत्यनन्तराः ।
कुटुम्बिनामग्रभुजस्त्यजेत्तद्राष्ट्रमात्मवान् ॥ १२.२९३.४९ ॥
Wo der König und die dem König nächsten Männer den Vorrang der Hausväter an sich reißen, soll der Selbstbeherrschte jenes Reich verlassen.
12.293.50
श्रोत्रियास्त्वग्रभोक्तारो धर्मनित्याः सनातनाः ।
याजनाध्यापने युक्ता यत्र तद्राष्ट्रमावसेत् ॥ १२.२९३.५० ॥
Wo die im Veda bewanderten Brahmanen, die den Vorrang genießen, im Dharma beständig, ewig und dem Opfern und Lehren ergeben sind, dort soll man wohnen.
12.293.51
स्वाहास्वधावषट्कारा यत्र सम्यगनुष्ठिताः ।
अजस्रं चैव वर्तन्ते वसेत्तत्राविचारयन् ॥ १२.२९३.५१ ॥
Wo die Ausrufe svāhā, svadhā und vaṣaṭ recht vollzogen werden und unablässig fortbestehen, dort soll man ohne Zögern wohnen.
12.293.52
अशुचीन्यत्र पश्येत ब्राह्मणान्वृत्तिकर्शितान् ।
त्यजेत्तद्राष्ट्रमासन्नमुपसृष्टमिवामिषम् ॥ १२.२९३.५२ ॥
Wo er Brahmanen, abgemagert durch Mangel am Lebensunterhalt, unreinen Tätigkeiten nachgehen sieht, soll er jenes Reich verlassen, wie man Fleisch verlässt, das berührt wurde.
12.293.53
प्रीयमाणा नरा यत्र प्रयच्छेयुरयाचिताः ।
स्वस्थचित्तो वसेत्तत्र कृतकृत्य इवात्मवान् ॥ १२.२९३.५३ ॥
Wo Menschen erfreut ungefragt geben, dort soll der gelassene, selbstbeherrschte Mann wohnen, wie einer, der sein Werk vollendet hat.
12.293.54
दण्डो यत्राविनीतेषु सत्कारश्च कृतात्मसु ।
चरेत्तत्र वसेच्चैव पुण्यशीलेषु साधुषु ॥ १२.२९३.५४ ॥
Wo Strafe die Ungezügelten und Ehre die Selbstbeherrschten trifft, dort soll man umherziehen; und unter den tugendhaften, guten Menschen soll man wohnen.
12.293.55
उपसृष्टेषु दान्तेषु दुराचारेषु साधुषु ।
अविनीतेषु लुब्धेषु सुमहद्दण्डधारणम् ॥ १२.२९३.५५ ॥
Unter den Bedrängten, den Gezügelten, den Übeltätern, den Guten, den Ungezügelten und den Gierigen ist große Strafgewalt auszuüben.
12.293.56
यत्र राजा धर्मनित्यो राज्यं धर्मेण पालयेत् ।
अपास्य कामान्कामेशो वसेत्तत्राविचारयन् ॥ १२.२९३.५६ ॥
Wo der stets im Dharma gefestigte König das Reich nach dem Dharma schützt, dort soll man, die Wünsche abgelegt habend und Herr der Wünsche seiend, ohne Zögern wohnen.
12.293.57
यथाशीला हि राजानः सर्वान्विषयवासिनः ।
श्रेयसा योजयत्याशु श्रेयसि प्रत्युपस्थिते ॥ १२.२९३.५७ ॥
Wie die Könige im Wandel sind, so sind alle Bewohner des Landes; wenn das höchste Gut erscheint, führen sie diese rasch dorthin.
12.293.58
पृच्छतस्ते मया तात श्रेय एतदुदाहृतम् ।
न हि शक्यं प्रधानेन श्रेयः सङ्ख्यातुमात्मनः ॥ १२.२९३.५८ ॥
Lieber Sohn, da du gefragt hast, habe ich dir dieses höchste Gut dargelegt; in der Tat kann das höchste Gut des Selbst nicht einmal vom Urprinzip aufgezählt werden.
12.293.59
एवं प्रवर्तमानस्य वृत्तिं प्राणिहितात्मनः ।
तपसैवेह बहुलं श्रेयो व्यक्तं भविष्यति ॥ १२.२९३.५९ ॥
Für den, der so handelt und auf das Wohl der Wesen bedacht ist, wird hier durch Askese gewiss ein großes Gut offenbar werden.