മഹാഭാരതം · അധ്യായം 12.299
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.299.1
वृत्तिः सकाशाद्वर्णेभ्यस्त्रिभ्यो हीनस्य शोभना ।
प्रीत्योपनीता निर्दिष्टा धर्मिष्ठान्कुरुते सदा ॥ १२.२९९.१ ॥
മൂന്നു വർണങ്ങളിൽ നിന്ന് സ്നേഹത്തോടെ ലഭിച്ച, നിർദേശിക്കപ്പെട്ട ഉപജീവനം താഴ്ന്നവനും ഉചിതമാണ്; അത് എപ്പോഴും അവനെ ധർമ്മനിഷ്ഠനാക്കുന്നു.
12.299.2
वृत्तिश्चेन्नास्ति शूद्रस्य पितृपैतामही ध्रुवा ।
न वृत्तिं परतो मार्गेच्छुश्रूषां तु प्रयोजयेत् ॥ १२.२९९.२ ॥
ശൂദ്രന് പിതൃപരമ്പരയിൽ നിന്ന് ലഭിച്ച സ്ഥിരമായ ഉപജീവനമില്ലെങ്കിൽ, അവൻ മറ്റുള്ളവരിൽ നിന്ന് ഉപജീവനം തേടാതെ സേവനത്തിൽ ഏർപ്പെടണം.
12.299.3
सद्भिस्तु सह संसर्गः शोभते धर्मदर्शिभिः ।
नित्यं सर्वास्ववस्थासु नासद्भिरिति मे मतिः ॥ १२.२९९.३ ॥
ധർമ്മദർശികളായ സജ്ജനങ്ങളോടുള്ള സഹവാസമാണ് ശോഭിക്കുന്നത്; എല്ലാ അവസ്ഥകളിലും എപ്പോഴും, ദുർജനങ്ങളോടല്ല — ഇതാണ് എന്റെ അഭിപ്രായം.
12.299.4
यथोदयगिरौ द्रव्यं सन्निकर्षेण दीप्यते ।
तथा सत्सन्निकर्षेण हीनवर्णोऽपि दीयते ॥ १२.२९९.४ ॥
ഉദയപർവതത്തിലെ വസ്തു അടുത്ത സമ്പർക്കത്താൽ തിളങ്ങുന്നതുപോലെ, സജ്ജനസമ്പർക്കത്താൽ താഴ്ന്ന വർണക്കാരനും പ്രകാശിക്കുന്നു.
12.299.5
यादृशेन हि वर्णेन भाव्यते शुक्लमम्बरम् ।
तादृशं कुरुते रूपमेतदेवमवेहि मे ॥ १२.२९९.५ ॥
ഏത് നിറംകൊണ്ട് വെള്ളവസ്ത്രം ചായം പൂശപ്പെടുന്നുവോ, ആ രൂപം അത് സ്വീകരിക്കുന്നു — ഇത് എന്നിൽനിന്ന് മനസ്സിലാക്കുക.
12.299.6
तस्माद्गुणेषु रज्येथा मा दोषेषु कदाचन ।
अनित्यमिह मर्त्यानां जीवितं हि चलाचलम् ॥ १२.२९९.६ ॥
അതിനാൽ ഗുണങ്ങളിൽ രമിക്കുക; ദോഷങ്ങളിൽ ഒരിക്കലും വേണ്ട. ഇവിടെ മർത്യരുടെ ജീവിതം അനിത്യമാണ്; ചലിക്കുന്നതും അചഞ്ചലവുമാണ്.
12.299.7
सुखे वा यदि वा दुःखे वर्तमानो विचक्षणः ।
यश्चिनोति शुभान्येव स भद्राणीह पश्यति ॥ १२.२९९.७ ॥
സുഖത്തിലോ ദുഃഖത്തിലോ നിലകൊള്ളുന്ന വിവേകി ശുഭകർമ്മങ്ങളെത്തന്നെ സഞ്ചയിക്കുന്നു; അവൻ ഇവിടെ നന്മയെത്തന്നെ കാണുന്നു.
12.299.8
धर्मादपेतं यत्कर्म यद्यपि स्यान्महाफलम् ।
न तत्सेवेत मेधावी न तद्धितमिहोच्यते ॥ १२.२९९.८ ॥
ധർമ്മത്തിൽ നിന്ന് വിട്ടുപോയ കർമ്മം മഹാഫലം നൽകുന്നതായാലും, ബുദ്ധിമാൻ അത് സേവിക്കരുത്; ഇവിടെ അത് ഹിതമെന്ന് പറയപ്പെടുന്നില്ല.
12.299.9
धर्मेण सहितं यत्तु भवेदल्पफलोदयम् ।
तत्कार्यमविशङ्केन कर्मात्यन्तं सुखावहम् ॥ १२.२९९.९ ॥
ധർമ്മത്തോടുകൂടിയ കർമ്മം ചെറിയ ഫലമാണ് നൽകുന്നതെങ്കിലും, അതിനെ സംശയമില്ലാതെ ചെയ്യണം; ആ കർമ്മം അത്യന്തം സുഖം നൽകുന്നു.
12.299.10
यो हृत्वा गोसहस्राणि नृपो दद्यादरक्षिता ।
स शब्दमात्रफलभाग्राजा भवति तस्करः ॥ १२.२९९.१० ॥
ആയിരക്കണക്കിന് പശുക്കളെ അപഹരിച്ച് സംരക്ഷിക്കാതെ ദാനം ചെയ്യുന്ന രാജാവ് പേരിനുമാത്രം ഫലം പങ്കിടുന്നു; ആ രാജാവ് കള്ളനായിത്തീരുന്നു.
12.299.11
स्वयंभूरसृजच्चाग्रे धातारं लोकसत्कृतम् ।
धाताऽसृजत्पुत्रमेकं लोकानां धारणे रतम् ॥ १२.२९९.११ ॥
സ്വയംഭൂ ആദ്യം ലോകങ്ങളാൽ ആദരിക്കപ്പെടുന്ന ധാതാവിനെ സൃഷ്ടിച്ചു; ധാതാവ് ലോകങ്ങളെ താങ്ങുന്നതിൽ രമിക്കുന്ന ഒരു പുത്രനെ സൃഷ്ടിച്ചു.
12.299.12
तमर्चयित्वा वैश्यस्तु कुर्यादत्यर्थमृद्धिमत् ।
रक्षितव्यं तु राजन्यैरुपयोज्यं द्विजातिभिः ॥ १२.२९९.१२ ॥
അവനെ ആരാധിച്ച് വൈശ്യൻ അത്യന്തം സമൃദ്ധി നേടട്ടെ; ക്ഷത്രിയർ അതിനെ സംരക്ഷിക്കണം, ദ്വിജർ അത് ഉപയോഗിക്കണം.
12.299.13
अजिह्नैरशठक्रोधैर्हव्यकव्यप्रयोक्तृभिः ।
शूर्दैर्निर्मार्जनं कार्यमेवं धर्मो न नश्यति ॥ १२.२९९.१३ ॥
നേരായവരും കപടമില്ലാത്ത ക്രോധമുള്ളവരും ഹവ്യ-കവ്യങ്ങൾ നടത്തുന്നവരുമായവർ മുറം കൊണ്ട് (ധാന്യം) ശുദ്ധമാക്കണം; ഇങ്ങനെ ധർമ്മം നശിക്കുന്നില്ല.
12.299.14
अप्रनष्टे ततो धर्मे भवन्ति सुखिताः प्रजाः ।
सुखेन तासां राजेन्द्र मोदन्ते दिवि देवताः ॥ १२.२९९.१४ ॥
ധർമ്മം നശിക്കാത്തപ്പോൾ പ്രജകൾ സുഖിതരാകുന്നു; രാജേന്ദ്രാ, അവരുടെ സുഖത്താൽ ദേവന്മാർ സ്വർഗ്ഗത്തിൽ ആനന്ദിക്കുന്നു.
12.299.15
तस्माद्यो रक्षति नृपः स धर्मेणेति पूज्यते ।
अधीते चापि यो विप्रो वैश्यो यश्चार्जने रतः ॥ १२.२९९.१५ ॥
അതിനാൽ രക്ഷിക്കുന്ന രാജാവ് ധർമ്മത്താൽ പൂജിക്കപ്പെടുന്നു; വേദം പഠിക്കുന്ന ബ്രാഹ്മണനും ധനാർജ്ജനത്തിൽ രമിക്കുന്ന വൈശ്യനും (പൂജ്യരാണ്).
12.299.16
यश्च शुश्रूषते शूद्रः सततं नियतेन्द्रियः ।
अतोऽन्यथा मनुष्येन्द्र स्वधर्मात्परिहीयते ॥ १२.२९९.१६ ॥
ഇന്ദ്രിയങ്ങളെ നിയന്ത്രിച്ച് നിരന്തരം സേവിക്കുന്ന ശൂദ്രനും (പൂജ്യനാണ്); മനുഷ്യേന്ദ്രാ, ഇതിന് വിപരീതമായി നടക്കുന്നവൻ സ്വധർമ്മത്തിൽ നിന്ന് വീഴുന്നു.
12.299.17
प्राणसंतापनिर्दिष्टाः काकिण्योऽपि महाफलाः ।
न्यायेनोपार्जिता दत्ताः किमुतान्याः सहस्रशः ॥ १२.२९९.१७ ॥
ജീവൻ പണിപ്പെട്ട് നേടിയതും, ന്യായമായി സമ്പാദിച്ചതും, ദാനം ചെയ്തതുമായ ചെറിയ നാണയങ്ങൾ പോലും മഹാഫലം നൽകുന്നു; മറ്റുള്ളവ ആയിരം മടങ്ങായി നൽകിയാൽ പിന്നെ പറയണോ?
12.299.18
सत्कृत्य हि द्विजातिभ्यो यो ददाति नराधिपः ।
यादृशं तादृशं नित्यमश्नाति फलमूर्जितम् ॥ १२.२९९.१८ ॥
ബഹുമാനത്തോടെ ദ്വിജന്മാർക്ക് ദാനം ചെയ്യുന്ന രാജാവ്, ഏതുതരം ദാനമോ അതിനനുസരിച്ച്, എപ്പോഴും മഹത്തായ ഫലം അനുഭവിക്കുന്നു.
12.299.19
अभिगम्य तु यद्दत्तं धर्म्यमाहुरभिष्टुतम् ।
याचितेन तु यद्दत्तं तदाहुर्मध्यमं फलम् ॥ १२.२९९.१९ ॥
അടുത്തുചെന്ന് നൽകുന്ന ദാനം ധർമ്യവും പ്രശംസനീയവുമെന്നും, യാചിച്ചപ്പോൾ നൽകുന്നത് മധ്യമഫലമെന്നും പറയുന്നു.
12.299.20
अवज्ञया दीयते यत्तथैवाश्रद्धयाऽपि वा ।
तदाहुरधमं दानं मुनयः सत्यवादिनः ॥ १२.२९९.२० ॥
അവജ്ഞയോടെയോ ശ്രദ്ധയില്ലാതെയോ നൽകുന്ന ദാനത്തെ സത്യവാദികളായ മുനിമാർ അധമദാനമെന്നു പറയുന്നു.
12.299.21
अतिक्रामेन्मज्जमानो विविधेन नरः सदा ।
तथा प्रयत्नं कुर्वीत यथा मुच्येत संशयात् ॥ १२.२९९.२१ ॥
മുങ്ങിപ്പോകുന്ന മനുഷ്യൻ എപ്പോഴും പലവിധ ഉപായങ്ങളാൽ കടന്നുകടക്കാൻ ശ്രമിക്കണം; സംശയത്തിൽനിന്ന് മോചനം ലഭിക്കുംവിധം പ്രയത്നിക്കണം.
12.299.22
दमेन शोभते विप्रः क्षत्रियो विजयेन तु ।
धनेन वैश्यः शृद्रस्तु नित्यं दाक्ष्येण शोभते ॥ १२.२९९.२२ ॥
ബ്രാഹ്മണൻ ദമത്താൽ ശോഭിക്കുന്നു, ക്ഷത്രിയൻ വിജയത്താൽ; വൈശ്യൻ ധനത്താൽ, ശൂദ്രനാകട്ടെ എപ്പോഴും സാമർത്ഥ്യത്താൽ ശോഭിക്കുന്നു.