ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 12.364
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.364.1
समुत्पन्ने विधानेऽस्मिन्वाङ्भाधुर्येण तेऽनघ ।
मित्रत्वमभिसंपन्नः किंचिद्वक्ष्यामि तच्छृणु ॥ १२.३६४.१ ॥
ಪಾಪರಹಿತನೇ, ಈ ವಿಧಾನ ಉದ್ಭವಿಸಿದಾಗ ನಿನ್ನ ಮಧುರ ಮಾತಿನಿಂದ ನಾನು ನಿನ್ನ ಸ್ನೇಹಿತನಾದೆ. ಈಗ ಕೆಲವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ಕೇಳು.
12.364.2
गृहस्थधर्मं विप्रेन्द्र श्रुत्वा धर्मगतं त्वहम् ।
धर्मं परमकं कुर्यां को हि मार्गो भवेद्द्विज ॥ १२.३६४.२ ॥
ವಿಪ್ರಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಗೃಹಸ್ಥ ಧರ್ಮವನ್ನು ಧರ್ಮಸಂಬಂಧಿಯಾಗಿ ಕೇಳಿ, ನಾನು ಪರಮ ಧರ್ಮವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು. ದ್ವಿಜನೇ, ಯಾವ ಮಾರ್ಗವಿರುತ್ತದೆ?
12.364.3
अहमात्मानमास्थाय एक एवात्मनि स्थितम् ।
द्रष्टुमिच्छन्न पश्यामि बद्धः साधारणैर्गुणैः ॥ १२.३६४.३ ॥
ನಾನು ಆತ್ಮವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ, ಆತ್ಮದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವುದನ್ನು ಏಕಾಂಗಿಯಾಗಿ ನೋಡಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ; ಆದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಗುಣಗಳಿಂದ ಬಂಧಿತನಾದ್ದರಿಂದ ಅದನ್ನು ಕಾಣುತ್ತಿಲ್ಲ.
12.364.4
यावदेतदतीतं मे वयः पुत्रफलाश्रितम् ।
तावदिच्छामि पाथेयमादातुं पारलौकिकम् ॥ १२.३६४.४ ॥
ಪುತ್ರಫಲವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದ ನನ್ನ ಈ ವಯಸ್ಸು ಕಳೆಯುವುದಕ್ಕೆ ಮುಂಚೆಯೇ, ಪರಲೋಕಕ್ಕಾಗಿ ಪಾಥೇಯವನ್ನು (ಪ್ರಯಾಣದ ಸಂಬಳ) ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ.
12.364.5
अस्मिन्हि लोकसंभारे परं पारमभीप्सतः ।
उत्पन्ना मे मतिरियं कुतो धर्ममयः प्लवः ॥ १२.३६४.५ ॥
ಈ ಲೋಕಭಾರದಲ್ಲಿ ಪರಮ ದಡವನ್ನು ಬಯಸುವ ನನ್ನಲ್ಲಿ ಈ ಯೋಚನೆ ಉದಯಿಸಿದೆ; ಧರ್ಮಮಯ ತೆಪ್ಪ ಎಲ್ಲಿಂದ ಸಿಗುವುದು?
12.364.6
संयुज्यमानानि निशाम्य लोके ।
निर्यात्यमानानि च सात्विकानि।
दृष्ट्वा तु धर्मध्वजकेतुमालां ।
प्रकीर्यमाणामुपरि प्रजानाम् ॥ १२.३६४.६ ॥
ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಸೇರುತ್ತಿರುವ ಮತ್ತು ತ್ಯಜಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿರುವ ಸಾತ್ತ್ವಿಕ (ಕರ್ಮ)ಗಳನ್ನು ನೋಡಿ, ಪ್ರಜೆಗಳ ಮೇಲೆ ಧರ್ಮಧ್ವಜದ ಮಾಲೆ ಚೆಲ್ಲುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡು...
12.364.7
न मे मनो रज्यति भोगरागै ।
र्दृष्ट्वा गतिं प्रार्थयतः परत्र।
तेनातिथे बुद्धिबलाश्रयेण ।
धर्मेण धर्मे विनियुङ्क्ष्व मां त्वम् ॥ १२.३६४.७ ॥
ಭೋಗರಾಗಗಳಿಂದ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸು ರಂಜಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಪರಲೋಕದ ಗತಿಯನ್ನು ನೋಡಿ ಅದನ್ನು ಬಯಸುವವನಾಗಿ, ಅತಿಥಿಯೇ, ಬುದ್ಧಿಬಲವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ನನ್ನನ್ನು ಧರ್ಮದಿಂದ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ನಿಯೋಜಿಸು.
12.364.8
सोऽतिथिर्वचनं तस्य श्रुत्वा धर्माभिभाषिणः ।
प्रोवाच वचनं श्लक्षणं प्राज्ञो मधुरया गिरा ॥ १२.३६४.८ ॥
ಧರ್ಮವನ್ನು ಮಾತನಾಡುವ ಅವನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ಆ ಅತಿಥಿ, ಪ್ರಾಜ್ಞನಾಗಿ, ಮಧುರ ವಾಣಿಯಿಂದ ಮೃದುವಾದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
12.364.9
अहमप्यत्र मुह्यामि ममाप्येष मनोरथः ।
न च संनिश्चयं चामि बहुद्वारे त्रिविष्टये ॥ १२.३६४.९ ॥
ನಾನೂ ಇಲ್ಲಿ ಮೋಹಗೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ; ನನ್ನ ಬಯಕೆಯೂ ಇದೇ. ಅನೇಕ ದ್ವಾರಗಳ ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ನಾನು ನಿಶ್ಚಯವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ.
12.364.10
केचिन्मोक्षं प्रशंसन्ति केचिद्यज्ञफलं द्विजाः ।
वानप्रस्थाश्रयाः केचिद्गार्हस्थ्यं केचिदाश्रिताः ॥ १२.३६४.१० ॥
ಕೆಲವರು ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ಪ್ರಶಂಸಿಸುತ್ತಾರೆ, ಕೆಲವರು ಯಜ್ಞಫಲವನ್ನು, ಓ ದ್ವಿಜರೇ. ಕೆಲವರು ವಾನಪ್ರಸ್ಥಾಶ್ರಮವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸುತ್ತಾರೆ, ಕೆಲವರು ಗೃಹಸ್ಥ ಜೀವನವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದ್ದಾರೆ.
12.364.11
राजधर्माश्रयाः केचित्केचिदात्मफलाश्रयाः ।
गुरुधर्माश्रयाः केचित्केचिद्वाक्संयमाश्रयाः ॥ १२.३६४.११ ॥
ಕೆಲವರು ರಾಜಧರ್ಮವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸುತ್ತಾರೆ, ಕೆಲವರು ಆತ್ಮಫಲವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವರು ಗುರುಧರ್ಮವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸುತ್ತಾರೆ, ಕೆಲವರು ವಾಕ್ಸಂಯಮವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸುತ್ತಾರೆ.
12.364.12
मातरं पितरं केचिच्छुश्रूषन्तो दिवं गताः ।
अहिंसया परे स्वर्गं सत्येन च तथाऽपरे ॥ १२.३६४.१२ ॥
ಕೆಲವರು ತಾಯಿ-ತಂದೆಯರನ್ನು ಸೇವಿಸಿ ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಹೋಗಿದ್ದಾರೆ. ಇತರರು ಅಹಿಂಸೆಯಿಂದ ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು, ಹಾಗೆಯೇ ಕೆಲವರು ಸತ್ಯದಿಂದ ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.
12.364.13
आहवेऽभिमुखः केचिन्निहतास्त्रिदिवं गताः ।
केचिदुञ्छव्रतैः सिद्धाः स्वर्गमार्गं समाश्रिताः ॥ १२.३६४.१३ ॥
ಕೆಲವರು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಎದುರಿಸಿ ಹತರಾಗಿ ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಹೋದರು; ಕೆಲವರು ಉಂಛವ್ರತದಿಂದ ಸಿದ್ಧರಾಗಿ ಸ್ವರ್ಗಮಾರ್ಗವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದರು.
12.364.14
केचिदध्ययने युक्ता वेदव्रतपराः शुभाः ।
बुद्धिमन्तो गताः स्वर्गं तुष्टात्मानो जितेन्द्रियाः ॥ १२.३६४.१४ ॥
ಕೆಲವರು ವೇದಾಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿ, ವೇದವ್ರತದಲ್ಲಿ ತತ್ಪರರಾಗಿ, ಶುಭರಾಗಿ, ಬುದ್ಧಿವಂತರಾಗಿ, ತೃಪ್ತಮನಸ್ಕರಾಗಿ, ಇಂದ್ರಿಯಜಿತರಾಗಿ ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಹೋದರು.
12.364.15
आर्जवेनापरे युक्ता निहतानार्जवैर्जनैः ।
ऋजवो नाकपृष्ठे वै शुद्धात्मानः प्रतिष्ठिताः ॥ १२.३६४.१५ ॥
ಇತರರು ಆರ್ಜವದಲ್ಲಿ ನಿಂತು, ಕುಟಿಲರಿಂದ ಹತರಾದರು; ಋಜುಗಳು ಶುದ್ಧಾತ್ಮರು ಸ್ವರ್ಗದ ಬೆನ್ನಿನ ಮೇಲೆ ನೆಲೆಗೊಂಡರು.
12.364.16
एवं बहुविधैर्लोकैर्धर्मद्वारैरनावृतैः ।
ममापि मतिराविद्धा मेघलेखेव वायुना ॥ १२.३६४.१६ ॥
ಹೀಗೆ ಬಹುವಿಧ ಲೋಕಗಳ ಮೂಲಕ, ತೆರೆದ ಧರ್ಮದ್ವಾರಗಳ ಮೂಲಕ, ಗಾಳಿಯಿಂದ ಚಲಿಸಿದ ಮೇಘರೇಖೆಯಂತೆ ನನ್ನ ಬುದ್ಧಿಯೂ ಕದಡಿತು.