മഹാഭാരതം · അധ്യായം 12.364
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.364.1
समुत्पन्ने विधानेऽस्मिन्वाङ्भाधुर्येण तेऽनघ ।
मित्रत्वमभिसंपन्नः किंचिद्वक्ष्यामि तच्छृणु ॥ १२.३६४.१ ॥
പാപരഹിതനേ, ഈ വിധി ഉണ്ടായപ്പോൾ നിന്റെ മധുരവാക്കിനാൽ ഞാൻ നിന്റെ സുഹൃത്തായി. ഇനി ഞാൻ ചിലത് പറയാം, കേൾക്കുക.
12.364.2
गृहस्थधर्मं विप्रेन्द्र श्रुत्वा धर्मगतं त्वहम् ।
धर्मं परमकं कुर्यां को हि मार्गो भवेद्द्विज ॥ १२.३६४.२ ॥
വിപ്രശ്രേഷ്ഠാ, ഗൃഹസ്ഥധർമ്മം ധർമ്മസംബന്ധിയായി കേട്ട് ഞാൻ പരമധർമ്മം ചെയ്യണം. ദ്വിജാ, ഏത് മാർഗമായിരിക്കും?
12.364.3
अहमात्मानमास्थाय एक एवात्मनि स्थितम् ।
द्रष्टुमिच्छन्न पश्यामि बद्धः साधारणैर्गुणैः ॥ १२.३६४.३ ॥
ഞാൻ ആത്മാവിനെ ആശ്രയിച്ച്, ആത്മാവിൽ നിലകൊള്ളുന്നത് ഏകനായി കാണാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു; എന്നാൽ സാധാരണ ഗുണങ്ങളാൽ ബദ്ധനായതിനാൽ അത് കാണുന്നില്ല.
12.364.4
यावदेतदतीतं मे वयः पुत्रफलाश्रितम् ।
तावदिच्छामि पाथेयमादातुं पारलौकिकम् ॥ १२.३६४.४ ॥
പുത്രഫലത്തെ ആശ്രയിച്ചിരുന്ന എന്റെ ഈ വയസ്സ് കഴിയുന്നതുവരെ, പരലോകത്തിനായി പാഥേയം (യാത്രാസാധനം) എടുക്കാൻ ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
12.364.5
अस्मिन्हि लोकसंभारे परं पारमभीप्सतः ।
उत्पन्ना मे मतिरियं कुतो धर्ममयः प्लवः ॥ १२.३६४.५ ॥
ഈ ലോകഭാരത്തിൽ പരമതീരം ആഗ്രഹിക്കുന്ന എനിക്ക് ഈ ചിന്ത ഉദിച്ചു; ധർമ്മമയമായ തോണി എവിടെനിന്ന് കിട്ടും?
12.364.6
संयुज्यमानानि निशाम्य लोके ।
निर्यात्यमानानि च सात्विकानि।
दृष्ट्वा तु धर्मध्वजकेतुमालां ।
प्रकीर्यमाणामुपरि प्रजानाम् ॥ १२.३६४.६ ॥
ലോകത്തിൽ ചേർക്കപ്പെടുന്നതും ഉപേക്ഷിക്കപ്പെടുന്നതുമായ സാത്ത്വിക (കർമ്മങ്ങൾ) കണ്ട്, പ്രജകൾക്കുമേൽ ധർമ്മധ്വജമാലകൾ വിതറുന്നത് കണ്ട്...
12.364.7
न मे मनो रज्यति भोगरागै ।
र्दृष्ट्वा गतिं प्रार्थयतः परत्र।
तेनातिथे बुद्धिबलाश्रयेण ।
धर्मेण धर्मे विनियुङ्क्ष्व मां त्वम् ॥ १२.३६४.७ ॥
ഭോഗരാഗങ്ങളാൽ എന്റെ മനസ്സ് രഞ്ജിക്കുന്നില്ല. പരലോകഗതി കണ്ട് അതിനെ ആഗ്രഹിക്കുന്നവനായി, അതിഥേ, ബുദ്ധിബലത്തെ ആശ്രയിച്ച് എന്നെ ധർമ്മത്താൽ ധർമ്മത്തിൽ നിയോഗിക്കുക.
12.364.8
सोऽतिथिर्वचनं तस्य श्रुत्वा धर्माभिभाषिणः ।
प्रोवाच वचनं श्लक्षणं प्राज्ञो मधुरया गिरा ॥ १२.३६४.८ ॥
ധർമ്മം സംസാരിക്കുന്ന അവന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട് ആ അതിഥി, ജ്ഞാനിയായി, മധുരമായ സ്വരത്തിൽ മൃദുവായ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
12.364.9
अहमप्यत्र मुह्यामि ममाप्येष मनोरथः ।
न च संनिश्चयं चामि बहुद्वारे त्रिविष्टये ॥ १२.३६४.९ ॥
ഞാനും ഇവിടെ മോഹിക്കുന്നു; എന്റെ ആഗ്രഹവും ഇതുതന്നെ. അനേകം വാതിലുകളുള്ള സ്വർഗ്ഗത്തിൽ ഞാൻ നിശ്ചയം കണ്ടെത്തുന്നില്ല.
12.364.10
केचिन्मोक्षं प्रशंसन्ति केचिद्यज्ञफलं द्विजाः ।
वानप्रस्थाश्रयाः केचिद्गार्हस्थ्यं केचिदाश्रिताः ॥ १२.३६४.१० ॥
ചിലർ മോക്ഷത്തെ പ്രശംസിക്കുന്നു, ചിലർ യജ്ഞഫലത്തെ, ഹേ ദ്വിജന്മാരേ. ചിലർ വാനപ്രസ്ഥാശ്രമത്തെ ആശ്രയിക്കുന്നു, ചിലർ ഗാർഹസ്ഥ്യത്തെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു.
12.364.11
राजधर्माश्रयाः केचित्केचिदात्मफलाश्रयाः ।
गुरुधर्माश्रयाः केचित्केचिद्वाक्संयमाश्रयाः ॥ १२.३६४.११ ॥
ചിലർ രാജധർമ്മത്തെ ആശ്രയിക്കുന്നു, ചിലർ ആത്മഫലത്തെ ആശ്രയിക്കുന്നു. ചിലർ ഗുരുധർമ്മത്തെ ആശ്രയിക്കുന്നു, ചിലർ വാക്സംയമത്തെ ആശ്രയിക്കുന്നു.
12.364.12
मातरं पितरं केचिच्छुश्रूषन्तो दिवं गताः ।
अहिंसया परे स्वर्गं सत्येन च तथाऽपरे ॥ १२.३६४.१२ ॥
ചിലർ മാതാപിതാക്കളെ ശുശ്രൂഷിച്ച് സ്വർഗ്ഗം പ്രാപിച്ചു. മറ്റുചിലർ അഹിംസയാലും, അതുപോലെ മറ്റുചിലർ സത്യത്താലും സ്വർഗ്ഗം പ്രാപിച്ചു.
12.364.13
आहवेऽभिमुखः केचिन्निहतास्त्रिदिवं गताः ।
केचिदुञ्छव्रतैः सिद्धाः स्वर्गमार्गं समाश्रिताः ॥ १२.३६४.१३ ॥
ചിലർ യുദ്ധത്തിൽ മുഖം കാട്ടി വധിക്കപ്പെട്ട് സ്വർഗത്തിൽ പോയി; ചിലർ ഉഞ്ഛവ്രതത്താൽ സിദ്ധരായി സ്വർഗമാർഗം പ്രാപിച്ചു.
12.364.14
केचिदध्ययने युक्ता वेदव्रतपराः शुभाः ।
बुद्धिमन्तो गताः स्वर्गं तुष्टात्मानो जितेन्द्रियाः ॥ १२.३६४.१४ ॥
ചിലർ വേദാധ്യയനത്തിൽ മുഴുകി, വേദവ്രതത്തിൽ നിരതരായി, ശുഭരും ബുദ്ധിമാന്മാരുമായി, സംതൃപ്തമനസ്കരും ഇന്ദ്രിയജയം നേടിയവരുമായി സ്വർഗത്തിൽ പോയി.
12.364.15
आर्जवेनापरे युक्ता निहतानार्जवैर्जनैः ।
ऋजवो नाकपृष्ठे वै शुद्धात्मानः प्रतिष्ठिताः ॥ १२.३६४.१५ ॥
മറ്റു ചിലർ ആർജവത്തിൽ നിലകൊണ്ടു, വക്രരാൽ വധിക്കപ്പെട്ടു; ഋജുക്കളും ശുദ്ധാത്മാക്കളുമായവർ സ്വർഗപൃഷ്ഠത്തിൽ പ്രതിഷ്ഠിതരായി.
12.364.16
एवं बहुविधैर्लोकैर्धर्मद्वारैरनावृतैः ।
ममापि मतिराविद्धा मेघलेखेव वायुना ॥ १२.३६४.१६ ॥
ഇങ്ങനെ പലവിധ ലോകങ്ങളാലും തുറന്ന ധർമദ്വാരങ്ങളാലും, കാറ്റേറ്റ മേഘരേഖപോലെ എന്റെ ബുദ്ധിയും ഇളകിപ്പോയി.