มหาภารตะ · อัธยายะ 12.365
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.365.1
उपदेशं तु ते विप्र करिष्येऽहं यथाक्रमम् ।
गुरुणा मे यथाख्यातमर्थतत्त्वं तु मे शृणु ॥ १२.३६५.१ ॥
ข้าแต่พราหมณ์ เราจะให้คำสอนแก่ท่านโดยลำดับ จงฟังจากเราถึงความหมายแท้ของเรื่องนี้ ตามที่ครูของเราได้ประกาศไว้
12.365.2
यत्र पूर्वाभिसर्गे वै धर्मचक्रं प्रवर्तितम् ।
नैमिषे गोमतीतीरे तत्र नागह्रदो महान् ॥ १२.३६५.२ ॥
ที่ซึ่งในการสร้างโลกครั้งแรก วงล้อแห่งธรรมได้ถูกหมุนไป ที่นั่นในไนมิษะ ริมฝั่งแม่น้ำโคมตี มีทะเลสาบนาคาใหญ่อยู่
12.365.3
समग्रैस्रिदशैस्तत्र इष्टमासीद्द्विजर्षभ ।
यत्रेन्द्रातिक्रमं चक्रे माधाता राजसत्तमः ॥ १२.३६५.३ ॥
ข้าแต่ผู้เป็นดั่งวัวจ่าฝูงแห่งพราหมณ์ ที่นั่นเหล่าเทพทั้งปวงได้ประกอบยัญพร้อมกัน และที่นั่นพระเจ้าแผ่นดินผู้ประเสริฐที่สุด คือมาธาตฤ ได้ล่วงละเมิดพระอินทร์
12.365.4
कृताधिवासो धर्मात्मा तत्र चक्षुःश्रवा महान् ।
पद्मनाभो महानागः पद्म इत्येव विश्रुतः ॥ १२.३६५.४ ॥
ที่นั่นจักษุศรวัสผู้ยิ่งใหญ่และมีจิตใจประกอบด้วยธรรม ได้พำนักอยู่ นาคใหญ่ปัทมนาภะ ก็เป็นที่รู้จักกันในนามปัทมะ
12.365.5
स वाचा कर्मणा चैव मनसा च द्विजर्षभः ।
प्रसादयति भूतानि त्रिविधे वर्त्मनि स्थितः ॥ १२.३६५.५ ॥
พราหมณ์ผู้ประเสริฐนั้น ตั้งอยู่บนทางสามประการ คือทางวาจา การกระทำ และใจ ย่อมทำให้สรรพสัตว์เลื่อมใส
12.365.6
साम्ना भेदेन दानेन दणडेनेति चतुर्विधम् ।
पिपमस्थं समस्थं च चक्षुर्ध्यानेन रक्षति ॥ १२.३६५.६ ॥
การประนีประนอม การแตกความสามัคคี การให้ และการลงโทษ นี่คือวิธีการสี่ประการ ผู้ที่ยืนอยู่บนพื้นดินและบนที่ราบ พระองค์ย่อมคุ้มครองด้วยการเพ่งพินิจ ดุจดวงตาของพระองค์
12.365.7
तमतिक्रम्य विधिना प्रष्टुमर्हसि काङ्क्षित्तम् ।
स ते परमकं धर्मं न मिथ्या दर्शयिष्यरति ॥ १२.३६५.७ ॥
ท่านควรเข้าไปหาพระองค์โดยลำดับแบบแผน แล้วถามสิ่งที่ท่านปรารถนา พระองค์จะทรงแสดงธรรมอันสูงสุดแก่ท่านโดยไม่มีความเท็จ
12.365.8
स हि सर्वातिथिर्नाणो बुद्धिशास्त्रविशारदः ।
गुणैरनुपमैर्युक्तः समस्तैराभिकामिकैः ॥ १२.३६५.८ ॥
พระองค์เป็นแขกของทุกคน เป็นฤๅษีผู้เชี่ยวชาญด้านปัญญาและคัมภีร์ ประกอบด้วยคุณความดีอันหาที่เปรียบมิได้และที่พึงปรารถนาทั้งสิ้น
12.365.9
प्रकृत्या नित्यसलिलो नित्यमध्ययने रतः ।
तपोदमाभ्यां संयुक्तो वृत्तेनानवरेण च ॥ १२.३६५.९ ॥
โดยธรรมชาติพระองค์บริสุทธิ์อยู่เสมอ ยินดีในการศึกษาเป็นนิตย์ ประกอบด้วยตบะและการข่มใจ และด้วยความประพฤติที่ไม่มีที่ต่ำกว่า
12.365.10
यज्वा दानपतिः क्षान्तो वृत्ते च परमे स्थितः ।
सत्यवागनसूयुश्च शीलवान्नियतेन्द्रियः ॥ १२.३६५.१० ॥
พระองค์เป็นผู้ประกอบยัญ เป็นเจ้าแห่งการให้ทาน มีความอดทน ตั้งมั่นในความประพฤติอันสูงสุด มีวาจาสัตย์ ไม่ริษยา มีศีลดี และข่มอินทรีย์ไว้ได้
12.365.11
शेषान्नभोक्ता वचनानुकूलो ।
हितार्जवोत्कृष्टकृताकृतज्ञः।
अवैरकृद्भूतहिते नियुक्तो ।
गङ्गाह्रदाम्भोभिजनोपपन्नः ॥ १२.३६५.११ ॥
พระองค์เสวยแต่อาหารที่เหลือ เป็นผู้คล้อยตามถ้อยคำ เลิศในความเกื้อกูลและความซื่อตรง รู้คุณและรู้สิ่งที่ได้ทำและยังมิได้ทำ ไม่ก่อความเป็นศัตรู ตั้งอยู่ในประโยชน์ของสรรพสัตว์ เกิดในตระกูลแห่งน้ำในสระของแม่น้ำคงคา