มหาภารตะ · อัธยายะ 12.370
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.370.1
अथ ब्राह्मणरूपेण कं तं समनुपश्यसि ।
मानुषं केवलं विप्रं देवं वाऽथ शुचिस्मिते ॥ १२.३७०.१ ॥
ดังนั้น ในรูปพราหมณ์นั้น เจ้าเห็นผู้ใดกันแน่ เป็นเพียงพราหมณ์ผู้เป็นมนุษย์ หรือเป็นเทพ โอ้ ผู้มีรอยยิ้มอันบริสุทธิ์
12.370.2
को हि मां मानुषः शक्तो द्रष्टुकामो यशस्विनि ।
संदर्शनरुचिर्वाक्यमाज्ञापूर्वं वदिष्यति ॥ १२.३७०.२ ॥
โอ้ ผู้มีชื่อเสียงเอ๋ย มนุษย์ผู้ใดเล่าที่ปรารถนาจะพบข้า และกระหายการเข้าเฝ้า จะกล่าวถ้อยคำเช่นนี้ด้วยอำนาจสั่งการได้
12.370.3
सुरासुरगणानां च देवर्षीनां च भामिनि ।
ननु नागा महावीर्याः सौरभेयास्तरस्विनः ॥ १२.३७०.३ ॥
โอ้ สตรีผู้งดงาม ในหมู่เทพและอสูร และในหมู่เทพฤๅษี งูทั้งหลายผู้มีพลังยิ่งใหญ่ เป็นทายาทของสุรภี และว่องไวนั้นแน่นอนทีเดียว
12.370.4
वन्दनीयाश्च वरदा वयमप्यनुयायिनः ।
मनुष्याणां विशेषेण नावेक्ष्या इति मे मतिः ॥ १२.३७०.४ ॥
พวกเราเองก็ควรได้รับการเคารพ เป็นผู้ประทานพร และเป็นผู้ติดตาม โดยเฉพาะในหมู่มนุษย์ พวกเราไม่ควรถูกมองข้าม นี่คือความเห็นของข้า
12.370.5
आर्जवेन विजानामि नासौ देवोऽनिलाशन ।
एकं तस्मिन्विजानामि भक्तिमानतिरोपण ॥ १२.३७०.५ ॥
ด้วยความซื่อตรง ข้ารู้ว่าเขาไม่ใช่เทพ โอ้ ผู้กินลม ข้ารู้สิ่งหนึ่งในตัวเขา คือเขามีความภักดี โอ้ ผู้ปราศจากความโกรธ
12.370.6
स हि कार्यान्तराकाङ्क्षी जलेप्सुः स्तोकको यथा ।
वर्षं वर्षप्रियः पक्षी दर्शनं तव काङ्क्षते ॥ १२.३७०.६ ॥
เขาย่อมปรารถนาจุดหมายอื่น เหมือนนกน้อยที่แสวงหาน้ำ เหมือนนกที่รักฝน เขาใคร่จะได้เห็นเจ้า
12.370.7
हित्वा त्वद्दर्शनं किंचिद्विघ्नं न प्रतिपालयेत् ।
तुल्योप्यभिजने जातो न कश्चित्पर्युपासते ॥ १२.३७०.७ ॥
เมื่อละทิ้งการได้เห็นเจ้าไปแล้ว ไม่ควรรอคอยอุปสรรคใด แม้ผู้ที่เกิดในตระกูลเดียวกัน ก็ไม่มีใครปรนนิบัติ
12.370.8
तद्रोषं सहजं त्यक्त्वा त्वमेनं द्रष्टुमर्हसि ।
आशाच्छेदेन तस्याद्य नात्मानं दरधुमर्हसि ॥ १२.३७०.८ ॥
เพราะฉะนั้น เมื่อละความโกรธที่มีมาแต่กำเนิดแล้ว เจ้าควรเข้าพบเขา วันนี้ โดยตัดความหวังของเขาเสีย เจ้าไม่ควรกักตนไว้
12.370.9
आशया ह्यभिपन्नानामकृत्वाऽश्रुप्रमार्जनम् ।
राजा वा राजपुत्रो वा भ्रूणहत्यैव युज्यते ॥ १२.३७०.९ ॥
สำหรับผู้ที่ถูกความหวังครอบงำ หากไม่เช็ดน้ำตาให้ แม้จะเป็นพระราชาหรือพระราชโอรส ก็เทียบได้กับการฆ่าทารกในครรภ์เท่านั้น
12.370.10
मौने ज्ञानफलावाप्तिर्दानेन च यशो महत् ।
वाग्मित्वं सत्यवाक्येन परत्र च महीयते ॥ १२.३७०.१० ॥
ด้วยความเงียบ ย่อมได้ผลแห่งความรู้ ด้วยการให้ทาน ได้ความรุ่งเรืองอันยิ่งใหญ่ ด้วยวาจาสัตย์ ได้ความเฉลียวฉลาดในการพูด และในโลกหน้าก็ได้รับการยกย่องด้วย
12.370.11
भूप्रदानेन च गतिं लभत्याश्रमसंमिताम् ।
न्याय्यस्यार्धस्य संप्राप्तिं कृत्वा फलमुपाश्रुते ॥ १२.३७०.११ ॥
ด้วยการให้ที่ดิน ได้สถานะที่เหมาะกับอาศรม เมื่อได้ส่วนครึ่งที่ชอบธรรมแล้ว ก็ได้รับผลแห่งการนั้น
12.370.12
अभिप्रेतामसंश्लिष्टां कृत्वा चात्महितां क्रियाम् ।
न याति निरयं कश्चिदिति धर्मविदो विदुः ॥ १२.३७०.१२ ॥
ผู้ที่กระทำการอันเป็นที่ปรารถนา ไม่ปนเปื้อน และเป็นประโยชน์แก่ตนแล้ว ย่อมไม่ตกนรกเลย ดังที่ผู้รู้ธรรมได้กล่าวไว้
12.370.13
अभिमानैर्न मानो मे जातिदोषेण वै महान् ।
रोषः संकल्पजः साध्वि दग्धो वागग्निना त्वया ॥ १२.३७०.१३ ॥
เกียรติของข้ามิได้ยิ่งใหญ่เพราะความทะนงตน และเพราะโทษแห่งกำเนิดก็ไม่ใหญ่หลวง โอ้ ผู้มีคุณธรรม ความโกรธที่เกิดจากความตั้งใจนั้น ถูกไฟแห่งถ้อยคำของเจ้าเผาไหม้แล้ว
12.370.14
न च रोषादहं साध्वि पश्येयमधिकं तमः ।
तस्य वक्तव्यतां याति विशेषेण भुजङ्गमाः ॥ १२.३७०.१४ ॥
โอ้ ผู้มีคุณธรรม และด้วยความโกรธ ข้าจะไม่เห็นความมืดมิดที่ยิ่งกว่า โอ้ งูทั้งหลาย การกล่าวถึงความโกรธนั้นจะเกิดขึ้นเป็นพิเศษ
12.370.15
रोषस्य हि वशं गत्वा दशग्नीवः प्रतापवान् ।
तथा शक्रप्रतिस्पर्धी हतो रामेण संयुगे ॥ १२.३७०.१५ ॥
เพราะตกอยู่ใต้อำนาจของความโกรธ ทศคีวีผู้ทรงอานุภาพ ผู้เป็นคู่แข่งของพระอินทร์ ก็ถูกพระรามสังหารในการรบฉันใด
12.370.16
अन्तःपुरगतं वत्सं श्रुत्वा रामेण निर्हृतम् ।
धर्मणारोषसंविग्नाः कार्तवीर्यसुता हताः ॥ १२.३७०.१६ ॥
เมื่อได้ยินว่าลูกน้อยผู้เข้าไปในห้องในถูกพระรามพาตัวไป บรรดาโอรสของกรตวีรยะซึ่งถูกความโกรธกระทบกระเทือน ก็ถูกสังหารเพราะธรรม ฉันนั้น
12.370.17
जामदग्न्येन रामेण सहस्रनयनोपमः ।
संयुगे निहतो रोषात्कार्तवीर्यो महाबलः ॥ १२.३७०.१७ ॥
กรตวีรยะผู้มีกำลังมหาศาล เปรียบดั่งพระผู้มีตาพันดวง ถูกพระรามบุตรของชมทัคนีสังหารในการรบด้วยความโกรธ
12.370.18
तदेष तपसां शत्रुः श्रेयसां विनिपातकः ।
निगृहीतो मया रोषः श्रुत्वैवं वचनं तव ॥ १२.३७०.१८ ॥
เพราะฉะนั้น ความโกรธนี้เป็นศัตรูของการบำเพ็ญตบะ และเป็นผู้ทำลายสิ่งอันประเสริฐ ข้าได้ระงับความโกรธนั้นแล้ว เมื่อได้ฟังถ้อยคำของเจ้าเช่นนี้
12.370.19
आत्मानं च विशेषेण प्रशंसाम्यनपायिनि ।
यस्य मे त्वं विशालाक्षि भार्या गुणसमन्विता ॥ १२.३७०.१९ ॥
โอ้ ผู้ไม่เสื่อมสลาย โอ้ ผู้มีนัยน์ตากว้าง ข้าขอสรรเสริญตนเองเป็นพิเศษ ที่เจ้า ผู้ประกอบด้วยคุณธรรม เป็นภริยาของข้า
12.370.20
एष तत्रैव गच्छामि यत्र तिष्ठत्यसौ द्विजः ।
सर्वथा चोक्तवान्वाक्यं स कृतार्थः प्रयास्यति ॥ १२.३७०.२० ॥
ข้าจะไปยังที่ที่พราหมณ์ผู้เกิดสองครั้งผู้นั้นพำนักอยู่ตรงนั้นเลย เมื่อได้กล่าวถ้อยคำของเขาทุกประการแล้ว เขาจะจากไปอย่างสมปรารถนา