ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 12.373

12.373.1

नैष देवोऽनिलसखो नासुरो न च यन्नगः ।
उञ्छवृत्तिव्रते सिद्धो मुनिरेष दिवं गतः ॥ १२.३७३.१ ॥

ਇਹ ਨਾ ਦੇਵਤਾ ਹੈ, ਨਾ ਵਾਯੂ ਦਾ ਮਿੱਤਰ, ਨਾ ਅਸੁਰ, ਨਾ ਨਾਗ। ਉੰਛਵ੍ਰਿੱਤੀ ਵਰਤ ਵਿੱਚ ਸਿੱਧ ਹੋਇਆ ਇਹ ਮੁਨੀ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਗਿਆ।

एष मूलफलाहारः शीर्णपर्णाशनस्तथा ।
अब्भक्षो वायुभक्षश्च आसीद्विप्रः समाहितः ॥ १२.३७३.२ ॥

ਇਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜੜ੍ਹਾਂ ਤੇ ਫਲ ਖਾਣ ਵਾਲਾ, ਸੁੱਕੇ ਪੱਤੇ ਖਾਣ ਵਾਲਾ, ਪਾਣੀ ਤੇ ਹਵਾ ਉੱਤੇ ਜੀਣ ਵਾਲਾ, ਅਤੇ ਇਕਾਗਰ ਚਿੱਤ ਸੀ।

भवश्चानेन विप्रेण संहिताभिरभिष्टुतः ।
स्वर्गद्वारे कृतोद्योगो येनासौ त्रिविदं गतः ॥ १२.३७३.३ ॥

ਇਸ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਸੰਹਿਤਾਵਾਂ ਦੇ ਮੰਤਰਾਂ ਨਾਲ ਭਵ ਦੀ ਉਸਤਤ ਕੀਤੀ; ਸਵਰਗ-ਦੁਆਰ ਉੱਤੇ ਯਤਨ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਤ੍ਰਿਵਿਦ੍ਯਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ।

असंगतिरनाकाङ्क्षी नित्यमुञ्छशिलाशनः ।
सर्वभूतहिते युक्त एष विप्रो भुजंगमाः ॥ १२.३७३.४ ॥

ਅਸੰਗ, ਇੱਛਾ-ਰਹਿਤ, ਸਦਾ ਉੰਛਸ਼ਿਲਾ ਖਾਣ ਵਾਲਾ, ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਹਿਤ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਇਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੈ, ਹੇ ਸਰਪੋ।

न हि देवा न गन्धर्वा नासुरा न च पन्नगाः ।
प्रभवन्तीह भूतानां प्राप्तानामुत्तमां गतिम् ॥ १२.३७३.५ ॥

ਦੇਵਤੇ, ਗੰਧਰਵ, ਅਸੁਰ ਅਤੇ ਨਾਗ ਵੀ ਉੱਤਮ ਗਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਜੀਵਾਂ ਉੱਤੇ ਇੱਥੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਹੀਂ ਪਾ ਸਕਦੇ।

एतदेवंविधं दृष्टमाश्चर्यं तत्र मे द्विज ।
संसिद्धो मानुषः कामं योसौ सिद्धगतिं गतः।
सूर्येण सहितो ब्रह्मन्पृथिवीं परिवर्तते ॥ १२.३७३.६ ॥

ਹੇ ਦ੍ਵਿਜ, ਉੱਥੇ ਮੈਂ ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਅਚੰਭਾ ਵੇਖਿਆ: ਇਹ ਮਨੁੱਖ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਿੱਧ ਹੋ ਕੇ ਸਿੱਧ-ਗਤੀ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚਿਆ; ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਉਹ ਸੂਰਜ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਦੀ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।