মহাভারত · অধ্যায় 12.42
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.42.1
अभिषिक्तो महाप्राज्ञो राज्यं प्राप्य युधिष्ठिरः ।
दाशार्हं पुण्डरीकाक्षमुवाच प्राञ्जलिः शुचिः ॥ १२.४२.१ ॥
অভিষিক্ত মহাপ্রাজ্ঞ যুধিষ্ঠির রাজ্য লাভ করে, শুচি হয়ে, করজোড়ে পুণ্ডরীকাক্ষ দাশার্হকে বললেন।
12.42.2
तव कृष्ण प्रसादेन नयेन न बलेन च ।
बुद्ध्या च यदुशार्दूल तथा विक्रमणेन च ॥ १२.४२.२ ॥
হে কৃষ্ণ, তোমার অনুগ্রহে, নীতিতে নয়, বলে নয়, বুদ্ধিতে, হে যদুশার্দূল, এবং পরাক্রমেও (এই রাজ্য লাভ হয়েছে)।
12.42.3
पुनः प्राप्तमिदं राज्यं पितृपैतामहं मया ।
नमस्ते पुण्डरीकाक्ष पुनः पुनररिंदम ॥ १२.४२.३ ॥
আমার পিতৃ-পিতামহের এই রাজ্য আমি পুনরায় লাভ করেছি। হে পুণ্ডরীকাক্ষ, তোমাকে প্রণাম, বারবার প্রণাম, হে অরিন্দম।
12.42.4
त्वामेकमाहुः पुरुषं त्वामाहुः सात्वतां पतिम् ।
नामभिस्त्वां बहुविधैः स्तुवन्ति प्रयता द्विजाः ॥ १२.४२.४ ॥
তোমাকে একমাত্র পুরুষ বলা হয়, সাত্বতদের পতি বলা হয়। সংযমী দ্বিজগণ বহুবিধ নামে তোমার স্তব করেন।
12.42.5
विश्वकर्मन्नमस्तेऽस्तु विश्वात्मन्विश्वसंभव ।
विष्णो जिष्णो हरे कृष्ण वैकुण्ठ पुरुषोत्तम ॥ १२.४२.५ ॥
হে বিশ্বকর্মা, তোমাকে প্রণাম। হে বিশ্বাত্মা, হে বিশ্বসম্ভব, হে বিষ্ণু, হে জিষ্ণু, হে হরি, হে কৃষ্ণ, হে বৈকুণ্ঠ, হে পুরুষোত্তম।
12.42.6
अदित्याः सप्तधा त्वं तु पुराणो गर्भतां गतः ।
पृश्निगर्भस्त्वमेवैकस्त्रियुगं त्वां वदन्त्यपि ॥ १२.४२.६ ॥
অদিতির সপ্তরূপের মধ্যে তুমিই পুরাতন, গর্ভভাব লাভ করেছ। পৃশ্নিগর্ভও তুমিই একমাত্র, ত্রিযুগ বলেও তোমাকে বলা হয়।
12.42.7
शुचिश्रवा हृषीकेशो घृतार्चिर्हंस उच्यते ।
त्रिचक्षुः शंभुरेकस्त्वं विभुर्दामोदरोऽपि च ॥ १२.४२.७ ॥
শুচিশ্রবা, হৃষীকেশ, ঘৃতার্চি, হংস বলে তুমি অভিহিত হও। ত্রিচক্ষু, শম্ভু, একমাত্র তুমিই বিভু; তুমি দামোদরও।
12.42.8
वराहोऽग्निर्बृहद्भानुर्वृषभस्तार्क्ष्यलक्षणः ।
अनीकसाहः पुरुषः शिपिविष्ट उरुक्रमः ॥ १२.४२.८ ॥
বরাহ, অগ্নি, বৃহদ্ভানু, বৃষভ, তার্ক্ষ্যলক্ষণ তুমি। সেনাজয়ী, পুরুষ, শিপিবিষ্ট, উরুক্রম তুমি।
12.42.9
वरिष्ठ उग्रसेनानीः सत्यो वाजसनिर्गुहः ।
अच्युतश्च्यावनोऽरीणां संस्कृतो विकृतिर्वृषः ॥ १२.४२.९ ॥
বরিষ্ঠ, উগ্রসেনানী, সত্য, বাজসনি, গুহ তুমি। অচ্যুত, শত্রুদের কম্পনকারী, সংস্কৃত, বিকৃতি, বৃষ তুমি।
12.42.10
कृष्णधर्मस्त्वमेवादिर्वृषदर्भो वृषाकपिः ।
सिन्धुर्विधूर्मिस्त्रिककुप् त्रिधामा त्रिवृदच्युतः ॥ १२.४२.१० ॥
কৃষ্ণধর্ম তুমিই আদি; বৃষদর্ভ, বৃষাকপি তুমি। সিন্ধু, বিধূর্মি, ত্রিককুপ, ত্রিধামা, ত্রিবৃৎ, অচ্যুত তুমি।
12.42.11
सम्राड् विराट् स्वराट् चैव स्वराड्भूतमयो भवः ।
विभूर्भूरतिभूः कृष्णः कृष्णवर्त्मा त्वमेव च ॥ १२.४२.११ ॥
সম্রাট, বিরাট, স্বরাট তুমিই, স্বরাট; ভূতময়, ভব তুমি। বিভু, ভূ, অতিভূ, কৃষ্ণ, কৃষ্ণবর্ত্মা তুমিই।
12.42.12
स्विष्टकृद्भिषजावर्तः कपिलस्त्वं च वामनः ।
यज्ञो ध्रुवः पतङ्गश्च जयत्सेनस्त्वमुच्यसे ॥ १२.४२.१२ ॥
স্বিষ্টকৃৎ, ভিষজ, আবর্ত, কপিল তুমি, আর বামনও তুমি। যজ্ঞ, ধ্রুব, পতঙ্গ তুমি; জয়ৎসেন বলেও তুমি কথিত।
12.42.13
शिखण्डी नहुषो बभ्रुर्दिविस्पृक् त्वं पुनर्वसुः ।
सुबभ्रू रुक्मयज्ञश्च सुषेणो दुन्दुभिस्तथा ॥ १२.४२.१३ ॥
শিখণ্ডী, নহুষ, বভ্রু, দিবিস্পৃক্ তুমি; পুনর্বসু তুমি; সুবভ্রু, রুক্মযজ্ঞ, সুষেণ এবং দুন্দুভিও।
12.42.14
गभस्तिनेमिः श्रीपझः पुष्करः शुष्मधारणः ।
ऋभुर्विभुः सर्वसूक्ष्मस्त्व धरित्री च पठ्यसे ॥ १२.४२.१४ ॥
গভস্তিনেমি, শ্রীপক্ষ, পুষ্কর, শুষ্মধারণ; ঋভু, বিভু, সর্বসূক্ষ্ম তুমি; ধরিত্রীও তুমি বলে পঠিত হও।
12.42.15
अम्भोनिधिस्त्वं ब्रह्मा त्वं पवित्रं धाम धामवित् ।
हिरण्यगर्भः पुरुषः स्वधा स्वाहा च केशवः ॥ १२.४२.१५ ॥
তুমি সমুদ্রের আধার, তুমি ব্রহ্মা; তুমি পবিত্র ধাম, ধামের জ্ঞাতাও তুমি; হিরণ্যগর্ভ, পুরুষ, স্বধা, স্বাহা এবং কেশবও তুমি।
12.42.16
योनिस्त्वमस्य प्रलयश्च कृष्ण ।
त्वमेवेदं सृजसि विश्वमग्रे।
विश्वं चेदं त्वद्वशे विश्वयोने ।
नमोस्तु ते शार्ङ्गचक्रासिपाणे ॥ १२.४२.१६ ॥
হে কৃষ্ণ, তুমিই এর উৎস এবং প্রলয়ও; আদিতে তুমিই এই বিশ্ব সৃষ্টি কর। বিশ্ব ও এই সবই তোমার বশে, হে বিশ্বযোনি। শার্ঙ্গ, চক্র ও অসি ধারণকারী, তোমাকে নমস্কার।
12.42.17
एवं स्तुतो धर्मराजेन कृष्णः ।
सभामध्ये प्रीतिमान्पुष्कराक्षः।
तमभ्यनन्दद्भारतं पुष्कलाभि ।
र्वाग्भिर्ज्येष्ठं पाण्डवं यादवाग्र्यः ॥ १२.४२.१७ ॥
ধর্মরাজ কর্তৃক এভাবে স্তুত হয়ে পদ্মলোচন কৃষ্ণ সভার মধ্যে প্রীত হলেন। যাদবশ্রেষ্ঠ তিনি জ্যেষ্ঠ পাণ্ডব, ভারত যুধিষ্ঠিরকে বহু সুন্দর বাক্যে অভিনন্দিত করলেন।
12.42.18
एतन्नामशतं विष्णोर्धर्मराजेन कीर्तितम् ।
यः पठेच्छृणुयाद्वापि सर्वपापैः प्रमुच्यते ॥ १२.४२.१८ ॥
বিষ্ণুর এই শত নাম ধর্মরাজ কীর্তন করেছিলেন। যে এটি পাঠ করে বা শোনে, সে সর্বপাপ থেকে মুক্ত হয়।