マハーバーラタ · 章 13.107

13.107.1

उक्तं ते गोप्रदानं वै नाचिकेतमृषिं प्रति ।
माहात्म्यमपि चैवोक्तमुद्देशेन गवां प्रभो ॥ १३.१०७.१ ॥

主よ、あなたは聖者ナーチケータに対する牛の布施について語られ、牛の偉大さも簡潔に説かれました。

नृगेण च महद्दुःखमनुभूतं महात्मना ।
एकापराधादज्ञानात्पितामह महामते ॥ १३.१०७.२ ॥

祖父よ、大いなる智者よ、偉大な魂のナルガは、無知から犯した一つの過ちのために大きな苦しみを受けました。

द्वारवत्यां यथा चासौ निविशन्त्यां समुद्धृतः ।
मोक्षहेतुरभूत्कृष्णस्तदप्यवधृतं मया ॥ १३.१०७.३ ॥

ドヴァーラカーに入る時に彼がどのように救い上げられたか、そしてクリシュナが彼の解脱の原因となったことを、私も確かに知っています。

किं त्वस्ति मम संदेहो गवां लोकं प्रति प्रभो ।
तत्त्वतः श्रोतुमिच्छामि गोदा यत्र वसन्त्युत ॥ १३.१०७.४ ॥

しかし主よ、牛の世界について私には疑問があります。牛を布施した者がどこに住むのか、真実として聞きたいのです。

अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
यथाऽपृच्छत्पद्मयोनिमेतदेव शतक्रतुः ॥ १३.१०७.५ ॥

ここでも人々はこの古い物語を語ります。百祭のインドラが蓮から生まれたブラフマーに、まさにこの問いを尋ねたように。

स्वर्लोकवासिनां लक्ष्मीमभिभूय स्वयाऽर्चिषा ।
गोलोकवासिनः पश्ये वदतां संशयोऽत्र मे ॥ १३.१०७.६ ॥

牛の世界の住人が、自らの輝きによって天界の住人の栄光を凌駕しているのが見えます。ここで語る者たちの間で、私には疑念があります。

कीदृशा भगवँल्लोका गवां तद्बूहि मेऽनघ ।
यानावसन्ति दातार एतदिच्छामि वेदितुम् ॥ १३.१०७.७ ॥

尊き方よ、罪なき方よ、施与者たちが住むという牛の世界がどのようなものか、私に語ってください。知りたいのです。

कीदृशाः किंफलाः किंस्वित्परमस्तत्र को गुणः ।
कथं च पुरुषास्तत्र गच्छन्ति विगतज्वराः ॥ १३.१०७.८ ॥

それらはどのようなものか、その果報は何か、そこでの最高の徳は何か、そして人々はどのように苦しみなく赴くのか。

कियत्कालं प्रदानस्य दाता च फलमश्नुते ।
कथं बहुविधं दानं स्यादल्पमपि वा कथम् ॥ १३.१०७.९ ॥

施与者は布施の果報をどれほどの期間受けるのか。多様な布施はどのようなものか、わずかな布施でさえどのようなものか。

बह्वीनां कीदृशं दानमल्पानां वाऽपि दीदृशम् ।
अदत्त्वा गोप्रदाः सन्ति केन वा तच्च शंस मे ॥ १३.१०७.१० ॥

多くの人の布施はどのようなものか、あるいは少数の人の布施もどうか。与えることなく牛を施す者は誰か、あるいはどのような方法によるのか。それを私に告げてください。

कथं वा बहुदाता स्यादल्पदात्रा समः प्रभो ।
अल्पप्रदाता बहुदः कथं स्वित्स्यादिहेश्वर ॥ १३.१०७.११ ॥

主よ、多く施す者がどうして少なく施す者と等しくなりえましょうか。少なく施す者がどうして多くの果報を与える者となりえましょうか、主よ。

कीदृशी दक्षिणा चैव गोप्रदाने विशिष्यते ।
एतत्तथ्येन भगवन्मम शंसितुमर्हसि ॥ १३.१०७.१२ ॥

牛の布施を特徴づける布施料（ダクシナー）はどのようなものか。尊き方よ、それを真実のままに私に告げるべきです。