ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 13.113
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.113.1
एवमुक्त्वा ततो भीष्मः पुनर्धर्मसुतं नृपम् ।
जनमेजयभूपाल उवाचेदं सहेतुकम् ॥ १३.११३.१ ॥
ଏହିପରି କହି ତା'ପରେ ଭୀଷ୍ମ ପୁନର୍ବାର ଧର୍ମପୁତ୍ର ରାଜାଙ୍କୁ କହିଲେ। ରାଜା ଜନମେଜୟ ଏହା କାରଣ ସହିତ କହିଲେ।
13.113.2
एतस्मिन्नेव काले तु वसिष्ठमृषिसत्तमम् ।
इक्ष्वाकुवंशजो राजा सौदासो वदतां वरः ॥ १३.११३.२ ॥
ସେହି ସମୟରେ ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶରେ ଜନ୍ମିତ, ବକ୍ତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାଜା ସୌଦାସ ଋଷିଶ୍ରେଷ୍ଠ ବଶିଷ୍ଠଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ।
13.113.3
सर्वलोकचरं सिद्धं ब्रह्मकोशं सनातनम् ।
पुरोहितमभिप्रष्टुमभिवाद्योपचक्रमे ॥ १३.११३.३ ॥
ସର୍ବଲୋକରେ ବିଚରଣକାରୀ, ସିଦ୍ଧ, ବ୍ରହ୍ମର କୋଷସ୍ୱରୂପ, ସନାତନ ପୁରୋହିତଙ୍କୁ ପଚାରିବା ପାଇଁ ପ୍ରଣାମ କରି ସେ ଆରମ୍ଭ କଲେ।
13.113.4
त्रैलोक्ये भगवन्किंस्वित्पवित्रं कथ्यतेऽनघ ।
यत्कीर्तयन्सदा मर्त्यः प्राप्नुयात्पुण्यमुत्तमम् ॥ १३.११३.४ ॥
ହେ ଭଗବାନ! ହେ ନିଷ୍ପାପ! ତ୍ରିଲୋକରେ କେଉଁ ବସ୍ତୁ ପବିତ୍ର କୁହାଯାଏ, ଯାହାର କୀର୍ତ୍ତନ କଲେ ମନୁଷ୍ୟ ଉତ୍ତମ ପୁଣ୍ୟ ପାଏ?
13.113.5
तस्मै प्रोवाच वचनं प्रणताय हितं तदा ।
गवामुपनिषद्विद्यां नमस्कृत्य गवां शुचिः ॥ १३.११३.५ ॥
ସେତେବେଳେ ପ୍ରଣତ ତାଙ୍କୁ ହିତକର ବଚନ କହିଲେ। ଗାଈଙ୍କ ଉପନିଷଦ ବିଦ୍ୟା, ଗାଈଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି ଶୁଚି ହୋଇ।
13.113.6
गावः सुरभिगन्धिन्यस्तथा गुग्गुलुगन्धयः ।
गावः प्रतिष्ठा भूतानां गावः स्वस्त्ययनं महत् ॥ १३.११३.६ ॥
ଗାଈମାନେ ସୁରଭିଙ୍କ ପରି ସୁଗନ୍ଧଯୁକ୍ତ, ଏବଂ ଗୁଗୁଲୁର ପରି ଗନ୍ଧଯୁକ୍ତ। ଗାଈମାନେ ପ୍ରାଣୀଙ୍କର ପ୍ରତିଷ୍ଠା; ଗାଈମାନେ ମହାନ କଲ୍ୟାଣର ପଥ।
13.113.7
गावो भूतं च भव्यं च गावः पुष्टिः सनातनी ।
गावो लक्ष्म्यास्तथा मूलं गोषु दत्तं न नश्यति ॥ १३.११३.७ ॥
ଗାଈମାନେ ଅତୀତ ଓ ଭବିଷ୍ୟତ; ଗାଈମାନେ ସନାତନ ପୁଷ୍ଟି। ଗାଈମାନେ ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ମୂଳ; ଗାଈମାନଙ୍କୁ ଦିଆଯାଇଥିବା ଦାନ ନଷ୍ଟ ହୁଏ ନାହିଁ।
13.113.8
अन्नं हि परमं गावो देवानां परमं हविः ।
स्वाहाकारवषट्कारौ गोषु नित्यं प्रतिष्ठितौ ॥ १३.११३.८ ॥
ଗାଈମାନେ ହିଁ ପରମ ଅନ୍ନ; ଦେବତାମାନଙ୍କର ପରମ ହବି। ସ୍ୱାହାକାର ଓ ବଷଟ୍କାର ସଦା ଗାଈମାନଙ୍କଠାରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ।
13.113.9
गावो यज्ञस्य हि फलं गोषु यज्ञाः प्रतिष्ठिताः ।
गावो भविष्यं भूतं च गोषु यज्ञाः प्रतिष्ठिताः ॥ १३.११३.९ ॥
ଗାଈମାନେ ଯଜ୍ଞର ଫଳ; ଗାଈମାନଙ୍କଠାରେ ଯଜ୍ଞସବୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ। ଗାଈମାନେ ଭବିଷ୍ୟତ ଓ ଅତୀତ; ଗାଈମାନଙ୍କଠାରେ ଯଜ୍ଞସବୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ।
13.113.10
सायं प्रातश्च सततं होमकाले महाद्युते ।
गावो ददति वै हौम्यमृषिभ्यः पुरुषर्षभ ॥ १३.११३.१० ॥
ସନ୍ଧ୍ୟା ଓ ପ୍ରଭାତରେ, ସଦା ହୋମକାଳରେ, ହେ ମହାଦ୍ୟୁତି, ଗାଈମାନେ ଋଷିମାନଙ୍କୁ ହୋମ୍ୟ (ହୋମ ଦ୍ରବ୍ୟ) ଦିଅନ୍ତି, ହେ ପୁରୁଷର୍ଷଭ।
13.113.11
यानि कानि च दुर्गाणि दुष्कृतानि कृतानि च ।
तरन्ति चैव पाप्मानं धेनुं ये ददति प्रभो ॥ १३.११३.११ ॥
ଯେଉଁ କଷ୍ଟ ଓ ଦୁଷ୍କର୍ମ କରାଯାଇଥାଏ, ହେ ପ୍ରଭୋ, ଯେଉଁମାନେ ଧେନୁ (ଦୁଧ ଦେଉଥିବା ଗାଈ) ଦାନ କରନ୍ତି ସେମାନେ ପାପକୁ ଅତିକ୍ରମ କରନ୍ତି।
13.113.12
एकां च दशगुर्दद्याद्दश दद्याच्च गोशती ।
शतं सहस्रगुर्दद्यात्सर्वे तुल्यफला हि ते ॥ १३.११३.१२ ॥
ଗୋଟିଏ ଗାଈ, କିମ୍ବା ଦଶ ଗୁଣ ମୂଲ୍ୟର ଦେବ; ଦଶଟି ଗାଈ ଦେବ, କିମ୍ବା ଶହେ ଗାଈ ଦେବ; ଶହେ ଦେବ, କିମ୍ବା ହଜାର ଗୁଣ ମୂଲ୍ୟର ଦେବ — ଏହା ସବୁ ସମାନ ଫଳଦାୟକ।
13.113.13
अनाहिताग्निः शतगुरयज्वा च सहस्रगुः ।
समृद्धो यश्च कीनाशो नार्घमर्हन्ति ते त्रयः ॥ १३.११३.१३ ॥
ଅଗ୍ନି ସ୍ଥାପନ ନ କରିଥିବା, ଶହେ ଗାଈ ଦେଉଥିବା କିନ୍ତୁ ଯଜ୍ଞ ନ କରୁଥିବା, ହଜାରେ ଗାଈ ଦେଉଥିବା, ଓ ସମୃଦ୍ଧ ହୋଇ ମଧ୍ୟ କୃପଣ ଥିବା — ଏହି ତିନି ଜଣ ଅର୍ଘ୍ୟର ଯୋଗ୍ୟ ନୁହନ୍ତି।
13.113.14
कपिलां ये प्रयच्छन्ति सवत्सां कांस्यदोहनाम् ।
सुव्रतां वस्त्रसंवीतामुभौ लोकौ जयन्ति ते ॥ १३.११३.१४ ॥
ବାଛୁରି ସହିତ, କାଂସାର ଦୋହନପାତ୍ରଯୁକ୍ତ, ସୁବ୍ରତା, ବସ୍ତ୍ରାବୃତା କପିଳା ଗାଈ ଯେଉଁମାନେ ଦାନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଉଭୟ ଲୋକ ଜିଣନ୍ତି।
13.113.15
युवानमिन्द्रियोपेतं शतेन सहयूथपम् ।
गवेन्द्रं ब्राह्मणेन्द्राय भूरिशृङ्गमलङ्कृतम् ॥ १३.११३.१५ ॥
ଯୁବା, ଇନ୍ଦ୍ରିୟଶକ୍ତିସମ୍ପନ୍ନ, ଶହେ ଗାଈ ସମାନ, ଗୋଷ୍ଠୀର ନାୟକ, ଗାଈମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଇନ୍ଦ୍ର ସଦୃଶ, ବହୁ ଶିଙ୍ଗରେ ଅଳଙ୍କୃତ ଷଣ୍ଢକୁ ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କୁ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।
13.113.16
वृषबं ये प्रयच्छन्ति श्रोत्रियाय परन्तप ।
ऐश्वर्यं तेऽधिगच्छन्ति जायमानाः पुनःपुनः ॥ १३.११३.१६ ॥
ହେ ଶତ୍ରୁତାପନ! ଯେଉଁମାନେ ଶ୍ରୋତ୍ରିୟ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଷଣ୍ଢ ଦାନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ବାରମ୍ବାର ଜନ୍ମ ନେଇ ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟ ପାଆନ୍ତି।
13.113.17
नाकीर्तयित्वा गाःक सुप्यात्तासां संस्मृत्य चोत्पतेत् ।
सायं प्रातर्नमस्येच्च गास्ततः पुष्टिमाप्नुयात् ॥ १३.११३.१७ ॥
ଗାଈମାନଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ ନ କରି କେହି ଶୋଇବା ଉଚିତ ନୁହେଁ; ସେମାନଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରିଥିବା ଉଠିବା ଉଚିତ। ସନ୍ଧ୍ୟା ଓ ପ୍ରାତଃରେ ଗାଈମାନଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରିବା ଉଚିତ; ତେଣୁ ପୁଷ୍ଟି ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ।
13.113.18
गवां मूत्रपुरीषस्य नोद्विजेत कथञ्चन ।
न चासां मांसमश्नीयाद्गवां पुष्टिं तथाऽऽप्नुयात् ॥ १३.११३.१८ ॥
ଗାଈମାନଙ୍କ ମୂତ୍ର ଓ ଗୋବର ପ୍ରତି କୌଣସି ପ୍ରକାରେ ଘୃଣା କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ; ଓ ସେମାନଙ୍କ ମାଂସ ଖାଇବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ଏହିପରି ଗାଈମାନଙ୍କ ପୁଷ୍ଟି ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ।
13.113.19
गाश्च संकीर्तयन्नित्यं नावमन्येत तास्तथा ।
अनिष्टं स्वप्नमालक्ष्य गां नरः सम्प्रकीर्तयेत् ॥ १३.११३.१९ ॥
ଗାଈମାନଙ୍କର ସର୍ବଦା କୀର୍ତ୍ତନ କରିବ ଏବଂ ସେମାନଙ୍କୁ ଅବମାନନା କରିବ ନାହିଁ। ଅଶୁଭ ସ୍ୱପ୍ନ ଦେଖିଲେ ମନୁଷ୍ୟ ଗାଈର ଭଲ ସ୍ତୁତି କରିବ।
13.113.20
गोमयेन सदा स्नायाद्गोकरीषे च संविशेत् ।
श्लोष्ममूत्रपुरीषाणि प्रतिघातं च वर्जयेत् ॥ १३.११३.२० ॥
ସର୍ବଦା ଗୋମୟରେ ସ୍ନାନ କରିବ ଏବଂ ଗୋମୟ ଘୁଞ୍ଚା ଉପରେ ବସିବ। ଶ୍ଳେଷ୍ମା, ମୂତ୍ର, ମଳ ଓ ସେମାନଙ୍କ ବେଗ ରୋକିବା ପରିହାର କରିବ।
13.113.21
सार्द्रे चर्मणि भुञ्जीत निरीक्षेद्वारुणीं दिशम् ।
वाग्यतः सर्पिषा भूमौ गवां व्युष्टिं सदाऽऽश्नुते ॥ १३.११३.२१ ॥
ଓଦା ଚମ ଉପରେ ଭୋଜନ କରିବ; ପଶ୍ଚିମ ଦିଗକୁ ଚାହିଁବ; ବାକ୍ୟ ସଂଯମ କରି ଭୂମିରେ ଘିଅ ଦ୍ୱାରା (ଆହୁତି) ଦେବ; ଏହିପରି ସେ ସର୍ବଦା ଗାଈମାନଙ୍କ ସମୃଦ୍ଧି ପାଏ।
13.113.22
घृतेन जुहुयादग्निं घृतेन स्वस्ति वाचयेत् ।
घृतं दद्याद्धृतं प्राशेद्गवां व्युष्टिं सदाऽऽश्नुते ॥ १३.११३.२२ ॥
ଘିଅ ଦ୍ୱାରା ଅଗ୍ନିରେ ଆହୁତି ଦେବ; ଘିଅ ଦ୍ୱାରା ସ୍ୱସ୍ତିବାଚନ କରାଇବ; ଘିଅ ଦାନ କରିବ ଏବଂ ଘିଅ ଖାଇବ; ଏହିପରି ସେ ସର୍ବଦା ଗାଈମାନଙ୍କ ସମୃଦ୍ଧି ପାଏ।
13.113.23
गोमत्या विद्यया धेनुं तिलानामभिमन्त्र्य यः ।
सर्वरत्नमयीं दद्यान्न स शोचेत्कृताकृते ॥ १३.११३.२३ ॥
ଗୋମତୀ ବିଦ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ତିଳକୁ ଅଭିମନ୍ତ୍ରିତ କରି ଯିଏ ସର୍ବରତ୍ନମୟୀ ଧେନୁ ଦାନ କରେ, ସେ କୃତ-ଅକୃତ ପାଇଁ ଶୋକ କରେ ନାହିଁ।
13.113.24
गावो मामुपतिष्ठन्तु हेमशृङ्ग्यः पयोमुचः ।
सुरभ्यः सौरभेय्यश्च सरितः सागरं यथा ॥ १३.११३.२४ ॥
ସୁନା ଶିଙ୍ଗ ଥିବା, କ୍ଷୀର ବର୍ଷାଉଥିବା, ସୁଗନ୍ଧିତ, ସୁରଭିଙ୍କ ବଂଶର ଗାଈମାନେ ମୋ ପାଖକୁ ଆସନ୍ତୁ, ଯେପରି ନଦୀମାନେ ସାଗର ଆଡ଼କୁ ଯାଆନ୍ତି।
13.113.25
गा वै पश्याम्यहं नित्यं गावः पश्यन्तु मां सदा ।
गावोस्माकं वयं तासां यतो गावस्ततो वयम् ॥ १३.११३.२५ ॥
ମୁଁ ସର୍ବଦା ଗାଇମାନଙ୍କୁ ଦେଖେ; ଗାଇମାନେ ସର୍ବଦା ମୋତେ ଦେଖନ୍ତୁ। ଗାଇମାନେ ଆମର, ଆମେ ସେମାନଙ୍କର; ଯେଉଁଥିପାଇଁ ଗାଇ ଅଛନ୍ତି, ସେଥିପାଇଁ ଆମେ ଅଛୁ।
13.113.26
एवं रात्रौ दिवा चापि समेषु विषमेषु च ।
महाभयेषु च नरः कीर्तयन्मुच्यते भवात् ॥ १३.११३.२६ ॥
ଏହିପରି ରାତ୍ରିରେ ଓ ଦିନରେ, ସମତଳ ଓ ବିଷମ ସ୍ଥାନରେ, ଏବଂ ମହାଭୟରେ ମଧ୍ୟ ଯେ ମଣିଷ କୀର୍ତ୍ତନ କରେ, ସେ ସଂସାରରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ।