Mahābhārata · Adhyāya 13.129
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.129.1
ये च गाः सम्प्रयच्छन्ति हुतशिष्टाशिनश्च ये ।
तेषां सत्राणि यज्ञाश्च नित्यमेव युधिष्ठिर ॥ १३.१२९.१ ॥
Quienes dan vacas y quienes comen el remanente de la ofrenda: para ellos las sesiones sacrificiales y los ritos siempre (dan fruto), oh Yudhiṣṭhira.
13.129.2
ऋते दधिघृतेनेह न यज्ञः सम्प्रवर्तते ।
तेन यज्ञस्य यज्ञत्वमतो मूलं च लक्ष्यते ॥ १३.१२९.२ ॥
Aquí ningún sacrificio se realiza sin cuajada y mantequilla clarificada; por ello el sacrificio tiene su carácter sacrificial, y de ahí se ve su raíz.
13.129.3
दानानामपि सर्वेषां गवां दानं प्रशस्यते ।
गावः श्रेष्ठाः पवित्राश्च पावनं ह्येतदुत्तमम् ॥ १३.१२९.३ ॥
Entre todos los dones, se alaba el don de vacas; las vacas son excelentes y puras, y esto es purificador y supremo.
13.129.4
पुष्ट्यर्थमेताः सेवेत शान्त्यर्थमपि चैव ह ।
पयो दधि घृतं चासां सर्वपापप्रमोचनम् ॥ १३.१२९.४ ॥
Se deben atender estas para el sustento y también para la paz; su leche, cuajada y mantequilla clarificada liberan de todos los pecados.
13.129.5
गावस्तेजः परं प्रोक्तमिह लोके परत्र च ।
न गोभ्यः परमं किञ्चित्पवित्रं भरतर्षभ ॥ १३.१२९.५ ॥
Las vacas son declaradas el máximo esplendor, aquí en este mundo y en el otro; nada es más puro que las vacas, oh toro de los Bharatas.
13.129.6
अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
पितामहस्य संवादमिन्द्रस्य च युधिष्ठिर ॥ १३.१२९.६ ॥
Aquí también recitan esta antigua historia: el diálogo del Abuelo (Brahmā) con Indra, oh Yudhiṣṭhira.
13.129.7
पराभूतेषु दैत्येषु शक्रस्त्रिभुवनेश्वरः ।
प्रजाः समुदिताः सर्वाः सत्यधर्मपरायणाः ॥ १३.१२९.७ ॥
Cuando los Daityas fueron derrotados, Śakra, señor de los tres mundos, gobernó, y todas las criaturas prosperaron, consagradas a la verdad y al dharma.
13.129.8
अथर्षयः सगन्धर्वाः किन्नरोरगराक्षसाः ।
देवासुरसुपर्णाश्च प्रजानां पतयस्तथा।
पर्युपासत कौन्तेय कदाचिद्वै पितामहम् ॥ १३.१२९.८ ॥
Entonces los sabios, junto con los Gandharvas, Kinnaras, Uragas, Rākṣasas, dioses, asuras y Suparṇas, y los señores de las criaturas, en cierta ocasión sirvieron al Abuelo, oh hijo de Kuntī.
13.129.9
नारदः पर्वतश्चैव विश्वावसुहहाहुहूः ।
दिव्यतानेषु गायन्तः पर्युपासत तं प्रभुम् ॥ १३.१२९.९ ॥
Nārada y Parvata, Viśvāvasu, Hahā y Huhū, cantando con melodías divinas, sirvieron a aquel señor.
13.129.10
तत्र दिव्यानि पुष्पाणि प्रावहत्पवनस्तदा ।
आजह्रुर्ऋतवश्चापि सुगन्धीनि पृथक्पृथक् ॥ १३.१२९.१० ॥
Allí entonces el viento trajo flores divinas, y también las estaciones trajeron flores fragantes, cada una por separado.
13.129.11
तस्मिन्देवसमावाये सर्वभूतसमागमे ।
दिव्यवादित्रसंघुष्टे दिव्यस्त्रीचारणावृते।
इन्द्रः पप्रच्छ देवेशमभिवाद्य प्रणम्य च ॥ १३.१२९.११ ॥
En aquella asamblea de dioses, donde se reunían todos los seres, resonando con instrumentos divinos y rodeado de mujeres celestiales y Cāraṇas, Indra, tras saludar e inclinarse ante el señor de los dioses, le preguntó.
13.129.12
देवानां भगवन्कस्माल्लोकेशानां पितामह ।
उपरिष्ठाद्गवां लोक एतदिच्छामि वेदितुम् ॥ १३.१२९.१२ ॥
Oh venerable, oh abuelo, ¿por qué es así entre los dioses y los señores de los mundos? Deseo saber: el mundo de las vacas está arriba.
13.129.13
किं तपो ब्रह्मचर्यं वा गोभिः कृतमिहेश्वर ।
देवानामुपरिष्टाद्यद्वसन्त्यरजसः सुखम् ॥ १३.१२९.१३ ॥
¡Oh Señor! ¿Qué austeridad o castidad (brahmacarya) practicaron aquí las vacas, para que habiten felices por encima de los dioses, libres de pasión?
13.129.14
ततः प्रोवाच ब्रह्मा तं शक्रं बलनिषूदनम् ।
अवज्ञातास्त्वया नित्यं गावो बलनिषूदन ॥ १३.१२९.१४ ॥
Entonces Brahmā habló a Śakra, el matador de Bala: «Oh matador de Bala, las vacas han sido constantemente despreciadas por ti.»
13.129.15
तेन त्वमासां माहात्म्यं न वेत्सि शृणु यत्प्रभो ।
गवां प्रभावं परमं माहात्म्यं च सुरर्षभ ॥ १३.१२९.१५ ॥
Por eso no conoces su grandeza. Escucha, oh Señor, el poder supremo y la majestad de las vacas, oh mejor de los dioses.
13.129.16
यज्ञाङ्गं कथिता गावो यज्ञ एव च वासव ।
एताभिश्च विना विज्ञो न वर्तेत कथञ्चन ॥ १३.१२९.१६ ॥
Oh Vāsava, se declara que las vacas son un miembro del sacrificio, y en verdad ellas son el sacrificio mismo. Sin ellas, el sabio no podría subsistir de ninguna manera.
13.129.17
धारयन्ति प्रजाश्चैताः पयसा हविषा तथा ।
एतासां तनयाश्चापि कृषियोगमुपासते ॥ १३.१२९.१७ ॥
Estas vacas sostienen a las criaturas con leche y manteca clarificada, y sus hijos también recurren a la práctica de la agricultura.
13.129.18
जनयन्ति च धान्यानि बीजानि विविधानि च ।
ततो यज्ञाः प्रवर्तन्ते हव्यं कव्यं च सर्वशः ॥ १३.१२९.१८ ॥
Producen diversos granos y semillas, y de ellos proceden los sacrificios: las ofrendas a los dioses (havya) y a los antepasados (kavya) se hacen de todas las maneras.
13.129.19
पयो दधि घृतं चैव पुण्याश्चैताः सुराधिप ।
वहन्ति विविधान्भोगान्क्षुत्तृष्णापरिपीडिताः ॥ १३.१२९.१९ ॥
Leche, cuajada y ghee —oh señor de los dioses—, estas vacas sagradas traen diversos sustentos a los seres atormentados por el hambre y la sed.
13.129.20
मुनींश्च धारयन्तीह प्रजाश्चैवापि कर्मणा ।
वासवाऽकूटवाहिन्यः कर्मणा सुकृतेन च ॥ १३.१२९.२० ॥
Aquí estas vacas sostienen también a los sabios y a los seres por sus obras; oh Vāsava, portadoras sin engaño, lo hacen por su acción y por sus buenas obras.
13.129.21
उपरिष्टात्ततोऽस्माकं वसन्त्येताः सदैव हि ।
एतत्ते कारणं शक्र निवासकृतमध्य वै।
गावो देवोपरिष्टाद्धि समाख्याताः शतक्रतो ॥ १३.१२९.२१ ॥
Luego, por encima de nosotros, estas siempre habitan; oh Śakra, esta es tu razón. Oh Śatakratu, se declara que las vacas habitan incluso por encima de los dioses.
13.129.22
एता हि वरदत्ताश्च वरदाश्चापि वासव ।
सुरभ्यः पुण्यकर्मिण्यः पावनाः शुभलक्षणाः ॥ १३.१२९.२२ ॥
Estas son otorgadas como dones y también conceden dones; oh Vāsava, las vacas Surabhi son hacedoras de obras meritorias, purificadoras y de signos auspiciosos.
13.129.23
यदर्थं गां गताश्चैव सुरभ्यः सुरसत्तम ।
तच्च मे शृणु कार्स्न्येन वदतो बलसूदन ॥ १३.१२९.२३ ॥
Oh mejor de los dioses, el propósito por el cual las vacas Surabhi fueron entre las vacas: escúchalo de mí en su totalidad, oh destructor de Bala.
13.129.24
पुरा देवयुगे तात दैत्येन्द्रेषु महात्मसु ।
त्रीँल्लोकाननुशासत्सु विष्णौ गर्भत्वमागते ॥ १३.१२९.२४ ॥
Querido, en la antigüedad, en la edad de los dioses, cuando los grandes señores de los daitya gobernaban los tres mundos y Viṣṇu había llegado al estado de vientre…
13.129.25
अदित्यां तप्यमानायां तपो घोरं सुदुश्चरम् ।
पुत्रार्थममरश्रेष्ठ पादेनैकेन नित्यदा ॥ १३.१२९.२५ ॥
Oh, mejor de los inmortales, Aditi practicaba una austeridad terrible y sumamente difícil por el deseo de un hijo, siempre de pie sobre un solo pie.
13.129.26
तां तु दृष्ट्वा महादेवीं तप्यमानां महत्तपः ।
दक्षस्य दुहिता देवी सुरभिर्नाम नामतः ॥ १३.१२९.२६ ॥
Al ver a aquella gran diosa practicando una gran austeridad, la diosa Surabhi, hija de Dakṣa, que era conocida por ese nombre…
13.129.27
अतप्यत तपो घोरं हृष्टा धर्मपरायणा ।
कैलासशिखरे रम्ये देवगन्धर्वसेविते ॥ १३.१२९.२७ ॥
Llena de alegría y devota del dharma, comenzó una austeridad terrible en la hermosa cumbre del Kailāsa, servida por dioses y gandharvas.
13.129.28
व्यतिष्ठदेकपादेन परमं योगमास्थिता ।
दशवर्षसहस्राणि दशवर्षशतानि च ॥ १३.१२९.२८ ॥
Adoptando el supremo yoga, permaneció de pie sobre un solo pie durante diez mil años y luego otros mil.
13.129.29
सन्तप्तास्तपसा तस्या देवाः सर्षिमहोरगाः ।
तत्र गत्वा मया सार्धं पर्युपासत तां शुभां ॥ १३.१२९.२९ ॥
Afligidos por su austeridad, los dioses, los sabios y las grandes serpientes fueron allí conmigo y sirvieron a aquella auspiciosa diosa.
13.129.30
अथाहमब्रवं तत्र देवीं तां तपसाऽन्विताम् ।
किमर्थं तप्यसे देवि तपो घोरमनिन्दिते ॥ १३.१२९.३० ॥
Entonces le hablé a aquella diosa, dotada de austeridad: Oh diosa, oh irreprochable, ¿con qué propósito practicas esta terrible austeridad?
13.129.31
प्रीतस्तेऽहं महाभागो तपसाऽनेन शोभने ।
वरयस्व वरं देवि दातास्मीति पुरन्दर ॥ १३.१२९.३१ ॥
Oh afortunada, oh radiante, estoy complacido contigo por esta austeridad. Elige un don, diosa; soy el dador de dones, dijo Purandara.
13.129.32
वरेण भगवन्मह्यं कृतं लोकपितामह ।
एष एव वरो मेऽद्य यत्प्रीतोसि ममानघ ॥ १३.१२९.३२ ॥
Venerable señor, abuelo de los mundos, por tu don mi propósito está cumplido. Oh sin mácula, hoy este es mi don: que estés complacido conmigo.
13.129.33
तामेव ब्रुवतीं देवीं सुरभिं त्रिदशेश्वर ।
प्रत्यब्रवं यद्देवेन्द्र तन्निबोध शचीपते ॥ १३.१२९.३३ ॥
Señor de los treinta dioses, cuando la diosa Surabhi así hablaba, escucha lo que le respondí, oh rey de los dioses, esposo de Śacī.
13.129.34
अलोभकाम्यया देवि तपसा शुचिना च ते ।
प्रसन्नोऽहं वरं तस्मादमरत्वं दादामि ते ॥ १३.१२९.३४ ॥
Oh diosa, complacido por tu deseo libre de codicia y por tu austeridad pura, por eso te concedo el don de la inmortalidad.
13.129.35
त्रयाणामपि लोकानामुपरिष्टान्निवत्स्यसि ।
मत्प्रसादाच्च विख्यातो गोलोकः सम्भविष्यति ॥ १३.१२९.३५ ॥
Habitarás por encima de los tres mundos, y por mi gracia surgirá el renombrado mundo llamado Goloka.
13.129.36
मानुषेषु च कुर्वाणाः प्रजाः कर्म शुभास्तव ।
निवत्स्यन्ति महाभागो सर्वा दुहितरश्च ते ॥ १३.१२९.३६ ॥
Oh afortunada, tu prole auspiciosa que practica buenas obras entre los hombres, y todas tus hijas, habitarán allí.
13.129.37
मनसा चिन्तिता भोगास्त्वया वै दिव्यमानुषाः ।
यच्च स्वर्गसुखं देवि तत्ते सम्पत्स्यते शुभे ॥ १३.१२९.३७ ॥
Oh auspiciosa diosa, los placeres divinos y humanos que imaginaste en tu mente, y la dicha del cielo, serán tuyos.
13.129.38
तस्या लोकाः सहस्राक्ष सर्वकामसमन्विताः ।
न तत्र क्रमते मृत्युर्न जरा न च पावकः।
न दैन्यं नाशुभं किञ्चिद्विद्यते तत्र वासव ॥ १३.१२९.३८ ॥
Oh Indra de mil ojos, esos mundos están colmados de todos los deseos. Allí no entra la muerte, ni la vejez, ni el fuego; allí no hay miseria ni nada desfavorable, oh Vāsava.
13.129.39
तत्र दिव्यान्यरण्यानि दिव्यानि भवनानि च ।
विमानानि सुयुक्तानि कामगानि च वासव ॥ १३.१२९.३९ ॥
Allí hay bosques divinos y moradas divinas, y carros celestiales bien equipados que van adonde se desee, oh Vāsava.
13.129.40
ब्रह्मचर्येण तपसा सत्येन च दमेन च ।
दानैश्च विविधैः पुण्यैस्तथा तीर्थानुसेवनात् ॥ १३.१२९.४० ॥
Mediante la castidad, la austeridad, la veracidad y el dominio de sí, mediante diversas donaciones y obras meritorias, y asimismo visitando los lugares sagrados de peregrinación.
13.129.41
तपसा महता चैव सुकृतेन च कर्मणा ।
शक्यः समासादयितुं गोलोकः पुष्करेक्षण ॥ १३.१२९.४१ ॥
Solo mediante una gran austeridad y obras virtuosas puede alcanzarse Goloka, oh de ojos de loto.
13.129.42
एतत्ते सर्वमाख्यातं मया शक्रानुपृच्छते ।
न ते परिभवः कार्यो गवामसुरसूदन ॥ १३.१२९.४२ ॥
Śakra, te he contado todo lo que preguntaste. Oh destructor de los asuras, no debes mostrar desprecio hacia las vacas.
13.129.43
एतच्छ्रुत्वा सहस्राक्षः पूजयामास नित्यदा ।
गाश्चक्रे बहुमानं च तासु नित्यं युधिष्ठिर ॥ १३.१२९.४३ ॥
Al oír esto, el de los mil ojos (Indra) siempre los honró, y, Yudhiṣṭhira, siempre tuvo gran estima por aquellas vacas.
13.129.44
एतत्ते सर्वमाख्यातं पावनं च महाद्युते ।
पवित्रं परमं चापि गवां माहात्म्यमुत्तमम्। ॥ १३.१२९.४४ ॥
Oh, de gran esplendor, todo esto te ha sido contado: la grandeza de las vacas es purificadora, sagrada, suprema y la más excelsa.
13.129.45
कीर्तितं पुरुषव्याघ्र सर्वपापविमोचनम् ।
य इदं कथयेन्नित्यं ब्राह्मणेभ्यः समाहितः ॥ १३.१२९.४५ ॥
Alabado como liberador de todos los pecados, oh tigre entre los hombres, es esto: quien lo recita constantemente a los brahmanes con mente serena.
13.129.46
हव्यकव्येषु यज्ञेषु पितृकार्येषु चैव ह ।
सार्वकामिकमक्षय्यं पितॄंस्तस्योपतिष्ठते ॥ १३.१२९.४६ ॥
En las ofrendas a dioses y antepasados, en los sacrificios y en los ritos a los antepasados, se obtiene un fruto imperecedero que concede todos los deseos; sus antepasados le atienden.
13.129.47
गोषु भक्तश्च लभते यद्यदिच्छति मानवः ।
स्त्रियोपि भक्ता या गोषु ताश्च काममवाप्नुयुः ॥ १३.१२९.४७ ॥
El hombre devoto de las vacas obtiene lo que desea, y las mujeres devotas de las vacas también pueden obtener su deseo.
13.129.48
पुत्रार्थीं लभते पुत्रं कन्यार्थी तामवाप्नुयात् ।
धनार्थी लभते वित्तं धर्मार्थी धर्ममाप्नुयात् ॥ १३.१२९.४८ ॥
Quien desea un hijo obtiene un hijo; quien desea una hija puede obtenerla; quien desea riquezas obtiene riquezas; quien desea el dharma puede obtener el dharma.
13.129.49
विद्यार्थी चाप्नुयाद्विद्यां सुखार्थी प्राप्नुयात्सुखम् ।
न किञ्चिद्दुर्लभं चैव गवां भक्तस्य भारत ॥ १३.१२९.४९ ॥
Quien busca conocimiento obtiene conocimiento, quien busca felicidad obtiene felicidad. Oh Bhārata, para el devoto de las vacas nada es difícil de obtener.