Vedyatra वेदयात्रा
ਖੋਜੋ

ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 13.132

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ਸ਼ਬਦ-ਅਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ

13.132.1

अपि चेदं पुरा राम श्रुतं मे ब्रह्मदर्शनम् ।
पितामहस्य यद्वृत्तं ब्रह्मणः परमात्मनः ॥ १३.१३२.१ ॥

ਹੇ ਰਾਮ, ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਂ ਪਿਤਾਮਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਅਤੇ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦਾ ਇਹ ਬ੍ਰਹਮ-ਦਰਸ਼ਨ ਦਾ ਵਰਣਨ ਸੁਣਿਆ ਸੀ।

13.132.2

देवस्य महतस्तात वारुणीं बिभ्रतस्तनुम् ।
ऐश्वर्ये वारुणेवाऽथ रुद्रस्येशस्य वै प्रभो ॥ १३.१३२.२ ॥

ਹੇ ਪੁੱਤਰ, ਮਹਾਨ ਦੇਵ ਵਾਰੁਣੀ ਸਰੀਰ ਧਾਰਦਾ ਹੈ; ਐਸ਼ਵਰਿਆ ਵਿੱਚ ਵਰੁਣ ਵਾਂਗ, ਰੁਦਰ ਈਸ਼ ਵਾਂਗ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ।

13.132.3

आजग्मुर्मुनयः सर्वे देवाश्चाग्निपुरोगमाः ।
यज्ञाङ्गानि च सर्वाणि वषट्कारश्च मूर्तिमान् ॥ १३.१३२.३ ॥

ਸਾਰੇ ਮੁਨੀ ਅਤੇ ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਰੱਖ ਕੇ ਦੇਵਤੇ ਆਏ; ਯੱਗ ਦੇ ਸਾਰੇ ਅੰਗ ਆਏ, ਅਤੇ ਮੂਰਤੀਮਾਨ ਵਸ਼ਟਕਾਰ ਵੀ ਆਇਆ।

13.132.4

मूर्तिमन्ति च सामानि यजूंषि च सहस्रशः ।
ऋग्वेदश्चागमत्तत्र पदक्रमविभूषितः ॥ १३.१३२.४ ॥

ਮੂਰਤੀਮਾਨ ਸਾਮ ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਯਜੁਰ ਮੰਤਰ ਆਏ; ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਪਦ-ਕ੍ਰਮ ਨਾਲ ਸ਼ੋਭਿਤ ਰਿਗਵੇਦ ਵੀ ਆਇਆ।

13.132.5

लक्षणानि स्वरास्तोभा निरुक्ताः स्वरभक्तयः ।
ओंकारश्छन्दसां नेत्रं निग्रहप्रग्रहौ तथा ॥ १३.१३२.५ ॥

ਲੱਛਣ, ਸਵਰ, ਸਤੋਭ, ਨਿਰੁਕਤ, ਸਵਰਭਗਤੀਆਂ, ਛੰਦਾਂ ਦਾ ਨੇਤਰ ਓਂਕਾਰ, ਅਤੇ ਨਿਗ੍ਰਹ-ਪ੍ਰਗ੍ਰਹ।

13.132.6

वेदाश्च सोपनिषदो विद्या सावित्र्यथापि च ।
भूतं भव्यं भविष्यच्च दधार भगवाञ्शिवः ॥ १३.१३२.६ ॥

ਉਪਨਿਸ਼ਦਾਂ ਸਹਿਤ ਵੇਦ, ਵਿਦਿਆ ਅਤੇ ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ ਵੀ; ਭੂਤ, ਭਵਿੱਖ ਅਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲਾ ਸਮਾਂ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਧਾਰਿਆ।

13.132.7

संजुहावात्मनाऽऽत्मानं स्वयमेव तदा प्रभो ।
यज्ञं च शोभयामास बहुरूपं पिनाकधृत् ॥ १३.१३२.७ ॥

ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਤਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪ ਹੀ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਨੂੰ ਆਹੁਤੀ ਦਿੱਤੀ; ਪਿਨਾਕ ਧਨੁਸ਼ ਧਾਰੀ ਬਹੁਰੂਪ ਨੇ ਯੱਗ ਨੂੰ ਸ਼ੋਭਾ ਦਿੱਤੀ।

13.132.8

द्यौर्नभः पृथिवी खं च तथा चैवैष भूपतिः ।
सर्वविद्येश्वरः श्रीमानेष चापि विभावसुः ॥ १३.१३२.८ ॥

ਅਸਮਾਨ, ਅੰਤਰਿਕਸ਼, ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਖਾਲੀ ਥਾਂ ਵੀ ਉਹੀ ਹਨ; ਇਹੀ ਭੂਪਤੀ, ਸਰਬ ਵਿੱਦਿਆਵਾਂ ਦੇ ਈਸ਼ਵਰ, ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਹਨ; ਇਹੀ ਵਿਭਾਵਸੂ (ਅਗਨੀ) ਵੀ ਹਨ।

13.132.9

एष ब्रह्मा शिवो रुद्रो वरुणोऽग्निः प्रजापतिः ।
कीर्त्यते भगवान्देवः सर्वभूतपतिः शिवः ॥ १३.१३२.९ ॥

ਇਹੀ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਸ਼ਿਵ, ਰੁਦਰ, ਵਰੁਣ, ਅਗਨੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਕਹੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਭਗਵਾਨ ਦੇਵ, ਸਰਬ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਪਤੀ, ਸ਼ਿਵ ਕਹੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

13.132.10

तस्य यज्ञः पशुपतेस्तपः क्रतव एव च ।
दीक्षा दीप्तव्रता देवी दिशश्च सदिगीश्वराः ॥ १३.१३२.१० ॥

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਯੱਗ, ਪਸ਼ੁਪਤੀ ਦਾ ਤਪ, ਕ੍ਰਤੂ ਵੀ ਉਹੀ ਹਨ; ਦੀਖਿਆ, ਦੀਪਤ ਵ੍ਰਤ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ, ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਅਤੇ ਦਿਗਪਾਲ ਵੀ ਉਹੀ ਹਨ।

13.132.11

देवपत्न्यश्च कन्याश्च देवानां चैव मातरः ।
आजग्मुः सहितास्तत्र तदा भृगुकुलोद्वह।
यज्ञं पशुपतेः प्रीता वरुणस्य महात्मनः ॥ १३.१३२.११ ॥

ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ, ਕੰਨਿਆਵਾਂ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀਆਂ ਮਾਤਾਵਾਂ ਵੀ ਉੱਥੇ ਇਕੱਠੀਆਂ ਆਈਆਂ; ਹੇ ਭ੍ਰਿਗੁ ਕੁਲ ਦੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਉਹ ਪਸ਼ੁਪਤੀ ਦੇ ਯੱਗ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਮਹਾਤਮਾ ਵਰੁਣ ਦੇ ਯੱਗ ਵਿੱਚ ਆਈਆਂ।

13.132.12

स्वयंभुवस्तु ता दृष्ट्वा रेतः समपतद्भुवि ॥ १३.१३२.१२ ॥

ਪਰ ਸਵੈਂਭੂ (ਬ੍ਰਹਮਾ) ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰੇਤਸ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ।

13.132.13

तस्य शुक्रस्य निष्यन्दान्पांसून्सङ्गृह्य भूमितः ।
प्रास्यत्पूषा कराभ्यां वै तस्मिन्नेव हुताशने ॥ १३.१३२.१३ ॥

ਉਸ ਸ਼ੁਕ੍ਰ ਦੀਆਂ ਬੂੰਦਾਂ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਦੀ ਧੂੜ ਇਕੱਠੀ ਕਰਕੇ ਪੂਸ਼ਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਉਸੇ ਹਵਨ-ਅਗਨੀ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦਿੱਤੀਆਂ।

13.132.14

ततस्तस्मिन्सम्प्रवृत्ते सत्रे ज्वलितपावके ।
ब्रह्मणो जुह्वतस्तत्र प्रादुर्भावो बभूवह ॥ १३.१३२.१४ ॥

ਫਿਰ ਉਸ ਸੱਤਰ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਤੇ, ਅਗਨੀ ਬਲਦੀ ਹੋਣ ਤੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਉੱਥੇ ਆਹੂਤੀ ਪਾਉਂਦੇ ਸਮੇਂ, ਉੱਥੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਹੋਇਆ।

13.132.15

स्कन्नमात्रं च तच्छुक्रं स्रुवेण परिगृह्य सः ।
आज्यवन्मन्त्रतश्चापि सोऽजुहोद्भृगुनन्दन ॥ १३.१३२.१५ ॥

ਡਿੱਗਿਆ ਹੋਇਆ ਉਹ ਸ਼ੁਕ੍ਰ ਉਸ ਨੇ ਸਰੁਵ ਨਾਲ ਚੁੱਕ ਕੇ ਘਿਓ ਵਾਂਗ ਮੰਤਰਾਂ ਨਾਲ ਆਹੂਤੀ ਦਿੱਤੀ, ਹੇ ਭ੍ਰਿਗੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ।

13.132.16

ततः स जनयामास भूतग्रामं च वीर्यवान् ।
तस्य तत्तेजसस्तस्माज्जज्ञे लोकेषु तैजसम् ॥ १३.१३२.१६ ॥

ਫਿਰ ਉਸ ਵੀਰਜਵਾਨ ਨੇ ਭੂਤਾਂ ਦਾ ਸਮੂਹ ਰਚਿਆ; ਉਸ ਦੇ ਉਸ ਤੇਜ ਤੋਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਤੈਜਸ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ।

13.132.17

तमसस्तामसा भावा व्यापि सत्वं तथोभयम् ।
स गुणस्तेजसो नित्यं तमस्याकाशमेव च।
सर्वभूतेषु च तथा सत्वं तेजस्तथोत्तमम् ॥ १३.१३२.१७ ॥

ਤਮਸ ਦੇ ਤਾਮਸ ਭਾਵ, ਵਿਆਪਕ ਸੱਤਵ, ਦੋਵੇਂ; ਤੇਜ ਦਾ ਉਹ ਗੁਣ ਸਦਾ ਤਮਸ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸੱਤਵ ਅਤੇ ਤੇਜ ਵੀ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉੱਤਮ ਹਨ।

13.132.18

शुक्रे हुतेऽग्नौ तस्मिंस्तु प्रादुरासंस्त्रयः प्रभो ।
पुरुषा वपुषा युक्ताः स्वैः स्वैः प्रसवजैर्गुणैः ॥ १३.१३२.१८ ॥

ਉਸ ਸ਼ੁਕ੍ਰ ਦੇ ਅਗਨੀ ਵਿੱਚ ਆਹੂਤ ਹੋਣ ਤੇ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਉੱਥੇ ਤਿੰਨ ਪੁਰਖ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ; ਆਪੋ-ਆਪਣੇ ਜਨਮ ਤੋਂ ਉਪਜੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਧਾਰੀ ਹੋਏ।

13.132.19

भर्जनाद्भृगुरित्येवमङ्गारेभ्योऽङ्गिराऽभवत् ।
अङ्गारसंश्रयाच्चैव कविरित्यपरोऽभवत्।
सह ज्वालाभइरुत्पन्नो भृगुस्तस्माद्भृगुः स्मृतः ॥ १३.१३२.१९ ॥

ਭੁੰਨਣ ਕਰਕੇ ਭ੍ਰਿਗੂ ਹੋਏ; ਅੰਗਾਰਿਆਂ ਤੋਂ ਅੰਗਿਰਾ ਪੈਦਾ ਹੋਏ। ਅੰਗਾਰਿਆਂ ਦਾ ਆਸਰਾ ਲੈਣ ਕਰਕੇ ਕਵੀ ਨਾਮ ਦੇ ਹੋਰ ਹੋਏ। ਲਾਟਾਂ ਨਾਲ ਜਨਮੇ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਉਹ ਭ੍ਰਿਗੂ ਕਹੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

13.132.20

मरीचिभ्यो मरीचिस्तु मारीचः कश्यपो ह्यभूत् ।
अङ्गोरभ्योऽङ्गिरास्तात वालखिल्याः कुशोच्चयात् ॥ १३.१३२.२० ॥

ਮਰੀਚੀਆਂ ਤੋਂ ਮਰੀਚੀ ਹੋਏ; ਮਾਰੀਚ ਕਸ਼ਯਪ ਬਣੇ। ਹੇ ਤਾਤ, ਅੰਗੂ ਦੇ ਜਲ ਤੋਂ ਅੰਗਿਰਸ; ਕੁਸ਼ ਦੇ ਢੇਰ ਤੋਂ ਵਾਲਖਿਲਯ।

13.132.21

अत्रैवात्रेति च विभो जातमत्रिं वदन्त्यपि ॥ १३.१३२.२१ ॥

ਹੇ ਵਿਭੋ, 'ਇੱਥੇ ਹੀ, ਇੱਥੇ ਹੀ' ਕਹਿ ਕੇ ਜਨਮੇ ਨੂੰ ਅਤਰੀ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।

13.132.22

तथा भस्मव्यपोहेभ्यो ब्रह्मर्षिगणसम्मताः ।
वैखानसाः समुत्पन्नास्तपः श्रुतगुणेप्सवः ॥ १३.१३२.२२ ॥

ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਭਸਮ ਝਾੜਨ ਤੋਂ ਬ੍ਰਹਮਰਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਵੱਲੋਂ ਮਾਨੇ ਗਏ ਵੈਖਾਨਸ ਪੈਦਾ ਹੋਏ; ਉਹ ਤਪ ਅਤੇ ਸ਼ਰੁਤ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਦੇ ਇੱਛੁਕ ਸਨ।

13.132.23

अश्रुतोऽस्य समुत्पन्नावश्विनौ रूपसम्मतौ ।
शेषाः प्रजानां पतयः स्रोतोभ्यस्तस्य जज्ञिरे।
ऋषयो रोमकूपेभ्यः स्वेदाच्छन्दो बलान्मनः ॥ १३.१३२.२३ ॥

ਇਸ ਤੋਂ ਅਸ਼ਰੁਤ; ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਾਣੇ ਹੋਏ ਦੋ ਅਸ਼ਵਿਨੀ ਪੈਦਾ ਹੋਏ। ਬਾਕੀ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਉਸਦੇ ਸ੍ਰੋਤਾਂ ਤੋਂ ਜਨਮੇ। ਰੋਮਕੂਪਾਂ ਤੋਂ ਰਿਸ਼ੀ, ਪਸੀਨੇ ਤੋਂ ਛੰਦ, ਬਲ ਤੋਂ ਮਨ।

13.132.24

एतस्मात्कारणादाहुरग्निः सर्वास्तु देवताः ।
ऋषयः श्रुतसम्पन्ना वेदप्रामाण्यदर्शनात् ॥ १३.१३२.२४ ॥

ਇਸੇ ਕਾਰਨ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਲੋਕ ਅਗਨੀ ਆਖਦੇ ਹਨ; ਵੇਦ-ਪ੍ਰਮਾਣਤਾ ਵੇਖਣ ਕਰਕੇ ਰਿਸ਼ੀ ਸ਼ਰੁਤ-ਸੰਪੰਨ ਹੋਏ।

13.132.25

यानि दारूणि निर्यासास्ते मासाः पक्षसंज्ञिताः ।
अहोरात्रा मुहूर्ताश्च वीतज्योतिश्च वारुणम् ॥ १३.१३२.२५ ॥

ਜੋ ਲੱਕੜਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਿਰਯਾਸ ਹਨ, ਉਹੀ ਪੱਖ ਨਾਮਕ ਮਹੀਨੇ ਹਨ; ਦਿਨ-ਰਾਤਾਂ ਅਤੇ ਮੁਹੂਰਤ ਵੀ, ਅਤੇ ਵੀਤਜਯੋਤਿ ਤੇ ਵਾਰੁਣ ਵੀ।

13.132.26

रौद्रं लोहितमित्याहुर्लोहितात्कनकं स्मृतम् ।
तन्मैत्रमिति विज्ञेयं धूमाच्च वसवः स्मृताः ॥ १३.१३२.२६ ॥

ਰੌਦ੍ਰ ਨੂੰ ਲੋਹਿਤ ਆਖਦੇ ਹਨ; ਲੋਹਿਤ ਤੋਂ ਕਨਕ (ਸੋਨਾ) ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਉਸਨੂੰ ਮੈਤ੍ਰ ਸਮਝਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਧੂੰਏਂ ਤੋਂ ਵਸੂ ਯਾਦ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

13.132.27

अर्चिषो याश्च ते रुद्रास्तथाऽऽदित्या महाप्रभाः ।
उद्दीप्तास्ते तथाऽङ्गारा ये धिष्ण्येषु दिवि स्थिताः ॥ १३.१३२.२७ ॥

ਜਵਾਲਾਵਾਂ ਤੋਂ ਜੋ ਰੁਦ੍ਰ ਹਨ, ਅਤੇ ਮਹਾਪ੍ਰਭ ਆਦਿਤ੍ਯ; ਉਹ ਦਹਕਦੇ ਅੰਗਾਰ ਵੀ, ਜੋ ਦਿਵਿ ਵਿੱਚ ਧਿਸ਼ਣ੍ਯਾਂ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਹਨ।

13.132.28

अग्निर्नाथश्च लोकस्य तत्परं ब्रह्म तद्भुवम् ।
सर्वकामदमित्याहुस्तत्र हव्यमुपावहन् ॥ १३.१३२.२८ ॥

ਅਗਨੀ ਲੋਕ ਦਾ ਨਾਥ ਹੈ; ਉਹੀ ਪਰਬ੍ਰਹਮ ਹੈ; ਉਹੀ ਭੂਮੀ ਹੈ; ਸਰਬਕਾਮਦ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਉੱਥੇ ਹਵ੍ਯ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਗਿਆ।

13.132.29

ततोऽब्रवीन्महादेवो वरुणः पवनात्मकः ।
मम सत्रमिदं दिव्यमहं गृहपतिस्त्विह ॥ १३.१३२.२९ ॥

ਤਦ ਵਾਯੂਰੂਪ ਮਹਾਦੇਵ ਵਰੁਣ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਇਹ ਮੇਰਾ ਦਿਵ੍ਯ ਸਤ੍ਰ ਹੈ; ਇੱਥੇ ਮੈਂ ਹੀ ਗ੍ਰਿਹਪਤੀ ਹਾਂ।

13.132.30

त्रीणि पूर्वाण्यपत्यानि मम तानि न संशयः ।
इति जानीत खगमा मम यज्ञफलं हि तत् ॥ १३.१३२.३० ॥

ਮੇਰੇ ਤਿੰਨ ਪੂਰਵ ਸੰਤਾਨ ਹਨ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ; ਇਹ ਜਾਣੋ, ਹੇ ਖਗੋ; ਉਹ ਮੇਰੇ ਯੱਗ ਦਾ ਫਲ ਹੀ ਹੈ।

13.132.31

मदङ्गेभ्यः प्रसूतानि मदाश्रयकृतानि च ।
ममैव तान्मपत्यानि मम शुक्लं हुतं हि तत् ॥ १३.१३२.३१ ॥

ਉਹ ਮੇਰੇ ਅੰਗਾਂ ਤੋਂ ਜਨਮੇ ਹਨ ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਆਸਰੇ ਨਾਲ ਬਣੇ ਹਨ। ਉਹ ਮੇਰੀ ਹੀ ਸੰਤਾਨ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੇਰਾ ਸ਼ੁਕ੍ਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਆਹੂਤ ਹੋਇਆ ਹੈ।

13.132.32

अथाब्रवील्लोकगुरुर्ब्रह्मा लोकपितामहः ।
ममैव तान्यपत्यानि मम शुक्लं हुतं हि तत् ॥ १३.१३२.३२ ॥

ਫਿਰ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਗੁਰੂ, ਲੋਕਪਿਤਾਮਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਉਹ ਮੇਰੀ ਹੀ ਸੰਤਾਨ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੇਰਾ ਸ਼ੁਕ੍ਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਆਹੂਤ ਹੋਇਆ ਹੈ।

13.132.33

अहं वक्ता च मन्त्रस्य होता शुक्रस्य चैव ह ।
यस्य बीजं फलं तस्य शुक्रं चेत्कारणं मतम् ॥ १३.१३२.३३ ॥

ਮੈਂ ਹੀ ਮੰਤਰ ਦਾ ਵਕਤਾ ਅਤੇ ਸ਼ੁਕ੍ਰ ਦਾ ਹੋਤਾ ਹਾਂ। ਜਿਸ ਦਾ ਬੀਜ, ਉਸੇ ਦਾ ਫਲ; ਜੇ ਸ਼ੁਕ੍ਰ ਕਾਰਣ ਮੰਨਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ...

13.132.34

ततोऽब्रुवन्देवगणाः पितामहमुपेत्य वै ।
कृताञ्जलिपुटाः सर्वे शिरोभिरभिवन्द्य च ॥ १३.१३२.३४ ॥

ਫਿਰ ਦੇਵਗਣ ਸਭ ਪਿਤਾਮਹ ਕੋਲ ਆਏ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਸਿਰ ਝੁਕਾ ਕੇ ਵੰਦਨਾ ਕਰਕੇ ਬੋਲੇ।

13.132.35

वयं च भगवन्सर्वे जगच्च सचराचरम् ।
तवैव प्रसवाः सर्वे तस्मादग्निर्विभावसुः।
वरुणश्चेश्वरो देवो लभतां काममीप्सितम् ॥ १३.१३२.३५ ॥

ਹੇ ਭਗਵਨ, ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਅਤੇ ਚਰਾਚਰ ਸੰਸਾਰ ਤੁਹਾਡੀ ਹੀ ਸੰਤਾਨ ਹਾਂ। ਇਸ ਲਈ ਅਗਨੀ ਵਿਭਾਵਸੁ ਅਤੇ ਈਸ਼ਵਰ ਦੇਵ ਵਰੁਣ ਆਪਣੀ ਚਾਹੀ ਇੱਛਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ।

13.132.36

निसर्गाद्ब्रह्मणश्चापि वरुणो यादसाम्पतिः ।
जग्राह वै भृगु पूर्वमपत्यं सूर्यवर्चसम् ॥ १३.१३२.३६ ॥

ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਕੁਦਰਤੀ ਅਧਿਕਾਰ ਨਾਲ, ਜਲਚਰਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਵਰੁਣ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਸੂਰਜ ਵਰਗੇ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਭ੍ਰਿਗੂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸੰਤਾਨ ਵਜੋਂ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕੀਤਾ।

13.132.37

ईश्वरोऽङ्गिरसं चाग्नेरपत्यार्थमकल्पयत् ।
पितामहस्त्वपत्यं वैकविं जग्राह तत्त्ववित् ॥ १३.१३२.३७ ॥

ਈਸ਼ਵਰ ਨੇ ਅੰਗਿਰਸ ਨੂੰ ਅਗਨੀ ਦੀ ਸੰਤਾਨ ਲਈ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ; ਤੱਤਵਗਿਆਨੀ ਪਿਤਾਮਹ ਨੇ ਵੈਕਵਿ ਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਵਜੋਂ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕੀਤਾ।

13.132.38

तदा स वारुणिः ख्यातो भृगुः प्रसवकर्मकृत् ।
आग्नेयस्त्वङ्गिराः श्रीमान्कविर्ब्राह्मो महायशाः।
भार्गवाङ्गिरसौ लोके लोकसन्तानलक्षणौ ॥ १३.१३२.३८ ॥

ਤਦ ਵਰੁਣ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਭ੍ਰਿਗੂ ਸੰਤਾਨ ਉਤਪੱਤੀ ਦਾ ਕਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੀ; ਅਗਨੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਅੰਗਿਰਸ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਮਹਾਯਸ਼ਸਵੀ ਕਵੀ। ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਭਾਰਗਵ ਅਤੇ ਆਂਗਿਰਸ ਲੋਕ-ਸੰਤਾਨ ਦੇ ਲੱਛਣ ਸਨ।

13.132.39

एते विप्रवराः सर्वे प्रजानां पतयस्त्रयः ।
सर्वं सन्तानमेतेषामिदमित्युपधारय ॥ १३.१३२.३९ ॥

ਇਹ ਸਾਰੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪ੍ਰਜਾ ਦੇ ਤਿੰਨ ਸੁਆਮੀ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੰਤਾਨ ਇਹ ਹੀ ਹੈ, ਇਹ ਸਮਝ ਲੈ।

13.132.40

भृगोस्तु पुत्राः सप्तासन्सर्वे तुल्या भृगोर्गुणैः ।
च्यवनो वज्रशीर्षश्च शुचिरौर्वस्तथैव च ॥ १३.१३२.४० ॥

ਭ੍ਰਿਗੂ ਦੇ ਸੱਤ ਪੁੱਤਰ ਸਨ, ਸਾਰੇ ਭ੍ਰਿਗੂ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਵਿੱਚ ਬਰਾਬਰ: ਚਿਆਵਨ, ਵਜ੍ਰਸ਼ੀਰਸ਼, ਸ਼ੁਚਿ ਅਤੇ ਔਰਵ।

13.132.41

शुक्रो वरेण्यश्च विभुः सवनश्चेति सप्त ते ।
भार्गवा वारुणाः सर्वे येषां वंशे भवानपि ॥ १३.१३२.४१ ॥

ਸ਼ੁਕ੍ਰ, ਵਰੇਣ੍ਯ, ਵਿਭੂ ਅਤੇ ਸਵਨ — ਇਹ ਸੱਤ ਹਨ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਭਾਰਗਵ ਅਤੇ ਵਾਰੁਣ ਹਨ; ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਹੋ।

13.132.42

अष्टौ चाङ्गिरसः पुत्रा वारुणास्तेऽप्यवारुणाः ।
बृहस्पतिरुचथ्यश्च वयस्यः शान्तिरेव च ॥ १३.१३२.४२ ॥

ਅੰਗਿਰਸ ਦੇ ਅੱਠ ਪੁੱਤਰ ਹਨ; ਉਹ ਵਾਰੁਣ ਵੀ ਹਨ ਅਤੇ ਅਵਾਰੁਣ ਵੀ। ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ, ਉਚਥਯ, ਵਯਸਯ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਵੀ।

13.132.43

घोरो विरूपः संवर्तः सुधन्वा चाष्टमः स्मृतः ।
एतेऽष्टौ वह्निजाः सर्वे ज्ञाननिष्ठा निरामयाः ॥ १३.१३२.४३ ॥

ਘੋਰ, ਵਿਰੂਪ, ਸੰਵਰਤ ਅਤੇ ਅੱਠਵਾਂ ਸੁਧਨਵਾ ਯਾਦ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਹ ਅੱਠੇ ਅਗਨੀ ਤੋਂ ਜਨਮੇ ਹਨ, ਸਾਰੇ ਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ ਹੋਏ ਅਤੇ ਰੋਗਰਹਿਤ ਹਨ।

13.132.44

ब्राह्मणाश्च कवेः पुत्रा वारुणास्तेऽप्युदाहृताः ।
अष्टौ प्रसवजैर्युक्ता गुणैर्ब्रह्मविदः शुभाः ॥ १३.१३२.४४ ॥

ਕਵੀ ਦੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪੁੱਤਰ ਵੀ ਵਾਰੁਣ ਕਹੇ ਗਏ ਹਨ; ਉਹ ਵੀ ਅੱਠ ਹਨ। ਵੰਸ਼ਜ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ, ਬ੍ਰਹਮ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ ਅਤੇ ਸ਼ੁਭ।

13.132.45

कविः काव्यश्च विष्णुश्च बुद्धिमानुशना तथा ।
भृगुश्च वरुणश्चैव काश्यपोऽग्निश्च धर्मवित् ॥ १३.१३२.४५ ॥

ਕਵੀ, ਕਾਵਿਆ, ਵਿਸ਼ਨੂ, ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਉਸ਼ਨਾ, ਭ੍ਰਿਗੂ, ਵਰੁਣ, ਕਸ਼ਯਪ ਅਤੇ ਅਗਨੀ—ਧਰਮ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ।

13.132.46

अष्टौ कविसुता ह्येते सर्वमेभिर्जगत्ततम् ।
प्रजापतय एते हि प्रजानां यैरिमाः प्रजाः ॥ १३.१३२.४६ ॥

ਇਹ ਅੱਠੇ ਕਵੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ; ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸਾਰਾ ਜਗਤ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਹੀ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਇਹ ਪਰਜਾਵਾਂ ਜਨਮੀਆਂ।

13.132.47

एवमङ्गिरसश्चैव कवेश्च प्रसवान्वयैः ।
भृगोश्च भृगुशार्दूल वंशजैः सततं जगत् ॥ १३.१३२.४७ ॥

ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅੰਗਿਰਸਾਂ ਅਤੇ ਕਵੀ ਦੀ ਸੰਤਾਨ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਹੇ ਭ੍ਰਿਗੂ-ਸ਼ਾਰਦੂਲ, ਭ੍ਰਿਗੂ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜਾਂ ਨਾਲ ਜਗਤ ਸਦਾ ਵਿਆਪਤ ਹੈ।

13.132.48

वरुणश्चादितो विप्र जग्राह प्रभुरीश्वरः ।
कविं तात भृगुं चापि तस्मात्तौ वारुणौ स्मृतौ ॥ १३.१३२.४८ ॥

ਹੇ ਵਿਪ੍ਰ, ਆਦਿ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਭੂ ਈਸ਼ਵਰ ਵਰੁਣ ਨੇ (ਕਵੀ ਨੂੰ) ਗ੍ਰਹਿਣ ਕੀਤਾ; ਹੇ ਤਾਤ, ਕਵੀ ਅਤੇ ਭ੍ਰਿਗੂ ਨੂੰ ਵੀ। ਇਸੇ ਲਈ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਵਾਰੁਣ ਕਹੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

13.132.49

जग्राहाङ्गिरसं देवः शिखी तस्माद्भुताशनः ।
तस्मादाङ्गिरसा ज्ञेयाः सर्व एव तदन्वयाः ॥ १३.१३२.४९ ॥

ਦੇਵ ਸ਼ਿਖੀ (ਅਗਨੀ) ਨੇ ਆਂਗਿਰਸ ਨੂੰ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕੀਤਾ; ਉਸ ਤੋਂ ਭੂਤਾਸ਼ਨ (ਅਗਨੀ)। ਉਸ ਤੋਂ ਹੀ ਆਂਗਿਰਸ ਜਾਣਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ; ਉਸ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਸਾਰੇ ਵੀ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ।

13.132.50

ब्रह्मा पितामहः पूर्वं देवताभिः प्रसादितः ।
इमे नः सन्तरिष्यन्ति प्रजाभिर्जगदीश्वराः ॥ १३.१३२.५० ॥

ਪਹਿਲਾਂ ਪਿਤਾਮਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕੀਤਾ; ਜਗਦੀਸ਼ਵਰ ਇਹ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਜਾ ਸਮੇਤ ਸਾਨੂੰ ਪਾਰ ਲਾਉਣਗੇ।

13.132.51

सर्वे प्रजानां पतयः सर्वे चातितपस्विनः ।
त्वत्प्रसादादिमं लोकं धारयिष्यन्ति शाश्वतं ॥ १३.१३२.५१ ॥

ਸਾਰੀ ਪ੍ਰਜਾ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਅਤਿ ਤਪਸਵੀ; ਤੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਇਹ ਸਦੀਵੀ ਲੋਕ ਧਾਰਨ ਕਰਨਗੇ।

13.132.52

तथैव वंशकर्तारस्तव तेजोविवर्धनाः ।
भवेयुर्वेदविदुषः सर्वे च कृतिनस्तथा ॥ १३.१३२.५२ ॥

ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੰਸ਼ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲੇ, ਤੇਰਾ ਤੇਜ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੇ; ਸਾਰੇ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ ਅਤੇ ਕਾਰਜ-ਸਿੱਧ ਹੋਣ।

13.132.53

देवपक्षचराः सौम्याः प्राजापत्या महर्षयः ।
अनन्तं ब्रह्म सत्यं च तपश्च परमं भुवि ॥ १३.१३२.५३ ॥

ਦੇਵ-ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਵਿਚਰਨ ਵਾਲੇ, ਸੌਮਯ, ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਮਹਾਂਰਿਸ਼ੀ; ਅਨੰਤ ਬ੍ਰਹਮ, ਸੱਚ ਅਤੇ ਪਰਮ ਤਪ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ।

13.132.54

सर्वे हि वयमेते च तवैव प्रसवाः प्रभो ।
देवानां ब्राह्मणानां च त्वं हि कर्ता पितामह ॥ १३.१३२.५४ ॥

ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਅਤੇ ਇਹ ਵੀ ਤੇਰੀ ਹੀ ਸੰਤਾਨ ਹਾਂ; ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦਾ ਕਰਤਾ ਤੂੰ ਹੀ ਹੈਂ, ਹੇ ਪਿਤਾਮਹ।

13.132.55

मारीचमादितः कृत्वा सर्वे चैवाथ भार्गवाः ।
अपत्यानीति सम्प्रेक्ष्य क्षमयाम पितामह ॥ १३.१३२.५५ ॥

ਮਰੀਚੀ ਤੋਂ ਆਰੰਭ ਕਰਕੇ ਸਾਰੇ ਭਾਰਗਵਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤਾਨ ਸਮਝ ਕੇ, ਹੇ ਪਿਤਾਮਹ, ਅਸੀਂ ਮਾਫ਼ੀ ਮੰਗਦੇ ਹਾਂ।

13.132.56

अथ स्वेनैव रूपेणि प्रजनिष्यन्ति वै प्रजाः ।
स्थापयिष्यन्ति चात्मानं युगादिनिधने तथा ॥ १३.१३२.५६ ॥

ਫਿਰ ਉਹ ਆਪਣੇ ਹੀ ਰੂਪ ਨਾਲ ਪ੍ਰਜਾ ਪੈਦਾ ਕਰਨਗੇ; ਯੁਗਾਂ ਦੇ ਆਦਿ ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨਗੇ।

13.132.57

इत्युक्तः स तदा तैस्तु ब्रह्मा लोकपितामहः ।
ततेत्येवाब्रवीत्प्रीतस्तेऽपि जग्मुर्यथागतम् ॥ १३.१३२.५७ ॥

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹਨਾਂ ਵੱਲੋਂ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਤੇ ਲੋਕ-ਪਿਤਾਮਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਬੋਲੇ, "ਐਵੇਂ ਹੀ ਹੋਵੇ"; ਉਹ ਵੀ ਜਿਵੇਂ ਆਏ ਸਨ ਉਵੇਂ ਹੀ ਚਲੇ ਗਏ।

13.132.58

एवमेतत्पुरावृत्तं तस्य यज्ञे महात्मनः ।
देवश्रेष्ठस्य लोकादौ वारुणीं बिभ्रतस्तनुम् ॥ १३.१३२.५८ ॥

ਇਹ ਪੁਰਾਣਾ ਵਾਕਿਆ ਹੈ; ਉਸ ਮਹਾਤਮਾ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਦੇ ਯੱਗ ਵਿੱਚ, ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਆਦਿ ਵਿੱਚ ਵਰੁਣ ਦਾ ਸਰੀਰ ਧਾਰਨ ਕਰਦਿਆਂ ਇਹ ਹੋਇਆ ਸੀ।

13.132.59

अग्निर्ब्रह्म पशुपतिः शर्वो रुद्रः प्रजापतिः ।
अग्नेरपत्यमेतद्वै सुवर्णमिति धारणाः ॥ १३.१३२.५९ ॥

ਅਗਨੀ, ਬ੍ਰਹਮ, ਪਸ਼ੁਪਤੀ, ਸ਼ਰਵ, ਰੁਦਰ, ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ — ਇਹ ਅਗਨੀ ਦੀ ਸੰਤਾਨ ਹਨ; ਇਸ ਲਈ ਸੋਨੇ ਨੂੰ ਵੀ ਅਗਨੀ ਦੀ ਸੰਤਾਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

13.132.60

अग्न्यभावे च कुरुते वह्निस्थानेषु काञ्चनम् ।
जामदग्न्यप्रमाणज्ञो वेदश्रुतिनिदर्शनात् ॥ १३.१३२.६० ॥

ਅਗਨੀ ਦੀ ਅਣਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਅਗਨੀ ਦੇ ਥਾਂਵਾਂ ਉੱਤੇ ਸੋਨਾ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜਮਦਗਨੀ ਦਾ ਪ੍ਰਮਾਣ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਵੇਦ-ਸ਼੍ਰੁਤੀ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟਾਂਤ ਨਾਲ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰਦੇ ਹਨ।

13.132.61

कुशस्तम्बे जुहोत्यग्निं सुवर्णे तत्र च स्थिते ।
वल्मीकस्य वपायां च कर्णे वाजस्य दक्षिणे ॥ १३.१३२.६१ ॥

ਕੁਸ਼ ਦੇ ਗੁੱਛੇ ਉੱਤੇ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਆਹੂਤੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ; ਉੱਥੇ ਰੱਖੇ ਸੋਨੇ ਉੱਤੇ ਵੀ; ਬਾਂਬੀ ਦੀ ਚਰਬੀ ਵਿੱਚ, ਅਤੇ ਘੋੜੇ ਦੇ ਸੱਜੇ ਕੰਨ ਵਿੱਚ।

13.132.62

शकटोर्व्या परस्याप्सु ब्राह्मणस्य करे तथा ।
हुते प्रीतिकरीमृद्धिं भगवांस्तत्र मन्यते ॥ १३.१३२.६२ ॥

ਗੱਡੇ ਦੇ ਪਹੀਏ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਉੱਤੇ, ਦੂਜੇ ਦੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ, ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ; ਆਹੂਤੀ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ ਤੇ ਭਗਵਾਨ ਉੱਥੇ ਪ੍ਰੀਤੀਕਾਰੀ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।

13.132.63

तस्मादग्निपराः सर्वे देवता इति शुश्रुम ।
ब्रह्मणो हि प्रभूतोऽग्निरग्नेरपि च काञ्चनम् ॥ १३.१३२.६३ ॥

ਇਸ ਲਈ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਅਗਨੀ-ਪਰਾਇਣ ਹਨ, ਇਹ ਅਸੀਂ ਸੁਣਿਆ ਹੈ; ਬ੍ਰਹਮ ਤੋਂ ਹੀ ਅੱਗ ਬਹੁਤ ਹੈ, ਅਤੇ ਅੱਗ ਤੋਂ ਵੀ ਸੋਨਾ।

13.132.64

तस्माद्ये वै प्रयच्छन्ति सुवर्णं धर्मदर्शिनः ।
देवतास्ते प्रयच्छन्ति समस्ता इति नः श्रुतम् ॥ १३.१३२.६४ ॥

ਇਸ ਲਈ ਜਿਹੜੇ ਧਰਮ-ਦਰਸ਼ੀ ਸੋਨਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਅਸੀਂ ਸੁਣਿਆ ਹੈ।

13.132.65

तस्य वा तपसो लोकान्गच्छतः परमां गतिम् ।
स्वर्लोके राजराज्येन सोभिषिच्येत भार्गव ॥ १३.१३२.६५ ॥

ਉਸ ਦੇ ਤਪ ਨਾਲ, ਜਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਿਆਂ ਪਰਮ ਗਤੀ ਪਾ ਕੇ, ਸਵਰਗ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਰਾਜ-ਰਾਜ ਨਾਲ ਉਹ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ, ਹੇ ਭਾਰਗਵ।

13.132.66

आदित्योदयने प्राप्ते विधिमन्त्रपुरस्कृतम् ।
ददाति काञ्चनं यो वाः दुःस्वप्नं प्रतिहन्ति सः ॥ १३.१३२.६६ ॥

ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨ ਵੇਲੇ, ਵਿਧੀ ਅਤੇ ਮੰਤਰ ਸਹਿਤ ਜੋ ਸੋਨਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬੁਰੇ ਸੁਪਨੇ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।

13.132.67

ददात्युदितमात्रे यस्यस्य पाप्मा विधूयते ।
मध्याह्ने ददतो रुक्मं हन्ति पापमनागतम् ॥ १३.१३२.६७ ॥

ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਦੇ ਹੀ ਦਾਨ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਦਾ ਪਾਪ ਝੜ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਦੁਪਹਿਰੇ ਸੋਨਾ ਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਪਾਪ ਨੂੰ ਵੀ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦਾ ਹੈ।

13.132.68

ददाति पस्चिमां सन्ध्यां यः सुवर्णं यतव्रतः ।
ब्रह्मवाय्वग्निसोमानां सालोक्यमुपयाति सः ॥ १३.१३२.६८ ॥

ਵ੍ਰਤ ਵਿੱਚ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਹੋ ਕੇ ਜੋ ਸ਼ਾਮ ਦੀ ਸੰਧਿਆ ਵੇਲੇ ਸੋਨਾ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਾਯੂ, ਅਗਨੀ ਅਤੇ ਸੋਮ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

13.132.69

सेन्द्रेषु चैव लोकेषु प्रतिष्ठा विन्दते शुभाम् ।
इह लोके यशः प्राप्य शान्तपाप्मा च मोदते ॥ १३.१३२.६९ ॥

ਇੰਦਰ ਸਮੇਤ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸ਼ੁਭ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਯਸ਼ ਪਾ ਕੇ, ਪਾਪ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋ ਕੇ ਉਹ ਅਨੰਦ ਮਾਣਦਾ ਹੈ।

13.132.70

ततः सम्पद्यतेऽन्येषु लोकेष्वप्रतिमः सदा ।
अनावृतगतिश्चैव कामचारो भवत्युत ॥ १३.१३२.७० ॥

ਫਿਰ ਉਹ ਹੋਰ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਬੇਮਿਸਾਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਉਸਦੀ ਗਤੀ ਬੇ-ਰੋਕ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਵਿਚਰਨ ਵਾਲਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

13.132.71

न च क्षरति तेभ्यश्च यशश्चैवाप्नुते महत् ।
सुवर्णमक्षयं दत्त्वा लोकांश्चाप्नोति पुष्कलान् ॥ १३.१३२.७१ ॥

ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਡਿੱਗਦਾ ਨਹੀਂ; ਉਹ ਮਹਾਨ ਯਸ਼ ਵੀ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਅਖੁੱਟ ਸੋਨਾ ਦਾਨ ਕਰਕੇ ਉਹ ਭਰਪੂਰ ਲੋਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।

13.132.72

यस्तु सञ्जनयित्वाऽग्निमादित्योदयनं प्रति ।
दद्याद्वै व्रतमुद्दिश्य सर्वकामान्समश्नुते ॥ १३.१३२.७२ ॥

ਅਗਨੀ ਪ੍ਰਜ਼ਵਲਿਤ ਕਰ ਕੇ, ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵ੍ਰਤ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਜੋ ਦਾਨ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਭੋਗਦਾ ਹੈ।

13.132.73

अग्निरित्येव तत्प्राहुः प्रदानं च सुखावहम् ।
यथेष्टगुणसंवृत्तं प्रवर्तकमिति स्मृतम् ॥ १३.१३२.७३ ॥

ਅਗਨੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਉਸੇ ਨੂੰ ਦਾਨ ਆਖਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਸੁਖ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਇੱਛਤ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋ ਕੇ ਫਲਦਾਇਕ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

13.132.74

एषा सुवर्णस्योत्पत्तिः कथिता ते मयाऽनघ ।
कार्तिकेयस्य च विभो तद्विद्धि भृगुनन्दन ॥ १३.१३२.७४ ॥

ਅਗਨੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਨਿਰਦੋਸ਼, ਸੋਨੇ ਦੀ ਉਤਪਤੀ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਹੇ ਵਿਭੂ, ਕਾਰਤਿਕੇਯ ਬਾਰੇ ਵੀ ਇਹੀ ਜਾਣ, ਭ੍ਰਿਗੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ।

13.132.75

कार्तिकेयस्तु संवृद्धः कालेन महता तदा ।
देवैः सेनापतित्वेन वृतः सेन्द्रैर्भृगूद्वह ॥ १३.१३२.७५ ॥

ਅਗਨੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਕਾਰਤਿਕੇਯ ਫਿਰ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ। ਹੇ ਭ੍ਰਿਗੂਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਇੰਦਰ ਸਮੇਤ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਸੈਨਾਪਤੀ ਚੁਣਿਆ।

13.132.76

जघान तारकं चापि दैत्यमन्यांस्तथाऽसुरान् ।
त्रिदशेन्द्राज्ञया ब्रह्मँल्लोकानां हितकाम्यया ॥ १३.१३२.७६ ॥

ਅਗਨੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਦੇਵਰਾਜ ਇੰਦਰ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਭਲੇ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਉਸਨੇ ਤਾਰਕ ਦੈਂਤ ਅਤੇ ਹੋਰ ਅਸੁਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।

13.132.77

सुवर्णदाने च मया कथितास्ते गुणा विभो ।
तस्मात्सुवर्णं विप्रेभ्यः प्रयच्छ तदतांवर ॥ १३.१३२.७७ ॥

ਅਗਨੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਵਿਭੂ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਦਾਨ ਦੇ ਗੁਣ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਉਹ ਸੋਨਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦੇ।

13.132.78

इत्युक्तः स वसिष्ठेन जामदग्न्यः प्रतापवान् ।
ददौ सुवर्णं विप्रभ्यो व्यमुच्यत च किल्बिषात् ॥ १३.१३२.७८ ॥

ਭੀਸ਼ਮ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਵਸ਼ਿਸ਼ਟ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹੇ ਜਾਣ 'ਤੇ ਪ੍ਰਤਾਪੀ ਜਾਮਦਗਨਿਆ (ਪਰਸ਼ੂਰਾਮ) ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਸੋਨਾ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਪਾਪ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਏ।

13.132.79

एतत्ते सर्वमाख्यातं सुवर्णस्य महीपते ।
प्रदानस्य फलं चैव जन्म चास्य युधिष्ठिर ॥ १३.१३२.७९ ॥

ਹੇ ਮਹੀਪਤੀ, ਸੋਨੇ ਦੀ ਇਹ ਸਾਰੀ ਕਥਾ, ਇਸ ਦੇ ਦਾਨ ਦਾ ਫਲ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਜਨਮ, ਹੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ।

13.132.80

तस्मात्त्वमपि विप्रेभ्यः प्रयच्छ कनकं बहुः ।
ददत्सुवर्णं नृपते किल्बिषाद्विप्रमोक्ष्यसि ॥ १३.१३२.८० ॥

ਇਸ ਲਈ ਤੂੰ ਵੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸੋਨਾ ਦੇ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਸੋਨਾ ਦਾਨ ਕਰਕੇ ਤੂੰ ਪਾਪ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਏਂਗਾ।