మహాభారతం · అధ్యాయం 13.132
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.132.1
अपि चेदं पुरा राम श्रुतं मे ब्रह्मदर्शनम् ।
पितामहस्य यद्वृत्तं ब्रह्मणः परमात्मनः ॥ १३.१३२.१ ॥
రామా, పూర్వం నేను పితామహుడైన బ్రహ్మ, పరమాత్మ గురించిన ఈ బ్రహ్మదర్శన వృత్తాంతాన్ని విన్నాను.
13.132.2
देवस्य महतस्तात वारुणीं बिभ्रतस्तनुम् ।
ऐश्वर्ये वारुणेवाऽथ रुद्रस्येशस्य वै प्रभो ॥ १३.१३२.२ ॥
ప్రియ పుత్రా, మహాదేవుడు వరుణమయమైన దేహాన్ని ధరిస్తాడు; ఐశ్వర్యంలో వరుణునిలాగా, రుద్ర ఈశునిలాగా, ఓ ప్రభూ.
13.132.3
आजग्मुर्मुनयः सर्वे देवाश्चाग्निपुरोगमाः ।
यज्ञाङ्गानि च सर्वाणि वषट्कारश्च मूर्तिमान् ॥ १३.१३२.३ ॥
మునులందరూ, అగ్ని ముందుగా ఉన్న దేవతలు వచ్చారు; యజ్ఞ అంగాలన్నీ, మూర్తిమంతమైన వషట్కారం కూడా వచ్చింది.
13.132.4
मूर्तिमन्ति च सामानि यजूंषि च सहस्रशः ।
ऋग्वेदश्चागमत्तत्र पदक्रमविभूषितः ॥ १३.१३२.४ ॥
మూర్తిమంతమైన సామగానాలు, వేలాది యజుర్మంత్రాలు వచ్చాయి; అక్కడ పద, క్రమ విభూషితమైన ఋగ్వేదం కూడా వచ్చింది.
13.132.5
लक्षणानि स्वरास्तोभा निरुक्ताः स्वरभक्तयः ।
ओंकारश्छन्दसां नेत्रं निग्रहप्रग्रहौ तथा ॥ १३.१३२.५ ॥
లక్షణాలు, స్వరాలు, స్తోభాలు, నిరుక్తాలు, స్వరభక్తులు, ఛందస్సుల నేత్రమైన ఓంకారం, అలాగే నిగ్రహ-ప్రగ్రహాలు.
13.132.6
वेदाश्च सोपनिषदो विद्या सावित्र्यथापि च ।
भूतं भव्यं भविष्यच्च दधार भगवाञ्शिवः ॥ १३.१३२.६ ॥
ఉపనిషత్తులతో కూడిన వేదాలు, విద్య, సావిత్రి కూడా; భూత, భవ్య, భవిష్యత్తులను భగవంతుడైన శివుడు ధరించాడు.
13.132.7
संजुहावात्मनाऽऽत्मानं स्वयमेव तदा प्रभो ।
यज्ञं च शोभयामास बहुरूपं पिनाकधृत् ॥ १३.१३२.७ ॥
ఓ ప్రభూ, అప్పుడు ఆయన స్వయంగా తననే ఆహుతిగా అర్పించాడు; పినాకాన్ని ధరించిన బహురూపుడు యజ్ఞాన్ని అలంకరించాడు.
13.132.8
द्यौर्नभः पृथिवी खं च तथा चैवैष भूपतिः ।
सर्वविद्येश्वरः श्रीमानेष चापि विभावसुः ॥ १३.१३२.८ ॥
ఆకాశం, అంతరిక్షం, భూమి, ఖం కూడా ఆయనే; ఈయనే భూపతి, సర్వవిద్యలకు ఈశ్వరుడు, శ్రీమంతుడు; ఈయనే విభావసువు (అగ్ని) కూడా.
13.132.9
एष ब्रह्मा शिवो रुद्रो वरुणोऽग्निः प्रजापतिः ।
कीर्त्यते भगवान्देवः सर्वभूतपतिः शिवः ॥ १३.१३२.९ ॥
ఈయనే బ్రహ్మ, శివుడు, రుద్రుడు, వరుణుడు, అగ్ని, ప్రజాపతి అని కీర్తించబడతాడు; భగవానుడైన దేవుడు, సర్వభూతాల పతి, శివుడు అని చెప్పబడతాడు.
13.132.10
तस्य यज्ञः पशुपतेस्तपः क्रतव एव च ।
दीक्षा दीप्तव्रता देवी दिशश्च सदिगीश्वराः ॥ १३.१३२.१० ॥
ఆయన యజ్ఞం, పశుపతి తపస్సు, క్రతువులు కూడా ఆయనే; దీక్ష, దీప్తవ్రతురాలైన దేవి, దిక్కులు, దిక్పాలకులు కూడా ఆయనే.
13.132.11
देवपत्न्यश्च कन्याश्च देवानां चैव मातरः ।
आजग्मुः सहितास्तत्र तदा भृगुकुलोद्वह।
यज्ञं पशुपतेः प्रीता वरुणस्य महात्मनः ॥ १३.१३२.११ ॥
దేవతల భార్యలు, కన్యలు, దేవతల తల్లులు కూడా అక్కడికి కలిసి వచ్చారు; భృగుకులోత్తమా, వారు పశుపతి యజ్ఞం వల్ల సంతోషించి, మహాత్ముడైన వరుణుని యజ్ఞానికి వచ్చారు.
13.132.12
स्वयंभुवस्तु ता दृष्ट्वा रेतः समपतद्भुवि ॥ १३.१३२.१२ ॥
అయితే స్వయంభువు (బ్రహ్మ) వారిని చూసినప్పుడు, ఆయన వీర్యం భూమిపై పడింది.
13.132.13
तस्य शुक्रस्य निष्यन्दान्पांसून्सङ्गृह्य भूमितः ।
प्रास्यत्पूषा कराभ्यां वै तस्मिन्नेव हुताशने ॥ १३.१३२.१३ ॥
ఆ శుక్రపు బిందువులను, నేలపై ఉన్న ధూళితో కలిపి సేకరించి, పూషుడు తన చేతులతో అదే హోమాగ్నిలో వేశాడు.
13.132.14
ततस्तस्मिन्सम्प्रवृत्ते सत्रे ज्वलितपावके ।
ब्रह्मणो जुह्वतस्तत्र प्रादुर्भावो बभूवह ॥ १३.१३२.१४ ॥
అప్పుడు ఆ సత్రం ప్రారంభమై, అగ్ని ప్రజ్వలిస్తుండగా, బ్రహ్మ అక్కడ ఆహుతులు వేస్తున్నప్పుడు అక్కడ ఒక ప్రాదుర్భావం కలిగింది.
13.132.15
स्कन्नमात्रं च तच्छुक्रं स्रुवेण परिगृह्य सः ।
आज्यवन्मन्त्रतश्चापि सोऽजुहोद्भृगुनन्दन ॥ १३.१३२.१५ ॥
క్రిందపడిన ఆ శుక్రాన్ని ఆయన స్రువంతో తీసుకుని, నెయ్యిలా మంత్రాలతో ఆహుతిగా సమర్పించాడు, భృగు కుమారుడా.
13.132.16
ततः स जनयामास भूतग्रामं च वीर्यवान् ।
तस्य तत्तेजसस्तस्माज्जज्ञे लोकेषु तैजसम् ॥ १३.१३२.१६ ॥
అప్పుడు ఆ పరాక్రమశాలి ప్రాణిసమూహాన్ని సృష్టించాడు; ఆయన తేజస్సునుండి లోకాలలో తైజసం ఉద్భవించింది.
13.132.17
तमसस्तामसा भावा व्यापि सत्वं तथोभयम् ।
स गुणस्तेजसो नित्यं तमस्याकाशमेव च।
सर्वभूतेषु च तथा सत्वं तेजस्तथोत्तमम् ॥ १३.१३२.१७ ॥
తమస్సు యొక్క తామస భావాలు, వ్యాపించిన సత్త్వం, రెండూ; తేజస్సు యొక్క ఆ గుణం ఎల్లప్పుడూ తమస్సులోనూ ఆకాశంలోనూ ఉంటుంది; సర్వ ప్రాణులలోనూ సత్త్వం, తేజస్సు అలాగే ఉత్తమమైనవి.
13.132.18
शुक्रे हुतेऽग्नौ तस्मिंस्तु प्रादुरासंस्त्रयः प्रभो ।
पुरुषा वपुषा युक्ताः स्वैः स्वैः प्रसवजैर्गुणैः ॥ १३.१३२.१८ ॥
ఆ శుక్రం అగ్నిలో ఆహుతిగా వేయబడినప్పుడు, ఓ ప్రభూ, అక్కడ మూడు పురుషులు ప్రత్యక్షమయ్యారు; తమతమ ఉత్పత్తి నుండి వచ్చిన గుణాలతో శరీరంతో కూడినవారై.
13.132.19
भर्जनाद्भृगुरित्येवमङ्गारेभ्योऽङ्गिराऽभवत् ।
अङ्गारसंश्रयाच्चैव कविरित्यपरोऽभवत्।
सह ज्वालाभइरुत्पन्नो भृगुस्तस्माद्भृगुः स्मृतः ॥ १३.१३२.१९ ॥
వేయించడం వల్ల భృగువు అయ్యాడు; నిప్పురవ్వల నుండి అంగిరసుడు పుట్టాడు. నిప్పురవ్వలను ఆశ్రయించుకున్నందున కవి అనే మరొకడు అయ్యాడు. జ్వాలలతో కలిసి పుట్టినందున ఆయన భృగువు అని స్మరింపబడతాడు.
13.132.20
मरीचिभ्यो मरीचिस्तु मारीचः कश्यपो ह्यभूत् ।
अङ्गोरभ्योऽङ्गिरास्तात वालखिल्याः कुशोच्चयात् ॥ १३.१३२.२० ॥
మరీచుల నుండి మరీచి పుట్టాడు; మారీచుడు కశ్యపుడయ్యాడు. ఓ తాతా, అంగువు నీటి నుండి అంగిరసుడు; కుశ రాశి నుండి వాలఖిల్యులు.
13.132.21
अत्रैवात्रेति च विभो जातमत्रिं वदन्त्यपि ॥ १३.१३२.२१ ॥
ఓ విభూ, 'ఇక్కడ, ఇక్కడ' అని జన్మించినవాడిని అత్రి అని కూడా అంటారు.
13.132.22
तथा भस्मव्यपोहेभ्यो ब्रह्मर्षिगणसम्मताः ।
वैखानसाः समुत्पन्नास्तपः श्रुतगुणेप्सवः ॥ १३.१३२.२२ ॥
అదేవిధంగా, భస్మాన్ని దులిపివేయడం వల్ల బ్రహ్మర్షి సమూహాలచే అంగీకరింపబడిన వైఖానసులు పుట్టారు; వారు తపస్సు, శ్రుతి గుణాలను కోరినవారు.
13.132.23
अश्रुतोऽस्य समुत्पन्नावश्विनौ रूपसम्मतौ ।
शेषाः प्रजानां पतयः स्रोतोभ्यस्तस्य जज्ञिरे।
ऋषयो रोमकूपेभ्यः स्वेदाच्छन्दो बलान्मनः ॥ १३.१३२.२३ ॥
ఇతని నుండి అశ్రుతుడు; రూపంలో మెచ్చబడిన ఇద్దరు అశ్వినులు పుట్టారు. మిగిలిన ప్రజాపతులు అతని స్రోతస్సుల నుండి జన్మించారు. రోమకూపాల నుండి ఋషులు, చెమట నుండి ఛందస్సు, బలం నుండి మనస్సు.
13.132.24
एतस्मात्कारणादाहुरग्निः सर्वास्तु देवताः ।
ऋषयः श्रुतसम्पन्ना वेदप्रामाण्यदर्शनात् ॥ १३.१३२.२४ ॥
ఈ కారణం చేత అందరు దేవతలనూ అగ్ని అని అంటారు; వేద ప్రామాణ్యాన్ని దర్శించుట వలన ఋషులు శ్రుతసంపన్నులయ్యారు.
13.132.25
यानि दारूणि निर्यासास्ते मासाः पक्षसंज्ञिताः ।
अहोरात्रा मुहूर्ताश्च वीतज्योतिश्च वारुणम् ॥ १३.१३२.२५ ॥
ఏవి కొయ్యలో, వాటి నిర్యాసాలో అవే పక్ష నామకమైన మాసాలు; అహోరాత్రాలు, ముహూర్తాలు, వీతజ్యోతి, వారుణం కూడా.
13.132.26
रौद्रं लोहितमित्याहुर्लोहितात्कनकं स्मृतम् ।
तन्मैत्रमिति विज्ञेयं धूमाच्च वसवः स्मृताः ॥ १३.१३२.२६ ॥
రౌద్రాన్ని ఎర్రదని అంటారు; ఎర్రదాని నుండి బంగారం తెలియబడుతుంది; అది మైత్రం అని గ్రహించాలి; పొగ నుండి వసువులు స్మరింపబడతారు.
13.132.27
अर्चिषो याश्च ते रुद्रास्तथाऽऽदित्या महाप्रभाः ।
उद्दीप्तास्ते तथाऽङ्गारा ये धिष्ण्येषु दिवि स्थिताः ॥ १३.१३२.२७ ॥
జ్వాలల నుండి ఉన్న రుద్రులు, అలాగే మహాప్రభ ఆదిత్యులు; ప్రకాశించే ఆ నిప్పు కణికలు కూడా, దివిలో ధిష్ణ్యాలలో నిలిచి ఉన్నవి.
13.132.28
अग्निर्नाथश्च लोकस्य तत्परं ब्रह्म तद्भुवम् ।
सर्वकामदमित्याहुस्तत्र हव्यमुपावहन् ॥ १३.१३२.२८ ॥
అగ్ని లోకానికి ప్రభువు; అదే పరబ్రహ్మం; అదే భూమి; సర్వ కామాలనూ ఇచ్చేది అని అంటారు; అక్కడ హవ్యాన్ని తీసుకువెళ్లారు.
13.132.29
ततोऽब्रवीन्महादेवो वरुणः पवनात्मकः ।
मम सत्रमिदं दिव्यमहं गृहपतिस्त्विह ॥ १३.१३२.२९ ॥
అప్పుడు వాయురూపుడైన మహాదేవుడు వరుణుడు ఇలా అన్నాడు: ఇది నా దివ్య సత్రం; ఇక్కడ నేనే గృహపతిని.
13.132.30
त्रीणि पूर्वाण्यपत्यानि मम तानि न संशयः ।
इति जानीत खगमा मम यज्ञफलं हि तत् ॥ १३.१३२.३० ॥
నాకు ముందు మూడు సంతానాలు ఉన్నారు, ఇందులో సందేహం లేదు; ఇది తెలుసుకోండి, ఓ ఖగములారా; అది నా యజ్ఞఫలమే.
13.132.31
मदङ्गेभ्यः प्रसूतानि मदाश्रयकृतानि च ।
ममैव तान्मपत्यानि मम शुक्लं हुतं हि तत् ॥ १३.१३२.३१ ॥
అవి నా అంగాల నుండి పుట్టినవి, నన్ను ఆశ్రయించి సృష్టించబడినవి. అవి నా సంతానమే, ఎందుకంటే నా శుక్లం వాటిలో హోమం చేయబడింది.
13.132.32
अथाब्रवील्लोकगुरुर्ब्रह्मा लोकपितामहः ।
ममैव तान्यपत्यानि मम शुक्लं हुतं हि तत् ॥ १३.१३२.३२ ॥
అప్పుడు లోకగురువు, లోకపితామహుడు బ్రహ్మ ఇలా అన్నాడు: అవి నా సంతానమే, ఎందుకంటే నా శుక్లం వాటిలో హోమం చేయబడింది.
13.132.33
अहं वक्ता च मन्त्रस्य होता शुक्रस्य चैव ह ।
यस्य बीजं फलं तस्य शुक्रं चेत्कारणं मतम् ॥ १३.१३२.३३ ॥
నేనే మంత్రానికి వక్తను, శుక్రానికి హోతను. ఏదికి బీజమో, దానికే ఫలం; శుక్రం కారణమని భావించినప్పుడు...
13.132.34
ततोऽब्रुवन्देवगणाः पितामहमुपेत्य वै ।
कृताञ्जलिपुटाः सर्वे शिरोभिरभिवन्द्य च ॥ १३.१३२.३४ ॥
అప్పుడు దేవగణాలన్నీ పితామహుని సమీపించి, అంజలి ఘటించి, తలలు వంచి నమస్కరించి చెప్పాయి.
13.132.35
वयं च भगवन्सर्वे जगच्च सचराचरम् ।
तवैव प्रसवाः सर्वे तस्मादग्निर्विभावसुः।
वरुणश्चेश्वरो देवो लभतां काममीप्सितम् ॥ १३.१३२.३५ ॥
భగవంతుడా, మనమందరం, చరాచర జగత్తు అంతా, నీ సంతానమే. కాబట్టి అగ్ని విభావసువు, ఈశ్వరుడైన దేవుడు వరుణుడు, కోరిన కోరికను పొందుదురుగాక.
13.132.36
निसर्गाद्ब्रह्मणश्चापि वरुणो यादसाम्पतिः ।
जग्राह वै भृगु पूर्वमपत्यं सूर्यवर्चसम् ॥ १३.१३२.३६ ॥
బ్రహ్మ సహజ అధికారం వల్ల, జలజీవులకు అధిపతియైన వరుణుడు పూర్వం సూర్యతేజస్సు గల భృగువును తన సంతానంగా స్వీకరించెను.
13.132.37
ईश्वरोऽङ्गिरसं चाग्नेरपत्यार्थमकल्पयत् ।
पितामहस्त्वपत्यं वैकविं जग्राह तत्त्ववित् ॥ १३.१३२.३७ ॥
ఈశ్వరుడు అంగిరసుడిని అగ్ని సంతానముగా నియమించెను; తత్త్వవేత్తయైన పితామహుడు వైకవిని పుత్రునిగా స్వీకరించెను.
13.132.38
तदा स वारुणिः ख्यातो भृगुः प्रसवकर्मकृत् ।
आग्नेयस्त्वङ्गिराः श्रीमान्कविर्ब्राह्मो महायशाः।
भार्गवाङ्गिरसौ लोके लोकसन्तानलक्षणौ ॥ १३.१३२.३८ ॥
అప్పుడు వరుణుని కుమారుడైన ప్రసిద్ధ భృగువు సంతానోత్పత్తి కర్మను చేసినవాడు; అగ్ని కుమారుడైన శ్రీమంతుడు అంగిరసుడు; బ్రహ్మ కుమారుడైన మహాయశస్వి కవి. లోకంలో భార్గవులు, ఆంగిరసులు లోక సంతానలక్షణులు.
13.132.39
एते विप्रवराः सर्वे प्रजानां पतयस्त्रयः ।
सर्वं सन्तानमेतेषामिदमित्युपधारय ॥ १३.१३२.३९ ॥
ఈ శ్రేష్ఠ బ్రాహ్మణులందరూ ప్రజల ముగ్గురు ప్రభువులు. వీరి సంతానం ఇదే అని తెలుసుకో.
13.132.40
भृगोस्तु पुत्राः सप्तासन्सर्वे तुल्या भृगोर्गुणैः ।
च्यवनो वज्रशीर्षश्च शुचिरौर्वस्तथैव च ॥ १३.१३२.४० ॥
భృగువునకు ఏడుగురు కుమారులు; వారందరూ భృగువు గుణాలలో సమానులు: చ్యవనుడు, వజ్రశీర్షుడు, శుచి, ఔర్వుడు.
13.132.41
शुक्रो वरेण्यश्च विभुः सवनश्चेति सप्त ते ।
भार्गवा वारुणाः सर्वे येषां वंशे भवानपि ॥ १३.१३२.४१ ॥
శుక్రుడు, వరేణ్యుడు, విభువు, సవనుడు — ఇలా ఏడుగురు. వీరందరూ భార్గవులు, వారుణులు; వీరి వంశంలో నీవు కూడా ఉన్నావు.
13.132.42
अष्टौ चाङ्गिरसः पुत्रा वारुणास्तेऽप्यवारुणाः ।
बृहस्पतिरुचथ्यश्च वयस्यः शान्तिरेव च ॥ १३.१३२.४२ ॥
అంగిరసునకు ఎనిమిది మంది కుమారులు; వారు వారుణులూ, అవారుణులూ కూడా. బృహస్పతి, ఉచథ్యుడు, వయస్యుడు, శాంతి కూడా.
13.132.43
घोरो विरूपः संवर्तः सुधन्वा चाष्टमः स्मृतः ।
एतेऽष्टौ वह्निजाः सर्वे ज्ञाननिष्ठा निरामयाः ॥ १३.१३२.४३ ॥
ఘోరుడు, విరూపుడు, సంవర్తుడు, ఎనిమిదవవాడు సుధన్వుడు అని స్మరించబడ్డారు. ఈ ఎనిమిదిమంది అగ్ని నుండి జన్మించినవారు; అందరూ జ్ఞాననిష్ఠులు, రోగరహితులు.
13.132.44
ब्राह्मणाश्च कवेः पुत्रा वारुणास्तेऽप्युदाहृताः ।
अष्टौ प्रसवजैर्युक्ता गुणैर्ब्रह्मविदः शुभाः ॥ १३.१३२.४४ ॥
కవి కుమారులైన బ్రాహ్మణులు కూడా వారుణులని చెప్పబడ్డారు; వారు కూడా ఎనిమిదిమంది. వంశజ గుణాలతో కూడిన, బ్రహ్మజ్ఞానులైన, శుభులు.
13.132.45
कविः काव्यश्च विष्णुश्च बुद्धिमानुशना तथा ।
भृगुश्च वरुणश्चैव काश्यपोऽग्निश्च धर्मवित् ॥ १३.१३२.४५ ॥
కవి, కావ్యుడు, విష్ణువు, బుద్ధిమంతుడైన ఉశనుడు, భృగువు, వరుణుడు, కశ్యపుడు, అగ్ని—ధర్మజ్ఞులు.
13.132.46
अष्टौ कविसुता ह्येते सर्वमेभिर्जगत्ततम् ।
प्रजापतय एते हि प्रजानां यैरिमाः प्रजाः ॥ १३.१३२.४६ ॥
ఈ ఎనిమిదిమంది కవి కుమారులు; వీరి ద్వారా ఈ సమస్త జగత్తు వ్యాపించి ఉంది. వీరే ప్రజాపతులు; వీరి వలన ఈ ప్రజలు జన్మించారు.
13.132.47
एवमङ्गिरसश्चैव कवेश्च प्रसवान्वयैः ।
भृगोश्च भृगुशार्दूल वंशजैः सततं जगत् ॥ १३.१३२.४७ ॥
అలాగే అంగిరసులు, కవి తమ వంశ సంతతుల ద్వారా; భృగువు వంశజుల ద్వారా, ఓ భృగుశ్రేష్ఠా, జగత్తు ఎల్లప్పుడూ వ్యాపించి ఉంది.
13.132.48
वरुणश्चादितो विप्र जग्राह प्रभुरीश्वरः ।
कविं तात भृगुं चापि तस्मात्तौ वारुणौ स्मृतौ ॥ १३.१३२.४८ ॥
వరుణుడు, ఓ విప్రుడా, ఆదిలో ప్రభువైన ఈశ్వరుడు (కవిని) స్వీకరించాడు; ఓ తాతా, కవిని, భృగువును కూడా. అందువల్ల ఆ ఇద్దరూ వారుణులుగా స్మరించబడతారు.
13.132.49
जग्राहाङ्गिरसं देवः शिखी तस्माद्भुताशनः ।
तस्मादाङ्गिरसा ज्ञेयाः सर्व एव तदन्वयाः ॥ १३.१३२.४९ ॥
దేవుడైన శిఖి (అగ్ని) అంగిరసుని స్వీకరించాడు; ఆయన నుండి భూతాశనుడు (అగ్ని). ఆయన నుండే అంగిరసులు అని తెలుసుకోవాలి; వారి వంశీయులందరూ కూడా.
13.132.50
ब्रह्मा पितामहः पूर्वं देवताभिः प्रसादितः ।
इमे नः सन्तरिष्यन्ति प्रजाभिर्जगदीश्वराः ॥ १३.१३२.५० ॥
పూర్వం పితామహుడైన బ్రహ్మను దేవతలు ప్రసన్నం చేసుకున్నారు; జగదీశ్వరులైన వీరు తమ ప్రజలతో మనలను దాటిస్తారు.
13.132.51
सर्वे प्रजानां पतयः सर्वे चातितपस्विनः ।
त्वत्प्रसादादिमं लोकं धारयिष्यन्ति शाश्वतं ॥ १३.१३२.५१ ॥
అందరు ప్రజాపతులు, అందరూ అత్యంత తపస్సంపన్నులు; నీ అనుగ్రహంతో ఈ శాశ్వత లోకాన్ని ధరిస్తారు.
13.132.52
तथैव वंशकर्तारस्तव तेजोविवर्धनाः ।
भवेयुर्वेदविदुषः सर्वे च कृतिनस्तथा ॥ १३.१३२.५२ ॥
అలాగే వంశకర్తలు, నీ తేజస్సును పెంచేవారు, అందరూ వేదజ్ఞులు మరియు సమర్థులు అగుదురు గాక.
13.132.53
देवपक्षचराः सौम्याः प्राजापत्या महर्षयः ।
अनन्तं ब्रह्म सत्यं च तपश्च परमं भुवि ॥ १३.१३२.५३ ॥
దేవపక్షంలో సంచరించే, సౌమ్యులైన ప్రజాపతి పుత్ర మహర్షులు; అనంత బ్రహ్మం, సత్యం, పరమ తపస్సు భూమిపై.
13.132.54
सर्वे हि वयमेते च तवैव प्रसवाः प्रभो ।
देवानां ब्राह्मणानां च त्वं हि कर्ता पितामह ॥ १३.१३२.५४ ॥
ప్రభూ, మనమందరం మరియు వీరు కూడా నీ సంతానమే. దేవతలకు, బ్రాహ్మణులకు కర్త నీవే, పితామహా.
13.132.55
मारीचमादितः कृत्वा सर्वे चैवाथ भार्गवाः ।
अपत्यानीति सम्प्रेक्ष्य क्षमयाम पितामह ॥ १३.१३२.५५ ॥
మరీచిని ఆదిగా కలిగిన భృగువంశీయులందరినీ తమ సంతానంగా భావించి, ఓ పితామహా, మేము క్షమాపణ కోరుతున్నాము.
13.132.56
अथ स्वेनैव रूपेणि प्रजनिष्यन्ति वै प्रजाः ।
स्थापयिष्यन्ति चात्मानं युगादिनिधने तथा ॥ १३.१३२.५६ ॥
అప్పుడు వారు తమ సొంత రూపంతోనే ప్రజలను సృష్టిస్తారు; యుగాల ఆదిలోనూ అంతంలోనూ అలాగే తమను స్థాపించుకుంటారు.
13.132.57
इत्युक्तः स तदा तैस्तु ब्रह्मा लोकपितामहः ।
ततेत्येवाब्रवीत्प्रीतस्तेऽपि जग्मुर्यथागतम् ॥ १३.१३२.५७ ॥
ఈ విధంగా వారు చెప్పగా లోక పితామహుడు బ్రహ్మ ప్రసన్నుడై, "అలాగే కానివ్వండి" అన్నాడు; వారు కూడా వచ్చిన దారినే వెళ్లిపోయారు.
13.132.58
एवमेतत्पुरावृत्तं तस्य यज्ञे महात्मनः ।
देवश्रेष्ठस्य लोकादौ वारुणीं बिभ्रतस्तनुम् ॥ १३.१३२.५८ ॥
ఇది పురాతన వృత్తాంతం: ఆ మహాత్ముడు, దేవశ్రేష్ఠుడు యజ్ఞంలో, లోకాల ఆదిలో వారుణి శరీరాన్ని ధరించి ఉన్నప్పుడు జరిగింది.
13.132.59
अग्निर्ब्रह्म पशुपतिः शर्वो रुद्रः प्रजापतिः ।
अग्नेरपत्यमेतद्वै सुवर्णमिति धारणाः ॥ १३.१३२.५९ ॥
అగ్ని, బ్రహ్మ, పశుపతి, శర్వుడు, రుద్రుడు, ప్రజాపతి — ఇవి అగ్ని సంతానం; అందువల్ల బంగారాన్ని కూడా అగ్ని సంతానమని ధరిస్తారు.
13.132.60
अग्न्यभावे च कुरुते वह्निस्थानेषु काञ्चनम् ।
जामदग्न्यप्रमाणज्ञो वेदश्रुतिनिदर्शनात् ॥ १३.१३२.६० ॥
అగ్ని లేనప్పుడు అగ్ని స్థానాల్లో బంగారాన్ని ఉంచుతారు; జామదగ్నిని ప్రమాణంగా తెలిసినవారు వేద శ్రుతి నిదర్శనంతో అలా చేస్తారు.
13.132.61
कुशस्तम्बे जुहोत्यग्निं सुवर्णे तत्र च स्थिते ।
वल्मीकस्य वपायां च कर्णे वाजस्य दक्षिणे ॥ १३.१३२.६१ ॥
దర్భ గుత్తిపై అగ్నిలో ఆహుతి ఇస్తాడు; అక్కడ ఉంచిన బంగారంపై కూడా; పుట్టమట్టి కొవ్వులో, గుర్రపు కుడి చెవిలో.
13.132.62
शकटोर्व्या परस्याप्सु ब्राह्मणस्य करे तथा ।
हुते प्रीतिकरीमृद्धिं भगवांस्तत्र मन्यते ॥ १३.१३२.६२ ॥
బండి చక్రపు అంచుపై, ఇతరుల నీటిలో, బ్రాహ్మణుని చేతిలో కూడా అలాగే; ఆహుతి ఇచ్చినప్పుడు భగవానుడు అక్కడ ఆనందకరమైన సంపదను భావిస్తాడు.
13.132.63
तस्मादग्निपराः सर्वे देवता इति शुश्रुम ।
ब्रह्मणो हि प्रभूतोऽग्निरग्नेरपि च काञ्चनम् ॥ १३.१३२.६३ ॥
కాబట్టి దేవతలందరూ అగ్నిపరులు అని మనం విన్నాం; బ్రహ్మం నుండే అగ్ని సమృద్ధిగా ఉంటుంది, అగ్ని నుండి బంగారం కూడా.
13.132.64
तस्माद्ये वै प्रयच्छन्ति सुवर्णं धर्मदर्शिनः ।
देवतास्ते प्रयच्छन्ति समस्ता इति नः श्रुतम् ॥ १३.१३२.६४ ॥
కాబట్టి ధర్మదర్శులైన వారు ఎవరు బంగారం దానం చేస్తారో, వారికి దేవతలంతా ప్రసాదిస్తారని మాకు విన్పించింది.
13.132.65
तस्य वा तपसो लोकान्गच्छतः परमां गतिम् ।
स्वर्लोके राजराज्येन सोभिषिच्येत भार्गव ॥ १३.१३२.६५ ॥
అతని తపస్సు వల్ల, లేదా లోకాలకు వెళ్లి పరమ గతిని పొందుతూ, స్వర్గలోకంలో రాజ్యాధికారంతో అతడు అభిషిక్తుడవుతాడు, ఓ భార్గవా.
13.132.66
आदित्योदयने प्राप्ते विधिमन्त्रपुरस्कृतम् ।
ददाति काञ्चनं यो वाः दुःस्वप्नं प्रतिहन्ति सः ॥ १३.१३२.६६ ॥
సూర్యోదయం వచ్చినప్పుడు, విధి మంత్రాలతో కూడి బంగారం ఇచ్చేవాడు దుస్స్వప్నాన్ని తొలగిస్తాడు.
13.132.67
ददात्युदितमात्रे यस्यस्य पाप्मा विधूयते ।
मध्याह्ने ददतो रुक्मं हन्ति पापमनागतम् ॥ १३.१३२.६७ ॥
సూర్యోదయం అయిన వెంటనే దానమిచ్చేవాని పాపం తొలగిపోతుంది; మధ్యాహ్నం బంగారం దానమిచ్చేవాడు రాబోయే పాపాన్నీ నాశనం చేస్తాడు.
13.132.68
ददाति पस्चिमां सन्ध्यां यः सुवर्णं यतव्रतः ।
ब्रह्मवाय्वग्निसोमानां सालोक्यमुपयाति सः ॥ १३.१३२.६८ ॥
వ్రతనిష్ఠతో సాయంసంధ్యలో బంగారం దానమిచ్చేవాడు బ్రహ్మ, వాయు, అగ్ని, సోముల లోకాన్ని పొందుతాడు.
13.132.69
सेन्द्रेषु चैव लोकेषु प्रतिष्ठा विन्दते शुभाम् ।
इह लोके यशः प्राप्य शान्तपाप्मा च मोदते ॥ १३.१३२.६९ ॥
ఇంద్రునితో కూడిన లోకాల్లో అతడు శుభమైన ప్రతిష్ఠను పొందుతాడు; ఈ లోకంలో కీర్తిని పొంది, పాపం శాంతించి ఆనందిస్తాడు.
13.132.70
ततः सम्पद्यतेऽन्येषु लोकेष्वप्रतिमः सदा ।
अनावृतगतिश्चैव कामचारो भवत्युत ॥ १३.१३२.७० ॥
అనంతరం అతడు ఇతర లోకాలలో ఎల్లప్పుడూ సాటిలేనివాడవుతాడు; అతని గమనం అడ్డులేనిదై, ఇష్టానుసారం సంచరించేవాడవుతాడు.
13.132.71
न च क्षरति तेभ्यश्च यशश्चैवाप्नुते महत् ।
सुवर्णमक्षयं दत्त्वा लोकांश्चाप्नोति पुष्कलान् ॥ १३.१३२.७१ ॥
అతడు ఆ లోకాల నుండి పడిపోడు; గొప్ప కీర్తినీ పొందుతాడు; నశించని బంగారాన్ని దానమిచ్చి విస్తారమైన లోకాలను పొందుతాడు.
13.132.72
यस्तु सञ्जनयित्वाऽग्निमादित्योदयनं प्रति ।
दद्याद्वै व्रतमुद्दिश्य सर्वकामान्समश्नुते ॥ १३.१३२.७२ ॥
అగ్నిని ప్రజ్వలింపజేసి, సూర్యోదయ సమయంలో వ్రతోద్దేశంతో దానమిచ్చేవాడు అన్ని కోరికలనూ పూర్తిగా అనుభవిస్తాడు.
13.132.73
अग्निरित्येव तत्प्राहुः प्रदानं च सुखावहम् ।
यथेष्टगुणसंवृत्तं प्रवर्तकमिति स्मृतम् ॥ १३.१३२.७३ ॥
అగ్ని ఇలా అన్నాడు: అదే దానమని అంటారు; అది సుఖాన్నిచ్చేది. కోరిన గుణాలతో కూడినదిగా, ఫలప్రదమైనదిగా స్మరించబడింది.
13.132.74
एषा सुवर्णस्योत्पत्तिः कथिता ते मयाऽनघ ।
कार्तिकेयस्य च विभो तद्विद्धि भृगुनन्दन ॥ १३.१३२.७४ ॥
అగ్ని ఇలా అన్నాడు: ఓ పాపరహితుడా, బంగారం పుట్టుక గురించి నేను నీకు చెప్పాను. ఓ విభూ, కార్తికేయుని గురించి కూడా తెలుసుకో, భృగు కుమారుడా.
13.132.75
कार्तिकेयस्तु संवृद्धः कालेन महता तदा ।
देवैः सेनापतित्वेन वृतः सेन्द्रैर्भृगूद्वह ॥ १३.१३२.७५ ॥
అగ్ని ఇలా అన్నాడు: కార్తికేయుడు అప్పుడు చాలా కాలానికి పెరిగాడు. ఓ భృగువంశశ్రేష్ఠా, ఇంద్రునితో కూడిన దేవతలు అతడిని సేనాపతిగా ఎన్నుకున్నారు.
13.132.76
जघान तारकं चापि दैत्यमन्यांस्तथाऽसुरान् ।
त्रिदशेन्द्राज्ञया ब्रह्मँल्लोकानां हितकाम्यया ॥ १३.१३२.७६ ॥
అగ్ని ఇలా అన్నాడు: దేవేంద్రుని ఆజ్ఞతో, ఓ బ్రాహ్మణా, లోకాల హితాన్ని కోరి అతడు తారకుడిని, ఇతర దైత్యులను, అసురులను కూడా సంహరించాడు.
13.132.77
सुवर्णदाने च मया कथितास्ते गुणा विभो ।
तस्मात्सुवर्णं विप्रेभ्यः प्रयच्छ तदतांवर ॥ १३.१३२.७७ ॥
అగ్ని ఇలా అన్నాడు: ఓ విభూ, బంగారదానం యొక్క గుణాలను నేను నీకు చెప్పాను. కాబట్టి, ఓ శ్రేష్ఠుడా, ఆ బంగారాన్ని బ్రాహ్మణులకు ఇవ్వు.
13.132.78
इत्युक्तः स वसिष्ठेन जामदग्न्यः प्रतापवान् ।
ददौ सुवर्णं विप्रभ्यो व्यमुच्यत च किल्बिषात् ॥ १३.१३२.७८ ॥
భీష్ముడు ఇలా అన్నాడు: వసిష్ఠుడు ఇలా చెప్పగా, ప్రతాపవంతుడైన జామదగ్న్యుడు (పరశురాముడు) బ్రాహ్మణులకు బంగారం దానమిచ్చి పాపం నుండి విముక్తుడయ్యాడు.
13.132.79
एतत्ते सर्वमाख्यातं सुवर्णस्य महीपते ।
प्रदानस्य फलं चैव जन्म चास्य युधिष्ठिर ॥ १३.१३२.७९ ॥
మహీపతీ, బంగారం గురించి ఇదంతా, దానఫలాన్ని, దాని పుట్టుకను, యుధిష్ఠిరా, నీకు చెప్పాను.
13.132.80
तस्मात्त्वमपि विप्रेभ्यः प्रयच्छ कनकं बहुः ।
ददत्सुवर्णं नृपते किल्बिषाद्विप्रमोक्ष्यसि ॥ १३.१३२.८० ॥
కాబట్టి నువ్వు కూడా బ్రాహ్మణులకు బహు బంగారం ఇవ్వు. రాజా, బంగారాన్ని దానం చేస్తూ పాపం నుండి విముక్తుడవవుతావు.