ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 13.145
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.145.1
एवं प्रयाचति तदा भास्करे मुनिसत्तमः ।
जमदग्निर्महातेजाः किं कार्यं प्रत्यपद्यत ॥ १३.१४५.१ ॥
ସୂର୍ଯ୍ୟ ଏପରି ପ୍ରାର୍ଥନା କରୁଥିବା ସମୟରେ, ମହାତେଜସ୍ୱୀ ଜମଦଗ୍ନି କେଉଁ କାର୍ଯ୍ୟ ଗ୍ରହଣ କଲେ?
13.145.2
स तथा याचमानस्य मुनिरग्निसमप्रभः ।
जमदग्निः शमं नैव जगाम कुरुनन्दन ॥ १३.१४५.२ ॥
ହେ କୁରୁନନ୍ଦନ, ଅଗ୍ନି ସମାନ ପ୍ରଭାବିଶିଷ୍ଟ ସେହି ମୁନି ଜମଦଗ୍ନି ଏପରି ପ୍ରାର୍ଥନା କରୁଥିବା ଲୋକ ପ୍ରତି ଆଦୌ ଶାନ୍ତ ହେଲେ ନାହିଁ।
13.145.3
ततः सूर्यो मधुरया वाचा तमिदमब्रवीत् ।
कृताञ्जलिर्विप्ररूपी प्रणम्यैनं विशाम्पते ॥ १३.१४५.३ ॥
ତା'ପରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣ ରୂପ ଧରି, କର ଯୋଡ଼ି, ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ମଧୁର ବାଣୀରେ ଏହା କହିଲେ — ହେ ପ୍ରଜାପତି।
13.145.4
चलं निमित्तं विप्रर्षे सदा सूर्यस्य गच्छतः ।
कतं चलं भेत्स्यसि त्वं सदा यान्तं दिवाकरम् ॥ १३.१४५.४ ॥
ହେ ବିପ୍ରଋଷି, ସୂର୍ଯ୍ୟ ସଦା ଗତିଶୀଳ; ତାହା ତାଙ୍କ ଗତିର ଚିହ୍ନ। ସଦା ଗମନଶୀଳ ଦିବାକରଙ୍କୁ ଆପଣ କିପରି ଭେଦ କରିବେ?
13.145.5
स्थिरं चापि चलं चापि जाने त्वां ज्ञानचक्षुषा ।
अवस्यं विनयाधानं कार्यमद्य मया तव ॥ १३.१४५.५ ॥
ତୁମେ ସ୍ଥିର ଏବଂ ଚଞ୍ଚଳ ଉଭୟ ବୋଲି ମୁଁ ଜ୍ଞାନଚକ୍ଷୁରେ ଜାଣେ। ଆଜି ମୋତେ ତୁମକୁ ନିଶ୍ଚୟ ବିନୟପୂର୍ବକ ଶିକ୍ଷା ଦେବାକୁ ହେବ।
13.145.6
मध्याह्ने वै निमेषार्धं तिष्टसि त्वं दिवाकर ।
तत्र भेत्स्यामि सूर्य त्वां न मेऽत्रास्ति विचारणा ॥ १३.१४५.६ ॥
ହେ ଦିବାକର, ମଧ୍ୟାହ୍ନରେ ତୁମେ ଅଧା ନିମେଷ ପାଇଁ ଠିଆ ହୁଅ। ସେଠାରେ ହିଁ ମୁଁ ତୁମକୁ ଭେଦ କରିବି, ହେ ସୂର୍ଯ୍ୟ — ଏଥିରେ ମୋର କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
13.145.7
असंशयं मां विप्रर्षे भेत्स्यसे धन्विनांवर ।
अपकारिणं मां विद्दि भगवञ्शरणागतम् ॥ १३.१४५.७ ॥
ହେ ବିପ୍ରର୍ଷି, ଧନୁର୍ଧରଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ନିଶ୍ଚୟ ଆପଣ ମୋତେ ବିଦ୍ଧ କରିବେ। ହେ ଭଗବନ୍, ମୋତେ ଅପକାରୀ ଓ ଶରଣାଗତ ବୋଲି ଜାଣନ୍ତୁ।
13.145.8
ततः प्रहस्य भगवाञ्जमदग्निरुवाच तम् ।
न भीः सूर्य त्वया कार्या प्रणिपातगतो ह्यसि ॥ १३.१४५.८ ॥
ତା'ପରେ ଭଗବାନ ଜମଦଗ୍ନି ହସି ତାଙ୍କୁ କହିଲେ: ହେ ସୂର୍ଯ୍ୟ, ତୁମେ ଭୟ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ; ତୁମେ ପ୍ରଣାମ କରି ଶରଣାଗତ ହୋଇଛ।
13.145.9
ब्राह्मणेष्वार्जवं यच्च स्थैर्यं च धरणीतले ।
सौम्यतां चैव सोमस्य गाम्भीर्यं वरुणस्य च ॥ १३.१४५.९ ॥
ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କର ସରଳତା, ପୃଥିବୀପୃଷ୍ଠର ସ୍ଥିରତା, ସୋମଙ୍କର ସୌମ୍ୟତା ଏବଂ ବରୁଣଙ୍କର ଗାମ୍ଭୀର୍ଯ୍ୟ।
13.145.10
दीप्तिमग्नेः प्रभां मेरोः प्रतापं धनदस्य च ।
एतान्यतिक्रमेद्यो वै स हन्याच्छरणागतम् ॥ १३.१४५.१० ॥
ଅଗ୍ନିଙ୍କ ଦୀପ୍ତି, ମେରୁଙ୍କ ପ୍ରଭା ଏବଂ କୁବେରଙ୍କ ପ୍ରତାପକୁ ଯେ ଅତିକ୍ରମ କରେ, ସେ ଶରଣାଗତକୁ ହତ୍ୟା କରୁ।
13.145.11
भवेत्स गुरुतल्पी च ब्रह्मिहा च स वै भवेत् ।
सुरापानं स कुर्याच्च यो हन्याच्छरणागतम् ॥ १३.१४५.११ ॥
ଯେ ଶରଣାଗତକୁ ହତ୍ୟା କରେ, ସେ ଗୁରୁପତ୍ନୀଗାମୀ ଓ ବ୍ରହ୍ମହତ୍ୟାକାରୀ ହେବ ଏବଂ ସୁରାପାନ କରିବ।
13.145.12
एतस्य त्वपनीतस्य समाधिं तात चिन्तय ।
यथा सुखगमः पन्था भवेत्त्वद्रश्मितापितः ॥ १३.१४५.१२ ॥
ହେ ପ୍ରିୟ, ଏହି କଟାଯାଇଥିବା ପାଇଁ ଉପାୟ ଚିନ୍ତା କର, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ତୁମ କିରଣରେ ତପ୍ତ ଏହି ପଥ ସୁଖରେ ଚାଲିବାଯୋଗ୍ୟ ହେବ।
13.145.13
एतावदुक्त्वा स तदा तूष्णीमासीद्भृगूत्तमः ।
अथ सूर्योऽददत्तस्मै छत्रोपानहमाशु वै ॥ १३.१४५.१३ ॥
ଏତିକି କହି ଭୃଗୁଶ୍ରେଷ୍ଠ ସେତେବେଳେ ମୌନ ରହିଲେ। ତା'ପରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ଶୀଘ୍ର ଛତା ଓ ପାଦୁକା ଦେଲେ।
13.145.14
महर्षे शिरसस्त्राणां छत्रं मद्रश्मिवारणम् ।
प्रतिगृह्णीष्व पद्भ्यां च त्राणार्थं चर्मपादुके। ॥ १३.१४५.१४ ॥
ହେ ମହର୍ଷି, ମସ୍ତକ ରକ୍ଷା ପାଇଁ ମୋ କିରଣ ନିବାରଣ କରୁଥିବା ଛତା ଓ ପାଦ ରକ୍ଷା ପାଇଁ ଚମଡ଼ା ପାଦୁକା ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତୁ।
13.145.15
अद्यप्रभृति चैवेह लोके सम्प्रचरिष्यति ।
पुण्यकेषु च सर्वेषु परमक्षय्यमेव च ॥ १३.१४५.१५ ॥
ଆଜିଠାରୁ ଏହା ଏହି ଲୋକରେ ପ୍ରଚଳିତ ହେବ; ସମସ୍ତ ପୁଣ୍ୟସ୍ଥାନରେ ଏହା ପରମ ଅକ୍ଷୟ ହେବ।
13.145.16
उपानहौ च च्छत्रं च सूर्येणैतत्प्रवर्तितम् ।
पुण्यमेतदभिख्यातं त्रिषु लोकेषु भारत ॥ १३.१४५.१६ ॥
ଛତା ଓ ପାଦୁକା ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରବର୍ତ୍ତିତ ହେଲା। ହେ ଭାରତ, ଏହି ପୁଣ୍ୟ ତିନି ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ।
13.145.17
तस्मात्प्रयच्छ विप्रेषु छत्रोपानहमुत्तमम् ।
धर्मस्ते सुमहान्भावी न मेऽत्रास्ति विचारणा ॥ १३.१४५.१७ ॥
ତେଣୁ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଉତ୍ତମ ଛତା ଓ ପାଦୁକା ଦିଅ। ତୁମର ମହାନ ଧର୍ମ ହେବ; ଏଥିରେ ମୋର କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
13.145.18
छत्रं हि भरतश्रेष्ठः यः प्रदद्याद्द्विजातये ।
शुभ्रं शतशलाकं वै स प्रेत्य सुखमेधते ॥ १३.१४५.१८ ॥
ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଯିଏ ଦ୍ୱିଜକୁ ଶହେ ଶଳାକାଯୁକ୍ତ ଧଳା ଛତା ଦିଏ, ସେ ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ସୁଖରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଏ।
13.145.19
स शक्रलोके वसति पूज्यमानो द्विजातिभिः ।
अप्सरोभिश्च सततं देवैश्च भरतर्षभ ॥ १३.१४५.१९ ॥
ସେ ଇନ୍ଦ୍ରଲୋକରେ ବାସ କରେ, ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା, ଅପ୍ସରାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଓ ଦେବତାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସତତ ପୂଜିତ ହୋଇ, ହେ ଭରତର୍ଷଭ।
13.145.20
उपानहौ च यो दद्याच्छ्लक्ष्णौ स्नेहसमन्वितौ ।
स्नातकाय महाबाहो संशिताय द्विजातये ॥ १३.१४५.२० ॥
କୋମଳ ଓ ସ୍ନେହଯୁକ୍ତ ପାଦୁକା, ହେ ମହାବାହୋ, ସ୍ନାତକ ଓ ସଂଯମୀ ଦ୍ୱିଜାତିକୁ ଯେ ଦାନ କରେ—
13.145.21
सोपि लोकानवाप्नोति देवतैरभिपूजितान् ।
गोलोके स मुदा युक्तो वसति प्रेत्य भारत ॥ १३.१४५.२१ ॥
ସେ ମଧ୍ୟ ଦେବତାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ ଲୋକସମୂହ ପାଏ; ହେ ଭାରତ, ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ଆନନ୍ଦରେ ଯୁକ୍ତ ହୋଇ ଗୋଲୋକରେ ବାସ କରେ।
13.145.22
एतत्ते भरतश्रेष्ठ मया कार्त्स्न्येन कीर्तितम् ।
छत्रोपानहदानस्य फलं भरतसत्तम ॥ १३.१४५.२२ ॥
ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଛତ୍ର ଓ ପାଦୁକା ଦାନର ଫଳ ମୁଁ ତୁମକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ଏହିପରି କହିଛି, ହେ ଭରତସତ୍ତମ।