ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 13.153
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.153.1
केषां देवा महाभागाः सन्नमन्ते महात्मनाम् ।
लोकेऽस्मिंस्तनृषीन्सर्वञ्श्रोतुमिच्छामि सत्तम ॥ १३.१५३.१ ॥
ਹੇ ਸੱਤਮ, ਇਸ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਮਹਾਭਾਗ ਦੇਵਤੇ ਕਿਨ੍ਹਾਂ ਮਹਾਤਮਾਵਾਂ ਅੱਗੇ ਝੁਕਦੇ ਹਨ? ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਬਾਰੇ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।
13.153.2
इतिहासमिमं विप्राः कीर्तयन्ति पुराविदः ।
अस्मिन्नर्थे महाप्राज्ञास्तं निबोध युधिष्ठिर ॥ १३.१५३.२ ॥
ਹੇ ਯੁਧਿਸ਼ਟਰ, ਪੁਰਾਣਾਂ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ ਮਹਾਪ੍ਰਾਗਿਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਇਸ ਵਿਸ਼ੇ ਉੱਤੇ ਇਹ ਇਤਿਹਾਸ ਸੁਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਸਨੂੰ ਸਮਝ ਲਵੋ।
13.153.3
वृत्रं हत्वाऽप्युपावृत्तं त्रिदशानां पुरस्कृतम् ।
महेन्द्रमनुसम्प्राप्तं स्तूयमानं महर्षिभिः ॥ १३.१५३.३ ॥
ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ ਮੁੜੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਅੱਗੇ ਕੀਤੇ, ਮਹਾਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਉਸਤਤ ਹੁੰਦੇ ਮਹੇਂਦਰ (ਇੰਦਰ) ਕੋਲ ਕੋਈ ਪਹੁੰਚਿਆ।
13.153.4
श्रिया परमया युक्तं रथस्थं हरिवाहनम् ।
मातलिः प्राञ्जलिर्भूत्वा देवमिन्द्रमुघाच ह ॥ १३.१५३.४ ॥
ਪਰਮ ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਲ ਯੁਕਤ, ਰਥ ਉੱਤੇ ਖੜ੍ਹੇ, ਹਰਿ (ਪੀਲੇ) ਘੋੜਿਆਂ ਵਾਲੇ ਇੰਦਰ ਨੂੰ, ਮਾਤਲੀ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਦੇਵਰਾਜ ਇੰਦਰ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
13.153.5
नमस्कृतानां सर्वेषां भगवंस्त्वं पुरस्कृतः ।
येषां लोके नमस्कुर्यात्तान्ब्रवीतु भवान्मम ॥ १३.१५३.५ ॥
ਹੇ ਭਗਵਾਨ, ਨਮਸਕਾਰੇ ਜਾਣ ਵਾਲਿਆਂ ਸਭ ਵਿੱਚ ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਅੱਗੇ ਹੋ। ਇਸ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ (ਦੇਵਤੇ) ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ।
13.153.6
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा देवराजः शचीपतिः ।
यन्तारं परिपृच्छन्तं तमिन्द्रः प्रत्युवाच सः ॥ १३.१५३.६ ॥
ਉਸ ਦੇ ਉਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਦੇਵਰਾਜ ਸ਼ਚੀਪਤੀ ਇੰਦਰ ਨੇ, ਪੁੱਛ ਰਹੇ ਸਾਰਥੀ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ।
13.153.7
धर्मं चार्थं च कामं च येषां चिन्तयतां मतिः ।
नाधर्मे वर्तते नित्यं तान्नमस्यामि मातले ॥ १३.१५३.७ ॥
ਧਰਮ, ਅਰਥ ਅਤੇ ਕਾਮ ਦਾ ਚਿੰਤਨ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਮਨ ਸਦਾ ਅਧਰਮ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਮਾਤਲੀ।
13.153.8
ये रूपगुणसम्पन्नाः प्रमदाहृदयंगमाः ।
निवृत्ताः कामभोगेषु तान्नमस्यामि मातले ॥ १३.१५३.८ ॥
ਰੂਪ ਤੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਸੰਪੰਨ ਹੋ ਕੇ ਇਸਤਰੀਆਂ ਦੇ ਹਿਰਦੇ ਭਾਉਣ ਵਾਲੇ ਪਰ ਕਾਮਭੋਗਾਂ ਤੋਂ ਨਿਵ੍ਰਿਤ ਰਹਿਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਮਾਤਲੀ।
13.153.9
स्वेषु भोगेषु सन्तुष्टाः सुवाचो वचनक्षमाः ।
अमानकामाश्चार्घार्हास्तान्नमस्यामि मातले ॥ १३.१५३.९ ॥
ਆਪਣੇ ਹੀ ਭੋਗਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਤੁਸ਼ਟ, ਮਿੱਠਾ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ, ਬੋਲਾਂ ਨੂੰ ਸਹਿਣ ਵਾਲੇ, ਮਾਨ ਨਾ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲੇ ਪਰ ਆਦਰ ਦੇ ਯੋਗ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਮਾਤਲੀ।
13.153.10
धनं विद्यास्तथैश्वर्यं येषां न चलयेन्मतिम् ।
चलितां ये निगृह्णन्ति तान्नित्यं पूजयाम्यहम् ॥ १३.१५३.१० ॥
ਧਨ, ਵਿੱਦਿਆ ਅਤੇ ਐਸ਼ਵਰਜ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਡੁਲਾ ਸਕਦੇ, ਅਤੇ ਜੋ ਡੋਲੇ ਹੋਏ ਮਨ ਨੂੰ ਵੀ ਰੋਕਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੈਂ ਸਦਾ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
13.153.11
इष्टैर्दारैरुपेतानां शुचीनामग्निहोत्रिणाम् ।
चतुष्पादकुटुम्बानां मातिले प्रणमाम्यहम् ॥ १३.१५३.११ ॥
ਪਿਆਰੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰੇ, ਸ਼ੁੱਧ, ਅਗਨੀਹੋਤਰੀ ਅਤੇ ਚਾਰ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਵਾਲੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ, ਹੇ ਮਾਤਲੀ, ਮੈਂ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
13.153.12
महतस्तपसा प्राप्तौ धनस्य विपुलस्य च ।
कत्यागस्तस्य न वै कार्यो योऽऽत्मानं नावबुध्यते ॥ १३.१५३.१२ ॥
ਮਹਾਨ ਤਪ ਨਾਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ ਵਿਸ਼ਾਲ ਧਨ ਨੂੰ ਤਿਆਗਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੀਦਾ; ਪਰ ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਸਮਝਦਾ, ਉਸ ਨੂੰ ਤਿਆਗਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
13.153.13
येषामर्थस्तथा कामो धर्ममूलविवर्धितः ।
धर्मार्थौ तस्य नियतौ तान्नमस्यामि मातले ॥ १३.१५३.१३ ॥
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅਰਥ ਅਤੇ ਕਾਮ ਧਰਮ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਤੋਂ ਵਧਦਾ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਧਰਮ ਤੇ ਅਰਥ ਸਦਾ ਅਟੱਲ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਮਾਤਲਿ।
13.153.14
धर्ममूलार्थकामानां ब्राह्मणानां गवामपि ।
पतिव्रतानां नारीणां प्रणामं प्रकरोम्यहम् ॥ १३.१५३.१४ ॥
ਧਰਮ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਰਥ-ਕਾਮ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ, ਗਾਵਾਂ ਅਤੇ ਪਤਿਵਰਤਾ ਇਸਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਮੈਂ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
13.153.15
ये भुक्त्वा मानुषान्भोगान्पूर्वे वयसि मातले ।
तपसा स्वर्गमायान्ति शश्वत्तान्पूजयाम्यहम् ॥ १३.१५३.१५ ॥
ਜੋ ਜਵਾਨੀ ਦੇ ਆਰੰਭ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖੀ ਭੋਗ ਭੋਗ ਕੇ ਤਪ ਨਾਲ ਸਵਰਗ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਦਾ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਮਾਤਲਿ।
13.153.16
असंभोगान्नचासक्तान्धर्मनित्याञ्जितेन्द्रियान् ।
संन्यस्तानचलप्रख्यान्मनसा पूजयामि तान् ॥ १३.१५३.१६ ॥
ਜੋ ਭੋਗ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਅਨਾਸਕਤ, ਸਦਾ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ, ਇੰਦਰੀਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤੇ ਹੋਏ, ਸੰਨਿਆਸੀ ਅਤੇ ਪਰਬਤ ਵਾਂਗ ਅਚਲ ਹਨ, ਮੈਂ ਮਨ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
13.153.17
ज्ञानप्रसन्नविद्यानां निरूढं धर्ममीप्सितम् ।
परैः कीर्तितशौचानां मातले तान्नमाम्यहम् ॥ १३.१५३.१७ ॥
ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ ਵਿੱਦਿਆ ਵਾਲੇ, ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹਤਾ ਨਾਲ ਟਿਕੇ ਅਤੇ ਦੂਜਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਦੀ ਸਲਾਘਾ ਹੋਈ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ, ਹੇ ਮਾਤਲਿ, ਮੈਂ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।