ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 13.154
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.154.1
गार्हस्थ्यं धर्ममखिलं प्रब्रूहि भरतर्षभ ।
ऋद्धिमाप्नोति किं कृत्वा मनुष्य इह पार्थिव ॥ १३.१५४.१ ॥
ಓ ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಗೃಹಸ್ಥ ಧರ್ಮವನ್ನು ಸಮಗ್ರವಾಗಿ ತಿಳಿಸು. ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯನು ಏನು ಮಾಡಿ ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ, ಓ ರಾಜನೇ?
13.154.2
अत्र ते वर्तयिष्यामि पुरावृत्तं जनाधिप ।
वासुदेवस्य संवादं पृथिव्याश्चैव भारत ॥ १३.१५४.२ ॥
ಓ ಜನಾಧಿಪನೇ, ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ನಿನಗೆ ಒಂದು ಪುರಾತನ ವೃತ್ತಾಂತವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ — ವಾಸುದೇವ ಮತ್ತು ಭೂದೇವಿಯ ಸಂವಾದವನ್ನು, ಓ ಭಾರತನೇ.
13.154.3
संस्तुत्य पृथिवीं देवीं वासुदेवः प्रतापवान् ।
पप्रच्छ भरतश्रेष्ठ मां त्वं यत्पृच्छसेऽद्य वै ॥ १३.१५४.३ ॥
ಪ್ರತಾಪವಂತ ವಾಸುದೇವನು ದೇವಿ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿ ಕೇಳಿದನು — ಓ ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನೀನು ಇಂದು ನನ್ನನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಿರುವಂತೆಯೇ.
13.154.4
गार्हस्थ्यं धर्ममाश्रित्य मया वा मद्विधेन वा ।
किमवश्यं धरे कार्यं किं वा कृत्वा सुखं भवेत् ॥ १३.१५४.४ ॥
ಗೃಹಸ್ಥ ಧರ್ಮವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ, ನನ್ನಂತವನು ಅಥವಾ ಬೇರೆಯವರು, ಓ ಧರಿತ್ರಿ, ಅವಶ್ಯವಾಗಿ ಏನನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು, ಅಥವಾ ಏನು ಮಾಡಿದರೆ ಸುಖ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ?
13.154.5
ऋषयः पितरो देवा मनुष्याश्चैव माधव ।
पूज्याश्चैवार्चनीयाश्च यथा चैव निबोध मे ॥ १३.१५४.५ ॥
ಓ ಮಾಧವ, ಋಷಿಗಳು, ಪಿತೃಗಳು, ದೇವತೆಗಳು, ಮನುಷ್ಯರು — ಇವರು ಪೂಜ್ಯರು, ಆರಾಧನೆಗೆ ಅರ್ಹರು; ಅದು ಹೇಗೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನನ್ನಿಂದ ಕೇಳು.
13.154.6
सदा यज्ञेन देवांश्च सदाऽऽतिथ्येन मानुषान् ।
छन्दतस्तर्पणेनापि पितॄन्युञ्जन्ति नित्यशः ॥ १३.१५४.६ ॥
ಸದಾ ಯಜ್ಞದಿಂದ ದೇವತೆಗಳನ್ನು, ಸದಾ ಅತಿಥ್ಯದಿಂದ ಮನುಷ್ಯರನ್ನು, ಇಚ್ಛಾನುಸಾರ ತರ್ಪಣದಿಂದಲೂ ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಜನರು ನಿತ್ಯವೂ ಸಂತೃಪ್ತಿಗೊಳಿಸುತ್ತಾರೆ.
13.154.7
तेन ह्यृषिगणाः प्रीता ब्रह्मचयेणि चानघ ।
नित्यमग्निं परिचरेदभुक्त्वा बलिकर्म च ॥ १३.१५४.७ ॥
ಅದರಿಂದ ಋಷಿಗಣಗಳು ಸಂತುಷ್ಟರಾಗುತ್ತಾರೆ, ಓ ನಿಷ್ಪಾಪನೇ, ಬ್ರಹ್ಮಚರ್ಯದಿಂದಲೂ. ನಿತ್ಯವೂ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಸೇವಿಸಬೇಕು; ಊಟ ಮಾಡದೆ ಬಲಿಕರ್ಮವನ್ನೂ ಮಾಡಬೇಕು.
13.154.8
कुर्यात्तथैव देवान्वै प्रियं मे मधुसूदन ।
कुर्यादहरहः श्राद्धमन्नाद्येनोदकेन च ॥ १३.१५४.८ ॥
ಹಾಗೆಯೇ ದೇವತೆಗಳಿಗೂ ಮಾಡಬೇಕು; ಅದು ನನಗೆ ಪ್ರಿಯ, ಓ ಮಧುಸೂದನ. ಪ್ರತಿದಿನವೂ ಅನ್ನಾದಿಗಳಿಂದ ಮತ್ತು ನೀರಿನಿಂದಲೂ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಬೇಕು.
13.154.9
पयोमूलफलैर्वाऽपि पितॄणां प्रीतिमावहेत् ।
सिद्धान्नाद्वैश्वदेवं वै कुर्यादग्नौ यथाविधि ॥ १३.१५४.९ ॥
ಹಾಲು, ಬೇರುಗಳು ಮತ್ತು ಹಣ್ಣುಗಳಿಂದಲೂ ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಪ್ರೀತಿ ಉಂಟುಮಾಡಬೇಕು. ಬೇಯಿಸಿದ ಅನ್ನದಿಂದ ವೈಶ್ವದೇವವನ್ನು ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ವಿಧಿಯಂತೆ ಮಾಡಬೇಕು.
13.154.10
आग्नीषोमं वैश्वदेवं धान्वन्तर्यमनन्तरम् ।
प्रजानां पतये चैव पृथग्घोमो विधीयते ॥ १३.१५४.१० ॥
ಅಗ್ನೀಷೋಮ, ವೈಶ್ವದೇವ, ನಂತರ ಧನ್ವಂತರಿಗೆ; ಪ್ರಜಾಪತಿಗೂ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಹೋಮ ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
13.154.11
तथैव चानुपूर्व्येण बलिकर्म प्रयोजयेत् ।
दक्षिणायां यमायेति प्रतीच्यां वरुणाय च ॥ १३.१५४.११ ॥
ಹಾಗೆಯೇ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಬಲಿಕರ್ಮವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು: ದಕ್ಷಿಣ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ 'ಯಮಾಯ' ಎಂದು, ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ವರುಣನಿಗೆ.
13.154.12
सोमाय चाप्युदीच्यां वै वास्तुमध्ये प्रजापतेः ।
धन्वन्तरेः प्रागुदीच्यां प्राच्यां शक्राय माधव ॥ १३.१५४.१२ ॥
ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ಸೋಮನಿಗೆ; ಮನೆಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಜಾಪತಿಗೆ; ಈಶಾನ್ಯದಲ್ಲಿ ಧನ್ವಂತರಿಗೆ; ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಶಕ್ರನಿಗೆ, ಓ ಮಾಧವ.
13.154.13
मनुष्येभ्य इति प्राहुर्बलिं द्वारि गृहस्य वै ।
मरुद्भ्यो दैवतेभ्यश्च बलिमन्तर्गृहे हरेत् ॥ १३.१५४.१३ ॥
ಮನುಷ್ಯರಿಗಾಗಿ ಮನೆಯ ಬಾಗಿಲಲ್ಲಿ ಬಲಿಯನ್ನು ನೀಡಬೇಕೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಮರುತ್ತುಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಮನೆಯ ಒಳಗೆ ಬಲಿಯನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.
13.154.14
तथैव विश्वेदेवेभ्यो बलिमाकाशतो हरेत् ।
निशाचरेभ्यो भूतेभ्यो बलिं नक्तं यथा हरेत् ॥ १३.१५४.१४ ॥
ಹಾಗೆಯೇ ವಿಶ್ವದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಆಕಾಶದ ಕಡೆಗೆ ಬಲಿಯನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು. ರಾತ್ರಿ ಸಂಚರಿಸುವ ಜೀವಿಗಳಿಗೂ ಭೂತಗಳಿಗೂ ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಬಲಿಯನ್ನು ನೀಡಬೇಕು.
13.154.15
एवं कृत्वा बलिं सम्यग्दद्याद्भिक्षां द्विजाय वै ।
अलाभे ब्राह्मणस्याग्नावग्रमुद्धृत्य निक्षिपेत् ॥ १३.१५४.१५ ॥
ಹೀಗೆ ಬಲಿಯನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಅರ್ಪಿಸಿ ದ್ವಿಜನಿಗೆ ಭಿಕ್ಷೆ ನೀಡಬೇಕು. ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಸಿಗದಿದ್ದರೆ, ಮೊದಲ ಭಾಗವನ್ನು ತೆಗೆದು ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಕಬೇಕು.
13.154.16
यदा श्राद्धं पितृभ्योपि दातुमिच्छेत मानवः ।
तदा पश्चात्प्रकुर्वीत निवृत्ते श्राद्धकर्मणि ॥ १३.१५४.१६ ॥
ಮನುಷ್ಯನು ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ನೀಡಲು ಇಚ್ಛಿಸಿದಾಗ, ಶ್ರಾದ್ಧ ಕರ್ಮ ಮುಗಿದ ನಂತರ ಅದನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು.
13.154.17
पितॄन्सन्तर्पयित्वा तु बलिं कुर्याद्विधानतः ।
वेश्वदैवं ततः कुर्यात्पश्चाद्ब्राह्म्णभोजनम् ॥ १३.१५४.१७ ॥
ಪಿತೃಗಳನ್ನು ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸಿ, ವಿಧಿಯಂತೆ ಬಲಿಯನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ವಿಶ್ವದೇವ ಕರ್ಮವನ್ನು ಮಾಡಿ, ಅನಂತರ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಭೋಜನ ನೀಡಬೇಕು.
13.154.18
ततोऽन्नेनावशेषेण भोजयेदतिथीनपि ।
अर्घ्यपूर्वं महाराज ततः प्रीणाति मानवान्।
अनित्यं हि स्थितो यस्मात्तस्मादतिथिरुच्यते ॥ १३.१५४.१८ ॥
ನಂತರ ಉಳಿದ ಅನ್ನದಿಂದ ಅತಿಥಿಗಳಿಗೂ ಭೋಜನ ಹಾಕಬೇಕು. ಮಹಾರಾಜನೇ, ಅರ್ಘ್ಯವನ್ನು ಮೊದಲು ನೀಡಿ ಅವನು ಮನುಷ್ಯರನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅನಿಶ್ಚಿತವಾಗಿ ಬರುವುದರಿಂದ ಅವನನ್ನು ಅತಿಥಿ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.
13.154.19
आचार्यस्य पितुश्चैव सख्युराप्तस्य चातिथेः ।
इदमस्ति गृहे मह्यमिति नित्यं निवेदयेत् ॥ १३.१५४.१९ ॥
ಆಚಾರ್ಯ, ತಂದೆ, ಸ್ನೇಹಿತ, ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಬಂಧು ಮತ್ತು ಅತಿಥಿಗೆ "ನನ್ನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಇದೆ" ಎಂದು ಸದಾ ತಿಳಿಸಬೇಕು.
13.154.20
ते यद्वदेयुस्तत्कुर्यादिति धर्मो विधीयते ।
गृहस्थः पुरुषः कृष्ण शिष्टाशी च सदा भवेत् ॥ १३.१५४.२० ॥
ಅವರು ಏನು ಹೇಳುತ್ತಾರೋ ಅದನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು; ಇದೇ ಧರ್ಮವೆಂದು ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಕೃಷ್ಣ, ಗೃಹಸ್ಥನು ಸದಾ ಶಿಷ್ಟರು ಊಟ ಮಾಡಿದ ನಂತರ ಉಳಿದದ್ದನ್ನು ಸೇವಿಸುವವನಾಗಿರಬೇಕು.
13.154.21
राजर्त्विजं स्नातकं च गुरुं श्वशुरमेव च ।
अर्चयेन्मधुपर्केण परिसंवत्सरोषितान् ॥ १३.१५४.२१ ॥
ರಾಜ, ಋತ್ವಿಜ, ಸ್ನಾತಕ, ಗುರು, ಮಾವ ಮತ್ತು ಒಂದು ವರ್ಷ ಪೂರ್ತಿ ವಾಸಿಸಿದವರನ್ನು ಮಧುಪರ್ಕದಿಂದ ಗೌರವಿಸಬೇಕು.
13.154.22
श्वभ्यश्च श्वपचेभ्यश्च वयोभ्यश्चावपेद्भुवि ॥ १३.१५४.२२ ॥
ನಾಯಿಗಳಿಗೆ, ಚಂಡಾಲರಿಗೆ ಮತ್ತು ಪಕ್ಷಿಗಳಿಗೂ ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಆಹಾರವನ್ನು ಚೆಲ್ಲಬೇಕು.
13.154.23
वैश्वदेवं हि नामैतत्सायं प्रातर्विधीयते ॥ १३.१५४.२३ ॥
ಇದನ್ನೇ ವೈಶ್ವದೇವ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ; ಸಂಜೆ ಮತ್ತು ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಇದನ್ನು ವಿಧಿಸಲಾಗಿದೆ.
13.154.24
एतांस्तु धर्मान्गार्हस्थ्यान्यः कुर्यादनसूयकः ।
स इहर्द्धिं परां प्राप्य प्रेत्य लोके महीयते ॥ १३.१५४.२४ ॥
ಅಸೂಯೆಯಿಲ್ಲದೆ ಈ ಗೃಹಸ್ಥ ಧರ್ಮಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸುವವನು ಇಲ್ಲಿ ಪರಮ ಐಶ್ವರ್ಯವನ್ನು ಪಡೆದು, ಮರಣದ ನಂತರ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ.
13.154.25
इति भूमेर्वचः श्रुत्वा वासुदेवः प्रतापवान् ।
तथा चकार सततं त्वमप्येवं सदाऽऽचर ॥ १३.१५४.२५ ॥
ಭೂಮಿಯ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿದ ಪ್ರತಾಪಿ ವಾಸುದೇವನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಹಾಗೆಯೇ ಆಚರಿಸಿದನು; ನೀನೂ ಸದಾ ಹೀಗೆಯೇ ಆಚರಿಸು.
13.154.26
एतद्गृहस्थधर्मं त्वं चेष्टमानो जनाधिप ।
इह लोके यशः प्राप्य प्रेत्य स्वर्गमवाप्स्यसि ॥ १३.१५४.२६ ॥
ಜನಾಧಿಪನೇ, ಈ ಗೃಹಸ್ಥಧರ್ಮವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತ ನೀನು ಇಹಲೋಕದಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಪಡೆದು ಮರಣಾನಂತರ ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಸೇರುವೆ.