മഹാഭാരതം · അധ്യായം 13.154
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.154.1
गार्हस्थ्यं धर्ममखिलं प्रब्रूहि भरतर्षभ ।
ऋद्धिमाप्नोति किं कृत्वा मनुष्य इह पार्थिव ॥ १३.१५४.१ ॥
ഹേ ഭരതശ്രേഷ്ഠാ, ഗൃഹസ്ഥധർമ്മം മുഴുവനും പറഞ്ഞാലും. ഈ ലോകത്തിൽ മനുഷ്യൻ എന്തു ചെയ്താൽ ഐശ്വര്യം നേടുന്നു, ഹേ രാജാവേ?
13.154.2
अत्र ते वर्तयिष्यामि पुरावृत्तं जनाधिप ।
वासुदेवस्य संवादं पृथिव्याश्चैव भारत ॥ १३.१५४.२ ॥
ഹേ ജനാധിപാ, ഈ വിഷയത്തിൽ നിനക്ക് ഒരു പുരാതന വൃത്താന്തം പറയാം — വാസുദേവനും ഭൂമീദേവിയും തമ്മിലുള്ള സംവാദം, ഹേ ഭാരതാ.
13.154.3
संस्तुत्य पृथिवीं देवीं वासुदेवः प्रतापवान् ।
पप्रच्छ भरतश्रेष्ठ मां त्वं यत्पृच्छसेऽद्य वै ॥ १३.१५४.३ ॥
പ്രതാപവാനായ വാസുദേവൻ ദേവിയായ ഭൂമിയെ സ്തുതിച്ചു ചോദിച്ചു — ഹേ ഭരതശ്രേഷ്ഠാ, ഇന്ന് നീ എന്നോട് ചോദിക്കുന്നതുപോലെ തന്നെ.
13.154.4
गार्हस्थ्यं धर्ममाश्रित्य मया वा मद्विधेन वा ।
किमवश्यं धरे कार्यं किं वा कृत्वा सुखं भवेत् ॥ १३.१५४.४ ॥
ഗൃഹസ്ഥധർമ്മം അവലംബിച്ച് എന്നെപ്പോലെയുള്ളവനോ മറ്റാരെങ്കിലുമോ, ഹേ ധരിത്രീ, അവശ്യം എന്തു ചെയ്യണം, അല്ലെങ്കിൽ എന്തു ചെയ്താൽ സുഖമുണ്ടാകും?
13.154.5
ऋषयः पितरो देवा मनुष्याश्चैव माधव ।
पूज्याश्चैवार्चनीयाश्च यथा चैव निबोध मे ॥ १३.१५४.५ ॥
ഹേ മാധവാ, ഋഷികൾ, പിതൃക്കൾ, ദേവന്മാർ, മനുഷ്യർ — ഇവർ പൂജനീയരും ആദരണീയരുമാണ്; അത് എങ്ങനെയെന്ന് എന്നിൽനിന്ന് കേൾക്കുക.
13.154.6
सदा यज्ञेन देवांश्च सदाऽऽतिथ्येन मानुषान् ।
छन्दतस्तर्पणेनापि पितॄन्युञ्जन्ति नित्यशः ॥ १३.१५४.६ ॥
എപ്പോഴും യജ്ഞത്താൽ ദേവന്മാരെയും, എപ്പോഴും അതിഥിസത്കാരത്താൽ മനുഷ്യരെയും, ഇഷ്ടാനുസാരം തർപ്പണത്താലും പിതൃക്കളെയും ആളുകൾ നിത്യവും പ്രസാദിപ്പിക്കുന്നു.
13.154.7
तेन ह्यृषिगणाः प्रीता ब्रह्मचयेणि चानघ ।
नित्यमग्निं परिचरेदभुक्त्वा बलिकर्म च ॥ १३.१५४.७ ॥
അതിനാൽ ഋഷിഗണങ്ങൾ പ്രീതരാകുന്നു, നിഷ്പാപനേ, ബ്രഹ്മചര്യത്താലും. നിത്യവും അഗ്നിയെ ശുശ്രൂഷിക്കണം; ഭക്ഷിക്കാതെ ബലികർമ്മവും ചെയ്യണം.
13.154.8
कुर्यात्तथैव देवान्वै प्रियं मे मधुसूदन ।
कुर्यादहरहः श्राद्धमन्नाद्येनोदकेन च ॥ १३.१५४.८ ॥
അതുപോലെ ദേവന്മാർക്കും ചെയ്യണം; അത് എനിക്ക് പ്രിയമാണ്, മധുസൂദനാ. ദിനംതോറും അന്നാദികളാലും ജലത്താലും ശ്രാദ്ധം ചെയ്യണം.
13.154.9
पयोमूलफलैर्वाऽपि पितॄणां प्रीतिमावहेत् ।
सिद्धान्नाद्वैश्वदेवं वै कुर्यादग्नौ यथाविधि ॥ १३.१५४.९ ॥
പാലും കിഴങ്ങും പഴങ്ങളുമായും പിതൃക്കൾക്ക് പ്രീതി നൽകണം. വേവിച്ച അന്നത്താൽ വൈശ്വദേവം അഗ്നിയിൽ വിധിപ്രകാരം ചെയ്യണം.
13.154.10
आग्नीषोमं वैश्वदेवं धान्वन्तर्यमनन्तरम् ।
प्रजानां पतये चैव पृथग्घोमो विधीयते ॥ १३.१५४.१० ॥
അഗ്നീഷോമം, വൈശ്വദേവം, പിന്നെ ധന്വന്തരിക്ക്; പ്രജാപതിക്കും പ്രത്യേകമായി ഹോമം വിധിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
13.154.11
तथैव चानुपूर्व्येण बलिकर्म प्रयोजयेत् ।
दक्षिणायां यमायेति प्रतीच्यां वरुणाय च ॥ १३.१५४.११ ॥
അതുപോലെ ക്രമമായി ബലികർമ്മം ചെയ്യണം: ദക്ഷിണദിക്കിൽ 'യമായ' എന്നും, പടിഞ്ഞാറ് വരുണനും.
13.154.12
सोमाय चाप्युदीच्यां वै वास्तुमध्ये प्रजापतेः ।
धन्वन्तरेः प्रागुदीच्यां प्राच्यां शक्राय माधव ॥ १३.१५४.१२ ॥
വടക്ക് സോമന്; വീടിന്റെ മധ്യത്തിൽ പ്രജാപതിക്ക്; വടക്കുകിഴക്ക് ധന്വന്തരിക്ക്; കിഴക്ക് ശക്രന്, ഓ മാധവാ.
13.154.13
मनुष्येभ्य इति प्राहुर्बलिं द्वारि गृहस्य वै ।
मरुद्भ्यो दैवतेभ्यश्च बलिमन्तर्गृहे हरेत् ॥ १३.१५४.१३ ॥
മനുഷ്യർക്കായി വീടിന്റെ വാതിൽക്കൽ ബലി നൽകണമെന്ന് പറയുന്നു. മരുത്തുക്കൾക്കും ദേവതകൾക്കും വീടിനുള്ളിൽ ബലി സമർപ്പിക്കണം.
13.154.14
तथैव विश्वेदेवेभ्यो बलिमाकाशतो हरेत् ।
निशाचरेभ्यो भूतेभ्यो बलिं नक्तं यथा हरेत् ॥ १३.१५४.१४ ॥
അതുപോലെ വിശ്വദേവന്മാർക്ക് ആകാശത്തേക്ക് നോക്കി ബലി സമർപ്പിക്കണം. രാത്രിസഞ്ചാരികൾക്കും ഭൂതങ്ങൾക്കും രാത്രിയിൽ ബലി നൽകണം.
13.154.15
एवं कृत्वा बलिं सम्यग्दद्याद्भिक्षां द्विजाय वै ।
अलाभे ब्राह्मणस्याग्नावग्रमुद्धृत्य निक्षिपेत् ॥ १३.१५४.१५ ॥
ഇങ്ങനെ ബലി ശരിയായി നൽകി ദ്വിജന് ഭിക്ഷ നൽകണം. ബ്രാഹ്മണൻ ലഭ്യമല്ലെങ്കിൽ ആദ്യഭാഗം എടുത്ത് അഗ്നിയിൽ ഇടണം.
13.154.16
यदा श्राद्धं पितृभ्योपि दातुमिच्छेत मानवः ।
तदा पश्चात्प्रकुर्वीत निवृत्ते श्राद्धकर्मणि ॥ १३.१५४.१६ ॥
മനുഷ്യൻ പിതൃക്കൾക്ക് ശ്രാദ്ധം നൽകാൻ ആഗ്രഹിക്കുമ്പോൾ, ശ്രാദ്ധകർമ്മം അവസാനിച്ചതിനു ശേഷം പിന്നീട് അത് ചെയ്യണം.
13.154.17
पितॄन्सन्तर्पयित्वा तु बलिं कुर्याद्विधानतः ।
वेश्वदैवं ततः कुर्यात्पश्चाद्ब्राह्म्णभोजनम् ॥ १३.१५४.१७ ॥
പിതൃക്കളെ തൃപ്തിപ്പെടുത്തി, വിധിപ്രകാരം ബലി നൽകണം. പിന്നീട് വിശ്വദേവകർമ്മം ചെയ്യണം; അതിനുശേഷം ബ്രാഹ്മണഭോജനം നൽകണം.
13.154.18
ततोऽन्नेनावशेषेण भोजयेदतिथीनपि ।
अर्घ्यपूर्वं महाराज ततः प्रीणाति मानवान्।
अनित्यं हि स्थितो यस्मात्तस्मादतिथिरुच्यते ॥ १३.१५४.१८ ॥
പിന്നെ ശേഷിച്ച അന്നംകൊണ്ട് അതിഥികൾക്കും ഭോജനം നൽകണം. മഹാരാജാവേ, അർഘ്യം നൽകി തുടങ്ങി അവൻ മനുഷ്യരെ സന്തോഷിപ്പിക്കുന്നു. സ്ഥിരമായ തീയതിയില്ലാതെ വരുന്നതുകൊണ്ടാണ് അവനെ അതിഥി എന്ന് വിളിക്കുന്നത്.
13.154.19
आचार्यस्य पितुश्चैव सख्युराप्तस्य चातिथेः ।
इदमस्ति गृहे मह्यमिति नित्यं निवेदयेत् ॥ १३.१५४.१९ ॥
ആചാര്യന്, പിതാവിന്, സുഹൃത്തിന്, വിശ്വസ്തബന്ധുവിന്, അതിഥിക്ക് എന്നിവരോട് "എന്റെ വീട്ടിൽ ഇതുണ്ട്" എന്ന് എപ്പോഴും അറിയിക്കണം.
13.154.20
ते यद्वदेयुस्तत्कुर्यादिति धर्मो विधीयते ।
गृहस्थः पुरुषः कृष्ण शिष्टाशी च सदा भवेत् ॥ १३.१५४.२० ॥
അവർ പറയുന്നതു ചെയ്യണം; ഇതാണ് ധർമ്മം എന്നു വിധിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. കൃഷ്ണാ, ഗൃഹസ്ഥൻ എപ്പോഴും ശിഷ്ടർ ഭക്ഷിച്ച ശേഷം ശേഷിച്ചതു ഭക്ഷിക്കുന്നവനാകണം.
13.154.21
राजर्त्विजं स्नातकं च गुरुं श्वशुरमेव च ।
अर्चयेन्मधुपर्केण परिसंवत्सरोषितान् ॥ १३.१५४.२१ ॥
രാജാവ്, ഋത്വിക്, സ്നാതകൻ, ഗുരു, ശ്വശുരൻ, ഒരു വർഷം പൂർണ്ണമായി താമസിച്ചവർ എന്നിവരെ മധുപർക്കം നൽകി ആദരിക്കണം.
13.154.22
श्वभ्यश्च श्वपचेभ्यश्च वयोभ्यश्चावपेद्भुवि ॥ १३.१५४.२२ ॥
നായ്ക്കൾക്കും ചണ്ഡാലർക്കും പക്ഷികൾക്കും നിലത്ത് ആഹാരം വിതറണം.
13.154.23
वैश्वदेवं हि नामैतत्सायं प्रातर्विधीयते ॥ १३.१५४.२३ ॥
ഇതിനെ വൈശ്വദേവം എന്നു വിളിക്കുന്നു; രാവിലെയും വൈകുന്നേരവും ഇത് വിധിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
13.154.24
एतांस्तु धर्मान्गार्हस्थ्यान्यः कुर्यादनसूयकः ।
स इहर्द्धिं परां प्राप्य प्रेत्य लोके महीयते ॥ १३.१५४.२४ ॥
അസൂയയില്ലാതെ ഈ ഗാർഹസ്ഥ്യധർമ്മങ്ങൾ ആചരിക്കുന്നവൻ ഇവിടെ പരമമായ സമൃദ്ധി നേടി, മരണശേഷം ലോകത്തിൽ ആദരിക്കപ്പെടുന്നു.
13.154.25
इति भूमेर्वचः श्रुत्वा वासुदेवः प्रतापवान् ।
तथा चकार सततं त्वमप्येवं सदाऽऽचर ॥ १३.१५४.२५ ॥
ഭൂമിയുടെ ഈ വാക്കുകൾ കേട്ട പ്രതാപവാനായ വാസുദേവൻ നിരന്തരം അപ്രകാരം ആചരിച്ചു; നീയും എപ്പോഴും ഇപ്രകാരം ആചരിക്കുക.
13.154.26
एतद्गृहस्थधर्मं त्वं चेष्टमानो जनाधिप ।
इह लोके यशः प्राप्य प्रेत्य स्वर्गमवाप्स्यसि ॥ १३.१५४.२६ ॥
ജനാധിപാ, ഈ ഗാർഹസ്ഥ്യധർമ്മം അനുഷ്ഠിക്കുന്ന നീ ഇഹലോകത്തിൽ യശസ്സ് നേടി മരണശേഷം സ്വർഗ്ഗം പ്രാപിക്കും.