มหาภารตะ · อัธยายะ 13.195
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.195.1
ततः पद्मप्रतीकाशः पद्मोद्भूतः पितामहः ।
उवाच वचनं देवान्वासवं च शचीपतिम् ॥ १३.१९५.१ ॥
จากนั้น พระปิตามหะผู้มีรัศมีดุจดอกบัว ผู้อุบัติจากดอกบัว ตรัสถ้อยคำนี้แก่เทวดาและแก่วาสวะ พระสวามีของศจี
13.195.2
अयं महाबलो नागो रसातलचरो बली ।
तेजस्वी रेणुको नाम महासत्वपराक्रमः ॥ १३.१९५.२ ॥
นาคผู้ยิ่งใหญ่ผู้มีกำลังมาก ผู้เที่ยวไปในรสาตละซึ่งเป็นโลกใต้พิภพ มีกำลังและรัศมี ชื่อว่าเรณุกะ ผู้มีความกล้าหาญและความแกล่วกล้าอันยิ่งใหญ่
13.195.3
अतितेजस्विनः सर्वे महावीर्या महागजाः ।
धारयन्ति महीं कृत्स्नां सशैलवनकाननाम् ॥ १३.१९५.३ ॥
ช้างใหญ่ทั้งปวงนี้ มีรัศมียิ่ง มีพลังมหาศาล ย่อมค้ำจุนแผ่นดินทั้งสิ้น พร้อมภูเขา ป่า และดงไม้
13.195.4
भवद्भिः समनुज्ञातो रेणुकस्तान्महागजान् ।
धर्मगुह्यानि सर्वाणि गत्वा पृच्छतु तत्र वै ॥ १३.१९५.४ ॥
เมื่อได้รับอนุญาตจากท่านทั้งหลายแล้ว ให้เรณุกะไปหาช้างใหญ่เหล่านั้น และถามเรื่องความลับแห่งธรรมทั้งหมดที่นั่นเถิด
13.195.5
पितामहवचःक श्रुत्वा ते देवा रेणुकं तदा ।
प्रेषयामासुरव्यग्रा यत्र ते धरणीधराः ॥ १३.१९५.५ ॥
เมื่อได้ฟังถ้อยคำของพระปิตามหะแล้ว เทวดาทั้งหลายจึงส่งเรณุกะไปยังที่ที่ช้างผู้ค้ำจุนแผ่นดินเหล่านั้นอยู่ด้วยใจที่สงบ
13.195.6
अनुज्ञातोऽस्मि देवैश्च पितृभिस्चक महाबलाः ।
धर्मगुह्यानि युष्माकं श्रोतुमिच्छामि तत्त्वतः।
कथयध्वं महाभागा यद्वस्तत्त्वं मनीषितम् ॥ १३.१९५.६ ॥
ข้าพเจ้าได้รับอนุญาตจากเทวดาและบรรพบุรุษแล้ว ข้าแต่ท่านผู้มีกำลังมาก ข้าพเจ้าปรารถนาจะฟังความลับแห่งธรรมจากท่านโดยแท้จริง ข้าแต่ท่านผู้มีบุญยิ่ง ขอท่านจงกล่าวถึงสาระแท้ที่ท่านปรารถนาเถิด
13.195.7
कार्तिके मासि चाश्लेषा बहुलस्याष्टमी शिवा ।
तेन नक्षत्रयोगेन यो ददाति गुडौदनम्।
इमं मन्त्रं जपच्छ्राद्धे यताहारो ह्यकोपनः ॥ १३.१९५.७ ॥
ในเดือนการติกะ ในวันอัษฎมีอันเป็นมงคลของปักษ์มืด เมื่อดาวอาศเลษาโคจรมาพบ ผู้ใดถวายข้าวสุกผสมน้ำอ้อย ควรสวดมนตร์นี้ในพิธีศราทธ ด้วยการควบคุมอาหารและปราศจากความโกรธ
13.195.8
बलदेवप्रभृतयो ये नागा बलवत्तराः ।
अनन्ता ह्यक्षया नित्यं भोगिनः सुमहाबलाः ॥ १३.१९५.८ ॥
บรรดานาคที่มีพลัง มีพระพลเทวะเป็นต้น ผู้ไม่มีที่สิ้นสุด ไม่เสื่อมสลาย เป็นอมตะ มีหลายเศียร มีกำลังมหาศาล
13.195.9
तेषां कुलोद्भवा ये च महाभूता भुजङ्गमाः ।
ते मे बलिं प्रयच्छन्तु बलतेजोभिवृद्धये ॥ १३.१९५.९ ॥
ขอให้งูใหญ่ทั้งหลายที่เกิดในวงศ์ของนาคเหล่านั้นถวายเครื่องบูชาแก่ข้าพเจ้า เพื่อความเจริญแห่งกำลังและรัศมีของข้าพเจ้า
13.195.10
यदा नारायणः श्रीमानुज्जहार वसुन्धराम् ।
तद्बलं तस्य देवस्य धरामुद्धरतस्तथा ॥ १३.१९५.१० ॥
เมื่อพระนารายณ์ผู้รุ่งเรืองยกแผ่นดินขึ้น กำลังนั้นของพระเทพเจ้า และกำลังเดียวกันนั้นในขณะที่ทรงค้ำจุนแผ่นดิน ก็ปรากฏขึ้น
13.195.11
एवमुक्त्वा बलिं तत्र वल्मीके तु निवेदयेत् ॥ १३.१९५.११ ॥
เมื่อกล่าวดังนี้แล้ว พึงถวายเครื่องบูชาที่จอมปลวกตรงนั้น
13.195.12
गजेन्द्रकुसुमाकीर्णं नीलवस्त्रानुलेपनम् ।
निर्वपेत्तं तु वल्मीके अस्तं याते दिवाकरे ॥ १३.१९५.१२ ॥
เครื่องบูชานั้น พึงโปรยด้วยดอกไม้ชั้นเลิศของช้าง ประกอบด้วยผ้าสีคราม และเครื่องลูบไล้ พึงถวายที่จอมปลวกเมื่อพระอาทิตย์ลับขอบฟ้าแล้ว
13.195.13
एवं तुष्टास्ततः सर्वे अधस्ताद्भारपीडिताः ।
श्रमं तं नावबुध्यामो धारयन्तो वसुन्धराम् ॥ १३.१९५.१३ ॥
ดังนี้ ทุกท่านเมื่อพอใจแล้ว ถูกความหนักของภาระกดอยู่จากข้างล่าง ไม่รู้สึกถึงความเหนื่อยนั้น ขณะที่ค้ำจุนแผ่นดิน
13.195.14
एवं मन्यामहे सर्वे भारार्ता निरपेक्षिणः ।
ब्राह्मणः क्षत्रियो वैश्यः शूद्रो वा यद्युपोषितः ॥ १३.१९५.१४ ॥
ดังนั้น พวกเราทั้งหมดซึ่งถูกภาระทรมานและไม่ใส่ใจสิ่งอื่น ย่อมเห็นว่า ไม่ว่าพราหมณ์ กษัตริย์ แพศย์ หรือศูทร หากถือศีลอดแล้ว
13.195.15
एवं संवत्सरं कृत्वा दानं बहुफलं लभेत् ।
वल्मीके बलिमादाय तन्नो बहुफलं मतम् ॥ १३.१९५.१५ ॥
เมื่อให้ทานตลอดหนึ่งปีเช่นนี้ ย่อมได้ผลมาก และการนำเครื่องบูชาไปถวายที่จอมปลวก พวกเราเห็นว่าก็ให้ผลมากเช่นกัน
13.195.16
ये च नागा महावीर्यास्त्रिषु लोकेषु कृत्स्नशः ।
कृतातिथ्या भवेयुस्ते शतं वर्षाणि तत्त्वतः ॥ १३.१९५.१६ ॥
บรรดานาคผู้มีกำลังมาก ที่ได้รับการต้อนรับอย่างบริบูรณ์ทั่วโลกทั้งสาม ขอให้พำนักอยู่อย่างนั้นได้จริงหนึ่งร้อยปี
13.195.17
दिग्गजानां च तच्छ्रुत्वा देवताः पितरस्तथा ।
ऋषयश्च महाभागाः पूजयन्ति स्म रेणुकम् ॥ १३.१९५.१७ ॥
เมื่อได้ฟังถ้อยคำของช้างผู้ค้ำทิศทั้งหลายแล้ว เทวดา บรรพบุรุษ และฤๅษีผู้มีบุญยิ่ง ต่างสักการะเรณุกะ