ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 13.202
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.202.1
अनुशास्य शुभैर्वाक्यैर्भीष्ममाह महामतिः ।
प्रीत्या पुनः स शुश्रूषुर्वचनं यद्युधिष्ठिरः ॥ १३.२०२.१ ॥
ਸ਼ੁਭ ਵਚਨਾਂ ਨਾਲ ਉਪਦੇਸ਼ ਦੇ ਕੇ ਮਹਾਮਤਿ ਭੀਸ਼ਮ ਬੋਲੇ। ਫਿਰ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਸੁਣਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਦਾ ਬਚਨ (ਉਸਨੇ ਸੁਣਿਆ)।
13.202.2
पितामहो मे विप्रर्षे भीष्मं कालवशं गतम् ।
किमपृच्छत्तदा राजा सर्वसामाजिकं हितम् ॥ १३.२०२.२ ॥
ਹੇ ਵਿਪ੍ਰਰਿਸ਼ੀ, ਕਾਲ ਦੇ ਵੱਸ ਹੋ ਰਹੇ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾਮਹ ਭੀਸ਼ਮ ਨੂੰ ਉਦੋਂ ਰਾਜੇ ਨੇ ਸਭਾ ਦੇ ਸਭ ਦੇ ਹਿੱਤ ਬਾਰੇ ਕੀ ਪੁੱਛਿਆ?
13.202.3
उभयोर्लोकयोर्युक्तं पुरुषार्थमनुत्तमम् ।
तन्मे वद महाप्राज्ञ श्रोतुं कौतूहलं हि मे ॥ १३.२०२.३ ॥
ਦੋਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਯੋਗ ਉੱਤਮ ਪੁਰਸ਼ਾਰਥ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ, ਹੇ ਮਹਾਪ੍ਰਾਜ੍ਞ। ਸੁਣਨ ਦੀ ਮੈਨੂੰ ਉਤਸੁਕਤਾ ਹੈ।
13.202.4
भूय एव महाराज शृणु धर्मसमुच्चयम् ।
यदपृच्छत्तदा राजा कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ॥ १३.२०२.४ ॥
ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਫਿਰ ਧਰਮ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਸੁਣੋ, ਜੋ ਕੁੰਤੀਪੁੱਤਰ ਰਾਜਾ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੇ ਉਦੋਂ ਪੁੱਛਿਆ ਸੀ।
13.202.5
शरतल्पगतं भीष्मं सर्वपार्थिवसन्निधौ ।
अजातशत्रुः प्रीतात्मा पुनरेवाभ्यभाषत ॥ १३.२०२.५ ॥
ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਸੇਜ 'ਤੇ ਪਏ ਭੀਸ਼ਮ ਨਾਲ, ਸਭ ਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ, ਅਜਾਤਸ਼ਤਰੂ (ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ) ਪ੍ਰਸੰਨ ਮਨ ਨਾਲ ਫਿਰ ਬੋਲੇ।
13.202.6
पितामह महाप्राज्ञ सर्वशास्त्रविशारदः ।
श्रूयतां मे हि वचनमर्थित्वात्प्रब्रवीम्यहम् ॥ १३.२०२.६ ॥
ਹੇ ਪਿਤਾਮਹ, ਮਹਾਪ੍ਰਾਜ੍ਞ, ਸਰਵਸ਼ਾਸਤ੍ਰ ਵਿਸ਼ਾਰਦ, ਮੇਰਾ ਬਚਨ ਸੁਣੋ; ਬੇਨਤੀ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਬੋਲਦਾ ਹਾਂ।
13.202.7
परावरज्ञो भूतानां दयावान्सर्वजन्तुषु ।
आगमैर्बहुभिः प्रीतो भवान्नः परमं कुले ॥ १३.२०२.७ ॥
ਤੁਸੀਂ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਭੂਤ-ਭਵਿੱਖ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਉੱਤੇ ਦਇਆਵਾਨ, ਅਨੇਕ ਆਗਮਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ; ਸਾਡੇ ਕੁਲ ਵਿੱਚ ਤੁਸੀਂ ਪਰਮ (ਪੂਜਨੀਕ) ਹੋ।
13.202.8
त्वादृशो दुर्लभो लोके साम्प्रतं ज्ञानसंयुतः ।
भवता गुरुणा चैव धन्याश्चैव वयं प्रभो ॥ १३.२०२.८ ॥
ਇਸ ਸਮੇਂ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੇ ਵਰਗਾ ਗਿਆਨ-ਸੰਪੰਨ ਦੁਰਲੱਭ ਹੈ; ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਤੁਹਾਡੇ ਵਰਗਾ ਗੁਰੂ ਪਾ ਕੇ ਅਸੀਂ ਵੀ ਧੰਨ ਹਾਂ।
13.202.9
अयं स कालः सम्प्राप्तो दुर्लभैर्ज्ञातिबान्धवैः ।
शास्ता तु नास्ति नः कश्चित्त्वदृते पुरुषर्षभ ॥ १३.२०२.९ ॥
ਉਹ ਸਮਾਂ ਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਦੁਰਲੱਭ ਜਾਤੀ-ਬੰਧੂਆਂ ਵਿੱਚ, ਹੇ ਪੁਰਸ਼ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਤੁਹਾਡੇ ਬਿਨਾਂ ਸਾਡਾ ਕੋਈ ਸ਼ਾਸਤਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।
13.202.10
तस्माद्धर्मार्थसहितमायत्यां च हितोदयम् ।
आश्चर्यं परमं वाक्यं श्रोतुमिच्छामि भारत ॥ १३.२०२.१० ॥
ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਭਾਰਤ, ਧਰਮ-ਅਰਥ ਸਹਿਤ, ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਹਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਅਚੰਭਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਪਰਮ ਵਚਨ ਸੁਣਨ ਦੀ ਮੈਂ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦਾ ਹਾਂ।
13.202.11
अयं नारायणः श्रीमन्सर्वपार्थिवसन्निधौ ।
भवन्तं बहुमानाच्च प्रणयाच्चैव सेवते ॥ १३.२०२.११ ॥
ਇਹ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਨਾਰਾਇਣ ਸਾਰੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਬਹੁਤ ਸਤਿਕਾਰ ਅਤੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
13.202.12
अस्यैव तु समक्षं नः पार्तिवानां तथैव च ।
इतिवृत्तं पुराणं च श्रोतॄणां परमं हितम् ॥ १३.२०२.१२ ॥
ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ, ਸਾਡੇ ਅਤੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਪੁਰਾਣ ਸੁਣਨ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਪਰਮ ਹਿਤਕਾਰੀ ਹਨ।
13.202.13
यदि तेऽहमनुग्राह्यो भ्रातृभिः सहितोऽनघ ।
मत्प्रियार्थं हि कौरव्य स्नेहाद्भाषितुमर्हसि ॥ १३.२०२.१३ ॥
ਹੇ ਨਿਰਦੋਸ਼, ਜੇ ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਦੇ ਯੋਗ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਭਰਾਵਾਂ ਸਮੇਤ, ਹੇ ਕੌਰਵ੍ਯ, ਮੇਰੀ ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ ਲਈ ਸਨੇਹ ਨਾਲ ਤੈਨੂੰ ਬੋਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
13.202.14
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा स्नेहादागतविक्लवः ।
प्रविबन्निव तं दृष्ट्वा भीष्मो वचनमब्रवीत् ॥ १३.२०२.१४ ॥
ਉਸ ਦੇ ਉਸ ਬੋਲ ਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ, ਸਨੇਹ ਨਾਲ ਵਿਆਕੁਲ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਮਾਨੋਂ ਬੱਝੇ ਹੋਏ ਵਾਂਗ ਭੀਸ਼ਮ ਨੇ ਇਹ ਬਚਨ ਆਖਿਆ।
13.202.15
शृणु राजन्पुरावृत्तिमितिहासं पुरातनम् ।
एतावदुक्त्वा गाङ्गेयः प्रणम्य शिरसा हरिम्।
धर्मराजं समीक्ष्येदं पुनर्वक्तुं समारभत् ॥ १३.२०२.१५ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਬਿਰਤਾਂਤ, ਪੁਰਾਤਨ ਇਤਿਹਾਸ ਸੁਣ — ਏਨਾ ਆਖ ਕੇ ਗਾਂਗੇਯ ਨੇ ਸਿਰ ਨਾਲ ਹਰੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਧਰਮਰਾਜ ਵੱਲ ਵੇਖ ਕੇ ਫਿਰ ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।