ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 13.248
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.248.1
एवमुक्त्वा महादेवः श्रोतुकामः स्वयं प्रभुः ।
अनुकूलां प्रियां भार्यां पार्श्वस्तामभ्यभाषत ॥ १३.२४८.१ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, ಕೇಳಲು ಬಯಸಿದ ಪ್ರಭು ಮಹಾದೇವನು ತನ್ನ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದ ಅನುಕೂಲೆಯಾದ ಪ್ರಿಯ ಪತ್ನಿಯೊಡನೆ ಮಾತನಾಡಿದನು.
13.248.2
परावरज्ञे धर्माणां तपोवननिवासिनाम् ।
दीक्षाविधिदमोपेते सततं व्रतचारिणि।
पृच्छामि त्वां वरारोहे पृष्टा वद ममेप्सितम् ॥ १३.२४८.२ ॥
ಧರ್ಮಗಳ ಉನ್ನತ-ನೀಚಗಳನ್ನು ಬಲ್ಲವಳೇ, ತಪೋವನ ನಿವಾಸಿಗಳ ದೀಕ್ಷಾವಿಧಿ ಮತ್ತು ದಮದಿಂದ ಕೂಡಿದವಳೇ, ಸದಾ ವ್ರತಾಚರಣೆ ಮಾಡುವವಳೇ, ಸುಂದರ ಸೊಂಟದವಳೇ, ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ಕೇಳುತ್ತೇನೆ; ಕೇಳಲ್ಪಟ್ಟು ನನ್ನ ಇಷ್ಟವನ್ನು ಹೇಳು.
13.248.3
सावित्री ब्रह्मणः पत्नी कौशिकस्य शची शुभा ।
लक्ष्मीर्विष्णोः प्रिया भार्या धृतिर्भार्या यमस्य तु ॥ १३.२४८.३ ॥
ಸಾವಿತ್ರಿ ಬ್ರಹ್ಮನ ಪತ್ನಿ; ಕೌಶಿಕನ (ಇಂದ್ರನ) ಶುಭೆ ಶಚಿ; ಲಕ್ಷ್ಮಿ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಪ್ರಿಯ ಭಾರ್ಯೆ; ಧೃತಿ ಯಮನ ಭಾರ್ಯೆ.
13.248.4
मार्कण्डेयस्य धूमोर्णा ऋद्धिर्वैश्रवणस्य तु ।
वरुणस्य प्रिया गौरी सवितुश्च सुवर्चला ॥ १३.२४८.४ ॥
ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನ ಪತ್ನಿ ಧೂಮೋರ್ಣಾ; ವೈಶ್ರವಣನ (ಕುಬೇರನ) ಪತ್ನಿ ಋದ್ಧಿ; ವರುಣನ ಪ್ರಿಯ ಪತ್ನಿ ಗೌರಿ; ಸವಿತೃನ ಪತ್ನಿ ಸುವರ್ಚಲಾ.
13.248.5
रोहिणी शशिनो भार्या स्वाहा चाग्नेरनिन्दिता ।
काश्यपस्यादितिश्चैव वसिष्ठस्याप्यरुन्धती ॥ १३.२४८.५ ॥
ರೋಹಿಣಿ ಚಂದ್ರನ ಭಾರ್ಯೆ; ನಿರ್ದೋಷೆ ಸ್ವಾಹಾ ಅಗ್ನಿಯ ಭಾರ್ಯೆ; ಕಶ್ಯಪನ ಪತ್ನಿ ಅದಿತಿ; ವಸಿಷ್ಠನ ಪತ್ನಿಯೂ ಅರುಂಧತಿ.
13.248.6
एताश्चान्याश्च देव्यस्तु सर्वास्ताः पतिदेवताः ।
श्रूयन्ते लोकविख्यातास्त्वया चैव सहोषिताः ॥ १३.२४८.६ ॥
ಇವರು ಮತ್ತು ಇತರ ದೇವಿಯರೂ ಎಲ್ಲರೂ ಪತಿಯನ್ನೇ ದೇವರೆಂದು ಭಾವಿಸುವವರು; ಲೋಕಪ್ರಸಿದ್ಧರೆಂದು ಕೇಳಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ, ನಿನ್ನೊಡನೆಯೇ ವಾಸಿಸಿದವರೂ ಆಗಿದ್ದಾರೆ.
13.248.7
ताभिश्च पूजिताऽपि त्वमनुवृत्त्यनुभाषणैः ।
तस्मात्तु परिपृच्छामि धर्मज्ञे लोकसम्मते ॥ १३.२४८.७ ॥
ಅವರಿಂದ ನೀನೂ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಟ್ಟೆ; ಅನುಕೂಲ ನಡತೆ ಮತ್ತು ಸಿಹಿ ಮಾತುಗಳಿಂದ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಧರ್ಮ ಬಲ್ಲವಳೇ, ಲೋಕಮಾನ್ಯಳೇ, ನಿನ್ನನ್ನು ಕೇಳುತ್ತೇನೆ.
13.248.8
स्त्रीधर्मं श्रोतुमिच्छामि त्वयैव समुदाहृतम् ।
सध्रमचारिणी मे त्वं लोकसन्धारिणी तथा ॥ १३.२४८.८ ॥
ನೀನೇ ಚೆನ್ನಾಗಿ ವಿವರಿಸಿದ ಸ್ತ್ರೀಧರ್ಮವನ್ನು ಕೇಳಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ. ನೀನು ನನ್ನ ಧರ್ಮಸಂಗಿನಿ; ಲೋಕವನ್ನು ಧರಿಸುವವಳೂ ಹೌದು.
13.248.9
अयं हि स्त्रीगणस्त्वां तु अनुयाति न मुञ्चति ।
त्वत्प्रसादाद्धितं श्रोतुं स्त्रीवृत्तं शुभलक्षणम् ॥ १३.२४८.९ ॥
ಈ ಸ್ತ್ರೀಗಣ ನಿನ್ನನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತದೆ, ನಿನ್ನನ್ನು ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ. ನಿನ್ನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ, ಶುಭಲಕ್ಷಣದ ಸ್ತ್ರೀವೃತ್ತವನ್ನು ಕೇಳುವುದು ಹಿತಕರ.
13.248.10
त्वया चोक्तं विशेषेण गुणभूतं हि तिष्ठति ।
स्त्रिय एव सदा लोके स्त्रीगणस्य गतिः प्रिये ॥ १३.२४८.१० ॥
ನೀನು ಹೇಳಿದ್ದು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಗುಣರೂಪದಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಪ್ರಿಯೆ, ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಸ್ತ್ರೀಯರೇ ಸದಾ ಸ್ತ್ರೀಗಣದ ಗತಿ.
13.248.11
शश्वद्गौर्गोषु गच्छेत नान्यत्र रमते नरः ।
एवं लोकगतिर्देवि आदिप्रभृति वर्तते ॥ १३.२४८.११ ॥
ಹಸು ಸದಾ ಹಸುಗಳ ಬಳಿಗೇ ಹೋಗುತ್ತದೆ; ಮನುಷ್ಯ ಬೇರೆಲ್ಲಿಯೂ ಆನಂದಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ದೇವಿ, ಲೋಕದ ಗತಿ ಆದಿಯಿಂದಲೂ ಹೀಗೇ ಇದೆ.
13.248.12
प्रमदोक्तं तु यत्किञ्चित्तत्स्त्रीषु बहुमन्यते ।
न तथा मन्यते स्त्रीषु पुरुषोक्तमनिन्दिते ॥ १३.२४८.१२ ॥
ಸ್ತ್ರೀ ಹೇಳಿದ್ದು ಏನಾದರೂ ಇದ್ದರೆ, ಅದು ಸ್ತ್ರೀಯರಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಮಾನ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಪುರುಷ ಹೇಳಿದ್ದು ಸ್ತ್ರೀಯರಲ್ಲಿ ಹಾಗೆ ಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ. ನಿರ್ದೋಷಿಯೇ.
13.248.13
त्वयैष विदितो ह्यर्थः स्त्रीणां धर्मः सनातनः ।
तस्मात्त्वां प्रति पृच्छामि पृष्टा वद ममेप्सितम् ॥ १३.२४८.१३ ॥
ನೀನು ಸ್ತ್ರೀಯರ ಈ ಸನಾತನ ಧರ್ಮವನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ತಿಳಿದಿರುವೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ನಿನ್ನನ್ನು ಕೇಳುತ್ತೇನೆ; ಕೇಳಲ್ಪಟ್ಟವಳೇ, ನನಗೆ ಬೇಕಾದುದನ್ನು ಹೇಳು.
13.248.14
एवमुक्ता तदा देवी महादेवेन शोभना ।
सोद्वेगा च सलज्जा च नावदत्तत्र किञ्चन।
पुनः पुनस्तदा देवी देवः किमिति चाब्रवीत् ॥ १३.२४८.१४ ॥
ಮಹಾದೇವನಿಂದ ಹೀಗೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ಆ ಶೋಭನೆಯಾದ ದೇವಿ ಉದ್ವೇಗ ಮತ್ತು ನಾಚಿಕೆಯಿಂದ ಅಲ್ಲಿ ಏನೂ ಹೇಳಲಿಲ್ಲ. ಆಗ ದೇವನು ದೇವಿಯನ್ನು ಪದೇ ಪದೇ 'ಏನು?' ಎಂದು ಕೇಳಿದನು.
13.248.15
भगवन्देवदेवेश सुरासुरनमस्कृत ।
त्वदन्तिके मया वक्तुं स्त्रीणां धर्मः कथं भवेत् ॥ १३.२४८.१५ ॥
ಭಗವಂತನೇ, ದೇವದೇವೇಶನೇ, ಸುರಾಸುರರಿಂದ ನಮಸ್ಕೃತನೇ! ನಿನ್ನ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ತ್ರೀಯರ ಧರ್ಮವನ್ನು ನಾನು ಹೇಗೆ ಹೇಳಲಿ?
13.248.16
मन्नियोगादवश्यं तु वक्तव्यं तु मम प्रिये ॥ १३.२४८.१६ ॥
ಪ್ರಿಯನೇ, ನನ್ನ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ನಾನು ಅವಶ್ಯವಾಗಿ ಹೇಳಲೇಬೇಕು.
13.248.17
इमा नद्यो महादेव सर्वतीर्थोदकान्विताः ।
उपस्पर्शनहेतोस्त्वां न त्यजन्ति समीपतः ॥ १३.२४८.१७ ॥
ಮಹಾದೇವನೇ, ಈ ನದಿಗಳು ಎಲ್ಲಾ ತೀರ್ಥಗಳ ಜಲದಿಂದ ಕೂಡಿವೆ; ಆಚಮನಕ್ಕಾಗಿ ಅವು ನಿನ್ನನ್ನು ಸಮೀಪದಿಂದ ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ.
13.248.18
एताभिः सह सम्मन्त्र्य प्रवक्ष्यामि तवेप्सितम् ।
अयुक्तं सत्सु तन्त्रेषु तानतिक्रम्य भाषितुम् ॥ १३.२४८.१८ ॥
ಇವರೊಂದಿಗೆ ಸಮಾಲೋಚಿಸಿ ನಿನಗೆ ಇಷ್ಟವಾದುದನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ; ಸಜ್ಜನರ ಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ ಅವರನ್ನು ಮೀರಿ ಮಾತನಾಡುವುದು ಅನುಚಿತ.
13.248.19
मया सम्मानिताश्चैव भविष्यन्ति सरिद्वराः ॥ १३.२४८.१९ ॥
ನನ್ನಿಂದ ಸನ್ಮಾನಿತವಾಗಿ ಈ ಶ್ರೇಷ್ಠ ನದಿಗಳು ಪೂಜ್ಯವಾಗುವವು.
13.248.20
इति मत्वा महादेवी नदीर्देवीः समाह्वयत् ।
विपाशां च वितस्त्यां च चन्द्रभागां सरस्वतीम् ॥ १३.२४८.२० ॥
ಹೀಗೆ ಯೋಚಿಸಿ ಮಹಾದೇವಿ ನದೀದೇವತೆಗಳನ್ನು ಕರೆದಳು — ವಿಪಾಶ, ವಿತಸ್ತ, ಚಂದ್ರಭಾಗ, ಸರಸ್ವತಿ.
13.248.21
शतद्रुं देविक्तां सिन्धुं गौतमीं कौशिकीं तथा ।
यमुनां नर्मदां चैव कावेरीमथ निम्नगाम् ॥ १३.२४८.२१ ॥
ಶತದ್ರು, ದೇವಿಕಾ, ಸಿಂಧು, ಗೌತಮಿ, ಕೌಶಿಕಿ, ಯಮುನಾ, ನರ್ಮದಾ ಮತ್ತು ಕಾವೇರಿ ನಿಮ್ನಗೆಯನ್ನು.
13.248.22
तथा देवनदीं गङ्गां श्रेष्ठां त्रिपथगां शुभाम् ।
सर्वतीर्थोदकवहां सर्वपापविनाशिनीम्।
एता नदीः समाहूय समुद्वीक्ष्येदमब्रवीत् ॥ १३.२४८.२२ ॥
ಅಂತೆಯೇ ದಿವ್ಯನದಿ, ಶ್ರೇಷ್ಠೆ, ಶುಭೆ, ತ್ರಿಪಥಗೆ ಗಂಗೆಯನ್ನೂ — ಎಲ್ಲ ತೀರ್ಥಗಳ ಜಲವನ್ನು ಹೊತ್ತು ಎಲ್ಲ ಪಾಪಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವವಳನ್ನೂ. ಈ ನದಿಗಳನ್ನು ಕರೆದು, ನೋಡಿ, ಹೀಗೆಂದಳು.
13.248.23
हे पुण्याः सरितः श्रेष्ठाः सर्वपापविनाशिकाः ।
ज्ञानविज्ञानसम्पन्नाः शृणुध्वं वचनं मम ॥ १३.२४८.२३ ॥
ಓ ಪವಿತ್ರ ಶ್ರೇಷ್ಠ ನದಿಗಳೇ, ಸರ್ವ ಪಾಪ ನಾಶಿನಿಯರೇ, ಜ್ಞಾನ ವಿಜ್ಞಾನಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದವರೇ, ನನ್ನ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿರಿ.
13.248.24
अयं भगवता प्रश्न उक्तः स्त्रीधर्ममाश्रितः ।
न चैकया मया साद्यं तस्माद्वस्त्वानयाम्यहम् ॥ १३.२४८.२४ ॥
ಭಗವಂತನು ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಸ್ತ್ರೀಧರ್ಮದ ಕುರಿತು ಕೇಳಿದ್ದಾನೆ; ಆದರೆ ನಾನೊಬ್ಬಳೇ ಇದನ್ನು ಸಾಧಿಸಲಾರೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ಆ ವಿಷಯವನ್ನು ಇಲ್ಲಿಗೆ ತರುತ್ತೇನೆ.
13.248.25
युष्माभिस्तद्विचार्यैवं वक्तुमिच्छामि शोभनाः ।
तत्कथं देवदेवाय वाच्यः स्त्रीधर्म उत्तमः ॥ १३.२४८.२५ ॥
ಶುಭವತಿಯರೇ, ನೀವು ಇದನ್ನು ಯೋಚಿಸಿ ಹೇಳಲು ನಾನು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ. ಹಾಗಾದರೆ ದೇವದೇವನಿಗೆ ಸ್ತ್ರೀಧರ್ಮದ ಉತ್ತಮ ರೂಪವನ್ನು ಹೇಗೆ ಹೇಳಬೇಕು?
13.248.26
इति पृष्टास्तथा देव्या महानद्यश्चकम्पिरे ।
तासां श्रेष्ठतमा गङ्गा वचनं त्ववेमब्रवीत् ॥ १३.२४८.२६ ॥
ದೇವಿ ಹೀಗೆ ಕೇಳಿದಾಗ ಮಹಾನದಿಗಳು ನಡುಗಿದವು. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠಳಾದ ಗಂಗೆ ಈ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಿದಳು.
13.248.27
धन्याश्चानुगृहीताः स्म अनेन वचनेन ते ।
या त्वं सुरासुरैर्मान्या नदीराद्रियसेऽनघे ॥ १३.२४८.२७ ॥
ನಿನ್ನ ಈ ಮಾತಿನಿಂದ ನಾವು ಧನ್ಯರಾದೆವು, ಅನುಗ್ರಹಿತರಾದೆವು. ಓ ನಿಷ್ಕಲ್ಮಷೆಯೇ, ನದಿಗಳ ರಾಣಿಯೇ, ಸುರಾಸುರರಿಂದ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಡುವವಳು ನೀನು.
13.248.28
तवैवार्हति कल्याणि एवं सान्त्वप्रसादनम् ।
अशक्यमपि ये मूर्खाः स्वात्मसम्भावनायुताः।
वाक्यं वदन्ति संसत्सु स्वयमेव यथेष्टतः ॥ १३.२४८.२८ ॥
ಓ ಕಲ್ಯಾಣಿ, ಈ ಸಾಂತ್ವನ ಮತ್ತು ಪ್ರಸನ್ನಗೊಳಿಸುವ ಮಾತು ನಿನಗೇ ಸಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಆತ್ಮಪ್ರಶಂಸೆಯಿಂದ ತುಂಬಿದ ಮೂರ್ಖರು ಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ಅಸಾಧ್ಯವನ್ನೂ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ.
13.248.29
शक्तो यश्चानहंवादी सुदुर्लभतमो मतः ॥ १३.२४८.२९ ॥
ಸಾಮರ್ಥ್ಯವುಳ್ಳವನಾಗಿದ್ದರೂ ಅಹಂಕಾರದಿಂದ ಮಾತನಾಡದವನು ಅತ್ಯಂತ ಅಪರೂಪ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.
13.248.30
त्वं हि शक्ता सती देवी वक्तुं प्रश्नमशेषतः ।
व्याहर्तुं नेच्छसि स्त्रीत्वात्संपूजयति नस्तथा ॥ १३.२४८.३० ॥
ನೀನು ಶಕ್ತಳಾದ ಸತಿ ದೇವಿ; ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಉತ್ತರಿಸಬಲ್ಲೆ. ಆದರೆ ಸ್ತ್ರೀಯಾದ್ದರಿಂದ ಮಾತನಾಡಲು ಇಚ್ಛಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಹಾಗೆ ನಮ್ಮನ್ನು ಗೌರವಿಸುತ್ತೀಯೆ.
13.248.31
त्वं हि देवि महादेवी ऊहापोहविशारदा ।
दिव्यज्ञानयुता देवि दिव्यज्ञानेन्धनैधिता ॥ १३.२४८.३१ ॥
ದೇವಿ, ನೀನು ಮಹಾದೇವಿ; ಊಹೆ ಮತ್ತು ವಿವೇಚನೆಯಲ್ಲಿ ನಿಪುಣೆ; ದಿವ್ಯ ಜ್ಞಾನದಿಂದ ಕೂಡಿದವಳು; ದಿವ್ಯ ಜ್ಞಾನವೆಂಬ ಇಂಧನದಿಂದ ಪ್ರಜ್ವಲಿಸುವವಳು.
13.248.32
त्वमेवार्हसि तद्वक्तुं स्त्रीणां वृत्तं शुभाशुभम् ।
याचामहे वयं श्रोतुममृतं त्वन्मुखोद्गतम्।
कुरु देवप्रियं देवि वद स्त्रीधर्ममुत्तमम् ॥ १३.२४८.३२ ॥
ಸ್ತ್ರೀಯರ ಶುಭಾಶುಭ ನಡತೆಯನ್ನು ಹೇಳಲು ನೀನೇ ಅರ್ಹಳು. ನಿನ್ನ ಮುಖದಿಂದ ಹೊರಹೊಮ್ಮುವ ಅಮೃತವನ್ನು ಕೇಳಲು ಬಯಸುತ್ತೇವೆ. ದೇವಿ, ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರಿಯವಾದುದನ್ನು ಮಾಡು; ಉತ್ತಮ ಸ್ತ್ರೀಧರ್ಮವನ್ನು ಹೇಳು.
13.248.33
एवं प्रसादिता देवी गङ्गया लोकपूज्यया ।
प्राह धर्ममशेषेण स्त्रीधर्मं सुरसुन्दरी ॥ १३.२४८.३३ ॥
ಹೀಗೆ ಲೋಕಪೂಜ್ಯೆಯಾದ ಗಂಗೆಯಿಂದ ಪ್ರಸನ್ನಳಾದ ದೇವಿ ಸುರಸುಂದರಿಯು ಸ್ತ್ರೀಧರ್ಮವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೇಳಿದಳು.
13.248.34
भगवन्देवदेवेश सुरेश्वर महेश्वर ।
त्वत्प्रसादात्सुरश्रेष्ठ तवैव प्रियकाम्यया।
तमहं कीर्तयिष्यामि यथावच्छ्रोतुमिच्छसि ॥ १३.२४८.३४ ॥
ಭಗವನ್, ದೇವದೇವೇಶ, ಸುರೇಶ್ವರ, ಮಹೇಶ್ವರ! ದೇವಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನಿನ್ನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ, ನಿನಗೇ ಪ್ರಿಯವಾಗಲೆಂಬ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ, ನೀನು ಕೇಳಬಯಸುವುದನ್ನು ಯಥಾವತ್ತಾಗಿ ವಿವರಿಸುವೆನು.