महाभारत · अध्याय 13.27
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.27.1
हत्वा तं पक्षिशार्दूलः कुविन्दानां जनं व्रती ।
उपोपविश्य शैलाग्रे भक्षयामास तावुभौ।
वारणं कच्छर्प चैव संहृष्टः स पतत्रिराट् ॥ १३.२७.१ ॥
कुविंदांपैकी एका माणसाला मारून, व्रतस्थ पक्षिशार्दूलाने पर्वताच्या शिखरावर बसून ते दोघे, हत्ती आणि कासव, खाऊन टाकले. तो पक्षिराज संतुष्ट झाला.
13.27.2
तयोः स रुधिरं पीत्वा मेदसी च परन्तप ।
संहृष्टः यततांश्रेष्ठो लब्ध्वा बलमनुत्तमम्।
जंगाम देवराजस्य भवनं पन्नगाशनः ॥ १३.२७.२ ॥
त्या दोघांचे रक्त आणि मेद पिऊन, हे परंतपा, तो संतुष्ट झाला. प्रयत्नशीलांमध्ये श्रेष्ठ असा तो अनुत्तम बल मिळवून, पन्नगाशन होऊन देवराजाच्या भवनाकडे गेला.
13.27.3
तं प्रणम्य महात्मानं पावकं विस्फुलिङ्गिनम् ।
रात्रिदिवं प्रज्वलितं रक्षार्थममृतस्य ह ॥ १३.२७.३ ॥
त्या महात्म्या अग्नीला, ठिणग्या उडवणाऱ्या, रात्रंदिवस प्रज्वलित असलेल्या अग्नीला, नमस्कार करून, अमृताच्या रक्षणासाठीच.
13.27.4
तं दृष्ट्वा विहगेन्द्रस्य भयं तीव्रमुपाविशत् ।
नतु तोयान्न रक्षिभ्यो भयमस्योपपद्यते ॥ १३.२७.४ ॥
त्याला पाहून पक्षिराजाला तीव्र भय वाटले आणि तो बसला. परंतु त्याला पाण्यापासून भय नाही, रक्षकांपासूनही त्याला भय उत्पन्न होत नाही.
13.27.5
पक्षित्वमात्मनो दृष्ट्वा ज्वलन्तं च हुताशनम् ।
पितामहमथो गत्वा ददर्श भुजगाशनः ॥ १३.२७.५ ॥
आपले पक्षीपण आणि प्रज्वलित अग्नी पाहून, मग पितामहाजवळ जाऊन त्या भुजगाशनाने त्यांना पाहिले.
13.27.6
तं प्रणम्य महात्मानं गरुडः प्रयताञ्जलिः ।
प्रोवाच तदसन्दिग्धं वचनं पन्नगेश्वरः ॥ १३.२७.६ ॥
त्या महात्म्याला नमस्कार करून, हात जोडलेला गरुड, पन्नगेश्वर, ते संदेहरहित वचन बोलला.
13.27.7
उद्यतं गुरुकृत्ये मां भगवन्धर्मनिश्चितम् ।
विमोक्षणार्थं मातुर्हि दासभावादनिन्दितम् ॥ १३.२७.७ ॥
हे भगवन्, गुरुतर कार्यासाठी मी सिद्ध आहे; धर्मात दृढ निश्चयी आहे. दास्यभावातून मातेला मुक्त करण्यासाठी, जी निर्दोष आहे.
13.27.8
कद्रूसकाशममृतं मयाहर्तव्यमीश्वर ।
तदा मे जननी देव दासभावात्प्रमोक्ष्यते ॥ १३.२७.८ ॥
हे ईश्वरा, कद्रूकडून मला अमृत आणायचे आहे; तेव्हा हे देवा, माझी माता दास्यातून मुक्त होईल.
13.27.9
तत्रामृतं प्रज्वलितो नित्यमीश्वर रक्षति ।
हिरण्यरेता भगवान्पाकशासनशासनात् ॥ १३.२७.९ ॥
तेथे अमृताचे नेहमी प्रज्वलित हिरण्यरेता भगवान अग्नी, इंद्राच्या आज्ञेने, हे ईश्वरा, सदैव रक्षण करतो.
13.27.10
तत्र मे देवदेवेश भयं तीव्रमथाविशत् ।
ज्वलन्तं पावकं दृष्ट्वा पक्षित्वं चात्मनः प्रभो ॥ १३.२७.१० ॥
हे देवदेवा, तेथे माझ्यात तीव्र भय शिरले; हे प्रभो, प्रज्वलित अग्नी आणि माझे पंख पाहून.
13.27.11
समतिक्रमितुं शक्यः कथं स्यात्पावको मया ।
तस्याभ्युपायं वरद वक्तुमीशोऽसि मे प्रभो ॥ १३.२७.११ ॥
या अग्नीला मी कसा ओलांडू शकेन? हे वरदा, हे प्रभो, त्याचा उपाय मला सांगण्यास आपण समर्थ आहात.
13.27.12
तमब्रवीन्महाभाग तप्यमानं विहङ्गमम् ।
अग्नेः संशमनोपायमुत्सयन्त पुनःपुनः ॥ १३.२७.१२ ॥
त्या तप्त झालेल्या पक्ष्याला, हे महाभाग, अग्नी शमवण्याचा उपाय उत्सयन्ताने वारंवार सांगितला.
13.27.13
पयसा शाम्यते वत्स सर्पिषा च हुताशनः ।
शरीरस्थोपि भूतानां किं पुनः प्रज्वलन्भुवि ॥ १३.२७.१३ ॥
हे वत्सा, दूध आणि तुपाने हुताशन (अग्नी) शांत होतो. प्राण्यांच्या शरीरात असलेला अग्नी पृथ्वीवर पेटल्यावर तर तो काय शांत होणार नाही?
13.27.14
नवनीतं पयो वाऽपि पावके त्वं समादधेः ।
ततो गच्छ यथाकामं न त्वा धक्ष्यति पावकः ॥ १३.२७.१४ ॥
लोणी किंवा दूध तू अग्नीत अर्पण कर. मग तुला हवे तिकडे जा; अग्नी तुला जाळणार नाही.