మహాభారతం · అధ్యాయం 13.43
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.43.1
मां न देवा न गन्धर्वा नासुरा न व राक्षसाः ।
विदुस्तत्वेन सत्वस्थं सूक्ष्मात्मानमवस्थितम् ॥ १३.४३.१ ॥
దేవతలు, గంధర్వులు, అసురులు, రాక్షసులు కూడా నన్ను తత్త్వతః తెలియరు; సత్త్వంలో నిలిచి ఉన్న సూక్ష్మాత్మగా నేను స్థితుడనై ఉన్నాను.
13.43.2
चतुर्धाऽहं विभक्तात्मा लोकानां हितकाम्यया ।
भूतभव्यभविष्यादिरनादिर्विश्वकृत्तमः ॥ १३.४३.२ ॥
లోకాల హితాన్ని కోరి నేను నా ఆత్మను నాలుగు విధాలుగా విభజించాను; భూత, భవ్య, భవిష్యత్తులకు ఆదిని, అనాదిని, విశ్వకర్తను, పరమును నేనే.
13.43.3
पृथिवी वायुराकाशमापो ज्योतिश्च पञ्चमम् ।
मनो बुद्धिश्च चेतश्च तमः सत्वं रजस्तथा ॥ १३.४३.३ ॥
భూమి, వాయువు, ఆకాశం, జలం, ఐదవది అయిన తేజస్సు, మనస్సు, బుద్ధి, చిత్తం, తమస్సు, సత్త్వం, రజస్సు — అలాగే.
13.43.4
प्रकृतिर्विकृतिश्चैव विद्याविद्ये शुभाशुभे ।
मत्त एतानि जायन्ते नाहमेभ्यः कथञ्चन ॥ १३.४३.४ ॥
ప్రకృతి, వికృతి, విద్య, అవిద్య, శుభం, అశుభం — ఇవన్నీ నా నుండే పుడతాయి; నేను వీటి నుండి ఏ విధంగానూ పుట్టను.
13.43.5
यत्किंचिच्छ्रेयसा युक्तं श्रेयस्करमनुत्तमम् ।
धर्मयुक्तं च पुण्यं च सोऽहमस्मि निरामयः ॥ १३.४३.५ ॥
శ్రేయస్సుతో కూడినదీ, శ్రేయస్సును కలిగించేదీ, అత్యుత్తమమైనదీ, ధర్మంతో కూడినదీ, పుణ్యమైనదీ ఏదైనా ఉన్నదో — అదే నేను, నిర్దోషుడను.
13.43.6
यत्स्वभावात्मतत्वज्ञैः कारणैरुपलक्ष्यते ।
अनादिमध्यनिधनः सोन्तरात्माऽस्मि शाश्वतः ॥ १३.४३.६ ॥
స్వభావం, ఆత్మ, తత్త్వం తెలిసినవారు ఏ కారణాలతో గుర్తిస్తారో — ఆది, మధ్య, అంతము లేని ఆ అంతరాత్మ, శాశ్వతుడిని నేనే.
13.43.7
यत्तु मे परमं गुह्यं रूपं सूक्ष्मार्थदर्शिभिः ।
गृह्यते सूक्ष्मभावज्ञैः सोऽविभाव्योस्मि शाश्वतः ॥ १३.४३.७ ॥
సూక్ష్మార్థాన్ని చూసేవారు, సూక్ష్మభావాలను తెలిసినవారు గ్రహించేదే నా పరమ గుహ్యరూపం; అది వ్యక్తపరచలేనిది, శాశ్వతమైన నేనే.
13.43.8
तत्तु मे परमं गुह्यं येन व्याप्तमिदं जगत् ।
सोहङ्गतः सर्वसत्वः सर्वस्य प्रभवोऽव्ययः ॥ १३.४३.८ ॥
ఈ జగత్తును వ్యాపించి ఉన్న నా పరమ గుహ్యరూపం అదే; నేను సర్వప్రాణులలో ప్రవేశించి ఉన్నాను, సమస్తానికి అవ్యయమైన మూలం నేనే.
13.43.9
मत्तो जायन्ति भूतानि मया धार्यन्त्यहर्निशम् ।
मय्येव विलयं यान्ति प्रलये पन्नगाशन ॥ १३.४३.९ ॥
నా నుండి ప్రాణులు పుడతాయి; పగలూ రాత్రీ నాచే అవి ధరించబడతాయి; ప్రళయ సమయంలో అవి నాలోనే లీనమవుతాయి, ఓ సర్పభక్షకుడా.
13.43.10
यो मां यथा वेदयति तथा तस्यास्मि काश्यप ।
मनोबुद्धिगतः श्रेयो विदधामि विहङ्गम ॥ १३.४३.१० ॥
నన్ను ఎలా తెలుసుకుంటాడో, అతనికి నేను అలాగే అవుతాను, ఓ కాశ్యపా; మనస్సులో బుద్ధిలో ఉండి అతనికి శ్రేయస్సును ప్రసాదిస్తాను, ఓ పక్షీ.
13.43.11
मां तु ज्ञातुं कृता बुद्धिर्भवता पक्षिसत्तम ।
शृणु योऽहं यतश्चाहं यदर्थश्चाहमुद्यतः ॥ १३.४३.११ ॥
నన్ను తెలుసుకోవాలని నీవు నిశ్చయించుకున్నావు, పక్షులలో ఉత్తముడా; విను — నేను ఎవరో, ఎక్కడినుండి వచ్చానో, ఏ ప్రయోజనం కోసం నేను ప్రవర్తిస్తున్నానో.
13.43.12
ये केचिन्नियतात्मानस्त्रेताग्निपरमार्चिताः ।
अग्निकार्यपरा नित्यं जपहोमपरायणाः ॥ १३.४३.१२ ॥
నియతాత్ములైన కొందరు, త్రేతాగ్నులచే పరమంగా పూజింపబడినవారు, నిత్యం అగ్నికార్యంలో నిమగ్నమై, జపహోమాలలో పరాయణులైనవారు.
13.43.13
आत्मन्यग्नीन्समाधाय नियता नियतेन्द्रियाः ।
अनन्यमनसस्ते मां सर्वे वै समुपासते ॥ १३.४३.१३ ॥
తమలో అగ్నులను స్థాపించి, ఇంద్రియాలను నియమించి, అనన్య మనస్కులై వారందరూ నన్ను ఉపాసిస్తారు.
13.43.14
यजन्तो जपयज्ञैर्मां मानसैश्च सुसंयताः ।
अग्नीनभ्युद्ययुः शश्वदग्निष्वेवाभिसंश्रिताः ॥ १३.४३.१४ ॥
జపయజ్ఞాలతో, మానసిక సాధనలతో నన్ను యజిస్తూ, బాగా సంయమించి వారు నిత్యం అగ్నులను చేరుకుంటారు; అగ్నులలోనే ఆశ్రయం పొందుతారు.
13.43.15
अनन्यकार्याः शुचयो नित्यमग्निपरायणाः ।
य एवंबुद्ध्यो धीरास्ते मां गच्छन्ति तादृशाः ॥ १३.४३.१५ ॥
ఇతర కార్యం లేనివారై, పవిత్రులై, నిత్యం అగ్నిపరాయణులై, ఇలాంటి బుద్ధి కలిగిన ధీరులు నన్ను చేరుకుంటారు.
13.43.16
अकामहतसङ्कल्पा ज्ञाने नित्यं समाहिताः ।
आत्मन्यग्निं समाधाय निराहारा निराशिषः ॥ १३.४३.१६ ॥
కామరహిత సంకల్పులై, జ్ఞానంలో నిత్యం సమాహితులై, తమలో అగ్నిని స్థాపించి, నిరాహారులై, నిష్కాములై ఉంటారు.
13.43.17
विषयेषु निरारम्भा विमुक्ता ज्ञानचक्षुषः ।
अनन्यमनसो धीराः स्वभावनियमान्विताः ॥ १३.४३.१७ ॥
విషయాలలో ప్రవృత్తి లేనివారై, జ్ఞానదృష్టితో విముక్తులై, అనన్య మనస్కులైన ధీరులు తమ స్వభావ నియమంతో కూడి ఉంటారు.
13.43.18
यत्तद्वियति दृष्टं तत्सरः पद्मोत्पलायुतम् ।
तत्राग्नयः सन्निहिता दीप्यन्ते स्म निरिन्धनाः ॥ १३.४३.१८ ॥
ఆకాశంలో కనిపించిన ఆ సరస్సు, పద్మాలు ఉత్పలాలతో నిండినది; అక్కడ ఇంధనం లేకుండానే అగ్నులు ఉండి ప్రకాశించాయి.
13.43.19
ज्ञानामलाशयास्तस्मिन्ये च चन्द्रांशुनिर्मलाः ।
उपासीना गृणन्तोऽग्निमस्पष्टाक्षरभाषिणः।
आकाङ्क्षमाणाः शुचयस्तेष्वग्रिषु विहङ्गम ॥ १३.४३.१९ ॥
జ్ఞానంతో నిర్మలమైన మనసు కలవారు, చంద్రకిరణాల వలె స్వచ్ఛులైనవారు, అక్కడ కూర్చుని అగ్నిని స్తుతిస్తారు, అస్పష్టమైన అక్షరాలతో మాట్లాడుతారు, ఆ శ్రేష్ఠ అగ్నులను కోరుతూ పవిత్రులై ఉంటారు, ఓ పక్షీ.
13.43.20
ये मया भावितात्मानो मय्येवाभिरताः सदा ।
उपासते च मामेव ज्योतिर्भूता निरामयाः ॥ १३.४३.२० ॥
నాచే భావితమైన ఆత్మ కలవారు, ఎల్లప్పుడూ నాలోనే ఆనందించేవారు, నన్నే ఉపాసించేవారు, జ్యోతి స్వరూపులై రోగరహితులు అవుతారు.
13.43.21
तैर्हि तत्रैव वस्तव्यं नीरागादिभिरच्युतैः ।
निराहारा ह्यनिष्पन्दाश्चन्द्रांशुसदृशप्रभाः ॥ १३.४३.२१ ॥
రాగాదులు లేనివారు, అచ్యుతులైనవారు అక్కడే నివసించాలి; వారు ఆహారరహితులు, నిశ్చలులు, చంద్రకిరణాల వంటి కాంతి కలవారు.
13.43.22
निर्मला निरहङ्कारा निरालम्बा निराशिषः ।
मद्भक्ताः सततं तेवै भक्तांस्तानपि चाप्यहम् ॥ १३.४३.२२ ॥
నిర్మలులు, అహంకారరహితులు, ఆధారరహితులు, కోరికలు లేనివారు, ఎల్లప్పుడూ నా భక్తులైనవారు; ఆ భక్తులను నేనూ అంగీకరిస్తాను.
13.43.23
चतुर्धाऽहं विभक्तात्मा चरामि जगतो हितः ।
लोकानां धारणार्थाय विधानं विदधामि च ॥ १३.४३.२३ ॥
నేను నాలుగు విధాలుగా విభజించబడిన ఆత్మగా జగత్తు హితం కోసం సంచరిస్తాను; లోకాలను ధరించడానికి విధానాన్ని కూడా స్థాపిస్తాను.
13.43.24
यथावत्तदशेषेण श्रोतुमर्हति मे भवान् ॥ १३.४३.२४ ॥
దానిని యథావత్తుగా, సంపూర్ణంగా నాకు వినిపించడానికి మీరు అర్హులు.
13.43.25
एका मूर्तिर्निर्गुणाख्या योगं परममास्थिता ।
द्वितीया सृजते तात भूतग्रामं चराचरम् ॥ १३.४३.२५ ॥
ఒక రూపం నిర్గుణం అనే పేరుతో పరమ యోగంలో నిలిచి ఉంది; రెండవది, ప్రియ కుమారా, చరాచర భూతసమూహాన్ని సృష్టిస్తుంది.
13.43.26
सृष्टं संहरते चैका जगत्स्थावरजङ्गमम् ।
ज्ञातात्मनिष्ठा क्षपयन्मोहयन्तीव मायया।
क्षपयन्ती मोहयति आत्मनिष्ठा स्वमायया ॥ १३.४३.२६ ॥
సృష్టించబడిన చరాచర జగత్తును ఒకటి సంహరిస్తుంది; ఆత్మనిష్ఠురాలై మాయతో మోహింపజేస్తూ నాశనం చేస్తుంది; తన మాయతో నాశనం చేస్తూ మోహింపజేస్తుంది.
13.43.27
चतुर्थी मे महामूर्तिर्जगद्वृद्धिं ददाति सा ।
रक्षते चापि नियता सोहमस्मि नभश्वरः ॥ १३.४३.२७ ॥
నా నాలుగవ మహారూపం జగత్తుకు వృద్ధిని ఇస్తుంది; అదే స్థిరంగా రక్షిస్తుంది. ఆ నేనే ఆకాశంలో సంచరించేవాడను.
13.43.28
मया सर्वमिदं व्याप्तं मयि सर्वं प्रतिष्ठितम् ।
अहं सर्वजगद्बीजं सर्वत्रगतिरव्ययः ॥ १३.४३.२८ ॥
నాచేత ఇదంతా వ్యాపించి ఉంది; నాలో అంతా ప్రతిష్ఠితమై ఉంది. నేను సమస్త జగత్తుకు బీజాన్ని, సర్వత్ర గమనం కలవాడను, అవ్యయుడను.
13.43.29
यानि तान्यग्निहोत्राणि ये च चन्द्रांशुराशयः ।
गृणन्ति वेदं सततं तेष्वग्निषु विहङ्गम ॥ १३.४३.२९ ॥
ఏ అగ్నిహోత్రాలు ఉన్నాయో, చంద్రకిరణ రాశుల వంటివారు ఎవరు నిరంతరం వేదాన్ని పఠిస్తారో — ఓ పక్షీ, ఆ అగ్నులలో (నేను నిలిచి ఉంటాను).
13.43.30
क्रमेण मां समायान्ति सुखिनो ज्ञानसंयुताः ।
तेषामहं तपो दीप्तं तेजः सम्यक्समाहितम्।
नित्यं ते मयि वर्तन्ते तेषु चाहमतन्द्रितः ॥ १३.४३.३० ॥
జ్ఞానంతో కూడిన సుఖులు క్రమంగా నన్ను చేరుకుంటారు. వారికి నేను ప్రకాశించే తపస్సు, సమ్యక్‌గా సమాహితమైన తేజస్సును; వారు ఎల్లప్పుడూ నాలో ఉంటారు, నేను వారిలో అలసటలేకుండా ఉంటాను.
13.43.31
सर्वतो मुक्तसङ्गेन मय्यनन्यसमाधिना ।
शक्यः समासादयितुमहं वै ज्ञानचक्षुषा ॥ १३.४३.३१ ॥
అన్ని వైపులా సంగరహితుడై, నాపై అనన్యమైన సమాధి కలవాడు జ్ఞానచక్షువుతో నన్ను నిశ్చయంగా పొందగలడు.
13.43.32
मां स्थूलदर्शनं विद्धि जगतः कार्यकारणम् ।
मत्तश्च सम्प्रसूतान्वै विद्धि लोकान्सदैवतान् ॥ १३.४३.३२ ॥
స్థూలదృష్టికి కనిపించే నన్ను జగత్తుకు కార్యమూ కారణమూగా తెలుసుకో; నా నుండే దేవతలతో కూడిన లోకాలు ఉద్భవించాయని నిశ్చయంగా తెలుసుకో.
13.43.33
मया चापि चतुर्धात्मा विभक्तः प्राणिषु स्यिथः ।
आत्मभूतो वासुदेवो ह्यनिरुद्धो मतौ स्यितः ॥ १३.४३.३३ ॥
నా చేత కూడా నా ఆత్మ నాలుగు రూపాలుగా విభజింపబడి ప్రాణులలో నిలిచి ఉంది; ఆత్మస్వరూపుడైన వాసుదేవుడు, మనస్సులో నిలిచిన అనిరుద్ధుడు.
13.43.34
सङ्कर्षणोऽहङ्कारे च प्रद्युम्नो मनसि स्यितः ।
अन्यथा च चतुर्दा यत्सम्यक्त्वं श्रोतुमर्हसि ॥ १३.४३.३४ ॥
అహంకారంలో సంకర్షణుడు, మనస్సులో నిలిచిన ప్రద్యుమ్నుడు; ఇంకా చతుర్విధ రూపాన్ని యథార్థంగా వినదగినది.
13.43.35
यत्तत्पद्ममभूत्पूर्वं तत्र ब्रह्मा व्यजायत ।
ब्राह्मणश्चापि सम्भूतः शिव इत्यवधार्यताम् ॥ १३.४३.३५ ॥
పూర్వం ఆ పద్మం ఉద్భవించినప్పుడు అందులో బ్రహ్మ జన్మించాడు; బ్రాహ్మణుడి నుండి శివుడు కూడా ఉద్భవించాడని తెలుసుకో.
13.43.36
शिवात्स्कन्दः संवभूव एतत्सृष्टिचतुष्टयम् ।
दैत्यदानवदर्पघ्नमेवं मां विद्धि नित्यशः ॥ १३.४३.३६ ॥
శివుని నుండి స్కందుడు ఉద్భవించాడు; ఇది నాలుగు రకాల సృష్టి. దైత్య దానవుల గర్వాన్ని నాశనం చేసేవాడిగా నన్ను ఈ విధంగా ఎల్లప్పుడూ తెలుసుకో.
13.43.37
दैत्यदानवरक्षोभिर्यदा धर्मः प्रपीड्यते ।
तदाऽहं धर्मवृद्ध्यर्थं मूर्तिमान्भविताऽऽशुग ॥ १३.४३.३७ ॥
దైత్యులు, దానవులు, రాక్షసుల వల్ల ధర్మం పీడింపబడినప్పుడు, ధర్మ వృద్ధి కోసం నేను త్వరగా మూర్తిమంతుడనవుతాను.
13.43.38
वेदव्रतपरा ये तु धीरा निश्चितबुद्ध्यः ।
योगिनो योगयुक्ताश्च ते मां पश्यन्ति नान्यथा ॥ १३.४३.३८ ॥
వేద వ్రతంలో నిమగ్నులై, ధీరులై, స్థిర బుద్ధి కలిగి, యోగంలో యుక్తులైన యోగులు మాత్రమే నన్ను చూస్తారు, ఇతరులు కాదు.
13.43.39
पञ्चभिः सम्प्रयुक्तोऽहं विप्रयुक्तश्च पञ्चभिः ।
वर्तमानश्च तेष्वेवं निवृत्तश्चैव तेष्वहम् ॥ १३.४३.३९ ॥
ఐదింటితో కూడినవాడనై, ఐదింటి నుండి విడివడినవాడనూ; వాటిలోనే వర్తిస్తూ, వాటి నుండే నివృత్తుడనూ అవుతాను.
13.43.40
ये विदुर्जातसङ्कल्पास्ते मां पश्यन्ति तादृशाः ॥ १३.४३.४० ॥
నన్ను తెలిసినవారు, జ్ఞానసంకల్పం ఉదయించినవారు — అటువంటివారే నన్ను చూస్తారు.
13.43.41
स्वं वायुरापो ज्योतिश्च पृथिवी चेति पञ्चमम् ।
तदात्मकोऽस्मि विज्ञेयो न चान्योस्मीति निश्चितम्। ॥ १३.४३.४१ ॥
ఆకాశం, వాయువు, జలం, అగ్ని, ఐదవదైన పృథ్వి — నేను వాటి స్వరూపుడనని తెలుసుకోవాలి; నేను వాటికి భిన్నుడను కాను అనేది నిశ్చయం.
13.43.42
वर्तमानमतीतं च पञ्चवर्गेषु निश्चलम् ।
शब्दस्पर्शेषु रूपेषु रसगन्धेषु चाप्यहम् ॥ १३.४३.४२ ॥
వర్తమానం, గతం, పంచవర్గాలలో నిశ్చలంగా ఉండేది; శబ్దం, స్పర్శం, రూపం, రసం, గంధాలలో కూడా నేనే.
13.43.43
रजस्तमोभ्यामाविष्टा येषां बुद्धिरनिश्चिता ।
ते न पश्यन्ति मे तत्वं तपसा महता ह्यपि ॥ १३.४३.४३ ॥
రజస్సు, తమస్సుల చేత ఆవరించబడి, ఎవరి బుద్ధి అనిశ్చితంగా ఉంటుందో, వారు గొప్ప తపస్సు చేసినప్పటికీ నా తత్త్వాన్ని చూడలేరు.
13.43.44
नोपवासैर्न नियमैर्न व्रतैर्विविधैरपि ।
द्रष्टुं वा वेदितुं वाऽपि न शक्या परमा गतिः ॥ १३.४३.४४ ॥
ఉపవాసాల వల్లనో, నియమాల వల్లనో, వివిధ వ్రతాల వల్లనో కూడా పరమ గతిని చూడటం లేదా తెలుసుకోవడం సాధ్యం కాదు.
13.43.45
महामोहार्थपङ्के तु निमग्रानां गतिर्हरिः ।
एकान्तिनो ध्यानपरा यतिभावाद्ब्रजन्ति माम् ॥ १३.४३.४५ ॥
మహా మోహమనే బురదలో మునిగినవారికి హరియే గతి; ఏకాంతంగా, ధ్యానపరులుగా ఉన్నవారు యతిభావం ద్వారా నన్ను పొందుతారు.
13.43.46
सत्वयुक्ता मतिर्येषां केवलाऽऽत्मविनिश्चिता ।
ते पश्यन्ति स्वमात्मानं परमात्मानमव्ययम् ॥ १३.४३.४६ ॥
సత్త్వగుణంతో కూడిన, కేవలం ఆత్మయందే నిశ్చయమైన బుద్ధి ఎవరిదో, వారు తమ ఆత్మను, ఆ అవ్యయమైన పరమాత్మను చూస్తారు.
13.43.47
अहिंसा सर्वभूतेषु तेष्ववस्तितमार्जवम् ।
तेष्वेव च समाधाय सम्यगेति च मामजम् ॥ १३.४३.४७ ॥
అన్ని ప్రాణులపట్ల అహింస, వాటిలోనే స్థిరమైన ఋజుత్వం; వాటిలోనే చిత్తాన్ని సమాధానంగా నిలిపి, జన్మరహితుడనైన నన్ను పొందుతాడు.
13.43.48
यदेतत्परमं गुह्यमाख्यानं परमाद्भुतम् ।
यत्तेन तदशेषेण यथावच्छ्रोतुमर्हसि ॥ १३.४३.४८ ॥
ఈ పరమ గుహ్యమైన, పరమాద్భుతమైన ఉపదేశాన్ని నీవు పూర్తిగా, యథావిధిగా వినాలి.
13.43.49
ये त्वग्निहोत्रनियता जपयज्ञपरायणाः ।
ते मामुपासते शश्वद्यांस्तांस्त्वं दृष्टवानसि ॥ १३.४३.४९ ॥
అగ్నిహోత్రంలో నియమంగా ఉండి జపయజ్ఞంలో నిమగ్నులైనవారు ఎల్లప్పుడూ నన్ను ఉపాసిస్తారు; నీవు వారిని చూసావు.
13.43.50
शास्त्रदृष्टविधानज्ञा असक्ताः क्वचिदन्यथा ।
शक्योऽहं वेदितुं तैस्तु यन्मे परममव्ययम् ॥ १३.४३.५० ॥
శాస్త్రంలో చెప్పిన విధులను తెలిసినవారు, ఎక్కడా ఇతరములపై ఆసక్తి లేనివారు — వారిచేతనే నేను తెలియబడగలను; అది నా పరమ అవ్యయ స్వరూపం.
13.43.51
ये तु सांख्यं च योगं च ज्ञात्वाऽप्यधृतनिश्चयाः ।
न ते गच्छन्ति कुशलाः परां गतिमनुत्तमाम् ॥ १३.४३.५१ ॥
కానీ సాంఖ్యాన్ని, యోగాన్ని తెలిసినా దృఢ నిశ్చయం లేనివారు, నైపుణ్యం కలవారైనా ఆ పరమ, అనుత్తమ గతిని పొందరు.
13.43.52
तस्माज्ज्ञानेन शुद्धेन प्रसन्नात्माऽऽन्मविच्छुचिः ।
आसादयति तद्ब्रह्म यत्र गत्वा न शोचति ॥ १३.४३.५२ ॥
కాబట్టి శుద్ధ జ్ఞానం ద్వారా, ప్రసన్నమైన ఆత్మ కలిగి, ఆత్మను తెలిసిన పవిత్రుడు ఆ బ్రహ్మను పొందుతాడు; అక్కడికి చేరినవాడు శోకించడు.
13.43.53
शुद्धाभिजनसम्पन्नाः श्रद्धायुक्तेन चेतसा ।
मद्भक्त्या च द्विजश्रेष्ठा गच्छन्ति परमां गतिं ॥ १३.४३.५३ ॥
శుద్ధ కులంలో జన్మించి, శ్రద్ధతో కూడిన మనస్సుతో, నా భక్తితో కూడినవారు — ఓ ద్విజశ్రేష్ఠులారా — పరమ గతిని పొందుతారు.
13.43.54
यद्गह्यं परमं बुद्धेरलिङ्गग्रहणं च यत् ।
तत्सूक्ष्मं गृह्यते विप्रैर्यतिभिस्तत्त्वदर्शिभिः ॥ १३.४३.५४ ॥
బుద్ధికి పరమ గుహ్యమైనది, లింగరహితంగా గ్రహింపబడేది — ఆ సూక్ష్మ తత్త్వం విప్రులచేత, తత్త్వదర్శులైన యతులచేత గ్రహింపబడుతుంది.
13.43.55
न वायुः पवते तत्र न तस्मिञ्ज्योतिषां गतिः ।
न चापः पृथिवी चैव नाकाशं न मनोगतिः ॥ १३.४३.५५ ॥
అక్కడ గాలి వీచదు, అందు జ్యోతులకు గతి లేదు; నీరు, భూమి కూడా లేవు, ఆకాశమూ లేదు, మనస్సు యొక్క గతీ లేదు.
13.43.56
तस्माच्चैतानि सर्वाणि प्रजायन्ते विहङ्गम ।
सर्वेभ्यश्च स तेभ्यश्च प्रभवत्यमलो विभुः ॥ १३.४३.५६ ॥
ఓ పక్షీ, అతని నుండే ఇవన్నీ పుడతాయి; నిర్మలుడూ సర్వవ్యాపీ అయిన అతడు వీటన్నిటికంటే, వీటికంటే కూడా మించి ప్రభవిస్తాడు.
13.43.57
स्थूलदर्शनमेतन्मे यद्दृष्टं भवताऽनघ ।
एतत्सूक्ष्मस्य तद्द्वारं कार्याणां कारणं त्वहम् ॥ १३.४३.५७ ॥
ఓ నిష్కల్మషుడా, నీవు చూసినది నా స్థూల దర్శనమే; ఇది ఆ సూక్ష్మానికి ద్వారం; కార్యాలకు కారణం నేనే.
13.43.58
दृष्टो वै भवता तस्मात्सरस्यमितविक्रम ।
ब्रह्मणो यदहोरात्रसङ्ख्याभिज्ञैर्विभाव्यते ॥ १३.४३.५८ ॥
అమిత పరాక్రమా, అందువల్ల సరస్సులో నీవు చూశావు; బ్రహ్మ యొక్క పగలు రాత్రుల లెక్కను తెలిసినవారిచే అది లెక్కించబడుతుంది.
13.43.59
एष कालस्त्वया तत्र सरस्यहमुपागतः ।
मां यज्ञमाहुर्यज्ञज्ञा वेदं वेदविदो जनाः।
मुनयश्चापि मामेव जपयज्ञं प्रचक्षते ॥ १३.४३.५९ ॥
ఆ సరస్సులో నీవు ఈ కాలాన్ని చూశావు, అక్కడ నేను ఉపస్థితుడనయ్యాను. యజ్ఞం తెలిసినవారు నన్నే యజ్ఞమని, వేదం తెలిసినవారు నన్నే వేదమని అంటారు; మునులు కూడా నన్నే జపయజ్ఞమని చెబుతారు.
13.43.60
वक्ता मन्ता रसयिता घ्राता द्रष्टा प्रदर्शकः ।
बोद्धा बोधयिता चाहं गन्ता श्रोता चिदात्मकः ॥ १३.४३.६० ॥
వక్త, మంత, రసయిత, ఘ్రాత, ద్రష్ట, ప్రదర్శకుడను; బోద్ధ, బోధయిత కూడా నేనే; గంత, శ్రోత కూడా నేనే, నా స్వరూపం చైతన్యమే.
13.43.61
मामिष्ट्वा स्वर्गमायान्ति तथा चाप्नुवते महत् ।
ज्ञात्वा मामेव चैवान्ते निःसङ्गेनान्तरात्मना ॥ १३.४३.६१ ॥
నన్ను పూజించి వారు స్వర్గానికి వెళ్తారు, అలాగే గొప్ప ఫలాన్ని పొందుతారు. చివరికి నన్నే తెలుసుకొని, అనాసక్త అంతరాత్మతో.
13.43.62
अहं तेजो द्विजातीनां मम तेजो द्विजातयः ।
मम यस्तेजसो देहः सोग्निरित्यवगम्यताम् ॥ १३.४३.६२ ॥
నేను ద్విజుల తేజస్సును; ద్విజులు నా తేజస్సు. నా తేజస్సు యొక్క దేహమేదో అది అగ్ని అని తెలుసుకో.
13.43.63
प्राणपालः शरीरेऽहं योगिनामहमीश्वरः ।
सांख्यानामिदमेवाग्रे मयि सर्वमिदं जगत् ॥ १३.४३.६३ ॥
శరీరంలో ప్రాణాన్ని కాపాడేవాడను నేనే; యోగులకు ఈశ్వరుడను నేనే. సాంఖ్యులకు మొదట ఇదే; ఈ సమస్త జగత్తు నాలోనే ఉంది.
13.43.64
धर्ममर्तं च कामं च मोक्षं चैवार्जवं जपम् ।
तमः सत्वं रजश्चैव कर्मजं च भवाप्ययम् ॥ १३.४३.६४ ॥
ధర్మం, అర్థం, కామం, మోక్షం, ఋజుత్వం, జపం, తమస్సు, సత్త్వం, రజస్సు, కర్మజాతమైనది, ఉత్పత్తి మరియు లయం—
13.43.65
स तदाऽहं तथारूपस्त्वया दृष्टः सनातनः ।
ततस्त्वहं परतरः शक्यः कालेन वेदितुम् ॥ १३.४३.६५ ॥
అప్పుడు నేను అటువంటి రూపంలో నీచేత సనాతనుడిగా చూడబడ్డాను; అయినా నేను దానికంటే మించినవాడను, కాలక్రమంలో తెలుసుకోదగినవాడను.
13.43.66
मम यत्परमं गुह्यं शाश्वतं ध्रुवमव्ययम् ।
तदेवं परमो गुह्यो देवो नारायणो हरिः।
न तच्छक्यं भुजङ्गारे वेत्तुमभ्युदयान्वितैः ॥ १३.४३.६६ ॥
నా యొక్క పరమమైన, రహస్యమైన, శాశ్వతమైన, స్థిరమైన, అవ్యయమైనది—అదే పరమ రహస్య దేవుడు నారాయణుడు, హరి. అభ్యుదయంతో కూడినవారు దానిని తెలుసుకోలేరు, ఓ భుజంగా.
13.43.67
निरारम्भनमस्कारा निराशीर्बन्धनास्तथा ।
गच्छन्ति तं महात्मानः परं ब्रह्म सनातनम् ॥ १३.४३.६७ ॥
కార్యారంభాలు, నమస్కారాలు, ఆశాబంధనాలు లేనివారు మహాత్ములు ఆ పరమ సనాతన బ్రహ్మను చేరుకుంటారు.
13.43.68
स्थूलोऽहमेवं विहग त्वया दृष्टस्तथाऽनघ ।
एतच्चापि न वेत्त्यन्यस्त्वामृते पन्नगाशन ॥ १३.४३.६८ ॥
ఓ పక్షీ, నీవు నన్ను ఈ విధంగా స్థూలరూపంలో చూశావు; ఓ నిష్పాపుడా. పన్నగాశనుడా, నీవు తప్ప ఇది మరెవరికీ తెలియదు.
13.43.69
मा मतिस्तव गान्नाशमेषा गतिरनुत्तमा ।
मद्भक्तो भव नित्यं त्वं ततो वेत्स्यसि मे पदम् ॥ १३.४३.६९ ॥
నీ బుద్ధి నశించకూడదు; ఇదే అత్యుత్తమ మార్గం. ఎల్లప్పుడూ నా భక్తుడిగా ఉండు; అప్పుడు నా పదాన్ని తెలుసుకుంటావు.
13.43.70
एतत्ते सर्वमाख्यातं रहस्यं दिव्यमानुषम् ।
एतच्छ्रेयः परं चैतत्पन्थानं विद्धि मोक्षिणाम् ॥ १३.४३.७० ॥
ఇదంతా నీకు చెప్పబడింది — దివ్యమానుష రహస్యం. ఇదే పరమ శ్రేయస్సు; ఇది మోక్షార్థుల మార్గమని తెలుసుకో.
13.43.71
एवमुक्त्वा स भगवांस्तत्रैवान्तरधीयत ।
पश्यतो मे महायोगी जगामात्मगतिर्गतिम् ॥ १३.४३.७१ ॥
ఇలా చెప్పి ఆ భగవంతుడు అక్కడే అంతర్ధానమయ్యాడు. నేను చూస్తుండగానే ఆ మహాయోగి తన స్వీయగతితో పరమగతిని పొందాడు.
13.43.72
एतदेवंविधं तस्य महिमानं महात्मनः ।
अच्युतस्याप्रमेयस्य दृष्टवानस्मि यत्पुरा ॥ १३.४३.७२ ॥
మహాత్ముడు, అచ్యుతుడు, అప్రమేయుడు అయిన ఆయన ఇటువంటి మహిమను నేను ముందే చూశాను.
13.43.73
एतद्वः सर्वमाख्यातं चेष्टितं तस्य धीमतः ।
मयाऽनुभूतं प्रत्यक्षं दृष्ट्वा चाद्भुतकर्मणः ॥ १३.४३.७३ ॥
ఆ బుద్ధిమంతుని ఈ చేష్టలన్నీ మీకు చెప్పాను. అద్భుత కర్ములైన ఆయనను నేను స్వయంగా అనుభవించి, ప్రత్యక్షంగా చూశాను.