ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 13.45
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.45.1
पितामह महेशाय नामान्याचक्ष्व शम्भवे ।
विदुषे विश्वमायाय महाभाग्यं च तत्वतः ॥ १३.४५.१ ॥
ಪಿತಾಮಹರೇ! ಮಹೇಶ್ವರನಾದ ಶಂಭುವಿನ ನಾಮಗಳನ್ನು, ವಿಶ್ವಮಾಯೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಜ್ಞಾನಿಯಾದ ಆತನ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ತತ್ತ್ವತಃ ಹೇಳಿರಿ.
13.45.2
सुरासुरगुरो देव विष्णो त्वं वक्तुमर्हसि ।
शिवाय शिवरूपाय यन्माऽपृच्छद्युधिष्ठिरः ॥ १३.४५.२ ॥
ಸುರಾಸುರರ ಗುರುವೇ, ದೇವ ವಿಷ್ಣುವೇ! ಶಿವನ ಕುರಿತು ನೀನು ಹೇಳಲು ಯೋಗ್ಯನು; ಶಿವರೂಪನಾದ ಅವನ ಬಗ್ಗೆ ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ನನ್ನನ್ನು ಕೇಳಿದನು.
13.45.3
नाम्नां सहस्रं देवस्य तण्डिना ब्रह्मवादिना ।
निवेदितं ब्रह्मलोके ब्रह्मणो यत्पुराऽभवत् ॥ १३.४५.३ ॥
ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿ ತಂಡಿಯು ಹಿಂದೆ ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕದಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮನ ಮುಂದೆ ದೇವನ ಸಹಸ್ರ ನಾಮಗಳನ್ನು ನಿವೇದಿಸಿದನು.
13.45.4
द्वैपायनप्रभृतयस्तथा चेमे तपोधनाः ।
ऋषयः सुव्रता दान्ताः शृण्वन्तु गदतस्तव ॥ १३.४५.४ ॥
ದ್ವೈಪಾಯನ ಮೊದಲಾದ ಈ ತಪೋಧನರಾದ, ಸುವ್ರತರಾದ, ದಾಂತರಾದ ಋಷಿಗಳು ನಿನ್ನ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಲಿ.
13.45.5
ध्रुवाय नन्दिने होत्रे गोप्त्रे विश्वसृजेऽग्नये ।
महाभाग्यं विभोर्ब्रूहि मुण्डिनेऽथ कपर्दिने ॥ १३.४५.५ ॥
ಧ್ರುವ, ನಂದಿ, ಹೋತೃ, ರಕ್ಷಕ, ವಿಶ್ವಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ, ಅಗ್ನಿ, ಮುಂಡಿ, ಕಪರ್ದಿ ಎನ್ನುವ ವಿಭುವಿನ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ಹೇಳಿ.
13.45.6
न गतिः कर्मणां शक्या वेत्तुमीशस्य तत्त्वतः ।
हिरण्यगर्भप्रमुखा देवाः सेन्द्रा महर्षयः ॥ १३.४५.६ ॥
ಈಶ್ವರನ ಕರ್ಮಗತಿಯನ್ನು ತತ್ತ್ವತಃ ತಿಳಿಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ; ಹಿರಣ್ಯಗರ್ಭನೇ ಮೊದಲಾದ ದೇವತೆಗಳು ಇಂದ್ರನೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತು ಮಹರ್ಷಿಗಳೂ ಹಾಗೆಯೇ.
13.45.7
न विदुर्यस्य निधनमादिं वा सूक्ष्मदर्शिनः ।
स कथं नाममात्रेण शक्यो ज्ञातुं सतां गतिः ॥ १३.४५.७ ॥
ಯಾರ ಅಂತ್ಯವನ್ನಾಗಲಿ ಆದಿಯನ್ನಾಗಲಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮದರ್ಶಿಗಳೂ ತಿಳಿಯರು; ಕೇವಲ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಸತ್ಪುರುಷರ ಗತಿಯಾದ ಅವನನ್ನು ಹೇಗೆ ತಿಳಿಯಲು ಸಾಧ್ಯ?
13.45.8
तस्याहमसुरघ्नस्य कांश्चिद्भगवतो गुणान् ।
भवतां कीर्तयिष्यामि व्रतेशाय यथातथम् ॥ १३.४५.८ ॥
ಅಸುರರನ್ನು ಸಂಹರಿಸುವ, ವ್ರತಗಳ ಒಡೆಯನಾದ ಆ ಭಗವಂತನ ಕೆಲವು ಗುಣಗಳನ್ನು ನಿಮಗೆ ಯಥಾರ್ಥವಾಗಿ ವರ್ಣಿಸುತ್ತೇನೆ.
13.45.9
एवमुक्त्वा तु भगवान्गुणांस्तस्य महात्मनः ।
उपस्पृश्य शुचिर्भूत्वा कथयामास धीमतः ॥ १३.४५.९ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, ಭಗವಂತನು ಆಚಮನ ಮಾಡಿ ಶುಚಿಯಾಗಿ, ಆ ಮಹಾತ್ಮ ಧೀಮಂತನ ಗುಣಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಿದನು.
13.45.10
शुश्रूषध्वं ब्राह्मणेन्द्रास्त्वं च तात युधिष्ठिर ।
त्वं चापगेय नामानि निशामय जगत्पतेः ॥ १३.४५.१० ॥
ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಶ್ರೇಷ್ಠರೇ, ಕೇಳಿರಿ; ಪ್ರಿಯ ಯುಧಿಷ್ಠಿರನೇ, ನೀನೂ ಕೇಳು; ಅಪಗೇಯನೇ, ಜಗತ್ಪತಿಯ ನಾಮಗಳನ್ನು ಆಲಿಸು.
13.45.11
यदवाप्तं च मे पूर्वं साम्बहेतोः सुदुष्करम् ।
यथावद्भगवान्दृष्टो मया पूर्वं समाधिना ॥ १३.४५.११ ॥
ಹಿಂದೆ ಸಾಂಬನಿಗಾಗಿ ನಾನು ಪಡೆದ ಅತ್ಯಂತ ದುಷ್ಕರವಾದ ವಸ್ತುವನ್ನೂ, ಹಿಂದೆ ಸಮಾಧಿಯಿಂದ ಭಗವಂತನನ್ನು ಯಥಾವತ್ತಾಗಿ ನಾನು ಕಂಡುದನ್ನೂ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.
13.45.12
शम्बरे निहते पूर्वं रौक्मिणेयेन धीमता ।
अतीते द्वादशे वर्षे जाम्बवत्यब्रवीद्धि माम् ॥ १३.४५.१२ ॥
ಹಿಂದೆ ಬುದ್ಧಿವಂತನಾದ ರುಕ್ಮಿಣೀ-ಪುತ್ರನಿಂದ ಶಂಬರ ಹತನಾದ ಬಳಿಕ, ಹನ್ನೆರಡನೆಯ ವರ್ಷ ಕಳೆದಾಗ ಜಾಂಬವತಿ ನನಗೆ ಹೇಳಿದಳು.
13.45.13
प्रद्युम्नचारुदेष्णादीन्रुक्मिण्या वीक्ष्य पुत्रकान् ।
पुत्रार्थिनी मामुपेत्य वाक्यमाह युधिष्ठिर ॥ १३.४५.१३ ॥
ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನ, ಚಾರುದೇಷ್ಣ ಮೊದಲಾದ ತನ್ನ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ರುಕ್ಮಿಣಿ ನೋಡಿ, ಪುತ್ರನನ್ನು ಬಯಸಿ ನನ್ನ ಬಳಿಗೆ ಬಂದು ಈ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಿದಳು, ಯುಧಿಷ್ಠಿರ.
13.45.14
शूरं बलवतां श्रेष्ठं कान्तरूपमकल्मषम् ।
आत्मतुल्यं मम सुतं प्रयच्छाच्युत माचिरम् ॥ १३.४५.१४ ॥
ಶೂರನೂ, ಬಲವಂತರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೂ, ಸುಂದರ ರೂಪವುಳ್ಳವನೂ, ಕಳಂಕರಹಿತನೂ, ನನ್ನಂತೆಯೇ ಇರುವ ನನ್ನ ಮಗನನ್ನು ಶೀಘ್ರವೇ ಕೊಡು, ಅಚ್ಯುತ.
13.45.15
न हि तेऽप्राप्यमस्तीह त्रिषु लोकेषु किञ्चन ।
लोकान्सृजेस्त्वमपरानिच्छन्यदुकुलोद्वह ॥ १३.४५.१५ ॥
ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ನಿನಗೆ ಪಡೆಯಲಾಗದ್ದು ಏನೂ ಇಲ್ಲ. ಯದುಕುಲದ ಭಾರ ಹೊರುವವನೇ, ನೀನು ಬಯಸಿದರೆ ಬೇರೆ ಲೋಕಗಳನ್ನೂ ಸೃಷ್ಟಿಸಬಲ್ಲೆ.
13.45.16
त्वया द्वादशवर्षाणि व्रतीभूतेन शुष्यता ।
आराध्य पशुभर्तारं रुक्मिण्यां जनिताः सुताः ॥ १३.४५.१६ ॥
ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ವ್ರತಧಾರಿಯಾಗಿ, ದೇಹ ಕೃಶಗೊಳ್ಳುವಂತೆ ಪಶುಪತಿಯನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿ, ರುಕ್ಮಿಣಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಪುತ್ರರು ಜನಿಸಿದರು.
13.45.17
चारुदेष्णः सुचारुश्च चारुवेशो यशोधरः ।
चारुश्रवाश्चारुयशाः प्रद्युम्नः सम्भुरेव च ॥ १३.४५.१७ ॥
ಚಾರುದೇಷ್ಣ, ಸುಚಾರು, ಚಾರುವೇಶ, ಯಶೋಧರ, ಚಾರುಶ್ರವ, ಚಾರುಯಶ, ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನ ಮತ್ತು ಶಂಭು ಕೂಡ.
13.45.18
यथा ते जनिताः पुत्रा रुक्मिण्यां चारुविक्रमाः ।
तथा ममापि तनयं प्रयच्छ मधुसूदन ॥ १३.४५.१८ ॥
ರುಕ್ಮಿಣಿಯಲ್ಲಿ ನಿನಗೆ ಜನಿಸಿದ ಸುಂದರ ಪರಾಕ್ರಮಿ ಪುತ್ರರಂತೆಯೇ, ನನಗೂ ನನ್ನ ಮಗನನ್ನು ಕೊಡು, ಮಧುಸೂದನ.
13.45.19
इत्येवं चोदितो देव्या तामवोचं सुमध्यमाम् ।
अनुजानीहि मां राज्ञि करिष्ये वचनं तव ॥ १३.४५.१९ ॥
ದೇವಿಯಿಂದ ಹೀಗೆ ಪ್ರೇರಿತನಾಗಿ, ಆ ಸುಮಧ್ಯಮೆಗೆ ನಾನು ಹೇಳಿದೆ: ರಾಣಿಯೇ, ನನಗೆ ಅನುಮತಿ ನೀಡು, ನಿನ್ನ ಮಾತನ್ನು ನಡೆಸುವೆ.
13.45.20
सा च मामब्रवीद्गच्छ शिवाय विजयाय च ।
ब्रह्मा शिवः काश्यपश्च नद्यो देवा मनोऽनुगाः। ॥ १३.४५.२० ॥
ಅವಳು ನನಗೆ ಹೇಳಿದಳು: ಶುಭಕ್ಕಾಗಿ, ಜಯಕ್ಕಾಗಿ ಹೋಗು; ಬ್ರಹ್ಮ, ಶಿವ, ಕಶ್ಯಪ, ನದಿಗಳು ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವ ದೇವತೆಗಳು.
13.45.21
क्षेत्रौषध्यो यज्ञवाहाश्छन्दास्यृषिगणाध्वराः ।
समुद्रा दक्षिणा स्तोभा ऋक्षाणि पितरो ग्रहाः ॥ १३.४५.२१ ॥
ಹೊಲಗಳು ಮತ್ತು ಓಷಧಿಗಳು, ಯಜ್ಞವಾಹಕರು, ಛಂದಸ್ಸುಗಳು, ಋಷಿಗಣಗಳ ಯಜ್ಞಗಳು, ಸಾಗರಗಳು, ದಕ್ಷಿಣೆ, ಸ್ತೋಭಗಳು, ನಕ್ಷತ್ರಗಳು, ಪಿತೃಗಳು, ಗ್ರಹಗಳು.
13.45.22
देवपत्न्यो देवकन्या देवमातर एव च ।
मन्वन्तराणि गावश्च चन्द्रमाः सविता हरिः ॥ १३.४५.२२ ॥
ದೇವಪತ್ನಿಯರು, ದೇವಕನ್ಯೆಯರು, ದೇವಮಾತೆಯರು, ಮನ್ವಂತರಗಳು, ಗೋವುಗಳು, ಚಂದ್ರ, ಸವಿತೃ, ಹರಿ.
13.45.23
सावित्री ब्रह्मविद्या च ऋतवो वत्सरास्तथा ।
क्षणा लवा मुहूर्ताश्च निमेषा युगपर्ययाः ॥ १३.४५.२३ ॥
ಸಾವಿತ್ರಿ, ಬ್ರಹ್ಮವಿದ್ಯೆ, ಋತುಗಳು, ವರ್ಷಗಳು, ಕ್ಷಣಗಳು, ಲವಗಳು, ಮುಹೂರ್ತಗಳು, ನಿಮಿಷಗಳು, ಯುಗ ಪರ್ಯಾಯಗಳು.
13.45.24
रक्षन्तु सर्वत्र गतं त्वां यादव सुखाय च ।
अरिष्टं गच्छ पन्थानमप्रमत्तो भवानघ ॥ १३.४५.२४ ॥
ಯಾದವನೇ, ನೀನು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಹೋದರೂ ಸುಖಕ್ಕಾಗಿ ಅವರು ನಿನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲಿ. ನಿಷ್ಪಾಪನೇ, ಎಚ್ಚರದಿಂದ ಕ್ಷೇಮಕರ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಹೋಗು.
13.45.25
एवं कृतस्वस्त्ययनस्तयाऽहं ।
ततोऽभ्यनुज्ञाय नरेन्द्रपुत्रीम्।
पितुः समीपं नरसत्तमस्य ।
मातुश्च राज्ञश्च तथाऽऽहुकस्य ॥ १३.४५.२५ ॥
ಈ ರೀತಿ ಆಕೆಯಿಂದ ಸ್ವಸ್ತಿವಾಚನ ಪಡೆದ ನಾನು, ಆಗ ರಾಜಪುತ್ರಿಗೆ ವಿದಾಯ ಹೇಳಿ, ನರಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ (ನನ್ನ) ತಂದೆಯ ಬಳಿಗೆ, ತಾಯಿ, ರಾಜ ಮತ್ತು ಆಹುಕನ ಬಳಿಗೆ (ಹೋಗಲು ಅನುಮತಿ ಪಡೆದೆ).
13.45.27
ततःसमृद्धिर्भवतोऽस्त्वविघ्नम् ।
प्राप्यानुज्ञां गुरुजनादहं तार्क्ष्यमचिन्तयम्।
सोवहद्धिमवन्तं मां प्राप्य चैनं व्यसर्जयम् ॥ १३.४५.२७ ॥
ಆಗ ನಿಮ್ಮ ಸಮೃದ್ಧಿ ಅಡೆತಡೆಯಿಲ್ಲದೆ ಇರಲಿ. ಹಿರಿಯರ ಅನುಮತಿ ಪಡೆದು ನಾನು ತಾರ್ಕ್ಷ್ಯನನ್ನು (ಗರುಡನನ್ನು) ಸ್ಮರಿಸಿದೆ; ಅವನು ನನ್ನನ್ನು ಹಿಮಾಲಯಕ್ಕೆ ಹೊತ್ತೊಯ್ದನು; ಅಲ್ಲಿ ತಲುಪಿ ನಾನು ಅವನನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದೆ.
13.45.28
तत्राहमद्बुतान्भावानपश्यं गिरिसत्तमे ।
क्षेत्रं च तपसां श्रेष्ठं पश्याम्यद्भुतमुत्तमम् ॥ १३.४५.२८ ॥
ಅಲ್ಲಿ, ಪರ್ವತಶ್ರೇಷ್ಠದಲ್ಲಿ, ನಾನು ಅದ್ಭುತ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಕಂಡೆನು. ತಪಸ್ಸುಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದ, ಅದ್ಭುತವಾದ, ಉತ್ತಮವಾದ ಒಂದು ಪುಣ್ಯಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನೂ ನಾನು ಕಂಡೆನು.
13.45.29
दिव्यं वैयाघ्रपद्यस्य उपमन्योर्महात्मनः ।
पूजितं देवगन्धर्वैर्ब्राह्मया लक्ष्म्या समावृतम् ॥ १३.४५.२९ ॥
ವೈಯಾಘ್ರಪದ್ಯನಾದ ಮಹಾತ್ಮ ಉಪಮನ್ಯುವಿನ ದಿವ್ಯ (ಆಶ್ರಮ) ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಗಂಧರ್ವರಿಂದ ಪೂಜಿತವಾಗಿತ್ತು, ಬ್ರಾಹ್ಮಿ ಲಕ್ಷ್ಮಿಯ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿತ್ತು.
13.45.30
धवककुभकदम्बनारिकेलैः ।
कुरवककेतकजम्बुपाटलाभिः।
वटवरुणकवत्सनाभविल्वैः ।
सरलकपित्थप्रियालसालतालैः ॥ १३.४५.३० ॥
ಧವ, ಕುಭ, ಕದಂಬ, ತೆಂಗು, ಕುರವಕ, ಕೇತಕಿ, ನೇರಳೆ, ಪಾಟಲ, ಆಲ, ವರುಣ, ವತ್ಸನಾಭ, ಬಿಲ್ವ, ಸರಳ, ಬೆಲ, ಪ್ರಿಯಾಲ, ಸಾಲ, ತಾಳ ವೃಕ್ಷಗಳಿಂದ (ಅದು ಶೋಭಿಸುತ್ತಿತ್ತು).
13.45.31
बदरीकुन्दपुन्नागरैशोकाम्रातिमुक्तकैः ।
मधूकैः कोविदारैश्च चम्पकैः पनसैस्तथा ॥ १३.४५.३१ ॥
ಬದರಿ, ಕುಂದ, ಪುನ್ನಾಗ, ಅಶೋಕ, ಮಾವು, ಅತಿಮುಕ್ತಕ, ಮಧೂಕ, ಕೋವಿದಾರ, ಚಂಪಕ, ಹಲಸು ವೃಕ್ಷಗಳಿಂದ (ಅದು ಶೋಭಿಸುತ್ತಿತ್ತು).
13.45.32
वन्यैर्बहुविधैर्वृक्षैः फलपुष्पप्रदैर्युतम् ।
पुष्पगुल्मलताकीर्णं कदलीषण्डशोभितम् ॥ १३.४५.३२ ॥
ಹಣ್ಣು ಹೂವು ನೀಡುವ ಹಲವು ಬಗೆಯ ಕಾಡು ಮರಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ, ಹೂವಿನ ಪೊದೆಗಳು ಮತ್ತು ಬಳ್ಳಿಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ, ಬಾಳೆ ತೋಪುಗಳಿಂದ ಶೋಭಿಸುವ.
13.45.33
नानाशकुनिसम्भोज्यैः फलैर्वृक्षैरलङ्कृतम् ।
यथास्थानविनिक्षिप्तैर्भूषितं भस्मराशिभिः ॥ १३.४५.३३ ॥
ಹಲವು ಹಕ್ಕಿಗಳು ಸವಿಯುವ ಹಣ್ಣುಗಳು ಮತ್ತು ಮರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾದ, ತಕ್ಕ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟ ಬೂದಿ ರಾಶಿಗಳಿಂದ ಭೂಷಿತವಾದ.
13.45.34
रुरुवानरशार्दूलसिंहद्वीपिसमाकुलम् ।
कुरङ्गबर्हिणाकीर्णं मार्जारभुजगावृतम्।
पूगैश्च मृगजातीनां महिषर्क्षनिषेवितम् ॥ १३.४५.३४ ॥
ರುರು ಜಿಂಕೆ, ಕಪಿ, ಹುಲಿ, ಸಿಂಹ, ಚಿರತೆಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ, ಕುರಂಗ ಮತ್ತು ನವಿಲುಗಳಿಂದ ವ್ಯಾಪ್ತವಾದ, ಬೆಕ್ಕು ಮತ್ತು ಹಾವುಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದ, ನಾನಾ ಜಾತಿಯ ಮೃಗಗಳ ಹಿಂಡುಗಳಿಂದಲೂ, ಎಮ್ಮೆ ಮತ್ತು ಕರಡಿಗಳಿಂದಲೂ ಸೇವಿತವಾದ.
13.45.35
सकृत्प्रभिन्नैश्च गजैर्विभूषितं ।
प्रहृष्टनानाविधपक्षिसेवितम्।
सुपुष्पितैरम्बुधरप्रकाशै-
र्महीरुहाणां च वनैर्विचित्रैः ॥ १३.४५.३५ ॥
ಮದ ಸುರಿಸುವ ಆನೆಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾದ, ಸಂತೋಷಗೊಂಡ ನಾನಾ ಬಗೆಯ ಪಕ್ಷಿಗಳಿಂದ ಸೇವಿತವಾದ, ಚೆನ್ನಾಗಿ ಅರಳಿದ ಮೇಘದಂತೆ ಹೊಳೆಯುವ ಮರಗಳು ಮತ್ತು ವಿಚಿತ್ರ ವನಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ.
13.45.36
नानापुष्परजोमिश्रो गजदानाधइवासितः ।
दिव्यस्त्रीगीतबहुलो मारुतोऽभिमुखो ववौ ॥ १३.४५.३६ ॥
ನಾನಾ ಹೂವುಗಳ ಪರಾಗದೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆತ, ಆನೆಗಳ ಮದಜಲದಿಂದ ಸುಗಂಧಗೊಂಡ, ದಿವ್ಯ ಸ್ತ್ರೀಯರ ಗೀತೆಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಗಾಳಿ ಎದುರಿನಿಂದ ಬೀಸಿತು.
13.45.37
धारानिनादैर्विहगप्राणादैः ।
शुभैस्तथा बृंहितैः कुञ्जराणाम्।
गीतैस्तथा किन्नराणामुदारैः ।
शुभैः स्वनैः सामगानां च वीर ॥ १३.४५.३७ ॥
ಝರಿಗಳ ನಿನಾದ, ಹಕ್ಕಿಗಳ ಶುಭ ಕೂಗು, ಆನೆಗಳ ಶುಭ ಘೀಳಿಡುವಿಕೆ, ಕಿನ್ನರರ ಉದಾತ್ತ ಹಾಡುಗಳು, ಸಾಮಗಾನ ಹಾಡುವವರ ಶುಭ ಸ್ವರಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ — ಓ ವೀರ.
13.45.38
अचिन्त्यं मनसाऽप्यन्यैः सरोभिः समलङ्कृतम् ।
विशालैश्चाग्निशरणैर्भूषितं कुसुमावृतैः ॥ १३.४५.३८ ॥
ಮನಸ್ಸಿಗೂ ಅಚಿಂತ್ಯವಾದ, ಇತರರಿಗೆ ಸರೋವರಗಳಿಂದ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಅಲಂಕೃತವಾದ, ವಿಶಾಲವಾದ ಅಗ್ನಿಶರಣಗಳಿಂದ ಮತ್ತು ಹೂವುಗಳಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿ ಶೋಭಿಸಿದ ಸ್ಥಳ.
13.45.39
विभूषितं पुण्ययवित्रतोयया ।
सदा च जुष्टं नृप जह्नुकन्यया।
विभूषितं धर्मभृतां वरिष्ठै-
र्महात्मभिर्वह्निसमानकल्पैः ॥ १३.४५.३९ ॥
ಪವಿತ್ರ ಶುದ್ಧ ಜಲದಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾದ, ಓ ರಾಜನೇ, ಜಹ್ನುವಿನ ಪುತ್ರಿಯಿಂದ (ಗಂಗೆಯಿಂದ) ಸದಾ ಸೇವಿತವಾದ, ಧರ್ಮಧಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರಾದ, ಅಗ್ನಿಸಮಾನ ಮಹಾತ್ಮರಿಂದ ವಿಭೂಷಿತವಾದ.
13.45.40
वाय्वाहारैरम्बुपैर्जप्यनित्यैः ।
सम्प्रक्षालैर्योगिभिर्ध्याननित्यैः।
धूमप्राशैरूष्मपैः क्षीरपैश्च ।
संजुष्टं च ब्राह्मणेन्द्रैः समन्तात् ॥ १३.४५.४० ॥
ಗಾಳಿಯನ್ನು ಆಹಾರವಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸುವವರು, ನೀರು ಕುಡಿಯುವವರು, ನಿತ್ಯ ಜಪ ಮಾಡುವವರು, ಶುದ್ಧಿಸ್ನಾನ ಮಾಡುವ ಯೋಗಿಗಳು, ನಿತ್ಯ ಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿರುವವರು, ಹೊಗೆಯನ್ನು ಸೇವಿಸುವವರು, ಉಷ್ಣವನ್ನು ಕುಡಿಯುವವರು, ಹಾಲು ಕುಡಿಯುವವರು ಮತ್ತು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಂದ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಸೇವಿತವಾದ.
13.45.41
गोचारिणोऽर्थाश्मकुट्टा दन्तोलूखलिकास्तथा ।
मरीचिपाः फेनपाश्च तथैव मृगचारिणः ॥ १३.४५.४१ ॥
ಹಸುಗಳಂತೆ ಸಂಚರಿಸುವವರು, ಕಲ್ಲಿನಿಂದ ಧಾನ್ಯ ಕುಟ್ಟುವವರು, ಹಲ್ಲುಗಳನ್ನೇ ಒರಳನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡವರು, ಹಾಗೆಯೇ ಸೂರ್ಯಕಿರಣಗಳನ್ನು ಕುಡಿಯುವವರು, ನೊರೆಯನ್ನು ಕುಡಿಯುವವರು ಮತ್ತು ಜಿಂಕೆಗಳಂತೆ ಸಂಚರಿಸುವವರು.
13.45.42
अश्वत्थफलभक्षाश्च तथा ह्युदकशायिनः ।
चीचचर्माम्बरधरास्तथा वल्कलधारिणः ॥ १३.४५.४२ ॥
ಅರಳಿ ಹಣ್ಣನ್ನು ತಿನ್ನುವವರು, ಹಾಗೆಯೇ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಮಲಗುವವರು, ಚೀಚ ಮರದ ತೊಗಟೆ ಮತ್ತು ಚರ್ಮದ ವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸುವವರು, ಮತ್ತು ನಾರುಮಡಿ ಧರಿಸುವವರು.
13.45.43
सुदुःखान्नियमांस्तांस्तान्वहतः सुतपोधनान् ।
पश्यन्मुनीन्बहुविधानप्रवेष्टुमुपचक्रमे ॥ १३.४५.४३ ॥
ಅತ್ಯಂತ ಕಠಿಣವಾದ ಆ ಆ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುವ, ತಪಸ್ಸೇ ಸಂಪತ್ತಾಗಿರುವ, ಬಹುವಿಧ ಮುನಿಗಳನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾ, ಅವನು ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿದನು.
13.45.44
सूपूजितं देवगणैर्महात्मभिः ।
शिवादिभिर्भारतपुण्यकर्मभिः।
रराज तच्चाश्रममण्डलं सदा ।
दिवीव राजञ्शशिमण्डलं यथा ॥ १३.४५.४४ ॥
ದೇವಗಣಗಳಿಂದ, ಶಿವಾದಿ ಮಹಾತ್ಮರಿಂದ, ಭರತವಂಶದ ಪುಣ್ಯಕರ್ಮಿಗಳಿಂದ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಪೂಜಿತವಾದ ಆ ಆಶ್ರಮ ಮಂಡಲವು ಸದಾ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರಮಂಡಲದಂತೆ, ಓ ರಾಜನೇ, ಬೆಳಗಿತು.
13.45.45
क्रीडन्ति सर्पैर्नकुला मृगैर्व्याघ्राश्च मित्रवत् ।
प्रभावाद्दीप्ततपसां सन्निकर्षान्महात्मनाम् ॥ १३.४५.४५ ॥
ಬೆಳಗುವ ತಪಸ್ಸುಳ್ಳ ಮಹಾತ್ಮರ ಪ್ರಭಾವ ಮತ್ತು ಸಾಮೀಪ್ಯದಿಂದ ಮುಂಗುಸಿಗಳು ಹಾವುಗಳೊಂದಿಗೆ, ಹುಲಿಗಳು ಜಿಂಕೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಗೆಳೆಯರಂತೆ ಆಡುತ್ತವೆ.
13.45.46
तत्राश्रमपदे श्रेष्ठे सर्वभूतमनोरम ।
सेविते द्विजशार्दूलैर्वेदवेदाङ्गपारगैः ॥ १३.४५.४६ ॥
ಅಲ್ಲಿ, ಸರ್ವ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಮನಸ್ಸನ್ನು ರಮಿಸುವ ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಆಶ್ರಮ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ, ವೇದ ವೇದಾಂಗಗಳ ಪಾರಂಗತರಾದ ದ್ವಿಜಶಾರ್ದೂಲರಿಂದ ಅದು ಸೇವಿತವಾಗಿತ್ತು.
13.45.47
नानानियमविख्यातैर्ऋषिभि सुमहान्मभिः ।
प्रविशन्नेव चापश्यं जटाचीरधरं प्रभुम् ॥ १३.४५.४७ ॥
ವಿವಿಧ ನಿಯಮಗಳಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾದ ಅತಿ ಮಹಾತ್ಮ ಋಷಿಗಳ ನಡುವೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಲೇ ಜಟೆ ಮತ್ತು ನಾರುಡುಗೆ ಧರಿಸಿದ ಒಬ್ಬ ಪ್ರಭುವನ್ನು ನಾನು ಕಂಡೆನು.
13.45.48
तेजसा तपसा चैव दीप्यमानं यथाऽनलम् ।
शिष्यैरनुगतं शान्तं युवानं ब्राह्मणर्वभम् ॥ १३.४५.४८ ॥
ತೇಜಸ್ಸು ಮತ್ತು ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಅಗ್ನಿಯಂತೆ ಬೆಳಗುತ್ತಿದ್ದ ಅವನು, ಶಿಷ್ಯರು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿದ್ದ, ಶಾಂತನಾದ, ಯುವಕನಾದ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ವೃಷಭನಾಗಿದ್ದನು.
13.45.49
शिरसा वन्दमानं मामुपमन्युरभाषत ॥ १३.४५.४९ ॥
ತಲೆ ಬಾಗಿ ನನಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಉಪಮನ್ಯು ನನಗೆ ಹೇಳಿದನು.
13.45.50
स्वागतं पुण्डरीकाक्ष सफलानि तपांसि नः ।
यः पूज्यः पूजयसि मां द्रष्टव्यो द्रष्टुमिच्छसि ॥ १३.४५.५० ॥
ಓ ಕಮಲನಯನನೇ, ನಿನಗೆ ಸ್ವಾಗತ; ನಮ್ಮ ತಪಸ್ಸುಗಳು ಫಲಿಸಿದವು. ಪೂಜ್ಯನಾದ ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತೀಯೆ; ದರ್ಶನೀಯನಾದ ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ನೋಡಲು ಬಯಸುತ್ತೀಯೆ.
13.45.51
मनुष्यतानुवृत्त्या त्वा ज्ञात्वा तिष्ठाम सर्वगम् ।
तमहं प्राञ्जलिर्भूत्वा मृगपक्षिष्वथाग्निषु।
धर्मे च शिष्यवर्गे च समपृच्छमनामयम् ॥ १३.४५.५१ ॥
ಮನುಷ್ಯರ ಆಚಾರವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ, ನೀನು ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿಯೆಂದು ತಿಳಿದು ನಾವು ನಿಂತಿದ್ದೆವು. ನಾನು ಕೈಮುಗಿದು ಪಶು-ಪಕ್ಷಿಗಳು, ಅಗ್ನಿಗಳು, ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಶಿಷ್ಯವರ್ಗದ ಕ್ಷೇಮವನ್ನು ಅವನಲ್ಲಿ ವಿಚಾರಿಸಿದೆ.
13.45.52
ततो मां भगवानाह साम्ना परमवल्गुना ।
लप्स्यसे तनयं कृष्णि आत्मतुल्यमसंशयम् ॥ १३.४५.५२ ॥
ಆಗ ಭಗವಂತನು ಅತ್ಯಂತ ಮಧುರ ಮಾತುಗಳಿಂದ ನನಗೆ ಹೇಳಿದನು: ಓ ಕೃಷ್ಣಿಯ ವಂಶಜನೇ, ನಿನಗೆ ನಿನ್ನಂತಹ ಮಗ ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲದೆ ದೊರೆಯುವನು.
13.45.53
तपः सुमहदास्थाय तोषयेशानमीश्वरम् ।
इह देवः सपत्नीकः समाक्रीडत्यधोक्षज ॥ १३.४५.५३ ॥
ಮಹಾ ತಪಸ್ಸನ್ನು ಕೈಗೊಂಡು ಈಶಾನನಾದ ಈಶ್ವರನನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸು. ಓ ಅಧೋಕ್ಷಜ, ಇಲ್ಲಿ ದೇವನು ತನ್ನ ಪತ್ನಿಯೊಂದಿಗೆ ಕ್ರೀಡಿಸುತ್ತಾನೆ.
13.45.54
इहैनं दैवतश्रेष्ठं देवाः सर्षिगणाः पुरा ।
तपसा ब्रह्मचर्येण सत्येन च दमेन च ॥ १३.४५.५४ ॥
ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಋಷಿಗಣಗಳು ಈ ದೇವಶ್ರೇಷ್ಠನನ್ನು ತಪಸ್ಸು, ಬ್ರಹ್ಮಚರ್ಯ, ಸತ್ಯ ಮತ್ತು ದಮದಿಂದ ಇಲ್ಲಿ ಆರಾಧಿಸಿದರು.
13.45.55
तोषयित्वा शुभान्कामान्प्राप्तवन्तो जनार्दन ।
तेजसां सपसां चैव निधिः स भगवानिह ॥ १३.४५.५५ ॥
ಓ ಜನಾರ್ದನ, ಅವನನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸಿ ಜನರು ಶುಭ ಕಾಮನೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು. ಆ ಭಗವಂತನು ಇಲ್ಲಿ ತೇಜಸ್ಸು ಮತ್ತು ತಪಸ್ಸುಗಳ ನಿಧಿಯಾಗಿದ್ದಾನೆ.
13.45.56
शुभाशुभान्वितान्भावान्विसृजन्स क्षिपन्नपि ।
आस्ते देव्या सहाचिन्त्यो यं प्रार्थयसि शत्रुहन् ॥ १३.४५.५६ ॥
ಶುಭಾಶುಭಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಭಾವಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸುತ್ತ, ಎಸೆಯುತ್ತಲೂ ಇರುವ ಆ ಅಚಿಂತ್ಯನು ದೇವಿಯೊಂದಿಗೆ ಇರುತ್ತಾನೆ; ನೀನು ಯಾರನ್ನು ಬಯಸುತ್ತೀಯೋ, ಓ ಶತ್ರುಹಂತಕನೇ.
13.45.57
हिरण्यकशिपुर्योऽभूद्दानवो मेरुकम्पनः ।
तेन सर्वामरैश्वर्यं शर्वात्प्राप्तं समार्बुदम् ॥ १३.४५.५७ ॥
ಮೇರುವನ್ನು ನಡುಗಿಸಿದ ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು ಎಂಬ ದಾನವನು ಇದ್ದನು; ಅವನು ಶರ್ವನಿಂದ ಎಲ್ಲ ಅಮರರ ಐಶ್ವರ್ಯವನ್ನು ಕೋಟಿ ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಪಡೆದನು.
13.45.58
तस्यैव पुत्रप्रवरो दमनो नाम विश्रुतः ।
महादेववराच्छक्रं वर्षार्बुदमयोधयम् ॥ १३.४५.५८ ॥
ಅವನ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಮಗನಾದ ದಮನನೆಂಬ ಹೆಸರಿನವನು ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾಗಿದ್ದನು; ಮಹಾದೇವನ ವರದಿಂದ ಅವನು ಕೋಟಿ ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಇಂದ್ರನೊಂದಿಗೆ ಯುದ್ಧ ಮಾಡಿದನು.
13.45.59
विष्णोश्चक्रं च तद्धोरं वज्रमाखण्डलस्य च ।
शीर्णं पुराऽभवत्तात ग्रहस्याङ्गेषु केशव ॥ १३.४५.५९ ॥
ವಿಷ್ಣುವಿನ ಆ ಭಯಂಕರ ಚಕ್ರ ಮತ್ತು ಇಂದ್ರನ ವಜ್ರವೂ ಹಿಂದೆ ಗ್ರಹನ ಅಂಗಗಳ ಮೇಲೆ ಮುರಿದುಹೋದವು, ಓ ತಾತ, ಓ ಕೇಶವ.
13.45.60
यत्तद्भगवता पूर्वं दत्तं चक्रं तवानघ ।
जलान्तरचरं हत्वा दैत्यं च बलगर्वितम् ॥ १३.४५.६० ॥
ಹಿಂದೆ ಭಗವಂತನು ನಿನಗೆ ಕೊಟ್ಟ ಆ ಚಕ್ರ, ಓ ನಿಷ್ಪಾಪನೇ, ನೀರಿನೊಳಗೆ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಬಲಗರ್ವಿತ ದೈತ್ಯನನ್ನು ಕೊಂದು.
13.45.61
उत्पादितं वृषाङ्केन दीप्तज्वलनसन्निभम् ।
दत्तं भगवता तुभ्यं दुर्धषं तेजसाऽद्भुतम् ॥ १३.४५.६१ ॥
ವೃಷಭಧ್ವಜನು (ಶಿವನು) ಉತ್ಪಾದಿಸಿದ, ಉರಿಯುವ ಬೆಂಕಿಯಂತಿರುವ, ಭಗವಂತನು ನಿನಗೆ ಕೊಟ್ಟ, ಅಜೇಯವಾದ, ತೇಜಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಅದ್ಭುತವಾದ (ಆಯುಧ).
13.45.62
न शक्यं द्रष्टुमन्येन वर्जयित्वा पिनाकिनम् ।
सुदर्शनं भवत्येवं भवेनोक्तं तदा तु तत् ॥ १३.४५.६२ ॥
ಪಿನಾಕಿಯನ್ನು (ಶಿವನನ್ನು) ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಬೇರೆ ಯಾರಿಗೂ ಇದನ್ನು ನೋಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಆಗ ಭವನು (ಶಿವನು) ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು: ಇದು ಸುದರ್ಶನವಾಗುವುದು.
13.45.63
सुदर्शनं तदा तस्य लोके नाम प्रतिष्ठितम् ।
तज्जीर्णमभावत्तात ग्रहस्याङ्गेषु केशव। ॥ १३.४५.६३ ॥
ಆಗ ಅದರ ಹೆಸರು ಸುದರ್ಶನವೆಂದು ಲೋಕದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿತು. ಪ್ರಿಯ ಕೇಶವ, ಅದು ಗ್ರಹನ ಅಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಜೀರ್ಣವಾಯಿತು.
13.45.64
ग्रहस्यातिवलस्याङ्गे वरदत्तस्य धीमतः ।
न शस्त्राणि वहन्त्यङ्गे चक्रवज्रशतान्यपि ॥ १३.४५.६४ ॥
ಅತಿ ಬಲಶಾಲಿ, ಬುದ್ಧಿವಂತ ಗ್ರಹನ ದೇಹದಲ್ಲಿ, ವರದಿಂದ ಪಡೆದ ನೂರಾರು ಚಕ್ರ ಮತ್ತು ವಜ್ರಗಳೂ ಶಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಹೊರುವುದಿಲ್ಲ.
13.45.65
अर्द्यमानाश्च विबुधा ग्रहेणि सुबलीयसा ।
शिवदत्तवराञ्जघ्नुरसुरेन्द्रान्सुरा भृशम् ॥ १३.४५.६५ ॥
ಅತಿ ಬಲಶಾಲಿ ಗ್ರಹನಿಂದ ಪೀಡಿತರಾದ ದೇವತೆಗಳು, ಶಿವನು ನೀಡಿದ ವರಗಳಿಂದ ಅಸುರೇಂದ್ರರನ್ನು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಸಂಹರಿಸಿದರು.
13.45.66
तृष्टो विद्युत्प्रभस्यापि त्रिलोकेश्वरतां ददौ ।
शतं वर्षसहस्राणां सर्वलोकेश्वरोऽभवत् ॥ १३.४५.६६ ॥
ಸಂತುಷ್ಟನಾಗಿ ಅವನು ವಿದ್ಯುತ್ಪ್ರಭನಿಗೂ ತ್ರಿಲೋಕಗಳ ಈಶ್ವರತ್ವವನ್ನು ನೀಡಿದನು. ನೂರು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಅವನು ಸರ್ವಲೋಕಗಳಿಗೆ ಈಶ್ವರನಾದನು.
13.45.67
ममैवानुचरो नित्यं भवितासीति चाब्रवीत् ।
तथा पुत्रसहस्राणामयुतं च ददौ प्रभुः ॥ १३.४५.६७ ॥
"ನೀನು ಸದಾ ನನ್ನ ಅನುಚರನಾಗಿರುವೆ" ಎಂದು ಅವನು ಹೇಳಿದನು. ಹಾಗೆಯೇ ಪ್ರಭುವು ಸಾವಿರ ಪುತ್ರರಲ್ಲಿ ಹತ್ತು ಸಾವಿರವನ್ನೂ ನೀಡಿದನು.
13.45.68
कुशद्वीपं च स ददौ राज्येन भगवानजः ।
तथा शतमुखो नाम धात्रा सृष्टो महासुरः। ॥ १३.४५.६८ ॥
ಭಗವಾನ್ ಅಜನು ಅವನಿಗೆ ಕುಶದ್ವೀಪವನ್ನು ರಾಜ್ಯವಾಗಿ ನೀಡಿದನು. ಹಾಗೆಯೇ ಧಾತೃನಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಶತಮುಖ ಎಂಬ ಮಹಾಸುರನಿದ್ದನು.
13.45.69
येन वर्षशतं साग्रमात्ममांसैर्हुतोऽनलः ।
तं प्राह भववांस्तुष्टः किंकरोमीति शंकरः ॥ १३.४५.६९ ॥
ನೂರು ವರ್ಷಗಳಿಗೂ ಮೇಲ್ಪಟ್ಟು ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ಮಾಂಸದಿಂದ ಅಗ್ನಿಗೆ ಆಹುತಿ ನೀಡಿದವನಿಗೆ, ಸಂತುಷ್ಟನಾದ ಶಂಕರನು 'ನಾನು ಏನು ಮಾಡಲಿ?' ಎಂದನು.
13.45.70
तं वै शतमुखः प्राह योगो भवतु मेऽद्भुतः ।
बलं च दैवतश्रेष्ठ शाश्वतं सम्प्रयच्छ मे ॥ १३.४५.७० ॥
ಅವನಿಗೆ ಶತಮುಖನು ಹೇಳಿದನು: 'ನನಗೆ ಅದ್ಭುತ ಯೋಗವು ಉಂಟಾಗಲಿ; ದೇವಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನನಗೆ ಶಾಶ್ವತ ಬಲವನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸು.'
13.45.71
तथेति भगवानाह तस्य तद्वचनं प्रभुः ।
स्वायंभुवः क्रतुश्चापि पुत्रार्थमभवत्पुरा ॥ १३.४५.७१ ॥
ಭಗವಾನ್ ಪ್ರಭುವು ಅವನ ಆ ಮಾತಿಗೆ 'ಹಾಗೆಯೇ ಆಗಲಿ' ಎಂದನು. ಹಿಂದೆ ಸ್ವಾಯಂಭುವ ಕ್ರತುವೂ ಪುತ್ರಾರ್ಥವಾಗಿ (ಇದನ್ನೇ ಮಾಡಿದ್ದನು).
13.45.72
आविश्य योगेनात्मानं त्रीणि वर्षशतान्यपि ।
तस्य चोपददौ पुत्रान्सहस्रं क्रतुसम्मितान्।
योगेश्वरं देवगीतं वेत्थ कृष्ण न संशयः ॥ १३.४५.७२ ॥
ಯೋಗದಿಂದ ತನ್ನೊಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ಮೂರುನೂರು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೂ (ತಪಿಸಿ), ಅವನಿಗೆ ಯಜ್ಞಗಳಿಗೆ ಸಮಾನರಾದ ಸಾವಿರ ಪುತ್ರರನ್ನು ನೀಡಿದನು. ಕೃಷ್ಣ, ಯೋಗೇಶ್ವರನ ದೇವಗೀತೆಯನ್ನು ನೀನು ಬಲ್ಲೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.
13.45.73
याज्ञवल्क्य इति ख्यात ऋषिः परमधार्मिकः ।
आराध्य स महादेवं प्राप्तवानतुलं यशः ॥ १३.४५.७३ ॥
ಯಾಜ್ಞವಲ್ಕ್ಯ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದ ಆ ಪರಮ ಧಾರ್ಮಿಕ ಋಷಿ ಮಹಾದೇವನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿ ಅತುಲ ಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದನು.
13.45.74
वेदव्यासश्च योगात्मा पराशरसुतो मुनिः ।
सोऽपि शंकरमाराध्य प्राप्तवानतुलं यशः ॥ १३.४५.७४ ॥
ಯೋಗಾತ್ಮನಾದ ವೇದವ್ಯಾಸ, ಪರಾಶರನ ಪುತ್ರನಾದ ಮುನಿ, ಅವನೂ ಶಂಕರನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿ ಅತುಲ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಪಡೆದನು.
13.45.75
वालखिल्या मघवता ह्यवज्ञाताः पुरा किल ।
तैः क्रुद्धैर्भगवान्रुद्रस्तपसा तोषितो ह्यभूत् ॥ १३.४५.७५ ॥
ಹಿಂದೆ ಮಘವಾನ (ಇಂದ್ರ) ವಾಲಖಿಲ್ಯರನ್ನು ಅವಮಾನಿಸಿದನು; ಕೋಪಗೊಂಡ ಅವರ ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಭಗವಾನ್ ರುದ್ರನು ಸಂತುಷ್ಟನಾದನು.
13.45.76
तांश्चापि दैवतश्रेष्ठः प्राह प्रीतो जगत्पतिः ।
सुपर्णं सोमहर्तारं तपसोत्पादयिष्यथ ॥ १३.४५.७६ ॥
ದೇವಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಜಗತ್ಪತಿ ಸಂತುಷ್ಟನಾಗಿ ಅವರಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: 'ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಸೋಮಹರ್ತ ಸುಪರ್ಣನನ್ನು (ಗರುಡನನ್ನು) ನೀವು ಉತ್ಪಾದಿಸುವಿರಿ.'
13.45.77
महादेवस्य रोषाच्च आपो नष्टाः पुराऽभवन् ।
ताश्च सप्तकपालेन देवैरन्याः प्रवर्तिताः ॥ १३.४५.७७ ॥
ಹಿಂದೆ ಮಹಾದೇವನ ಕೋಪದಿಂದ ನೀರುಗಳು ನಾಶವಾದವು; ದೇವತೆಗಳು ಸಪ್ತಕಪಾಲದಿಂದ ಬೇರೆ ನೀರುಗಳನ್ನು ಹರಿಸಿದರು.
13.45.78
ततः पानीयमभवत्प्रसन्ने त्र्यम्बके भुवि ।
अत्रिभार्या सुतं दत्तं सोमं दुर्वाससं प्रभो ॥ १३.४५.७८ ॥
ನಂತರ ತ್ರ್ಯಂಬಕ ಪ್ರಸನ್ನನಾದಾಗ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಕುಡಿಯುವ ನೀರು ಉಂಟಾಯಿತು; ಓ ಪ್ರಭೋ, ಅತ್ರಿಯ ಪತ್ನಿಗೆ ಸೋಮ ಮತ್ತು ದುರ್ವಾಸ ಎಂಬ ಪುತ್ರರು ನೀಡಲ್ಪಟ್ಟರು.
13.45.79
अत्रेर्भार्याऽपि भर्तारं संत्यज्य ब्रह्मवादिनी ।
नाहं तव मुने भूयो वशगा स्यां कथञ्चन ॥ १३.४५.७९ ॥
ಅತ್ರಿಯ ಪತ್ನಿಯೂ ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿನಿಯಾಗಿ, ತನ್ನ ಪತಿಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಹೇಳಿದಳು: 'ಓ ಮುನಿ, ನಾನು ಇನ್ನು ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನಿನ್ನ ವಶದಲ್ಲಿರುವುದಿಲ್ಲ.'
13.45.80
इत्युक्त्वा सा महादेवमगमच्छरणं किल ।
निराहास भयादत्रेस्त्रीणि वर्षशतान्यपि ॥ १३.४५.८० ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ಅವಳು ಮಹಾದೇವನ ಶರಣು ಹೊಂದಿದಳು. ಅತ್ರಿಯ ಭಯದಿಂದ ಅವಳು ಮೂರು ನೂರು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೂ ಉಪವಾಸ ಮಾಡಿದಳು.
13.45.81
अशेत मुसलेष्वेव प्रसादार्थं भवस्य सा ।
तामब्रवीद्धसन्देवो भविता वै सुतस्तव ॥ १३.४५.८१ ॥
ಭವನ ಅನುಗ್ರಹಕ್ಕಾಗಿ ಅವಳು ಒನಕೆಗಳ ಮೇಲೆಯೇ ಮಲಗಿದಳು. ಆಗ ದೇವನು ನಗುತ್ತಾ ಅವಳಿಗೆ ಹೇಳಿದನು, 'ನಿನಗೆ ಖಂಡಿತವಾಗಿ ಮಗನಾಗುವನು.'
13.45.82
विना भर्त्रा चरुद्रेण भविष्यति न संशयः ।
वंशे तवैव नाम्ना तु ख्यातिं यास्यति चेप्सिताम् ॥ १३.४५.८२ ॥
ಗಂಡನಿಲ್ಲದೆಯೇ, ಚಾರುದ್ರನ (ಶಿವನ) ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಇದು ಆಗುವುದು; ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ನಿನ್ನದೇ ವಂಶದಲ್ಲಿ, ನಿನ್ನ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಅವನು ಬಯಸಿದ ಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುವನು.
13.45.83
विकर्णश्च महादेवं तथा भक्तसुखावहम् ।
प्रसाद्य भगवान्सिद्धिं प्राप्तवान्मधुसूदन ॥ १३.४५.८३ ॥
ವಿಕರ್ಣನೂ ಹಾಗೆಯೇ, ಭಕ್ತರಿಗೆ ಸುಖವನ್ನು ತರುವ ಮಹಾದೇವನನ್ನು ಪ್ರಸನ್ನಗೊಳಿಸಿ, ಓ ಮಧುಸೂದನ, ಭಗವಂತನ ಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆದನು.
13.45.84
शाकल्यः संशितात्मा वै नववर्षशतान्यपि ।
आराधयामास भवं मनोयज्ञेन केशव ॥ १३.४५.८४ ॥
ಶಾಕಲ್ಯನು, ಸಂಯಮಿತ ಆತ್ಮದಿಂದ, ಒಂಬೈನೂರು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೂ ಮನೋಯಜ್ಞದಿಂದ ಭವನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿದನು, ಓ ಕೇಶವ.
13.45.85
तं चाह भगवांस्तुष्टो ग्रन्थकारो भविष्यसि ।
वत्साक्षया च ते कीतिस्त्रेलोक्ये वै भविष्यति ॥ १३.४५.८५ ॥
ಸಂತುಷ್ಟನಾದ ಭಗವಂತನು ಅವನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು, 'ನೀನು ಗ್ರಂಥಕಾರನಾಗುವೆ; ನಿನ್ನ ಕೀರ್ತಿ ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಅಕ್ಷಯವಾಗುವುದು.'
13.45.86
अक्षयं च कुलं तेऽस्तु महर्षिभिरलंकृतम् ।
भविष्यति द्विजश्रेष्ठः सूत्रकर्ता सुतस्तव ॥ १३.४५.८६ ॥
ನಿನ್ನ ಕುಲ ಅಕ್ಷಯವಾಗಲಿ, ಮಹರ್ಷಿಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾಗಲಿ. ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನಿನ್ನ ಮಗ ಸೂತ್ರಕರ್ತನಾಗುವನು.
13.45.87
सावर्णिश्चापि विख्यात ऋषिरासीत्कृते युगे ।
इह तेन तपस्तप्तं षष्टिवर्षशतान्यथ ॥ १३.४५.८७ ॥
ಕೃತಯುಗದಲ್ಲಿ ಸಾವರ್ಣಿ ಎಂಬ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಋಷಿ ಇದ್ದನು. ಅವನು ಇಲ್ಲಿ ಆರುನೂರು ವರ್ಷಗಳ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದನು.
13.45.88
तमाह भगवान्रुद्रः साक्षात्तुष्टोस्मि तेऽनघ ।
ग्रन्थकृल्लोकविख्यातो भवितास्यजरामरः ॥ १३.४५.८८ ॥
ಭಗವಾನ್ ರುದ್ರನು ಅವನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: 'ನಿಷ್ಪಾಪನೇ, ನಾನು ನಿನ್ನ ಮೇಲೆ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾಗಿ ಸಂತುಷ್ಟನಾಗಿದ್ದೇನೆ. ನೀನು ಲೋಕಪ್ರಸಿದ್ಧ ಗ್ರಂಥಕರ್ತನಾಗಿ ಜರಾಮರಣರಹಿತನಾಗುವೆ.'
13.45.89
शक्रेणि तु पुरा देवो वाराणस्यां जनार्दन ।
आराधितोऽभूद्भक्तेन दिग्वासा भस्मगुष्ठितः
आराध्य स महादेवं देवराज्यमवाप्तवान् ॥ १३.४५.८९ ॥
ಜನಾರ್ದನನೇ, ಹಿಂದೆ ವಾರಾಣಸಿಯಲ್ಲಿ ಇಂದ್ರನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ದಿಗಂಬರನಾದ, ಭಸ್ಮಲೇಪಿತ ದೇವನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿದನು. ಆ ಮಹಾದೇವನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿ ಅವನು ದೇವರಾಜ್ಯವನ್ನು ಪಡೆದನು.
13.45.90
नारदेन तु भक्त्याऽसौ भव आराधितः पुरा ।
तस्य तुष्टो महादेवो जगौ देवगुरुर्गुरुः ॥ १३.४५.९० ॥
ಹಿಂದೆ ನಾರದನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಭವನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿದನು. ಅವನ ಮೇಲೆ ಸಂತುಷ್ಟನಾದ ಮಹಾದೇವನು, ದೇವಗುರುವೆಂಬಂತೆ ಹಾಡಿದನು.
13.45.91
तेजसा तपसा कीर्त्या त्वत्समो न भविष्यति ।
गीतेन वादितव्येन नित्यं मामनुयास्यसि ॥ १३.४५.९१ ॥
ತೇಜಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, ಕೀರ್ತಿಯಲ್ಲಿ ನಿನ್ನಂಥವನು ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಹಾಡು ಮತ್ತು ವಾದ್ಯದೊಂದಿಗೆ ನೀನು ಸದಾ ನನ್ನನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವೆ.
13.45.92
बाणः स्कन्दसमत्वं च कामो दर्पविमोक्षणम् ।
लवणोऽवध्यतामन्यैर्दशास्यश्च पुनर्बलम्।
अन्तकोऽन्तमनुप्राप्तस्तस्मात्कोऽन्यः परः प्रभुः ॥ १३.४५.९२ ॥
ಬಾಣನು ಸ್ಕಂದನಿಗೆ ಸಮನಾದನು, ಕಾಮನು ಗರ್ವದಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆ ಹೊಂದಿದನು, ಲವಣನು ಇತರರಿಂದ ಅವಧ್ಯನಾದನು, ದಶಮುಖ ರಾವಣನು ಮತ್ತೆ ಬಲವನ್ನು ಪಡೆದನು. ಅಂತಕನು (ಮೃತ್ಯು) ಸ್ವತಃ ಅಂತ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದನು; ಆದ್ದರಿಂದ ಅವನಿಗಿಂತ ಮೇಲಿನ ಬೇರೆ ಪ್ರಭು ಯಾರು?
13.45.93
मयाऽपि च यथा दृष्टो देवदेवः पुरा विभो ।
साक्षात्पशुपतिस्तात तच्चापि शृणु माधव ॥ १३.४५.९३ ॥
ಓ ವಿಭೋ, ಹಿಂದೆ ನಾನೂ ದೇವದೇವನನ್ನು, ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಪಶುಪತಿಯನ್ನು ಹೇಗೆ ಕಂಡೆನೋ ಅದನ್ನೂ — ಪ್ರಿಯನೇ, ಓ ಮಾಧವ, ಕೇಳು.
13.45.94
यदर्थं च मया देवः प्रयतेन तथा विभो ।
आराधितो महातेजास्तच्चापि शृणु विस्तरात् ॥ १३.४५.९४ ॥
ಯಾವ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ನಾನು ಆ ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ ದೇವನನ್ನು, ಓ ವಿಭೋ, ಹೀಗೆ ಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ಆರಾಧಿಸಿದೆನೋ, ಅದನ್ನೂ ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ ಕೇಳು.
13.45.95
यदवाप्तं च मे पूर्वं देवदेवान्महेश्वरात् ।
तत्सर्वं निखिलेनाद्य कथयिष्यामि तेऽनघ ॥ १३.४५.९५ ॥
ಹಿಂದೆ ದೇವದೇವ ಮಹೇಶ್ವರನಿಂದ ನಾನು ಪಡೆದದ್ದನ್ನೆಲ್ಲಾ, ಓ ನಿರ್ದೋಷನೇ, ಈಗ ನಿನಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.
13.45.96
पुरा कृतयुगे तात ऋषिरासीन्महायशाः ।
व्याघ्रपाद इति ख्यातो वेदवेदाङ्गपारगः।
तस्याहमभवं पुत्रो धौम्यश्चापि ममानुजः ॥ १३.४५.९६ ॥
ಪ್ರಿಯನೇ, ಹಿಂದೆ ಕೃತಯುಗದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಘ್ರಪಾದ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಮಹಾಯಶಸ್ವಿ ಋಷಿ ಇದ್ದರು; ಅವರು ವೇದ ಮತ್ತು ವೇದಾಂಗಗಳ ಪಾರಂಗತರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರ ಮಗ ನಾನು; ಧೌಮ್ಯನೂ ನನ್ನ ಕಿರಿಯ ಸಹೋದರನು.
13.45.97
कस्यचित्त्थ कालस्य धौम्येन सह माधव ।
आगच्छमाश्रमं क्रीडन्मुनीनां भावितात्मनाम् ॥ १३.४५.९७ ॥
ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಓ ಮಾಧವ, ಧೌಮ್ಯನೊಂದಿಗೆ ಆಟವಾಡುತ್ತಾ, ಶುದ್ಧಾತ್ಮರಾದ ಮುನಿಗಳ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ನಾನು ಬಂದೆ.
13.45.98
तत्रापि च मया दृष्टा दुह्यमाना पयस्विनी ।
लक्षितं च मया क्षीरं स्वादुतो ह्यमृतोपमम् ॥ १३.४५.९८ ॥
ಅಲ್ಲಿಯೂ ನಾನು ಹಾಲು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಒಂದು ಹಸುವನ್ನು ನೋಡಿದೆ; ಆ ಹಾಲನ್ನು ನಾನು ಗಮನಿಸಿದೆ, ಅದು ರುಚಿಯಲ್ಲಿ ನಿಜಕ್ಕೂ ಅಮೃತದಂತಿತ್ತು.
13.45.99
तदाप्रभृति चैवाहमरुदं मधुसूदन ।
दीयतां दीयतां क्षीरं मम मातरितीरिता ॥ १३.४५.९९ ॥
ಓ ಮಧುಸೂದನ, ಅಂದಿನಿಂದ ನಾನು ಅಳಲಾರಂಭಿಸಿದೆ; 'ಅಮ್ಮಾ, ನನಗೆ ಹಾಲು ಕೊಡು, ಹಾಲು ಕೊಡು' ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ.
13.45.100
अभावाच्चैव दुग्धस्य दुःखिता जननी तदा ॥ १३.४५.१०० ॥
ಹಾಲಿನ ಅಭಾವದಿಂದ ಆಗ ತಾಯಿ ದುಃಖಿತಳಾದಳು.
13.45.101
ततः पिष्टं समालोड्य तोयेन सह माधव ।
आवयोः क्षीरमित्येव पानार्थं समुपानयत् ॥ १३.४५.१०१ ॥
ನಂತರ, ಓ ಮಾಧವ, ಹಿಟ್ಟನ್ನು ನೀರಿನೊಂದಿಗೆ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕಲಕಿ, 'ಇದು ನಮ್ಮಿಬ್ಬರಿಗೂ ಹಾಲು' ಎಂದು ಹೇಳಿ, ಕುಡಿಯಲು ತಂದಳು.
13.45.102
अथ गव्यं पयस्तात कदाचित्प्राशितं मया। ॥ १३.४५.१०२ ॥
ನಂತರ, ಓ ಮಗು, ಒಮ್ಮೆ ನಾನು ಹಸುವಿನ ಹಾಲನ್ನು ಕುಡಿದೆ.
13.45.103
पित्राऽहं यज्ञकाले हि नीतो ज्ञातिकुलं महत् ।
तत्र सा क्षरते देवी दिव्या गौः सुरनन्दिनी ॥ १३.४५.१०३ ॥
ಯಜ್ಞದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ತಂದೆ ನನ್ನನ್ನು ದೊಡ್ಡ ಬಂಧುಕುಲಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ದರು; ಅಲ್ಲಿ ಆ ದಿವ್ಯ ದೇವಿ, ಸುರನಂದಿನಿ ಎಂಬ ದಿವ್ಯ ಗೋವು ಹಾಲು ಸುರಿಸುತ್ತಿತ್ತು.
13.45.104
यस्ताहं तत्पयः पीत्वा रसेन ह्यमृतोपमम् ।
ज्ञात्वा क्षीरगुणांश्चैव उपलभ्य हि सम्भवम्।
स च पिष्टरसस्तात न मे प्रीतिमुपावहत् ॥ १३.४५.१०४ ॥
ಅಮೃತಕ್ಕೆ ಸಮಾನವಾದ ರುಚಿಯ ಆ ಹಾಲನ್ನು ಕುಡಿದು, ಅದರ ಗುಣಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಮೂಲವನ್ನು ತಿಳಿದೂ, ಅಯ್ಯಾ, ಆ ಅರೆದ ರಸವು ನನಗೆ ಸಂತೋಷ ನೀಡಲಿಲ್ಲ.
13.45.105
ततोऽहमब्रुवं बाल्याज्जननीमात्मनस्तदा ।
नेदं क्षीरोदनं मातर्यत्त्वं मे दत्तवत्यसि ॥ १३.४५.१०५ ॥
ಆಗ ನಾನು ಬಾಲಿಶತೆಯಿಂದ ನನ್ನ ತಾಯಿಗೆ ಹೇಳಿದೆ: ಅಮ್ಮಾ, ನೀನು ನನಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವುದು ಹಾಲನ್ನವಲ್ಲ.
13.45.106
ततो मामब्रवीन्माता दुःखशोकसमन्विता ।
पुत्रस्नेहात्परिष्वज्य मूर्ध्नि चाघ्राय माधव ॥ १३.४५.१०६ ॥
ಆಗ ದುಃಖ ಮತ್ತು ಶೋಕದಿಂದ ತುಂಬಿದ ತಾಯಿ ನನಗೆ ಹೇಳಿದಳು; ಮಗನ ಮೇಲಿನ ಪ್ರೇಮದಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ತಬ್ಬಿ ತಲೆಯನ್ನು ಮೂಸಿ, ಮಾಧವ.
13.45.107
कुतः क्षीरोदनं वत्स मुनीनां भावितात्मनम् ।
वने निवसतां नित्यं कन्दमूलफलाशिनाम् ॥ १३.४५.१०७ ॥
ಮಗೂ, ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಸದಾ ವಾಸಿಸುವ, ಶುದ್ಧ ಮನಸ್ಸಿನ, ಗಡ್ಡೆ-ಬೇರು-ಹಣ್ಣು ತಿನ್ನುವ ಮುನಿಗಳಿಗೆ ಹಾಲನ್ನ ಎಲ್ಲಿಂದ ಬರುತ್ತದೆ?
13.45.108
आस्थितानां नदीं दिव्यां वालखिल्यैर्निषेविताम् ।
कुत क्षीरं वनस्थानां मुनीनां गिरिवासिनाम् ॥ १३.४५.१०८ ॥
ವಾಲಖಿಲ್ಯರು ಸೇವಿಸುವ ದಿವ್ಯ ನದಿಯನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿರುವವರಿಗೆ, ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಪರ್ವತಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಮುನಿಗಳಿಗೆ ಹಾಲು ಎಲ್ಲಿಂದ?
13.45.109
पावनानां वनाशानां वनाश्रमनिवासिनाम् ।
ग्राम्याहारनिवृत्तानामारण्यफलभोजिनाम्।
नास्ति पुत्र पयोऽरण्ये सुरभीगोत्रवर्जिते ॥ १३.४५.१०९ ॥
ಮಗನೇ, ಪವಿತ್ರರಾದ, ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಆಶೆಯಿಟ್ಟ, ವನಾಶ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ, ಗ್ರಾಮ್ಯ ಆಹಾರ ತ್ಯಜಿಸಿ ಅರಣ್ಯ ಫಲ ತಿನ್ನುವವರಿಗೆ, ಸುರಭಿ ಗೋವಂಶವಿಲ್ಲದ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಹಾಲಿಲ್ಲ.
13.45.110
नदीगह्वरशैलेषु तीर्थेषु विविधेषु च ।
तपसा जप्यनित्यानां शिवो नः परमा गतिः ॥ १३.४५.११० ॥
ನದಿಗಳು, ಗುಹೆಗಳು, ಪರ್ವತಗಳು ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ, ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ನಿತ್ಯ ಜಪ ಮಾಡುವವರಿಗೆ ಶಿವನೇ ನಮ್ಮ ಪರಮ ಗತಿ.
13.45.111
अप्रसाद्य विरूपाक्षं वरदं स्थाणुमव्ययम् ।
कुतः क्षीरोदनं वत्स सुखानि वसनानि च ॥ १३.४५.१११ ॥
ಮಗೂ, ವಿರೂಪಾಕ್ಷ, ವರದಾತ, ಸ್ಥಾಣು, ಅವ್ಯಯನಾದ ಶಿವನನ್ನು ಪ್ರಸನ್ನಗೊಳಿಸದೆ ಹಾಲು-ಅನ್ನ ಮತ್ತು ಸುಖವಸ್ತ್ರಗಳು ಹೇಗೆ ದೊರೆಯಬಲ್ಲವು?
13.45.112
तं प्रपद्य सदा वत्स सर्वभावेन शङ्करम् ।
तत्प्रसादाच्च कामेभ्यः फलं प्राप्स्यसि पुत्रक ॥ १३.४५.११२ ॥
ಮಗೂ, ಸದಾ ಸರ್ವಭಾವದಿಂದ ಆ ಶಂಕರನನ್ನು ಶರಣು ಹೋಗು; ಅವನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ನೀನು ಬಯಕೆಗಳ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುವೆ, ಮಗನೇ.
13.45.113
जनन्यास्तद्वचः श्रुत्वा तदाप्रभृति शत्रुहन् ।
प्राञ्जलिः प्रणतो भूत्वा इदमम्बामवोचयं ॥ १३.४५.११३ ॥
ತಾಯಿಯ ಆ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ಶತ್ರುಹಂತಾ, ಅಂದಿನಿಂದಲೇ ಕೈಮುಗಿದು ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ನಾನು ತಾಯಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದೆ.
13.45.114
कोऽयमम्ब महादेवः स कथं च प्रसीदति ।
कुत्र वा वसते देवो द्रष्टव्यो वा कथञ्चन ॥ १३.४५.११४ ॥
ಅಮ್ಮಾ, ಈ ಮಹಾದೇವ ಯಾರು? ಅವನು ಹೇಗೆ ಪ್ರಸನ್ನನಾಗುತ್ತಾನೆ? ಆ ದೇವ ಎಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ, ಹೇಗಾದರೂ ಅವನನ್ನು ಹೇಗೆ ಕಾಣಬಹುದು?
13.45.115
तुष्यते वा कथं शर्वो रूपं तस्य च कीदृशम् ।
कथं ज्ञेयः प्रसन्नो वा दर्शयेज्जननी मम ॥ १३.४५.११५ ॥
ಶರ್ವನು ಹೇಗೆ ತೃಪ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ? ಅವನ ರೂಪ ಯಾವ ತೆರನಾದದ್ದು? ಅವನು ಪ್ರಸನ್ನನಾದನೆಂದು ಹೇಗೆ ತಿಳಿಯಬೇಕು? ಅಮ್ಮಾ, ಅವನು ನನಗೆ ಹೇಗೆ ದರ್ಶನ ನೀಡುವನು?
13.45.116
एवमुक्ता तदा कृष्ण माता मे सुतवत्सला ।
मूर्घन्याध्राय गोविन्द सबाष्पाकुललोचना ॥ १३.४५.११६ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಾಗ, ಕೃಷ್ಣಾ, ನನ್ನ ತಾಯಿ ಮಗನ ಮೇಲೆ ಪ್ರೀತಿಯುಳ್ಳವಳು, ಓ ಗೋವಿಂದಾ, ಕಣ್ಣೀರಿನಿಂದ ತುಂಬಿದ ಕಲಕಿದ ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ನನ್ನ ತಲೆಯನ್ನು ಮೂಸಿದಳು.
13.45.117
प्रमार्जन्ती च गात्राणि मम वै मधुसूदन ।
दैन्यमालम्ब्य जननी इदमाह सुरोत्तम ॥ १३.४५.११७ ॥
ನನ್ನ ಅಂಗಗಳನ್ನು ಒರೆಸುತ್ತಾ, ಓ ಮಧುಸೂದನಾ, ತಾಯಿ ದೈನ್ಯವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ, ಓ ಸುರೋತ್ತಮನೇ, ಇದನ್ನು ಹೇಳಿದಳು.
13.45.118
दुर्विज्ञेयो महादेवो दुराधारो दुरन्तकः ।
दुराबाधश्च दुर्ग्राह्यो दुर्द्दश्यो ह्यकृतात्मभिः ॥ १३.४५.११८ ॥
ಮಹಾದೇವನನ್ನು ತಿಳಿಯುವುದು ಕಷ್ಟ, ಆಧಾರ ನೀಡುವುದು ಕಷ್ಟ, ಅವನ ಅಂತ್ಯ ಕಷ್ಟ, ಅವನಿಗೆ ಬಾಧೆ ಕೊಡುವುದು ಕಷ್ಟ, ಹಿಡಿಯುವುದು ಕಷ್ಟ, ಅಕೃತಾತ್ಮರಿಗೆ ಅವನನ್ನು ಕಾಣುವುದೂ ಕಷ್ಟ.
13.45.119
यस्य रूपाण्यनेकानि प्रवदन्ति मनीषिणः ।
स्थानानि च विचित्राणि प्रासादाश्चाप्यनेकशः ॥ १३.४५.११९ ॥
ಅವನ ಅನೇಕ ರೂಪಗಳನ್ನು ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ; ವಿಚಿತ್ರ ವಾಸಸ್ಥಾನಗಳು, ಅನೇಕ ಅರಮನೆಗಳೂ ಅವನವು.
13.45.120
को हि तत्त्वेन तद्वेद ईशस्य चरितं शुभम् ।
कृतवान्यानि रूपाणि देवदेवः पुरा किल।
क्रीडते च तथा शर्वः प्रसीदति यथाच वै ॥ १३.४५.१२० ॥
ದೇವದೇವನು ಹಿಂದೆ ಧರಿಸಿದ ರೂಪಗಳನ್ನು, ಆ ಈಶ್ವರನ ಶುಭ ಚರಿತೆಯನ್ನು, ಶರ್ವನು ಆಡಿ ಸಂತೋಷಿಸುವ ರೀತಿಯನ್ನು ನಿಜವಾಗಿ ಯಾರು ಬಲ್ಲರು?
13.45.121
हृदिस्थः सर्वभूतानां विश्वरूपो महेश्वरः ।
भक्तानामनुकम्पार्थं दर्शनं च यथाश्रुतम्।
मुनीनां ब्रुवतां दिव्यमीशानचरितं शुभम् ॥ १३.४५.१२१ ॥
ಸರ್ವಭೂತಗಳ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ವಿಶ್ವರೂಪನು ಮಹೇಶ್ವರನು; ಭಕ್ತರ ಮೇಲಿನ ಕರುಣೆಯಿಂದ ದರ್ಶನವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾನೆ; ಮುನಿಗಳು ಹೇಳುವಂತೆ ಕೇಳಿದಂತೆ, ಈಶಾನನ ದಿವ್ಯ ಮಂಗಲ ಚರಿತೆ ಇದು.
13.45.122
कृतवान्यानि रूपाणि कथितानि दिवौकसैः ।
अनुग्रहार्थं विप्राणां शृणु वत्स समासतः ॥ १३.४५.१२२ ॥
ದೇವತೆಗಳಿಂದ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಮೇಲಿನ ಅನುಗ್ರಹಕ್ಕಾಗಿ ಅವರು ಧರಿಸಿದ ರೂಪಗಳನ್ನು, ವತ್ಸ, ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ಕೇಳು.
13.45.123
तानि ते कीर्तयिष्यामि यन्मां त्वं परिपृच्छसि ॥ १३.४५.१२३ ॥
ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಿರುವ ಅವುಗಳನ್ನು ನಾನು ನಿನಗೆ ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ.
13.45.124
ब्रह्मविष्णुसुरेन्द्राणां रुद्रादित्याश्विनामपि ।
विश्वेषामपि देवानां वपुर्धारयते भवः ॥ १३.४५.१२४ ॥
ಬ್ರಹ್ಮ, ವಿಷ್ಣು, ದೇವೇಂದ್ರ, ರುದ್ರರು, ಆದಿತ್ಯರು, ಅಶ್ವಿನಿಗಳು ಮತ್ತು ವಿಶ್ವದೇವತೆಗಳ ರೂಪಗಳನ್ನೂ ಭವ (ಶಿವ) ಧರಿಸುತ್ತಾನೆ.
13.45.125
नराणां देवनारीणां तथा प्रेतपिशाचयोः ।
किरातशबराणां च जलजानामनेकशः ॥ १३.४५.१२५ ॥
ಮನುಷ್ಯರು, ದೇವಸ್ತ್ರೀಯರು, ಪ್ರೇತ-ಪಿಶಾಚಿಗಳು, ಕಿರಾತರು ಮತ್ತು ಶಬರರು, ಜಲಜೀವಿಗಳು—ಇವರ ಅನೇಕ ರೂಪಗಳನ್ನೂ (ಅವನು ಧರಿಸುತ್ತಾನೆ).
13.45.126
करोति भगवान्रूपमाटव्यशबराण्यपि ।
कूर्मो मत्स्यस्तथा शङ्खः प्रवालाङ्कुरभूषणः ॥ १३.४५.१२६ ॥
ಭಗವಂತನು ಕಾಡಿನ ಶಬರರ ರೂಪಗಳನ್ನೂ ಧರಿಸುತ್ತಾನೆ; ಆಮೆ, ಮೀನು, ಹವಳದ ಚಿಗುರುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾದ ಶಂಖ ಇವೂ (ಅವನ ರೂಪಗಳು).
13.45.127
यक्षराक्षससर्पाणां दैत्यदानवयोरपि ।
वपुर्धारयते देवो भूयश्च बिलवासिनाम् ॥ १३.४५.१२७ ॥
ಯಕ್ಷರು, ರಾಕ್ಷಸರು, ಸರ್ಪಗಳು, ದೈತ್ಯರು ಮತ್ತು ದಾನವರ ರೂಪಗಳನ್ನೂ ದೇವನು ಧರಿಸುತ್ತಾನೆ; ಮತ್ತು ಬಿಲವಾಸಿಗಳ ರೂಪಗಳನ್ನೂ.
13.45.128
व्याघ्रसिंहमृगाणां च तरक्ष्वृक्षपतत्त्रिणाम् ।
उलूकश्वशृगालानां रूपाणि कुरुतेऽपि च ॥ १३.४५.१२८ ॥
ಹುಲಿ, ಸಿಂಹ, ಜಿಂಕೆಗಳು, ತರಕ್ಷು, ಕರಡಿ, ಪಕ್ಷಿಗಳು, ಗೂಬೆ, ನಾಯಿ, ನರಿಗಳ ರೂಪಗಳನ್ನೂ ಅವನು ಧರಿಸುತ್ತಾನೆ.
13.45.129
हंसकाकमयूराणां कृकलासकसारसाम् ।
रूपाणि च बलाकानां गृध्रचक्राङ्गयोरपि ॥ १३.४५.१२९ ॥
ಹಂಸ, ಕಾಗೆ, ನವಿಲು, ಓತಿಕ್ಯಾತ, ಕ್ರೌಂಚ, ಬಲಾಕ, ರಣಹದ್ದು, ಚಕ್ರವಾಕದ ರೂಪಗಳನ್ನೂ.
13.45.130
करोति वा स रूपाणि धारयत्यपि पर्वतम् ।
गोरूपं च महादेवो हस्त्यश्वोष्ट्रखराकृतिः ॥ १३.४५.१३० ॥
ಅವನು ಆ ರೂಪಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾನೆ, ಪರ್ವತವನ್ನೂ ಹೊರುತ್ತಾನೆ. ಮಹಾದೇವನು ಹಸುವಿನ ರೂಪವನ್ನೂ ಆನೆ, ಕುದುರೆ, ಒಂಟೆ, ಕತ್ತೆಯ ಆಕಾರವನ್ನೂ ಧರಿಸುತ್ತಾನೆ.
13.45.131
छागशार्दूलरूपश्च अनेकमृगरूपधृक् ।
अण्डजानां च दिव्यानां वपुर्धारयते भवः ॥ १३.४५.१३१ ॥
ಮೇಕೆ ಮತ್ತು ಹುಲಿಯ ರೂಪ ಧರಿಸಿದ, ಅನೇಕ ಜಿಂಕೆಗಳ ರೂಪ ಧರಿಸುವ ಭವನು ದಿವ್ಯ ಅಂಡಜ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ದೇಹವನ್ನೂ ಧರಿಸುತ್ತಾನೆ.
13.45.132
दण्डी छत्री च कुण्डी च द्विजानां वारणस्तथा ।
षण्मुखो वै बहुमुखस्त्रिनेत्रो बहुशीर्षकः ॥ १३.४५.१३२ ॥
ದಂಡಧಾರಿ, ಛತ್ರಧಾರಿ, ಕುಂಡಧಾರಿ, ದ್ವಿಜರ ರಕ್ಷಕ, ಷಣ್ಮುಖ, ಬಹುಮುಖ, ತ್ರಿನೇತ್ರ, ಬಹುಶಿರ ಅವನು.
13.45.133
अनेककटिपादश्च अनेकोदरवक्त्रधृत् ।
अनेकपाणिपार्श्वश्च अनेकगपसंवृतः ॥ १३.४५.१३३ ॥
ಅನೇಕ ಸೊಂಟ ಮತ್ತು ಪಾದಗಳುಳ್ಳವನು; ಅನೇಕ ಹೊಟ್ಟೆ ಮತ್ತು ಮುಖಗಳನ್ನು ಧರಿಸುವವನು; ಅನೇಕ ಕೈ ಮತ್ತು ಪಾರ್ಶ್ವಗಳುಳ್ಳವನು; ಅನೇಕ ಗಣಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದವನು.
13.45.134
ऋषिगन्धर्वरूपश्च सिद्धचारणरूपधृत् ।
भस्पपाण्डुरगात्रश्च चन्द्रार्धकृतभूषणः ॥ १३.४५.१३४ ॥
ನಾನು ಋಷಿ, ಗಂಧರ್ವ ರೂಪಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತೇನೆ; ಸಿದ್ಧ, ಚಾರಣ ರೂಪವನ್ನೂ ಧರಿಸುತ್ತೇನೆ; ನನ್ನ ದೇಹ ಭಸ್ಮದಿಂದ ಬಿಳಿಚಿಕೊಂಡಿದೆ; ಅರ್ಧಚಂದ್ರನೇ ನನ್ನ ಆಭರಣ.
13.45.135
अनेकरावसंघुष्टश्चानेकस्तुतिसंस्कृतः ।
सर्वभूतान्तकः सर्वः सर्वलोकप्रतिष्ठितः ॥ १३.४५.१३५ ॥
ಅನೇಕ ಧ್ವನಿಗಳಿಂದ ಮೊಳಗುವವನು, ಅನೇಕ ಸ್ತುತಿಗಳಿಂದ ಪೂಜಿತನು; ಸರ್ವಭೂತಗಳ ಅಂತ್ಯವು ನಾನೇ, ಸರ್ವವೂ ನಾನೇ; ಸರ್ವಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತನು.
13.45.136
सर्वलोकान्तरात्मा च सर्वगः सर्ववाद्यपि ।
सर्वत्र भगवान्ज्ञेयो हृदिस्थः सर्वदेहिनाम् ॥ १३.४५.१३६ ॥
ಸರ್ವಲೋಕಗಳ ಅಂತರಾತ್ಮ ನಾನು, ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ ನಾನು; ಸರ್ವವನ್ನೂ ಮಾತನಾಡುವವನೂ ನಾನೇ; ಎಲ್ಲೆಡೆ ಭಗವಂತನನ್ನು ತಿಳಿಯಬೇಕು; ಆತ ಎಲ್ಲ ದೇಹಿಗಳ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾನೆ.
13.45.137
यो हि यं कामयेत्कामं यस्मिन्नर्थऽर्च्यते पुनः ।
तत्सर्वं वेत्ति देवेशस्तं प्रपद्य यदीच्छसि ॥ १३.४५.१३७ ॥
ಯಾರು ಯಾವ ಕಾಮನೆಯನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾರೋ, ಯಾವ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಮತ್ತೆ ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅದೆಲ್ಲವನ್ನು ದೇವೇಶ ತಿಳಿದಿದ್ದಾನೆ; ನೀನು ಬಯಸಿದರೆ ಅವನನ್ನೇ ಶರಣು ಹೊಂದು.
13.45.138
नन्दते कुप्यते चापि तथा हुंकारयत्यपि ।
चक्री शूली गदापाणिर्मुसली खड्गपट्टसी ॥ १३.४५.१३८ ॥
ಅವನು ಸಂತೋಷಪಡುತ್ತಾನೆ, ಕೋಪಗೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಹುಂಕಾರವನ್ನೂ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ; ನಾನು ಚಕ್ರಧಾರಿ, ಶೂಲಧಾರಿ, ಕೈಯಲ್ಲಿ ಗದೆ ಹಿಡಿದವನು, ಮುಸಲಧಾರಿ, ಖಡ್ಗ-ಪಟ್ಟಸ ಧರಿಸಿದವನು.
13.45.139
भूधरो नागमौञ्जी च नागकुण्डलकुण्डली ।
नागयज्ञोपवीती य नागचर्मोत्तरच्छदः ॥ १३.४५.१३९ ॥
ನಾನು ಭೂಧರ; ನಾಗವನ್ನೇ ಮೇಖಲೆಯಾಗಿ ಧರಿಸಿದವನು, ನಾಗಕುಂಡಲಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದವನು; ನಾಗವನ್ನೇ ಯಜ್ಞೋಪವೀತವನ್ನಾಗಿ ಧರಿಸಿದವನು, ಆನೆಚರ್ಮವನ್ನು ಉತ್ತರೀಯವನ್ನಾಗಿ ಹೊದೆದವನು.
13.45.140
हसते गायते चैव नृत्यते च मनोहरम् ।
वादयत्यपि वाद्यानि विचित्राणि गणैर्युतः ॥ १३.४५.१४० ॥
ಅವನು ಮನೋಹರವಾಗಿ ನಗುತ್ತಾನೆ, ಹಾಡುತ್ತಾನೆ, ನರ್ತಿಸುತ್ತಾನೆ; ತನ್ನ ಗಣಗಳೊಂದಿಗೆ ವಿಚಿತ್ರ ವಾದ್ಯಗಳನ್ನು ಸಹ ನುಡಿಸುತ್ತಾನೆ.
13.45.141
वल्गते जृम्बते चैव रुदते रोदयत्यपि ।
उन्मत्तमत्तरूपं च भाषते चापि सुस्वरः ॥ १३.४५.१४१ ॥
ಅವನು ಹಾರಾಡುತ್ತಾನೆ, ಆಕಳಿಸುತ್ತಾನೆ, ಅಳುತ್ತಾನೆ, ಇತರರನ್ನೂ ಅಳಿಸುತ್ತಾನೆ; ಹುಚ್ಚು ಮತ್ತು ಮತ್ತಿನ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಇಂಪಾದ ಸ್ವರದಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾನೆ ಸಹ.
13.45.142
अतीव हसते रौद्रस्त्रासयन्नयनैर्जनम् ।
जागर्ति चैव स्वपिति जृम्भते च यथासुवम् ॥ १३.४५.१४२ ॥
ಅವನು ಅತ್ಯಂತ ನಗುತ್ತಾನೆ; ರೌದ್ರನಾಗಿ ತನ್ನ ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಜನರನ್ನು ಹೆದರಿಸುತ್ತಾನೆ; ಎಚ್ಚರವಾಗಿರುತ್ತಾನೆ, ನಿದ್ರಿಸುತ್ತಾನೆ, ಆಕಳಿಸುತ್ತಾನೆ, ತನ್ನ ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ.
13.45.143
जपते जप्यते चैव तपते तप्यते पुनः ।
ददाति प्रतिगृह्णाति युञ्जते ध्यायतेऽपि च ॥ १३.४५.१४३ ॥
ಅವನು ಜಪಿಸುತ್ತಾನೆ, ಇತರರಿಂದ ಜಪಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ; ತಪಸ್ಸು ಮಾಡುತ್ತಾನೆ, ಮತ್ತೆ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ; ಕೊಡುತ್ತಾನೆ, ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಾನೆ; ಯೋಗದಲ್ಲಿ ತೊಡಗುತ್ತಾನೆ, ಧ್ಯಾನವನ್ನೂ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ.
13.45.144
वेदीमध्ये तथा यूपे गोष्ठमध्ये हुताशने ।
दृश्यते दृश्यते चापि बालो वृद्धो युवा तथा ॥ १३.४५.१४४ ॥
ವೇದಿಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ, ಯೂಪದಲ್ಲಿ, ಗೋಶಾಲೆಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ, ಹವನಾಗ್ನಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಅವನು ಕಾಣಿಸುತ್ತಾನೆ; ಬಾಲಕನಾಗಿ, ವೃದ್ಧನಾಗಿ, ಯುವಕನಾಗಿಯೂ ಕಾಣಿಸುತ್ತಾನೆ.
13.45.145
क्रीडते ऋषिकन्याभिर्ऋषिपत्नीभिरेव च ।
ऊर्ध्वकेशो महाशेफो नग्नो विकृतलोचनः ॥ १३.४५.१४५ ॥
ಅವನು ಋಷಿಕನ್ಯೆಯರೊಂದಿಗೆ, ಋಷಿಪತ್ನಿಯರೊಂದಿಗೆ ಕ್ರೀಡಿಸುತ್ತಾನೆ; ಅವನ ಕೂದಲು ಮೇಲ್ಮುಖವಾಗಿದೆ, ಅವನ ಲಿಂಗ ದೊಡ್ಡದು, ಅವನು ನಗ್ನನು, ಅವನ ಕಣ್ಣುಗಳು ವಿಕೃತವಾಗಿವೆ.
13.45.146
गौरः श्यामस्तथा कृष्णः पाण्डुरो धूमलोहितः ।
विकृताक्षो विशालाक्षो दिग्वासाः सर्ववासकः ॥ १३.४५.१४६ ॥
ಗೌರ, ಶ್ಯಾಮ, ಕೃಷ್ಣ, ಪಾಂಡುರ, ಧೂಮಲೋಹಿತ; ವಿಕೃತಾಕ್ಷ, ವಿಶಾಲಾಕ್ಷ, ದಿಗ್ವಾಸ, ಸರ್ವವಾಸಕ.
13.45.147
अरूपस्याद्यरूपस्य अतिरूपाद्यरूपिणः ।
अनाद्यन्तमजस्यान्तं वेत्स्यते कोस्य तत्त्वतः ॥ १३.४५.१४७ ॥
ಅರೂಪನ, ಆದಿರೂಪನ, ಅತಿರೂಪದಿಂದ ಆದಿರೂಪಿಯ, ಆದ್ಯಂತರಹಿತ ಅಜನ ಅಂತ್ಯವನ್ನು ತತ್ತ್ವತಃ ಯಾರು ತಿಳಿಯುವರು?
13.45.148
हृदि प्राणो मनो जीवो योगात्मा योगसंज्ञितः ।
ध्यानं तत्परमात्मा च भावग्राह्यो महेश्वरः ॥ १३.४५.१४८ ॥
ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಣ, ಮನಸ್ಸು, ಜೀವ; ಯೋಗಾತ್ಮ, ಯೋಗಸಂಜ್ಞಿತ; ಧ್ಯಾನ, ಆ ಪರಮಾತ್ಮ; ಭಾವದಿಂದ ಗ್ರಹಿಸಲ್ಪಡುವ ಮಹೇಶ್ವರ.
13.45.149
वादको गायनश्चैव सहस्रशतलोचनः ।
एकवक्त्रो द्विवक्त्रश्च त्रिवक्त्रोऽनेकवक्त्रकः ॥ १३.४५.१४९ ॥
ವಾದಕ, ಗಾಯಕ, ಸಾವಿರ-ನೂರು ನೇತ್ರ; ಏಕವಕ್ತ್ರ, ದ್ವಿವಕ್ತ್ರ, ತ್ರಿವಕ್ತ್ರ, ಅನೇಕವಕ್ತ್ರ.
13.45.150
तद्भक्तस्तद्गतो नित्यं तन्निष्ठस्तत्परायणः ।
भज पुत्र महादेवं ततः प्राप्स्यसि चेप्सितं ॥ १३.४५.१५० ॥
ಆತನ ಭಕ್ತನಾಗಿ, ಆತನಲ್ಲಿ ಲೀನನಾಗಿ, ಸದಾ ಆತನಲ್ಲೇ ನಿಷ್ಠನಾಗಿ, ಆತನನ್ನೇ ಪರಮಾಶ್ರಯವಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು, ಪುತ್ರ, ಮಹಾದೇವನನ್ನು ಭಜಿಸು; ಆಗ ಬಯಸಿದ್ದನ್ನು ಪಡೆಯುವೆ.
13.45.151
जनन्यास्तद्वचः श्रुत्वा तदाप्रभृति शत्रुहन् ।
मम भक्तिर्महादेवे नैष्ठिकी समपद्यत ॥ १३.४५.१५१ ॥
ತಾಯಿಯ ಆ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿ, ಶತ್ರುಹಂತನೇ, ಅಂದಿನಿಂದ ಮಹಾದೇವನಲ್ಲಿ ನನಗೆ ನಿಷ್ಠಾಪೂರ್ವಕ ಭಕ್ತಿ ಉಂಟಾಯಿತು.
13.45.152
ततोऽहं तप आस्थाय तोषयामास शंकरम् ।
दिव्यं वर्षसहस्रं तु वामाङ्गुष्ठाग्रविष्ठितः ॥ १३.४५.१५२ ॥
ನಂತರ ನಾನು ತಪಸ್ಸನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ಶಂಕರನನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸಿದೆನು. ದಿವ್ಯವಾದ ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ನನ್ನ ಎಡಗಾಲ ಹೆಬ್ಬೆರಳ ತುದಿಯ ಮೇಲೆ ನಿಂತಿದ್ದೆನು.
13.45.153
एकं वर्षशतं चैव फलाहारस्ततोऽभवम् ।
द्वितीयं शीर्णपर्णाशी तृतीयं चाम्बुभोजनः ॥ १३.४५.१५३ ॥
ಒಂದು ನೂರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ನಾನು ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ತಿಂದು ಬದುಕಿದ್ದೆನು. ನಂತರ ಎರಡನೆಯ ನೂರು ವರ್ಷ ಉದುರಿದ ಎಲೆಗಳನ್ನು ತಿಂದೆನು; ಮೂರನೆಯ ನೂರು ವರ್ಷ ಕೇವಲ ನೀರನ್ನು ಸೇವಿಸಿದೆನು.
13.45.154
शतानि सप्त चैवाहं वायुभक्षस्तदाऽभवम् ।
एकं वर्षसहस्रं तु दिव्यमाराधितो मया ॥ १३.४५.१५४ ॥
ಏಳು ನೂರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ನಾನು ಗಾಳಿಯನ್ನೇ ಆಹಾರವಾಗಿ ತಿಂದು ಬದುಕಿದ್ದೆನು. ಒಂದು ದಿವ್ಯ ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ನಾನು ಅವರನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿದೆನು.
13.45.155
ततस्तुष्टो महादेवः सर्वलोकेश्वरः प्रभुः ।
एकभक्त इति ज्ञात्वा जिज्ञासां कुरुते तदा ॥ १३.४५.१५५ ॥
ಆಗ ಸರ್ವಲೋಕೇಶ್ವರನಾದ ಪ್ರಭು ಮಹಾದೇವನು ಸಂತುಷ್ಟನಾದನು. ನಾನು ಏಕನಿಷ್ಠ ಭಕ್ತನೆಂದು ತಿಳಿದು, ಆಗ ನನ್ನನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲು ಬಯಸಿದನು.
13.45.156
शक्ररूपं स कृत्वा तु सर्वैर्देवगणैर्वृतः ।
सहस्राक्षस्तदा भूत्वा वज्रपाणिर्महायशाः ॥ १३.४५.१५६ ॥
ಅವರು ಇಂದ್ರನ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಎಲ್ಲಾ ದೇವಗಣಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿಯಲ್ಪಟ್ಟರು. ಆಗ ಅವರು ಸಹಸ್ರನೇತ್ರನಾಗಿ, ಕೈಯಲ್ಲಿ ವಜ್ರವನ್ನು ಹಿಡಿದು ಮಹಾಯಶಸ್ವಿಯಾದರು.
13.45.157
सुधावदातं रक्ताक्षं स्तब्धकर्णं मदोत्कटम् ।
आवेष्टतकरं घोरं चतुर्दष्ट्रं महागजम् ॥ १३.४५.१५७ ॥
ಅಮೃತದಂತೆ ಬಿಳಿಯದಾದ, ಕೆಂಪು ಕಣ್ಣುಗಳ, ನಿಶ್ಚಲ ಕಿವಿಗಳ, ಮದದಿಂದ ಉಗ್ರನಾದ, ಸುರುಳಿ ಸುತ್ತಿದ ಸೊಂಡಿಲಿನ, ಭಯಂಕರವಾದ, ನಾಲ್ಕು ದಂತಗಳ ಮಹಾಗಜ.
13.45.158
समास्थितः स भगवान्दीप्यमानः स्वतेजसा ।
आजगाम किरीटी तु हारकेयूरभूषितः ॥ १३.४५.१५८ ॥
ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಹೊಳೆಯುತ್ತಾ ಆ ಭಗವಂತನು ಕುಳಿತಿದ್ದನು. ಆಗ ಕಿರೀಟಧಾರಿ ಅರ್ಜುನನು ಹಾರ ಮತ್ತು ಕೇಯೂರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತನಾಗಿ ಬಂದನು.
13.45.159
पाण्डुरेणातपत्रेण ध्रियमाणेन मूर्धनि ।
सेव्यभानोप्सरोभिश्च दिव्यगन्धर्वनादितैः ॥ १३.४५.१५९ ॥
ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಬಿಳಿಯ ಕೊಡೆ ಹಿಡಿಯಲ್ಪಟ್ಟು, ಅಪ್ಸರೆಯರಿಂದ ಸೇವಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ದಿವ್ಯ ಗಂಧರ್ವರ ಗಾನದಿಂದ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸುತ್ತಾ.
13.45.160
ततो मामाह देवेन्द्रस्तुष्टस्तेऽहं द्विजोत्तम ।
वरं वृणीष्व मत्तस्त्वं यत्ते मनसि वर्तते ॥ १३.४५.१६० ॥
ಆಗ ದೇವೇಂದ್ರನು ನನಗೆ ಹೇಳಿದನು: 'ದ್ವಿಜೋತ್ತಮನೇ, ನಿನ್ನ ಮೇಲೆ ನಾನು ಸಂತುಷ್ಟನಾಗಿದ್ದೇನೆ. ನಿನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿರುವ ವರವನ್ನು ನನ್ನಿಂದ ಕೇಳು.'
13.45.161
शक्रस्य तु वचः श्रुत्वा नाहं प्रीतमनाऽभवम् ।
अब्रवं च तदा कृष्ण देवराजमिदं वचः ॥ १३.४५.१६१ ॥
ಶಕ್ರನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸು ಸಂತೋಷಗೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ. ಕೃಷ್ಣ, ಆಗ ನಾನು ದೇವರಾಜನಿಗೆ ಈ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಿದೆ.
13.45.162
नाहं त्वत्तो वरं काङ्क्षे नान्यस्मादपि दैवतात् ।
महादेवादृते सौम्य सत्यमेतद्ब्रवीमि ते ॥ १३.४५.१६२ ॥
ನಾನು ನಿನ್ನಿಂದ ಯಾವ ವರವನ್ನೂ ಬಯಸುವುದಿಲ್ಲ, ಬೇರೆ ದೇವತೆಯಿಂದಲೂ ಇಲ್ಲ — ಮಹಾದೇವನನ್ನು ಬಿಟ್ಟು. ಓ ಸೌಮ್ಯನೇ, ಇದನ್ನು ನಿನಗೆ ಸತ್ಯವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.
13.45.163
सत्यंसत्यं हि नः शक्र वाक्यमेतत्सुनिश्चितम् ।
न यन्मिहेश्वरं मुक्त्वा कथाऽन्या मम रोचते ॥ १३.४५.१६३ ॥
ಓ ಶಕ್ರನೇ, ಇದು ನಮ್ಮ ಮಾತು — ಸತ್ಯ, ಸತ್ಯವೇ, ಅತ್ಯಂತ ನಿಶ್ಚಿತವಾದುದು: ಮಹೇಶ್ವರನನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಬೇರಾವ ಮಾತೂ ನನಗೆ ಇಷ್ಟವಾಗದು.
13.45.164
पशुपतिवचनाद्भवामि सद्यः ।
कृमिरथवा तरुरप्यनेकशाखः।
अपशुपतिवरप्रसादजा मे ।
त्रिभुवनराज्यविभूतिरप्यनिष्टा ॥ १३.४५.१६४ ॥
ಪಶುಪತಿಯ ವಚನದಿಂದ ನಾನು ತಕ್ಷಣವೇ ಆಗುತ್ತೇನೆ — ಹುಳುವಾಗಿಯಾದರೂ ಅಥವಾ ಅನೇಕ ಕೊಂಬೆಗಳ ಮರವಾಗಿಯಾದರೂ. ಪಶುಪತಿಯ ವರಪ್ರಸಾದದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ನನಗೆ ಮೂರು ಲೋಕಗಳ ರಾಜ್ಯವೂ ವೈಭವವೂ ಅನಿಷ್ಟವಾಗಿವೆ.
13.45.165
जन्मश्वपाकमध्येऽ-
पि मेऽस्तु हरचरणवन्दनरतस्य।
मा वाऽनीश्वरभक्तो ।
भवानि भवनेऽपि शक्रस्य ॥ १३.४५.१६५ ॥
ನಾನು ಚಾಂಡಾಲರ ನಡುವೆ ಜನಿಸಿದರೂ ಸರಿ, ಹರನ ಪಾದವಂದನೆಯಲ್ಲಿ ರತನಾಗಿರಲಿ. ಅನೀಶ್ವರನ ಭಕ್ತನಾಗಿ ಇಂದ್ರನ ಭವನದಲ್ಲಿದ್ದರೂ ನಾನು ಆಗದಿರಲಿ.
13.45.166
वाय्वम्बुभुजोऽपि सतो ।
नरस्य दुःखक्षयः कुतस्तस्य।
भवति हि सुरासुरगुरौ ।
यस्य न विश्वेश्वरे भक्तिः ॥ १३.४५.१६६ ॥
ಗಾಳಿ ಮತ್ತು ನೀರನ್ನು ಮಾತ್ರ ಸೇವಿಸುವ ತಪಸ್ವಿಯಾದರೂ ಮನುಷ್ಯನ ದುಃಖಕ್ಷಯ ಹೇಗಾಗುತ್ತದೆ? ವಿಶ್ವೇಶ್ವರನಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿ ಇಲ್ಲದವನಿಗೆ, ದೇವಾಸುರರ ಗುರುವಿನ ಬಳಿ ಇದ್ದರೂ ದುಃಖಕ್ಷಯ ಹೇಗಾಗುತ್ತದೆ?
13.45.167
अलमन्याभिस्तेषां ।
कथाभिरप्यन्यधर्मयुक्ताभिः।
येषां न क्षणमपि रुचितो ।
हरचरणस्मरणविच्छेदः ॥ १३.४५.१६७ ॥
ಹರನ ಪಾದಸ್ಮರಣೆಯ ವಿಚ್ಛೇದ ಒಂದು ಕ್ಷಣವೂ ಯಾರಿಗೆ ರುಚಿಸುವುದಿಲ್ಲವೋ, ಅವರಿಗೆ ಇತರ ಧರ್ಮಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಇತರ ಕಥೆಗಳು ಸಾಕು — ಬೇಡ.
13.45.168
हरचरणनिरतमतिना ।
भवितव्यमनार्जवं युगं प्राप्य।
संसारभयं न भवति ।
हरभक्तिरसायनं पीत्वा ॥ १३.४५.१६८ ॥
ಹರನ ಪಾದಗಳಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸು ನಿರತವಾದವನು, ಯುಗ ಬಂದರೂ ಕುಟಿಲತೆ ಇಲ್ಲದವನಾಗಿರಬೇಕು. ಹರಭಕ್ತಿಯ ಅಮೃತವನ್ನು ಕುಡಿದ ಬಳಿಕ ಸಂಸಾರದ ಭಯ ಉಂಟಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
13.45.169
दिवसं दिवसार्धं वा मुहूर्तं वा क्षणं लवम् ।
न ह्यलब्धप्रसादस्य भक्तिर्भवति शङ्करे ॥ १३.४५.१६९ ॥
ಒಂದು ದಿನ, ಅರ್ಧ ದಿನ, ಒಂದು ಮುಹೂರ್ತ, ಒಂದು ಕ್ಷಣ ಅಥವಾ ಒಂದು ಲವ — ಪ್ರಸಾದ ಪಡೆಯದವನಿಗೆ ಶಂಕರನಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿ ಉಂಟಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
13.45.170
अपि कीटः पतङ्गो वा भवेयं शङ्कराज्ञया ।
न तु शक्र त्वया दत्तं त्रैलोक्यमपि कामये ॥ १३.४५.१७० ॥
ಶಂಕರನ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ನಾನು ಕ್ರಿಮಿಯಾಗಲಿ ಪತಂಗವಾಗಲಿ ಆಗಬಹುದು; ಆದರೆ ಓ ಶಕ್ರ, ನೀನು ಕೊಡುವ ತ್ರೈಲೋಕ್ಯವನ್ನೂ ನಾನು ಬಯಸುವುದಿಲ್ಲ.
13.45.171
श्वाऽपि महेश्वरवचना-
द्भवामि स हि नः परः कामः।
त्रिदशगणराज्यमपि खलु ।
नेच्छाम्यमहेश्वराज्ञप्तम् ॥ १३.४५.१७१ ॥
ಮಹೇಶ್ವರನ ವಚನದಿಂದ ನಾನು ನಾಯಿಯೂ ಆಗುತ್ತೇನೆ; ಅದೇ ನಮ್ಮ ಪರಮ ಕಾಮನೆ. ಮಹೇಶ್ವರನ ಆಜ್ಞೆಯಲ್ಲದ ದೇವಗಣರಾಜ್ಯವನ್ನೂ ನಾನು ಬಯಸುವುದಿಲ್ಲ.
13.45.172
न नाकपृष्ठं न च देवराज्यं ।
न ब्रह्मलोकं न च निष्कलत्वम्।
न सर्वकामानखिलान्वृणोमि ।
हरस्य दासत्वमहं वृणोमि ॥ १३.४५.१७२ ॥
ಸ್ವರ್ಗದ ಶಿಖರವಲ್ಲ, ದೇವರಾಜ್ಯವಲ್ಲ, ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕವಲ್ಲ, ನಿಷ್ಕಲತ್ವವೂ ಅಲ್ಲ; ಎಲ್ಲ ಕಾಮನೆಗಳನ್ನೂ ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಾನು ಆರಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಹರನ ದಾಸತ್ವವನ್ನೇ ನಾನು ಆರಿಸುತ್ತೇನೆ.
13.45.173
यावच्छशाङ्कधवलामलबद्धमौलि-
र्न प्रीयते पशुपतिर्भगवान्ममेशः।
तावज्जरामरणजन्मशताभिघातै-
र्दुःखानि देहविहितानि समुद्वहामि ॥ १३.४५.१७३ ॥
ಚಂದ್ರನಂತೆ ಬಿಳುಪಾದ, ನಿರ್ಮಲವಾಗಿ ಕಟ್ಟಿದ ಜಟಾಮುಕುಟದ ಪಶುಪತಿ ಭಗವಾನನು, ನನ್ನ ಈಶ್ವರನು, ಪ್ರಸನ್ನನಾಗದವರೆಗೆ, ಮುಪ್ಪು, ಮರಣ, ಜನ್ಮ ಎಂಬ ನೂರಾರು ಹೊಡೆತಗಳಿಂದ ದೇಹದಲ್ಲಿ ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ದುಃಖಗಳನ್ನು ನಾನು ಹೊರುತ್ತೇನೆ.
13.45.174
दिवसकरशशाङ्कवह्निदीप्तं ।
त्रिभुवनसारमसारमाद्यमेकम्।
अजरममरमप्रसाद्य रुद्रं ।
जगति पुमानिह को लभेत शान्तिं ॥ १३.४५.१७४ ॥
ಸೂರ್ಯ, ಚಂದ್ರ, ಅಗ್ನಿಗಳಿಂದ ಬೆಳಗುವವನು, ಮೂರು ಲೋಕಗಳ ಸಾರ, ಅಸಾರ, ಆದಿಯಾದ ಏಕನು, ಮುಪ್ಪಿಲ್ಲದವನು, ಸಾವಿಲ್ಲದವನಾದ ರುದ್ರನನ್ನು ಪ್ರಸನ್ನಗೊಳಿಸದೆ, ಈ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಯಾವ ಮನುಷ್ಯನು ಶಾಂತಿಯನ್ನು ಪಡೆದಾನು?
13.45.175
धिक्तेषां धिक्तेषां ।
पुनरपि च धिगस्तु धिक्तेषाम्।
येषां न वसति हृदये ।
कुपथगतिविमोक्षको रुद्रः ॥ १३.४५.१७५ ॥
ಅವರಿಗೆ ಧಿಕ್ಕಾರ, ಅವರಿಗೆ ಧಿಕ್ಕಾರ; ಮತ್ತೆಯೂ ಅವರಿಗೆ ಧಿಕ್ಕಾರ. ಕುಪಥದ ಗತಿಯಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವ ರುದ್ರನು ಯಾರ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವುದಿಲ್ಲವೋ ಅವರಿಗೆ ಧಿಕ್ಕಾರ.
13.45.176
यदि नाम जन्म भूयो ।
भवति मदीयैः पुनर्दोषैः।
तस्मिंस्तस्मिञ्जन्मनि ।
भवे भवेन्मेऽक्षया भक्तिः ॥ १३.४५.१७६ ॥
ನನ್ನ ದೋಷಗಳಿಂದ ಮತ್ತೆ ಜನ್ಮ ಬಂದರೆ, ಆ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ, ಆ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿ, ನನ್ನ ಭಕ್ತಿ ಅಕ್ಷಯವಾಗಿರಲಿ.
13.45.177
कः पुनर्भवने हेतुरीशे कारणकारणे ।
येन शर्वादृतेऽन्यस्मात्प्रसादं नाभिकाङ्क्षसि ॥ १३.४५.१७७ ॥
ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಕಾರಣನಾದ ಈಶನಲ್ಲಿ ಈ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಹೇತು ಯಾವುದು? ಅದರಿಂದ ಶರ್ವನನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಬೇರೆ ಯಾರಿಂದಲೂ ನೀನು ಕೃಪೆಯನ್ನು ಬಯಸುವುದಿಲ್ಲವೇ?
13.45.178
उपमन्युरुवाच ।
सदसद्व्यक्तमव्यक्तं यमाहुर्ब्रह्मवादिनः।
नित्यमेकमनेकं च वरं तस्माद्वृणीमहे ॥ १३.४५.१७८ ॥
ಉಪಮನ್ಯು ಹೇಳಿದನು: ಸತ್-ಅಸತ್, ವ್ಯಕ್ತ, ಅವ್ಯಕ್ತ, ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿಗಳು ನಿತ್ಯ, ಏಕ, ಅನೇಕ ಎಂದು ಹೇಳುವುದನ್ನೇ ನಾವು ವರವಾಗಿ ಬೇಡುತ್ತೇವೆ.
13.45.179
अनादिमध्यपर्यन्तं ज्ञानैश्वर्यमचिन्तितम् ।
आत्मानं परमं यस्माद्वरं तस्माद्वृणीमहे ॥ १३.४५.१७९ ॥
ಆದಿ, ಮಧ್ಯ, ಅಂತ್ಯವಿಲ್ಲದ, ಜ್ಞಾನ-ಐಶ್ವರ್ಯವುಳ್ಳ, ಅಚಿಂತ್ಯವಾದ, ಪರಮಾತ್ಮನಾದ ಅದರಿಂದಲೇ ನಾವು ವರವನ್ನು ಬೇಡುತ್ತೇವೆ.
13.45.180
ऐश्वर्यं सकलं यस्मादनुत्पादितमव्ययम् ।
अबीजाद्बीजसम्भूतं वरं तस्माद्वृणीमहे ॥ १३.४५.१८० ॥
ಯಾವುದರಿಂದ ಸಮಸ್ತ ಐಶ್ವರ್ಯವು ಇದೆಯೋ, ಉತ್ಪತ್ತಿಯಿಲ್ಲದ, ಅವ್ಯಯವಾದ, ಬೀಜವಿಲ್ಲದೆ ಬೀಜದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ್ದನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವ ಅದರಿಂದಲೇ ನಾವು ವರವನ್ನು ಬೇಡುತ್ತೇವೆ.
13.45.181
तमसः परमं ज्योतिस्तपस्तद्वृत्तिनां परम् ।
यं ज्ञात्वा नानुशोचन्ति वरं तस्माद्वृणीमहे ॥ १३.४५.१८१ ॥
ಅಂಧಕಾರದಾಚೆಯ ಪರಮ ಜ್ಯೋತಿ, ತಪಸ್ಸು, ಆ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವವರಿಗೆ ಪರಮವಾದುದು; ಅದನ್ನು ತಿಳಿದವರು ದುಃಖಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಅದರಿಂದಲೇ ನಾವು ವರವನ್ನು ಬೇಡುತ್ತೇವೆ.
13.45.182
भूतभावनभावज्ञं सर्वभूताभिभावनम् ।
सर्वगं सर्वदं देवं पूजयामि पुरंदर ॥ १३.४५.१८२ ॥
ಜೀವಿಗಳ ಉತ್ಪತ್ತಿಯ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಬಲ್ಲವನು, ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವವನು, ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ, ಸರ್ವವನ್ನೂ ನೀಡುವ ದೇವನನ್ನು ನಾನು ಪೂಜಿಸುತ್ತೇನೆ, ಓ ಪುರಂದರ.
13.45.183
हेतुवादैर्विनिर्मुक्तं साङ्ख्ययोगार्थदं परम् ।
यमुपासन्ति तत्त्वज्ञा वरं तस्माद्वृणीमहे ॥ १३.४५.१८३ ॥
ತರ್ಕವಾದಗಳಿಗೆ ಅತೀತನಾದ, ಸಾಂಖ್ಯ ಮತ್ತು ಯೋಗದ ಪರಮ ಫಲವನ್ನು ನೀಡುವ, ತತ್ತ್ವಜ್ಞರು ಯಾರನ್ನು ಉಪಾಸಿಸುತ್ತಾರೋ ಆ ಪರಮನಿಂದ ನಾವು ವರವನ್ನು ಬೇಡುತ್ತೇವೆ.
13.45.184
मघवन्मघवात्मानं यं वदन्ति सुरेश्वरम् ।
सर्वभूतगुरुं देवं वरं तस्माद्वृणीमहे ॥ १३.४५.१८४ ॥
ಓ ಮಘವನ್, ಮಘವನೇ ತನ್ನ ಆತ್ಮವಾಗಿರುವವನೆಂದು, ಸುರೇಶ್ವರನೆಂದು, ಸರ್ವಭೂತಗಳ ಗುರುವಾದ ದೇವನೆಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವವನಿಂದ ನಾವು ವರವನ್ನು ಬೇಡುತ್ತೇವೆ.
13.45.185
यत्पूर्वमसृजद्देवं ब्रह्माणं लोकभावनम् ।
अण्डमाकाशमापूर्य वरं तस्माद्वृणीमहे ॥ १३.४५.१८५ ॥
ಹಿಂದೆ ಲೋಕಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುವ ದೇವನಾದ ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ, ಅಂಡವನ್ನು ಆಕಾಶವನ್ನು ತುಂಬುವಂತೆ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ ಆತನಿಂದ ನಾವು ವರವನ್ನು ಬೇಡುತ್ತೇವೆ.
13.45.186
अग्निरापोऽनिलः पृथ्वी खं बुद्धिश्च मनो महान् ।
स्रष्टा चैषां भवेद्योऽन्यो ब्रूहि कः परमेश्वरात् ॥ १३.४५.१८६ ॥
ಅಗ್ನಿ, ನೀರು, ವಾಯು, ಭೂಮಿ, ಆಕಾಶ, ಬುದ್ಧಿ, ಮನಸ್ಸು, ಮಹತ್ (ತತ್ತ್ವ) — ಇವುಗಳ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ ಪರಮೇಶ್ವರನಲ್ಲದೆ ಬೇರೆ ಯಾರಿರುವನು? ಹೇಳು.
13.45.187
मनो मतिरहङ्कारस्तन्मात्राणीन्द्रियाणि च ।
ब्रूहि चैषां भवेच्छक्र कोऽन्योस्ति परमं शिवात् ॥ १३.४५.१८७ ॥
ಮನಸ್ಸು, ಮತಿ, ಅಹಂಕಾರ, ತನ್ಮಾತ್ರೆಗಳು ಮತ್ತು ಇಂದ್ರಿಯಗಳು — ಓ ಶಕ್ರ, ಶಿವನಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನನಾಗಿ ಇವುಗಳ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ ಬೇರೆ ಯಾರಿದ್ದಾರೆ? ಹೇಳು.
13.45.188
स्रष्टारं भुवनस्येह वदन्तीह पितामहम् ।
आराध्य स तु देवेशमश्नुते महतीं क्षियम् ॥ १३.४५.१८८ ॥
ಈ ಲೋಕದ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ, ಪಿತಾಮಹ ಎಂದು ಅವರನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ದೇವೇಶನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿ ಅವನು ಮಹಾ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
13.45.189
भगवत्युत्तमैश्वर्यं ब्रह्मविष्णुपुरोगमम् ।
विद्यते वै महादेवाद्ब्रूहि कः परमेश्वरात् ॥ १३.४५.१८९ ॥
ಬ್ರಹ್ಮ ವಿಷ್ಣುಗಳನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡ ಉತ್ತಮ ಐಶ್ವರ್ಯವು ಭಗವಾನ್ ಮಹಾದೇವನಲ್ಲೇ ಇದೆ. ಪರಮೇಶ್ವರನಿಗಿಂತ ಮಿಗಿಲಾದವನು ಯಾರು ಹೇಳು.
13.45.190
दैत्यदानवमुख्यानामाधिपत्यारिमर्दनात् ।
कोऽन्यः शक्रोति देवेशाद्दितेः सम्पादितुं सुतान् ॥ १३.४५.१९० ॥
ದೈತ್ಯ ದಾನವ ಪ್ರಮುಖರ ಆಧಿಪತ್ಯವನ್ನು ಶತ್ರು ಮರ್ದನದಿಂದ ಹೇಗೆ ಕಳೆಯಬಲ್ಲವನು? ದೇವೇಶನನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಯಾರು ದಿತಿಯ ಪುತ್ರರನ್ನು ಸಾಧಿಸಬಲ್ಲನು?
13.45.191
दिक्कालसूर्यतेजांसि ग्रहवाय्विन्दुतारकाः ।
विद्धि त्वेते महादेवाद्ब्रूहि कः परमेश्वरात् ॥ १३.४५.१९१ ॥
ದಿಕ್ಕುಗಳು, ಕಾಲ, ಸೂರ್ಯನ ತೇಜಸ್ಸು, ಗ್ರಹಗಳು, ವಾಯು, ಚಂದ್ರ, ತಾರೆಗಳು ಇವೆಲ್ಲವೂ ಮಹಾದೇವನಿಂದಲೇ ಎಂದು ತಿಳಿ. ಪರಮೇಶ್ವರನಿಗಿಂತ ಮಿಗಿಲಾದವನು ಯಾರು ಹೇಳು.
13.45.192
अथोत्पत्तिविनाशे वा यज्ञस्य त्रिपुरस्य वा ।
दैत्यदानवमुख्यानामाधिपत्यारिमर्दनः ॥ १३.४५.१९२ ॥
ಯಜ್ಞದ ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮತ್ತು ವಿನಾಶದಲ್ಲಿ, ಅಥವಾ ತ್ರಿಪುರದ ವಿನಾಶದಲ್ಲಿ, ಅಥವಾ ದೈತ್ಯ ದಾನವ ಪ್ರಮುಖರ ಆಧಿಪತ್ಯವನ್ನು ಶತ್ರುಮರ್ದನದಿಂದ ಕಳೆಯುವುದರಲ್ಲಿ (ಯಾರು ಸಮರ್ಥರು)?
13.45.193
किं चात्र बहुभिः सूक्तैर्हेतुवादैः पुरंदर ।
सहस्रनयनं दृष्ट्वा त्वामेव सुरसत्तम ॥ १३.४५.१९३ ॥
ಇಲ್ಲಿ ಹಲವು ಸೂಕ್ತಗಳಿಂದ, ವಾದಗಳಿಂದ ಏನು ಪ್ರಯೋಜನ, ಪುರಂದರನೇ? ದೇವೋತ್ತಮನೇ, ಸಹಸ್ರನೇತ್ರನಾದ ನಿನ್ನನ್ನೇ ನೋಡಿದರೆ (ಸಾಕು).
13.45.194
पूजितं सिद्धगन्धर्वैर्देवैश्च ऋषिभिस्तथा ।
देवदेवप्रसादेन तत्सर्वं कुशिकोत्तम ॥ १३.४५.१९४ ॥
ಸಿದ್ಧರು, ಗಂಧರ್ವರು, ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಋಷಿಗಳು ಅವನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದರು. ಕುಶಿಕರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಅದೆಲ್ಲ ದೇವದೇವನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ.
13.45.195
अव्यक्तमुक्तकेशाय सर्वगस्येदमात्मकम् ।
चेतनाचेतनाद्येषु शक्र विद्धि महेश्वरात् ॥ १३.४५.१९५ ॥
ಶಕ್ರನೇ, ಚೇತನ-ಅಚೇತನ ಮೊದಲಾದ ಎಲ್ಲವೂ ಅವ್ಯಕ್ತನೂ, ಕೆದರಿದ ಕೂದಲಿನವನೂ, ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿಯೂ ಆದ ಮಹೇಶ್ವರನಿಂದ ಬಂದವು, ಅವನ ಸ್ವರೂಪವೇ ಎಂದು ತಿಳಿ.
13.45.196
भुवाद्येषु महान्तेषु लोकालोकान्तरेषु च ।
द्वीपस्थानेषु मेरोश्च विभवेष्वन्तरेषु च। ॥ १३.४५.१९६ ॥
ಭೂಮಿ ಮೊದಲಾದ ಮಹಾ ತತ್ವಗಳಲ್ಲಿ, ಲೋಕ ಮತ್ತು ಅಲೋಕದ ನಡುವಿನ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ, ಮೇರುವಿನ ದ್ವೀಪ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ, ವಿಭೂತಿಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅಂತರಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಕೂಡ.
13.45.197
भगवन्मघवन्देवं वदन्ते तत्त्वदर्शिनः ।
यदि देवाः सुराः शक्र पश्यन्त्यन्यां भवाकृतिम्। ॥ १३.४५.१९७ ॥
ಭಗವನ್, ಮಘವನ್, ತತ್ತ್ವದರ್ಶಿಗಳು ಆ ದೇವನನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಶಕ್ರನೇ, ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಸುರರು ಭವನ ಇನ್ನೊಂದು ರೂಪವನ್ನು ಕಂಡರೆ—
13.45.198
किं न गच्छन्ति शरणं मर्दिताश्चासुरैः सुराः ।
अभिघातेषु देवानां सयक्षोरगरक्षसाम्। ॥ १३.४५.१९८ ॥
ಅಸುರರಿಂದ ಹೊಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ಸುರರು ಏಕೆ ಶರಣು ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ? ದೇವತೆಗಳ ಮೇಲೆ ಹೊಡೆತ ಬಿದ್ದಾಗ, ಯಕ್ಷರು, ಉರಗರು, ರಾಕ್ಷಸರೊಂದಿಗೆ.
13.45.199
परस्परविनाशीषु स्वस्थानैश्वर्यदो भवः ।
अन्धकस्याथ शुक्रस्य दुन्दुभेर्महिषस्य च।
यक्षेन्द्रबलरक्षःसु निवातकवचेषु च ।
वरदानावघाताय ब्रूहि कोऽन्यो महेश्वरात् ॥ १३.४५.१९९ ॥
ಪರಸ್ಪರ ವಿನಾಶದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಸ್ಥಾನದ ಐಶ್ವರ್ಯವನ್ನು ನೀಡುವವನು ಭವ; ಅಂಧಕ, ಶುಕ್ರ, ದುಂದುಭಿ, ಮಹಿಷ, ಯಕ್ಷೇಂದ್ರನ ಬಲ, ರಾಕ್ಷಸರು, ನಿವಾತಕವಚರು—ವರದಾನದಿಂದ ಹತ್ಯೆಗಾಗಿ—ಹೇಳು, ಮಹೇಶ್ವರನಲ್ಲದೆ ಬೇರೆ ಯಾರು?
13.45.200
सुरासुरगुरोर्वक्त्रे कस्य रेतः पुरा हुतम् ।
कस्य वाऽन्यस्य रेतस्तद्येन हैमो गिरिः कृतः ॥ १३.४५.२०० ॥
ದೇವಾಸುರರ ಗುರುವಿನ ಮುಖದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೆ ಯಾರ ರೇತಸ್ಸು ಹೋಮ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿತು? ಅಥವಾ ಬೇರೊಬ್ಬರ ಆ ರೇತಸ್ಸು, ಅದರಿಂದ ಸ್ವರ್ಣಗಿರಿ ನಿರ್ಮಿತವಾಯಿತೇ?
13.45.201
दिग्वासाः कीर्त्यते कोऽन्यो लोके कश्चोर्ध्वरेतसः ।
कस्य चार्धे स्थिता कान्ता अनङ्गः केन निर्जितः ॥ १३.४५.२०१ ॥
ಲೋಕದಲ್ಲಿ ದಿಗಂಬರನೆಂದು ಯಾರು ಕೀರ್ತಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ? ಊರ್ಧ್ವರೇತಸ್ಕನೆಂದು ಬೇರೆ ಯಾರು? ಯಾರ ಅರ್ಧಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರಿಯ ಪತ್ನಿ ನಿಂತಿದ್ದಾಳೆ, ಅನಂಗನನ್ನು (ಮನ್ಮಥನನ್ನು) ಯಾರು ಗೆದ್ದರು?
13.45.202
ब्रूहीन्द्र परमं स्थानं कस्य देवैः प्रशस्यते ।
श्मशाने कस्य क्रीडार्थं नृत्ते वा कोऽभिभाष्यते ॥ १३.४५.२०२ ॥
ಇಂದ್ರನೇ, ಹೇಳು: ದೇವತೆಗಳಿಂದ ಹೊಗಳಲ್ಪಡುವ ಪರಮ ಸ್ಥಾನ ಯಾರದು? ಸ್ಮಶಾನದಲ್ಲಿ ಕ್ರೀಡೆಗಾಗಿ ಯಾರದು, ಅಥವಾ ನೃತ್ಯದಲ್ಲಿ ಯಾರನ್ನು ಸಂಬೋಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ?
13.45.203
कस्यैश्वर्यं समानं च भूतैः को वाऽपि क्रीडते ।
कस्य तुल्यबला देवगणाश्चैश्वर्यदर्पिताः ॥ १३.४५.२०३ ॥
ಯಾರ ಐಶ್ವರ್ಯ ಭೂತಗಳಿಗೆ ಸಮಾನ? ಅಥವಾ ಯಾರು ಅವರೊಂದಿಗೆ ಕ್ರೀಡಿಸುತ್ತಾರೆ? ಯಾರಿಗೆ ಸಮಾನ ಬಲದ ದೇವಗಣಗಳು ಐಶ್ವರ್ಯಗರ್ವದಿಂದ ಕೂಡಿವೆ?
13.45.204
घुष्यते ह्यचलं स्थानं कस्य त्रैलोक्यपूजितम् ।
वर्षते तपते कोऽन्यो ज्वलते तेजसा च कः ॥ १३.४५.२०४ ॥
ತ್ರೈಲೋಕ್ಯದಲ್ಲಿ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುವ ಅಚಲ ಸ್ಥಾನ ಯಾರದೆಂದು ಘೋಷಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ? ಮಳೆ ಸುರಿಸುವವರು ಯಾರು, ತಾಪ ನೀಡುವವರು ಯಾರು, ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಉರಿಯುವವರು ಬೇರೆ ಯಾರು?
13.45.205
कस्मादोषधिसम्पत्तिः को वा धारयते वसु ।
प्रकामं क्रीडते को वा त्रैलोक्ये सचराचरे ॥ १३.४५.२०५ ॥
ಯಾರಿಂದ ಔಷಧಿ ಸಂಪತ್ತು ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ? ಅಥವಾ ಯಾರು ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ? ತ್ರೈಲೋಕ್ಯದಲ್ಲಿ, ಚರಾಚರದೊಂದಿಗೆ, ಯಾರು ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ಕ್ರೀಡಿಸುತ್ತಾರೆ?
13.45.206
ज्ञानसिद्धिक्रियायोगैः सेव्यमानश्च योगिभिः ।
ऋषिगन्धर्वसिद्धैश्च विहितं कारणं परम् ॥ १३.४५.२०६ ॥
ಜ್ಞಾನ, ಸಿದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಕ್ರಿಯೆಯ ಯೋಗದಿಂದ ಯೋಗಿಗಳಿಂದ ಸೇವಿತನಾದವನು, ಋಷಿಗಳು, ಗಂಧರ್ವರು, ಸಿದ್ಧರಿಂದ ನಿಶ್ಚಿತವಾದ ಪರಮ ಕಾರಣ (ಅವನೇ).
13.45.207
कर्मयज्ञक्रियायोगैः सेव्यमानः सुरासुरैः ।
नित्यं कर्मफलैर्हीनं तमहं कारणं वदे ॥ १३.४५.२०७ ॥
ಕರ್ಮ, ಯಜ್ಞ, ಕ್ರಿಯೆಯ ಯೋಗದಿಂದ ಸುರಾಸುರರಿಂದ ಸದಾ ಸೇವಿತನಾದ, ಕರ್ಮಫಲರಹಿತನಾದ ಆತನನ್ನೇ ನಾನು ಕಾರಣವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.
13.45.208
स्थूलं सूक्ष्ममनौपम्यमग्राह्यं गुणगोचरम् ।
गुणहीनं गुणाध्यक्षं परं माहेश्वरं पदम् ॥ १३.४५.२०८ ॥
ಸ್ಥೂಲ ಮತ್ತು ಸೂಕ್ಷ್ಮ, ಅನುಪಮ, ಗ್ರಹಿಸಲಾಗದ, ಗುಣಗೋಚರ, ಗುಣರಹಿತ, ಗುಣಾಧ್ಯಕ್ಷ, ಪರಮ ಮಾಹೇಶ್ವರ ಪದ.
13.45.209
विश्वेशं कारणगुरुं लोककालोकान्तकारणम् ।
भूताभूतभविष्यच्च जनकं सर्वकारणम्। ॥ १३.४५.२०९ ॥
ವಿಶ್ವೇಶ್ವರ, ಕಾರಣಗಳ ಗುರು, ಲೋಕ-ಕಾಲ-ಅಂತಕ್ಕೆ ಕಾರಣನಾದವನು, ಭೂತ-ಅಭೂತ-ಭವಿಷ್ಯದ ಜನಕ, ಸರ್ವಕಾರಣ.
13.45.210
अक्षराक्षरमव्यक्तं विद्याविद्ये कृताकृते ।
धर्माधर्मौ यतः शक्र तमहं कारणं ब्रुवे ॥ १३.४५.२१० ॥
ಅಕ್ಷರ ಮತ್ತು ಅಕ್ಷರ, ಅವ್ಯಕ್ತ, ವಿದ್ಯೆ ಮತ್ತು ಅವಿದ್ಯೆ, ಕೃತ ಮತ್ತು ಅಕೃತ, ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಅಧರ್ಮ — ಯಾರಿಂದ, ಓ ಶಕ್ರ, ಅವನನ್ನೇ ನಾನು ಕಾರಣ ಎನ್ನುತ್ತೇನೆ.
13.45.211
प्रत्यक्षमिह देवेन्द्र पश्य लिङ्गं भगाङ्कितम् ।
देवदेवेन रुद्रेण सृष्टिसंहारहेतुना ॥ १३.४५.२११ ॥
ಓ ದೇವೇಂದ್ರ, ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾಗಿ ನೋಡು — ಭಗಾಂಕಿತ ಲಿಂಗವನ್ನು, ದೇವದೇವ ರುದ್ರನಿಂದ, ಸೃಷ್ಟಿ-ಸಂಹಾರದ ಹೇತುವಾದವನಿಂದ (ಧರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ).
13.45.212
मात्रा पूर्वं ममाख्यातं कारणं लोकलक्षणम् ।
नास्ति चेशात्परं शक्र तं प्रपद्य यदीच्छसि ॥ १३.४५.२१२ ॥
ಮೊದಲು ತಾಯಿ ನನಗೆ ಲೋಕಲಕ್ಷಣದ ಕಾರಣವನ್ನು ವಿವರಿಸಿದಳು. ಈಶನಿಗಿಂತ ಮೇಲಾದುದು ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲ, ಓ ಶಕ್ರ. ನೀನು ಬಯಸಿದರೆ ಅವನನ್ನೇ ಶರಣು ಹೊಂದು.
13.45.213
प्रत्यक्षं ननु ते सुरेश विदितं संयोगलिङ्गोद्भवं ।
त्रैलोक्यं सविकारनिर्गुणगणं ब्रह्मादिरेतोद्भवम्।
यद्ब्रह्मेन्द्रहुताशविष्णुसहिता देवाश्च दैत्येश्वरा ।
नान्यत्कामसहस्रकल्पितधियः शंसन्ति ईशात्परं ॥ १३.४५.२१३ ॥
ಓ ಸುರೇಶ, ಲಿಂಗ-ಸಂಯೋಗದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ, ವಿಕಾರ ಮತ್ತು ಗುಣಗಳುಳ್ಳ ಮೂರು ಲೋಕಗಳು ನಿನಗೆ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾಗಿ ತಿಳಿದಿವೆ; ಅವು ಬ್ರಹ್ಮಾದಿಗಳ ಬೀಜದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿವೆ. ಬ್ರಹ್ಮ, ಇಂದ್ರ, ಅಗ್ನಿ, ವಿಷ್ಣುವಿನೊಂದಿಗೆ ದೇವತೆಗಳೂ ದೈತ್ಯೇಶ್ವರರೂ ಸಾವಿರ ಕಾಮನೆಗಳಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡ ಬುದ್ಧಿಯುಳ್ಳವರಲ್ಲದೆ, ಈಶನಿಗಿಂತ ಮೇಲಾದುದನ್ನು ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ.
13.45.214
तं देवं सचराचरस्य जगतो व्याख्यातवेद्योत्तमं ।
कामार्थी वरयामि संयतमना मोक्षाय सद्यः शिवम्
हेतुभिर्वा किमन्यैस्तैरीशः कारणकारणम् ।
न शुश्रुम यदन्यस्य लिङ्गमभ्यर्चितं सुरैः ॥ १३.४५.२१४ ॥
ಚರಾಚರ ಜಗತ್ತಿಗೆ ಉತ್ತಮ ಜ್ಞೇಯವೆಂದು ವಿವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಆ ದೇವನನ್ನು, ಸಂಯಮಿತ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ, ಕಾಮ ಮತ್ತು ಮೋಕ್ಷಕ್ಕಾಗಿ ಶಿವನಾಗಿ ತಕ್ಷಣ ವರಿಸುತ್ತೇನೆ. ಇತರ ಹೇತುಗಳಿಂದ ಏನು ಪ್ರಯೋಜನ? ಈಶನು ಕಾರಣಗಳಿಗೂ ಕಾರಣ. ದೇವತೆಗಳು ಬೇರೊಬ್ಬನ ಲಿಂಗವನ್ನು ಹೀಗೆ ಪೂಜಿಸಿದುದನ್ನು ನಾವು ಕೇಳಿಲ್ಲ.
13.45.215
कस्यान्यस्य सुरैः सर्वैर्लिङ्गं मुक्त्वा महेश्वरम् ।
अर्च्यतेऽर्चितपूर्वं वा ब्रूहि यद्यस्ति ते श्रुतिः ॥ १३.४५.२१५ ॥
ಮಹೇಶ್ವರನ ಲಿಂಗವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳಿಂದ ಬೇರೊಬ್ಬನ ಲಿಂಗ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆಯೇ, ಅಥವಾ ಹಿಂದೆ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತೇ? ನಿನಗೆ ಕೇಳಿಬಂದಿದ್ದರೆ ಹೇಳು.
13.45.216
यस्य ब्रह्म च विष्णुश्च त्वं चापि सहदैवतैः ।
अर्चयध्वं सदा लिङ्गं तस्माच्छ्रेष्ठतमो हि सः ॥ १३.४५.२१६ ॥
ಬ್ರಹ್ಮ, ವಿಷ್ಣು, ನೀನು ಕೂಡ ಇತರ ದೇವತೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಯಾರ ಲಿಂಗವನ್ನು ಸದಾ ಪೂಜಿಸುತ್ತೀರೋ, ಆದ್ದರಿಂದ ಅವನೇ ಶ್ರೇಷ್ಠತಮನು.
13.45.217
न पद्माङ्गा न चक्राङ्का न वज्राङ्का यतः प्रजाः ।
लिङ्गाङ्का च भगाङ्का च तस्मान्माहेश्वरी प्रजा ॥ १३.४५.२१७ ॥
ಪದ್ಮ, ಚಕ್ರ, ವಜ್ರ ಗುರುತುಗಳಿಲ್ಲದೆ, ಲಿಂಗ ಮತ್ತು ಭಗ ಗುರುತುಗಳುಳ್ಳ ಕಾರಣ ಈ ಪ್ರಜೆಗಳು ಮಾಹೇಶ್ವರಿ ಪ್ರಜೆಗಳು.
13.45.218
देव्याःकरणरूपभावजनिताःसर्वाभगाङ्काः स्त्रियो ।
लिङ्गेनापि हरस्य सर्वपुरुषाः प्रत्यक्षचिह्नीकृताः।
योऽन्यत्कारणमीश्वरात्प्रवदते देव्या च यन्नाङ्कितं ।
त्रैलोक्ये सचराचरे स तु पुमान्बाह्यो भवेद्दुर्मतिः ॥ १३.४५.२१८ ॥
ದೇವಿಯ ರೂಪ ಮತ್ತು ಅಂಗದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಎಲ್ಲ ಸ್ತ್ರೀಯರೂ ಭಗ ಚಿಹ್ನೆಯುಳ್ಳವರು; ಹರನ ಲಿಂಗದಿಂದ ಎಲ್ಲ ಪುರುಷರೂ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಚಿಹ್ನಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಈಶ್ವರನಿಗಿಂತ ಬೇರೆ ಕಾರಣವನ್ನು ಹೇಳುವವನು, ದೇವಿಯಿಂದ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡದದ್ದನ್ನು ತ್ರಿಲೋಕದ ಚರಾಚರದಲ್ಲಿ ಹೇಳುವವನು ಹೊರಗಿನವನು, ದುರ್ಬುದ್ಧಿಯುಳ್ಳವನು ಆಗುವನು.
13.45.219
पुल्लिङ्गं सर्वमीशानं स्त्रीलिङ्गं विद्धि चाप्यमाम् ।
द्वाभ्यां तनुभ्यां व्याप्तं हि चराचरमिदं जगत् ॥ १३.४५.२१९ ॥
ಪುಲ್ಲಿಂಗವೆಲ್ಲವೂ ಈಶಾನನು; ಸ್ತ್ರೀಲಿಂಗವನ್ನು ಅಮಾ ಎಂದು ತಿಳಿ. ಈ ಎರಡು ದೇಹಗಳಿಂದಲೇ ಈ ಚರಾಚರ ಜಗತ್ತು ವ್ಯಾಪ್ತವಾಗಿದೆ.
13.45.220
तस्माद्वरमहं काङ्क्षे निधनं वाऽपि कौशिक ।
गच्छ वा तिष्ठ वा शक्र यथेष्टं बलसूदन ॥ १३.४५.२२० ॥
ಆದ್ದರಿಂದ, ಕೌಶಿಕನೇ, ನಾನು ವರವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ, ಅಥವಾ ಮರಣವನ್ನೂ ಬಯಸುತ್ತೇನೆ. ಶಕ್ರನೇ, ಬಲಸೂದನನೇ, ನಿನಗೆ ಇಷ್ಟವಾದಂತೆ ಹೋಗು ಅಥವಾ ನಿಲ್ಲು.
13.45.221
काममेष वरो मेस्तु शापो वाऽथ महेश्वरात् ।
न चान्यां देवतां काङ्क्षे सर्वकामफलामपि ॥ १३.४५.२२१ ॥
ಈ ವರ ನನಗೆ ಇರಲಿ, ಅಥವಾ ಮಹೇಶ್ವರನಿಂದ ಶಾಪವೇ ಆಗಲಿ. ಸರ್ವಕಾಮಫಲವನ್ನು ನೀಡುವ ಬೇರೆ ದೇವತೆಯನ್ನು ನಾನು ಬಯಸುವುದಿಲ್ಲ.
13.45.222
एवमुक्त्वा तु देवेन्द्रं दुःखादाकुलितेन्द्रियः ।
न प्रसीदति मे देवः किमेतदिति चिन्तयन् ॥ १३.४५.२२२ ॥
ದೇವೇಂದ್ರನಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, ದುಃಖದಿಂದ ಇಂದ್ರಿಯಗಳು ಕಲಕಲ್ಪಟ್ಟವನಾಗಿ ನಾನು ಯೋಚಿಸಿದೆ: 'ದೇವರು ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಪ್ರಸನ್ನನಾಗುತ್ತಿಲ್ಲವಲ್ಲ, ಇದೇನು?'
13.45.223
अथापश्यं क्षणेनैव तमेवैरावतं पुनः ।
हंसकुन्देन्दुसदृशं मृणालरजतप्रभम् ॥ १३.४५.२२३ ॥
ಆಗ ಕ್ಷಣಮಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಆ ಐರಾವತವನ್ನೇ ಮತ್ತೆ ನೋಡಿದೆ; ಅದು ಹಂಸ, ಕುಂದಪುಷ್ಪ, ಚಂದ್ರನಂತೆ, ತಾವರೆ ನಾರು ಮತ್ತು ಬೆಳ್ಳಿಯ ಕಾಂತಿಯುಳ್ಳದ್ದಾಗಿತ್ತು.
13.45.224
वृषरूपधरं साक्षात्क्षीरोदमिव सागरम् ।
कृष्णपुच्छं महाकायं मधुपिङ्गललोचनम् ॥ १३.४५.२२४ ॥
ಅವನು ಸಾಕ್ಷಾತ್ ವೃಷಭ ರೂಪ ಧರಿಸಿ, ಕ್ಷೀರಸಾಗರದಂತಿದ್ದನು; ಕಪ್ಪು ಬಾಲ, ದೊಡ್ಡ ದೇಹ, ಜೇನಿನಂತೆ ಪಿಂಗಳ ಕಣ್ಣುಗಳು ಇದ್ದವು.
13.45.225
वज्रसारमयैः शृङ्गैर्निष्टप्तकनकप्रभैः ।
सुतीक्ष्णैर्मृदुरक्ताग्रैरुत्किरन्तमिवावनिम् ॥ १३.४५.२२५ ॥
ಅವನ ಕೊಂಬುಗಳು ವಜ್ರಸಾರದಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟವು; ಕರಗಿಸಿದ ಬಂಗಾರದ ಕಾಂತಿಯುಳ್ಳವು; ಅತ್ಯಂತ ಚೂಪಾದವು; ತುದಿಗಳು ಮೃದುವಾದ ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದವು. ಅವು ಭೂಮಿಯನ್ನು ಅಗೆಯುತ್ತಿರುವಂತಿದ್ದವು.
13.45.226
जाम्बूनदेन दाम्ना च सर्वतः समलङ्कृतम् ।
सुवक्त्रखुरनासं च सुकर्णं सुकटीतटम्।
सुपार्श्वं विपुलस्कन्धं सुरूपं चारुदर्शनम् ॥ १३.४५.२२६ ॥
ಜಾಂಬೂನದ ಬಂಗಾರದ ಮಾಲೆಯಿಂದ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಅಲಂಕೃತನಾಗಿದ್ದನು; ಸುಂದರ ಮುಖ, ಗೊರಸು, ಮೂಗು, ಕಿವಿ, ನಡುಭಾಗ, ಪಕ್ಕೆಗಳು, ವಿಶಾಲ ಭುಜಗಳು ಇದ್ದು, ಸುರೂಪಿಯೂ ನೋಡಲು ಮನೋಹರನೂ ಆಗಿದ್ದನು.
13.45.227
ककुदं तस्य चाभाति स्कन्धमापूर्य धिष्ठितम् ।
तुषारगिरिकूटाभं सिताभ्रशिखरोपमम् ॥ १३.४५.२२७ ॥
ಅವನ ಡುಬ್ಬವು ಭುಜವನ್ನು ತುಂಬಿ ನೆಲೆಸಿ ಹೊಳೆಯುತ್ತದೆ; ಹಿಮಪರ್ವತದ ಶಿಖರದಂತೆ, ಬಿಳಿಯ ಮೇಘಶಿಖರದಂತೆ.
13.45.228
तभास्थितश्च भगवान्देवदेवः सहोमया ।
अशोभत महादेवः पौर्णमास्यामिवोडुराट् ॥ १३.४५.२२८ ॥
ಅಲ್ಲಿ ಕುಳಿತ ಭಗವಾನ್ ದೇವದೇವ ಮಹಾದೇವನು ಉಮೆಯೊಡನೆ ಹುಣ್ಣಿಮೆಯ ರಾತ್ರಿಯ ಚಂದ್ರನಂತೆ ಶೋಭಿಸಿದನು.
13.45.229
किरीटं च जटाभारः सर्पाद्याभरणानि च ।
वज्रादिशूलमातङ्गगम्भीरस्मितमागतम् ॥ १३.४५.२२९ ॥
ಕಿರೀಟ, ಜಟಾಭಾರ, ಸರ್ಪಾದಿ ಆಭರಣಗಳು, ವಜ್ರಾದಿ ಆಯುಧಗಳು, ತ್ರಿಶೂಲ, ಆನೆಯಂತೆ ಗಂಭೀರ ನಗೆಯೊಡನೆ ಅವನು ಬಂದನು.
13.45.230
तस्य तेजोभवो वह्निः समेघः स्तनयित्नुमान् ।
सहस्रमिव सूर्याणां सर्वमापूर्य धिष्ठितः ॥ १३.४५.२३० ॥
ಅವನ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಅಗ್ನಿ ಮೇಘಗಳೊಡನೆ ಗರ್ಜಿಸುತ್ತ, ಸಾವಿರ ಸೂರ್ಯರಂತೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತುಂಬಿ ನಿಂತಿತ್ತು.
13.45.231
ईश्वरः सुमहातेजाः संवर्तक इवानलः ।
युगान्ते सर्वभूतानां दिधक्षुरिव चोद्यतः ॥ १३.४५.२३१ ॥
ಆ ಈಶ್ವರನು ಮಹಾ ತೇಜಸ್ವಿ, ಯುಗಾಂತದಲ್ಲಿ ಸರ್ವಭೂತಗಳನ್ನು ದಹಿಸಲು ಸಿದ್ಧನಾದ ಸಂವರ್ತಕ ಅಗ್ನಿಯಂತಿದ್ದನು.
13.45.232
तेजसा तु तदा व्याप्तं दुर्निरीक्ष्यं समन्ततः ।
पुनरुद्विग्नहृदय किमेतदिति चिन्तयम् ॥ १३.४५.२३२ ॥
ಆಗ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಎಲ್ಲೆಡೆ ವ್ಯಾಪಿಸಿ, ನೋಡಲಾಗದಂತಿತ್ತು; ಮತ್ತೆ ಕಳವಳಗೊಂಡ ಹೃದಯದಿಂದ 'ಇದೇನು?' ಎಂದು ಚಿಂತಿಸಿದೆ.
13.45.233
मुहूर्तमिव तत्तेजो व्याप्य सर्वा दिशो दश ।
प्रशान्तं च क्षणेनैव देवदेवस्य मायया ॥ १३.४५.२३३ ॥
ಆ ತೇಜಸ್ಸು ಒಂದು ಕ್ಷಣದಂತೆ ಹತ್ತು ದಿಕ್ಕುಗಳನ್ನೂ ವ್ಯಾಪಿಸಿತು; ದೇವದೇವನ ಮಾಯೆಯಿಂದ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ಶಾಂತವಾಯಿತು.
13.45.234
अथापश्यं स्थितं स्थाणुं भगवन्तं महेश्वरम् ।
सौरभेयगतं सौम्यं विधूममिव पावकम् ॥ १३.४५.२३४ ॥
ಆಗ ನಾನು ಭಗವಾನ್ ಮಹೇಶ್ವರ ಸ್ಥಾಣುವನ್ನು ನಿಂತಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡೆ; ಅವರು ಗೂಳಿಯ ಮೇಲಿದ್ದರು, ಹೊಗೆರಹಿತ ಬೆಂಕಿಯಂತೆ ಸೌಮ್ಯರಾಗಿದ್ದರು.
13.45.235
प्रशान्तमनसं देवं त्रिनेत्रमपराजितम् ।
सहितं चारुसर्वाङ्ग्या पार्वत्या परमेश्वरम् ॥ १३.४५.२३५ ॥
ಪ್ರಶಾಂತ ಮನಸ್ಸಿನ, ತ್ರಿನೇತ್ರನಾದ, ಅಪರಾಜಿತನಾದ ದೇವ; ಸುಂದರ ಅಂಗಗಳ ಪಾರ್ವತಿಯೊಡನಿದ್ದ ಪರಮೇಶ್ವರ.
13.45.236
नीलकण्ठं महात्मनमसक्तं तेजसां निधिम् ।
अष्टादशभुजं स्थाणुं सर्वाभरणभूषितम् ॥ १३.४५.२३६ ॥
ನೀಲಕಂಠ, ಮಹಾತ್ಮ, ಅನಾಸಕ್ತ, ತೇಜಸ್ಸುಗಳ ನಿಧಿ, ಹದಿನೆಂಟು ಭುಜಗಳುಳ್ಳ, ಎಲ್ಲ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತ ಸ್ಥಾಣು.
13.45.237
शुक्लाम्बरधरं देवं शुक्लमाल्यानुलेपनम् ।
शुक्लध्वजमनाधृष्यं शुक्लयज्ञोपवीतिनम् ॥ १३.४५.२३७ ॥
ಬಿಳಿಯ ವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸಿದ ದೇವ; ಬಿಳಿಯ ಮಾಲೆ ಮತ್ತು ಲೇಪನ ಉಳ್ಳವ; ಬಿಳಿಯ ಧ್ವಜವುಳ್ಳ, ಅಜೇಯ, ಬಿಳಿಯ ಯಜ್ಞೋಪವೀತ ಧರಿಸಿದವ.
13.45.238
गायद्भिर्नृत्यमानैश्च वादयद्भिश्च सर्वशः ।
वृतं पार्श्वचरैर्दिव्यैरात्मतुल्यपराक्रमैः ॥ १३.४५.२३८ ॥
ಹಾಡುತ್ತಿರುವವರು, ನರ್ತಿಸುತ್ತಿರುವವರು, ಎಲ್ಲೆಡೆ ವಾದ್ಯ ನುಡಿಸುತ್ತಿರುವವರಿಂದ; ತನ್ನಂತೆಯೇ ಪರಾಕ್ರಮಿಗಳಾದ ದಿವ್ಯ ಪಾರ್ಶ್ವಚರರಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದು.
13.45.239
बालेन्दुमुकुटं पाण्डुं शरच्चन्द्रमिवोदितम् ।
त्रिभिर्नेत्रैः कृतोद्योतं त्रिभिः सूर्यैरिवोदितैः ॥ १३.४५.२३९ ॥
ಬಾಲಚಂದ್ರ ಕಿರೀಟವುಳ್ಳವನು, ಶರತ್ಕಾಲದ ಉದಯಚಂದ್ರನಂತೆ ಬಿಳಿಯವನು, ಮೂರು ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಬೆಳಗುವವನು, ಮೂರು ಉದಯಿಸಿದ ಸೂರ್ಯರಂತೆ.
13.45.240
सर्वविद्याधिपं देवं शरच्चन्द्रसमप्रभम् ।
नयनाह्लादसौम्योऽहमपश्यं परमेश्वरम् ॥ १३.४५.२४० ॥
ಸರ್ವ ವಿದ್ಯೆಗಳ ಅಧಿಪತಿ, ಶರತ್ಚಂದ್ರನಂತೆ ಪ್ರಭೆಯುಳ್ಳ ದೇವನನ್ನು, ಕಣ್ಣಿಗೆ ಆನಂದ ನೀಡುವ ಸೌಮ್ಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ನಾನು ಪರಮೇಶ್ವರನನ್ನು ಕಂಡೆನು.
13.45.241
अशोभतास्य देवस्य माला गात्रे सितप्रभे ।
जातरूपमयैः पद्मैर्ग्रथिता रत्नभूषिता ॥ १३.४५.२४१ ॥
ಆ ದೇವನ ಬಿಳಿಯ ಪ್ರಭೆಯ ದೇಹದ ಮೇಲೆ, ಚಿನ್ನದ ಕಮಲಗಳಿಂದ ಪೋಣಿಸಿದ, ರತ್ನಭೂಷಿತ ಮಾಲೆ ಶೋಭಿಸಿತು.
13.45.242
मूर्तिमन्ति तथाऽस्त्राणि सर्वतेजोमयानि च ।
मया दृष्टानि गोविन्द भवस्यामिततेजसः ॥ १३.४५.२४२ ॥
ಓ ಗೋವಿಂದ, ಅಮಿತ ತೇಜಸ್ಸಿನ ಭವನ ಮೂರ್ತಿರೂಪದ, ಸರ್ವತೇಜೋಮಯ ಅಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ನಾನು ಕಂಡೆನು.
13.45.243
इन्द्रायुधसहस्राभं धनुस्तस्य महात्मनः ।
पिनाकमिति विख्यातं स च वै पन्नगो महान् ॥ १३.४५.२४३ ॥
ಆ ಮಹಾತ್ಮನ ಧನುಸ್ಸು, ಸಾವಿರ ಇಂದ್ರವಜ್ರಗಳ ಪ್ರಭೆಯುಳ್ಳದ್ದು, 'ಪಿನಾಕ' ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿತ್ತು; ಆ ದೊಡ್ಡ ಸರ್ಪವೂ ಅಲ್ಲಿತ್ತು.
13.45.244
सप्तशीर्षो महाकायस्तीक्ष्णदंष्ट्रो विषोल्वणः ।
ज्यावेष्टितमहाग्रीवः स्थितः पुरुषविग्रहः ॥ १३.४५.२४४ ॥
ಏಳು ತಲೆಯ, ಮಹಾಕಾಯದ, ಹರಿತ ದಾಡೆಯ, ವಿಷದಿಂದ ಭಯಂಕರನಾದ, ಬಿಲ್ಲಿನ ನಾಣಿನಿಂದ ಸುತ್ತಿದ ದೊಡ್ಡ ಕುತ್ತಿಗೆಯುಳ್ಳ ಅವನು ಪುರುಷರೂಪದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದ.
13.45.245
शरश्च सूर्यसङ्काशो दृष्टः पाशुपताह्वयः ।
सहस्रभुजजिह्वास्यो भीषणो नागविग्रह ॥ १३.४५.२४५ ॥
ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಹೊಳೆಯುವ ಆ ಬಾಣವು ಪಾಶುಪತ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕಾಣಿಸಿತು; ಸಾವಿರ ಭುಜಗಳು, ನಾಲಿಗೆಗಳು ಮತ್ತು ಮುಖಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಭೀಕರ ನಾಗರೂಪ.
13.45.246
शङ्खशूलासिभिश्चैव पट्टसै रूपवान्स्थितः ।
येन च त्रिपुरं दग्ध्वा क्षणाद् भस्मीकृतं पुरा ॥ १३.४५.२४६ ॥
ಶಂಖ, ತ್ರಿಶೂಲ, ಖಡ್ಗ, ಪಟ್ಟಸಗಳೊಂದಿಗೆ ರೂಪ ಧರಿಸಿ ಅದು ನಿಂತಿತ್ತು; ಅದರಿಂದಲೇ ಹಿಂದೆ ತ್ರಿಪುರವು ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಸುಟ್ಟು ಭಸ್ಮವಾಯಿತು.
13.45.247
अद्वितीयमनिर्देश्यं सर्वभूतभयावहम् ।
सस्फुलिङ्गं महाकायं विसृजन्तमिवानलम् ॥ १३.४५.२४७ ॥
ಅದ್ವಿತೀಯ, ವರ್ಣಿಸಲಾಗದ, ಸಕಲ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೂ ಭಯ ತರುವ; ಕಿಡಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಹಾಕಾಯ, ಬೆಂಕಿಯನ್ನು ಉಗುಳುವಂತೆ.
13.45.248
एकपादं महादंष्ट्रं सहस्रशिरसोदरम् ।
सहस्रभुजजिह्वाक्षमुद्गिरन्तमिवानलम् ॥ १३.४५.२४८ ॥
ಒಂದೇ ಪಾದ, ದೊಡ್ಡ ಕೋರೆದಾಡೆ, ಸಾವಿರ ತಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಹೊಟ್ಟೆಗಳು, ಸಾವಿರ ಭುಜ, ನಾಲಿಗೆ, ಕಣ್ಣುಗಳು; ಬೆಂಕಿಯನ್ನು ಕಕ್ಕುವಂತೆ.
13.45.249
ब्राह्मान्नारायणाच्चैन्द्रादाग्नेयादपि वारुणात् ।
यद्विशिष्टं महाबाहो सर्वशस्त्रविघातनम् ॥ १३.४५.२४९ ॥
ಓ ಮಹಾಬಾಹು, ಬ್ರಹ್ಮಾಸ್ತ್ರ, ನಾರಾಯಣಾಸ್ತ್ರ, ಐಂದ್ರ, ಆಗ್ನೇಯ, ವಾರುಣಕ್ಕಿಂತಲೂ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದುದು, ಸಕಲ ಶಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ನಾಶಗೊಳಿಸುವುದು.
13.45.250
येन तत्त्रिपुरं दग्ध्वा क्षणाद्भस्मीकृतं पुरा ।
शरेणैकेन गोविन्द महादेवेन लीलया ॥ १३.४५.२५० ॥
ಓ ಗೋವಿಂದ, ಯಾವುದರಿಂದ ಹಿಂದೆ ಮಹಾದೇವನು ಲೀಲೆಯಾಗಿ ಒಂದೇ ಬಾಣದಿಂದ ತ್ರಿಪುರವನ್ನು ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಸುಟ್ಟು ಭಸ್ಮಮಾಡಿದನೋ.
13.45.251
निर्दहेत च यत्कृत्स्नं त्रैलोक्यं सचराचरम् ।
महेश्वरभुजोत्सृष्टं निमेषार्धान्न संशयः ॥ १३.४५.२५१ ॥
ಮಹೇಶ್ವರನ ಭುಜದಿಂದ ಬಿಡಲ್ಪಟ್ಟದ್ದು ಚರಾಚರಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಮಸ್ತ ತ್ರಿಲೋಕವನ್ನು ಅರ್ಧ ನಿಮಿಷದಲ್ಲಿ ಸುಟ್ಟುಬಿಡಬಲ್ಲದು — ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲ.
13.45.252
नावध्यो यस्य लोकेऽस्मिन्ब्रह्मविष्णुसुरेष्वपि ।
तदहं दृष्टवांस्तत्र आश्चर्यमिदमुत्तमम् ॥ १३.४५.२५२ ॥
ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮ, ವಿಷ್ಣು, ದೇವತೆಗಳಿಂದಲೂ ಯಾರಿಂದಲೂ ವಧಿಸಲಾಗದವನನ್ನು ನಾನು ಅಲ್ಲಿ ಕಂಡೆ; ಇದು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಆಶ್ಚರ್ಯ.
13.45.253
गुह्यमस्त्रवरं नान्यत्तत्तुल्यमधिकं हि वा ।
यत्तच्छूलमिति ख्यातं सर्वलोकेषु शूलिनः ॥ १३.४५.२५३ ॥
ಇದು ರಹಸ್ಯವಾದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಅಸ್ತ್ರ; ಇದಕ್ಕೆ ಸಮಾನವಾದುದೂ ಇದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನದೂ ಬೇರೊಂದಿಲ್ಲ — ಎಲ್ಲ ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಶೂಲಿಯ ಶೂಲ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದದ್ದು.
13.45.254
दारयेद्द्यां मही कृत्स्नां शोषयेद्वा महोदधिम् ।
संहरेद्वा जगत्कृत्स्नं विसृष्टं शूलपाणिना ॥ १३.४५.२५४ ॥
ಶೂಲಪಾಣಿ ಬಿಟ್ಟದ್ದು ಸಮಸ್ತ ಭೂಮಿಯನ್ನೂ ಆಕಾಶವನ್ನೂ ಸೀಳಬಲ್ಲದು, ಮಹಾಸಾಗರವನ್ನು ಒಣಗಿಸಬಲ್ಲದು, ಅಥವಾ ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತನ್ನು ಸಂಹರಿಸಬಲ್ಲದು.
13.45.255
यौवनाश्वो हतो येन मान्धाता सबलः पुरा ।
चक्रवर्ती महातेजास्त्रिलोकविजयी नृपः ॥ १३.४५.२५५ ॥
ಹಿಂದೆ ಯಾವುದರಿಂದ ಯೌವನಾಶ್ವ ಮಾಂಧಾತನು ತನ್ನ ಸೇನೆಯೊಂದಿಗೆ ವಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟನೋ — ಚಕ್ರವರ್ತಿ, ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ, ತ್ರಿಲೋಕವಿಜಯಿ ರಾಜ.
13.45.256
महाबलो महावीर्यः शक्रतुल्यपराक्रमः ।
करस्थेनैव गोविन्द लवणस्येह रक्षसः ॥ १३.४५.२५६ ॥
ಮಹಾಬಲಶಾಲಿ, ಮಹಾಪರಾಕ್ರಮಿ, ಇಂದ್ರನಿಗೆ ಸಮಾನ ಪರಾಕ್ರಮವುಳ್ಳವನು — ಓ ಗೋವಿಂದ, ಇಲ್ಲಿ ರಾಕ್ಷಸ ಲವಣನನ್ನು (ಅವನು) ಕೈಯಲ್ಲಿದ್ದುದರಿಂದಲೇ (ವಧಿಸಿದ).
13.45.257
तच्छूलमतितीक्ष्णाग्रं सुभीमं रोमहर्षणम् ।
त्रिशिखां भ्रुकुटिं कृत्वा तर्जमानमिव स्थितम् ॥ १३.४५.२५७ ॥
ಆ ತ್ರಿಶೂಲವು ಅತ್ಯಂತ ತೀಕ್ಷ್ಣವಾದ ಮೊನೆಯುಳ್ಳದ್ದು, ಬಹು ಭಯಂಕರವಾದದ್ದು, ರೋಮಾಂಚನಗೊಳಿಸುವಂತಹದ್ದು; ಮೂರು ಶಿಖೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿ, ಹುಬ್ಬು ಗಂಟಿಕ್ಕಿ ಬೆದರಿಸುವಂತೆ ನಿಂತಿತ್ತು.
13.45.258
विधूमं सार्चिषं कृष्णं कालसूर्यमिवोदितम् ।
सर्पहस्तमनिर्देश्यं पाशहस्तामिवान्तकम् ॥ १३.४५.२५८ ॥
ಅದು ಹೊಗೆರಹಿತವಾಗಿ, ಜ್ವಾಲೆಗಳಿಂದ ಕೂಡಿ, ಕಪ್ಪಾಗಿ, ಉದಯಿಸಿದ ಕಾಲಸೂರ್ಯನಂತಿತ್ತು; ಕೈಯಲ್ಲಿ ಸರ್ಪವಿದ್ದು, ವರ್ಣಿಸಲಸಾಧ್ಯವಾಗಿ, ಪಾಶ ಹಿಡಿದ ಯಮನಂತಿತ್ತು.
13.45.259
दृष्टवानस्मि गोविन्द तदस्त्रं रुद्रसन्निधौ ।
परशुस्तीक्ष्णधारश्च दत्तो रामस्य यः पुराः ॥ १३.४५.२५९ ॥
ಗೋವಿಂದ, ಆ ಅಸ್ತ್ರವನ್ನು ರುದ್ರನ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ನಾನು ಕಂಡಿದ್ದೇನೆ; ತೀಕ್ಷ್ಣ ಅಲಗಿನ ಆ ಪರಶು ಹಿಂದೆ ರಾಮನಿಗೆ ನೀಡಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು.
13.45.260
महादेवेन तुष्टेन दत्तं भृगुसुताय च ।
कार्तवीर्यो हतो येन चक्रवर्ती महामृधे ॥ १३.४५.२६० ॥
ಸಂತುಷ್ಟನಾದ ಮಹಾದೇವನು ಭೃಗುಪುತ್ರನಿಗೆ ನೀಡಿದನು; ಅದರಿಂದ ಮಹಾಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಕಾರ್ತವೀರ್ಯನು ಹತನಾದನು.
13.45.261
त्रिःसप्तकृत्वः पृथिवी येन निःक्षत्रिया कृता ।
जामदग्न्येन गोविन्द रामेणाक्लिष्टकर्मणा ॥ १३.४५.२६१ ॥
ಗೋವಿಂದ, ಇಪ್ಪತ್ತೊಂದು ಬಾರಿ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಕ್ಷತ್ರಿಯರಿಲ್ಲದಂತೆ ಮಾಡಿದ ಜಮದಗ್ನಿಯ ಮಗ ರಾಮನಿಂದ, ಅವನ ಕರ್ಮಗಳು ಅನಾಯಾಸವಾದವು.
13.45.262
दीप्तधारः सुरौद्रास्यः सर्पकण्ठाग्रधिष्ठितः ।
अभवच्छूलिनोऽभ्याशे दीप्तवह्निशतोपमः। ॥ १३.४५.२६२ ॥
ಉರಿಯುವ ಅಲಗು, ಭಯಂಕರ ಮುಖ, ಸರ್ಪದ ಕತ್ತಿನ ಮೊನೆಯ ಮೇಲೆ ನೆಲೆಸಿ, ಶೂಲಧಾರಿ (ಶಿವ)ನ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ನೂರಾರು ಉರಿಯುವ ಅಗ್ನಿಗಳಂತಾಯಿತು.
13.45.263
असङ्ख्येयानि चास्त्राणि तस्य दिव्यानि धीमतः ।
प्राधान्यतो मयैतानि कीर्तितानि तवानघ ॥ १३.४५.२६३ ॥
ಆ ಧೀಮಂತನ ದಿವ್ಯಾಸ್ತ್ರಗಳು ಅಸಂಖ್ಯ; ಅನಘನೇ, ಮುಖ್ಯವಾದವುಗಳನ್ನು ನಾನು ನಿನಗೆ ಹೇಳಿದ್ದೇನೆ.
13.45.264
सव्यदेशे तु देवस्य ब्रह्मा लोकपितामहः ।
दिव्यं विमानमास्थाय हंसयुक्तं मनोजवम् ॥ १३.४५.२६४ ॥
ದೇವನ ಎಡಭಾಗದಲ್ಲಿ ಲೋಕಪಿತಾಮಹ ಬ್ರಹ್ಮನು ಹಂಸಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿದ ಮನೋವೇಗದ ದಿವ್ಯ ವಿಮಾನವನ್ನೇರಿ ನಿಂತಿದ್ದಾನೆ.
13.45.265
वामपार्श्वगतश्चापि तथा नारायणः स्थितः ।
वैनतेयं समारुह्य शङ्खचक्रगदाधरः ॥ १३.४५.२६५ ॥
ಎಡಬದಿಯಲ್ಲಿ ನಾರಾಯಣನೂ ನಿಂತಿದ್ದಾನೆ; ವೈನತೇಯನನ್ನೇರಿ, ಶಂಖ ಚಕ್ರ ಗದೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ.
13.45.266
स्कन्दो मयूरमास्थाय स्थितो देव्याः समीपतः ।
शक्तिघण्टे समादाय द्वितीय इव पावकः ॥ १३.४५.२६६ ॥
ಸ್ಕಂದನು ನವಿಲನ್ನೇರಿ ದೇವಿಯ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದಾನೆ; ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಘಂಟೆಯನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಎರಡನೆಯ ಅಗ್ನಿಯಂತೆ.
13.45.267
पुरस्ताच्चैव देवस्य नन्दिं पश्याम्यवस्थितम् ।
शूलं विष्टभ्य तिष्ठन्तं द्वितीयमिव शङ्करम् ॥ १३.४५.२६७ ॥
ದೇವನ ಮುಂದೆ ನಂದಿಯು ನಿಂತಿರುವುದನ್ನು ನಾನು ನೋಡುತ್ತೇನೆ; ತ್ರಿಶೂಲವನ್ನು ಊರಿ ನಿಂತಿರುವ, ಎರಡನೆಯ ಶಂಕರನಂತೆ.
13.45.268
स्वायंभुवाद्या मनवो भृग्वाद्या ऋषयस्तथा ।
शक्राद्या देवताश्चैव सर्व एव समभ्ययुः ॥ १३.४५.२६८ ॥
ಸ್ವಾಯಂಭುವ ಮೊದಲಾದ ಮನುಗಳು, ಭೃಗು ಮೊದಲಾದ ಋಷಿಗಳು, ಶಕ್ರ ಮೊದಲಾದ ದೇವತೆಗಳು — ಎಲ್ಲರೂ ಅಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟಾದರು.
13.45.269
सर्वभूतगणाश्चैव मातरो विविधाः स्थिताः ।
तेऽभिवाद्य महात्मानं परिवार्य समन्ततः ॥ १३.४५.२६९ ॥
ಸಮಸ್ತ ಭೂತಗಣಗಳು ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಮಾತೃಕೆಗಳೂ ಅಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದರು. ಅವರು ಮಹಾತ್ಮನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಎಲ್ಲ ಕಡೆಯಿಂದ ಅವನನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದರು.
13.45.270
अस्तुवन्विविधैः सतोत्रैर्महादेवं सुरास्तदा ।
जगन्मूर्ति महालिङ्गं तन्मध्ये स्फूतरूपिणम् ॥ १३.४५.२७० ॥
ಆಗ ದೇವತೆಗಳು ವಿವಿಧ ಸ್ತೋತ್ರಗಳಿಂದ ಮಹಾದೇವನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದರು — ಜಗತ್ತಿನ ಮೂರ್ತಿಯಾದ, ಅವರ ನಡುವೆ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ರೂಪದಲ್ಲಿದ್ದ ಮಹಾಲಿಂಗನನ್ನು.
13.45.271
ब्रह्मा भवं तदाऽस्तौवीद्रथन्तरमुदीरयन् ।
ज्येष्ठसाम्ना च देवेशं जगौ नारायणस्तदा ॥ १३.४५.२७१ ॥
ಆಗ ಬ್ರಹ್ಮನು ರಥಂತರ ಸಾಮವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸುತ್ತ ಭವನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದನು; ನಾರಾಯಣನು ಜ್ಯೇಷ್ಠ ಸಾಮದಿಂದ ದೇವೇಶನನ್ನು ಹಾಡಿದನು.
13.45.272
गृणन्ब्रह्म परं शक्रः शतरुद्रियमुत्तमम् ।
ब्रह्मा नारायणश्चैव देवराजश्च कौशिकः।
अशोभन्त महात्मानस्त्रयस्त्रय इवाग्नयः ॥ १३.४५.२७२ ॥
ಶಕ್ರನು ಉತ್ತಮ ಶತರುದ್ರೀಯದಿಂದ ಪರಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದನು. ಬ್ರಹ್ಮ, ನಾರಾಯಣ ಮತ್ತು ದೇವರಾಜ ಕೌಶಿಕ — ಆ ಮಹಾತ್ಮರು ಮೂರು ಅಗ್ನಿಗಳಂತೆ ಹೊಳೆದರು.
13.45.273
तेषां मध्यगतो देवो रराज भगवाञ्छिवः ।
शरदभ्रविनिर्मुक्तः परिधिस्थ इवांशुमान् ॥ १३.४५.२७३ ॥
ಅವರ ನಡುವೆ ಇದ್ದ ಭಗವಾನ್ ಶಿವದೇವನು ಹೊಳೆಯುತ್ತಿದ್ದನು — ಶರತ್ಕಾಲದ ಮೋಡಗಳಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಂಡ, ವೃತ್ತದಲ್ಲಿ ನಿಂತ ಸೂರ್ಯನಂತೆ.
13.45.274
अयुतानि च चन्द्रार्कानपश्यं दिवि केशव ।
ततोऽहमस्तुवं देवं स्तवेनानेन सुव्रत ॥ १३.४५.२७४ ॥
ಓ ಕೇಶವ! ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಅಯುತಗಟ್ಟಲೆ ಚಂದ್ರಸೂರ್ಯರನ್ನು ನಾನು ಕಂಡೆ. ಆಗ, ಓ ಸುವ್ರತ, ಈ ಸ್ತೋತ್ರದಿಂದ ಆ ದೇವನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದೆನು.
13.45.275
उपमन्युरुवाच ।
नमो देवाधिदेवाय महादेवाय ते नमः।
शक्ररूपाय शक्राय शक्रवेषधराय च ॥ १३.४५.२७५ ॥
ದೇವಾಧಿದೇವನಾದ, ಮಹಾದೇವನಾದ ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಶಕ್ರರೂಪನಾದ, ಶಕ್ರನಾದ, ಶಕ್ರವೇಷಧಾರಿಯಾದ ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
13.45.276
नमस्ते वज्रहस्ताय पिङ्गलायारुणाय च ।
पिनाकपाणये नित्यं शङ्खशूलधराय च॥। ॥ १३.४५.२७६ ॥
ವಜ್ರಹಸ್ತನಾದ, ಪಿಂಗಲ ವರ್ಣದವನಾದ, ಅರುಣ ವರ್ಣದವನಾದ ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಸದಾ ಪಿನಾಕ ಧನುಸ್ಸನ್ನು, ಶಂಖ ಶೂಲವನ್ನು ಧರಿಸಿದ ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
13.45.277
नमस्ते कृष्णवासाय कृष्णकुञ्चितमूर्धज ।
कृष्णाजिनोत्तरीयाय कृष्णाष्टमिरताय च ॥ १३.४५.२७७ ॥
ಕಪ್ಪು ವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸಿದ, ಕಪ್ಪು ಸುರುಳಿ ಕೂದಲಿನ ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಕಪ್ಪು ಜಿಂಕೆ ಚರ್ಮವನ್ನು ಉತ್ತರೀಯವಾಗಿ ಧರಿಸಿದ, ಕೃಷ್ಣಾಷ್ಟಮಿಯಲ್ಲಿ ರಮಿಸುವ ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
13.45.278
शुक्लवर्णाय शुक्लाय शुक्लाम्बरधराय च ।
शुक्लभस्मावलिप्ताय शुक्लकर्मरताय च ॥ १३.४५.२७८ ॥
ಶುಕ್ಲ ವರ್ಣದವನಾದ, ಶುಕ್ಲನಾದ, ಶುಕ್ಲ ವಸ್ತ್ರಧಾರಿಯಾದ ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಶುಕ್ಲ ಭಸ್ಮ ಲೇಪಿತನಾದ, ಶುಭ ಕರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ರಮಿಸುವ ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
13.45.279
नमोस्तु रक्तवर्णाय रक्ताम्बरधराय च ।
रक्तध्वजपताकाय रक्तस्रगनुलेपिने ॥ १३.४५.२७९ ॥
ರಕ್ತ ವರ್ಣದವನಾದ, ರಕ್ತ ವಸ್ತ್ರಧಾರಿಯಾದ ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ರಕ್ತ ಧ್ವಜ ಪತಾಕೆಯುಳ್ಳ, ರಕ್ತ ಮಾಲೆ ಲೇಪನ ಧರಿಸಿದ ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
13.45.280
नमोस्तु पीतवर्णाय पीताम्बरधराय च ॥ १३.४५.२८० ॥
ಹಳದಿ ವರ್ಣದವನಾದ, ಹಳದಿ ವಸ್ತ್ರಧಾರಿಯಾದ ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರವಿರಲಿ.
13.45.281
नमोस्तूच्छ्रितच्छत्राय किरीटवरधारिणे ।
अर्धहारार्दकेयूर अर्धकुण्डलकर्णिने ॥ १३.४५.२८१ ॥
ಎತ್ತರದ ಛತ್ರವುಳ್ಳವನಿಗೆ, ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕಿರೀಟವನ್ನು ಧರಿಸಿದವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ಅರ್ಧ ಹಾರ ಮತ್ತು ಅರ್ಧ ಕೇಯೂರ ಧರಿಸಿ, ಒಂದು ಕಿವಿಯಲ್ಲಿ ಅರ್ಧ ಕುಂಡಲವುಳ್ಳವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
13.45.282
नमः पवनवेगाय नमो देवाय वै नमः ।
सुरेन्द्राय मुनीन्द्राय महेन्द्राय नमोस्तु ते ॥ १३.४५.२८२ ॥
ವಾಯುವೇಗವುಳ್ಳವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ದೇವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ಸುರೇಂದ್ರನಿಗೆ, ಮುನೀಂದ್ರನಿಗೆ, ಮಹೇಂದ್ರನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
13.45.283
नमः पद्मार्धमालाय उत्पलैर्मिश्रिताय च ।
अर्धचन्दनलिप्ताय अर्धस्रगनुलेपिने ॥ १३.४५.२८३ ॥
ಅರ್ಧ ಪದ್ಮಮಾಲೆಯುಳ್ಳವನಿಗೆ, ನೀಲೋತ್ಪಲಗಳೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆತವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ಅರ್ಧ ಚಂದನ ಲೇಪಿತನಾಗಿ, ಅರ್ಧ ಮಾಲೆ ಮತ್ತು ಅನುಲೇಪನ ಧರಿಸಿದವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
13.45.284
नम आदित्यवक्त्राय आदित्यनयनाय च ।
नम आदित्यवर्णाय आदित्यप्रतिमाय च ॥ १३.४५.२८४ ॥
ಸೂರ್ಯನೇ ಮುಖವಾದವನಿಗೆ, ಸೂರ್ಯನೇ ಕಣ್ಣುಗಳಾದವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ಸೂರ್ಯವರ್ಣದವನಿಗೆ, ಸೂರ್ಯಪ್ರತಿಮೆಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
13.45.285
नमः सोमाय सौम्याय सौम्यवक्त्रधराय च ।
सौम्यरूपाय मुख्याय सौम्यदंष्ट्राविभूषिणे ॥ १३.४५.२८५ ॥
ಸೋಮನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಸೌಮ್ಯನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಸೌಮ್ಯಮುಖ ಧರಿಸಿದವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ಸೌಮ್ಯರೂಪನಿಗೆ, ಮುಖ್ಯನಿಗೆ, ಸೌಮ್ಯದಂಷ್ಟ್ರೆಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
13.45.286
नमः श्यामाय गौराय अर्धपीतार्धपाण्डवे ।
नारीनरशरीराय स्त्रीपुंसाय नमोस्तु ते ॥ १३.४५.२८६ ॥
ಶ್ಯಾಮನಿಗೆ, ಗೌರನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ಅರ್ಧ ಹಳದಿ ಅರ್ಧ ಬಿಳಿಯಾದವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ಸ್ತ್ರೀ-ಪುರುಷ ದೇಹವುಳ್ಳವನಿಗೆ, ಸ್ತ್ರೀ-ಪುರುಷ ರೂಪನಿಗೆ ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
13.45.287
नमो वृषभवाहाय गजेन्द्रगमनाय च ।
दुर्गमाय नमस्तुभ्यमगम्यागमनाय च ॥ १३.४५.२८७ ॥
ವೃಷಭ ವಾಹನನಿಗೆ, ಗಜೇಂದ್ರನ ನಡಿಗೆಯುಳ್ಳವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ದುರ್ಗಮನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಅಗಮ್ಯ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ತಲುಪುವವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
13.45.288
नमोस्तु गणनीताय गणवृन्दरताय च ।
गुणानुयातमार्गाय गणनित्यव्रताय च ॥ १३.४५.२८८ ॥
ಗಣಗಳಿಂದ ನಡೆಸಲ್ಪಡುವವನಿಗೆ, ಗಣವೃಂದದಲ್ಲಿ ರಮಿಸುವವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಗುಣಗಳು ಅನುಸರಿಸುವ ಮಾರ್ಗದವನಿಗೆ, ಗಣಗಳ ನಿತ್ಯ ವ್ರತದವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
13.45.289
नमः श्वेताभ्रवर्णाय संध्यारागप्रभाच य ।
अनुद्दिष्टामभिधानाय स्वरूपाय नमोस्तु ते ॥ १३.४५.२८९ ॥
ಬಿಳಿ ಮೋಡದ ವರ್ಣದವನಿಗೆ, ಸಂಧ್ಯಾರಾಗದ ಕಾಂತಿಯುಳ್ಳವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ನಿರ್ದೇಶಿಸದ ಹೆಸರಿನವನಿಗೆ, ತನ್ನದೇ ರೂಪದವನಾದ ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
13.45.290
नमो रक्ताग्रवासाय रक्तसूत्रधराय च ।
रक्तमालाविचित्राय रक्ताम्बरधराय च ॥ १३.४५.२९० ॥
ಕೆಂಪು ಅಂಚಿನ ವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸಿದವನಿಗೆ, ಕೆಂಪು ದಾರ ಧರಿಸಿದವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಕೆಂಪು ಮಾಲೆಗಳಿಂದ ವಿಚಿತ್ರನಾದವನಿಗೆ, ಕೆಂಪು ಬಟ್ಟೆ ಧರಿಸಿದವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
13.45.291
मणिभूषितमूर्धाय नमश्चन्द्रार्धभूषिणे ।
विचित्रमणिमूर्धाय कुसुमाष्टधराय च ॥ १३.४५.२९१ ॥
ಮಣಿಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತ ಶಿರದವನಿಗೆ, ಅರ್ಧಚಂದ್ರನನ್ನು ಭೂಷಣವಾಗಿ ಧರಿಸಿದವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ವಿಚಿತ್ರ ಮಣಿಗಳ ಶಿರದವನಿಗೆ, ಎಂಟು ಹೂವುಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
13.45.292
नमोऽग्निमुखनेत्राय सहस्रशशिलोचने ।
अग्निरूपाय कान्ताय नमोस्तु गहनाय च ॥ १३.४५.२९२ ॥
ಅಗ್ನಿ ಮುಖ-ನೇತ್ರದವನಿಗೆ, ಸಾವಿರ ಚಂದ್ರರ ಕಣ್ಣುಗಳುಳ್ಳವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಅಗ್ನಿರೂಪನಿಗೆ, ಕಾಂತನಿಗೆ, ಗಹನನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
13.45.293
खचराय नमस्तुभ्यं गोचराभिरताय च ।
भूचराय भुवनाय अनन्ताय शिवाय च ॥ १३.४५.२९३ ॥
ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ಇಂದ್ರಿಯ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ರಮಿಸುವವನಿಗೂ ನಮಸ್ಕಾರ. ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವವನಿಗೆ, ಲೋಕಕ್ಕೆ, ಅನಂತನಿಗೆ, ಶಿವನಿಗೂ ನಮಸ್ಕಾರ.
13.45.294
नमो दिग्वाससे नित्यमधिवाससुवाससे ।
नमो जगन्निवासाय प्रतिपत्तिसुखाय च ॥ १३.४५.२९४ ॥
ದಿಕ್ಕುಗಳನ್ನೇ ವಸ್ತ್ರವನ್ನಾಗಿ ಧರಿಸಿದವನಿಗೆ ಸದಾ ನಮಸ್ಕಾರ; ನಿವಾಸವನ್ನೇ ಸುಂದರ ವಸ್ತ್ರವನ್ನಾಗಿ ಹೊಂದಿದವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಜಗತ್ತಿನ ನಿವಾಸಕ್ಕೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಪಡೆಯುವ ಸುಖಕ್ಕೂ ನಮಸ್ಕಾರ.
13.45.295
नित्यमुद्बद्धमुकुटे महाकेयूरधारिणे ।
सर्पकण्ठोपहाराय विचित्राभरणाय च ॥ १३.४५.२९५ ॥
ಸದಾ ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಕಟ್ಟಿದ ಕಿರೀಟವುಳ್ಳವನಿಗೆ, ಮಹಾ ತೋಳ್ಬಳೆಯನ್ನು ಧರಿಸಿದವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಸರ್ಪಕಂಠವನ್ನೇ ಉಪಹಾರವಾಗಿ ಹೊಂದಿದವನಿಗೆ, ವಿಚಿತ್ರ ಆಭರಣಗಳುಳ್ಳವನಿಗೂ ನಮಸ್ಕಾರ.
13.45.296
नमस्त्रिनेत्रनेत्राय सहस्रशतलोचने ।
स्त्रीपुंसाय नपुंसाय नमः साङ्ख्याय योगिने ॥ १३.४५.२९६ ॥
ತ್ರಿನೇತ್ರನ ನೇತ್ರವಾದವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ಸಾವಿರ ಮತ್ತು ನೂರು ನೇತ್ರಗಳುಳ್ಳವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಸ್ತ್ರೀಪುರುಷನಾದವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ನಪುಂಸಕನಾದವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ಸಾಂಖ್ಯನಿಗೆ, ಯೋಗಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
13.45.297
शंयोरभिस्रवन्ताय अथर्वाय नमोनमः ।
नमः सर्वार्तिनाशाय नमः शोकहराय च ॥ १३.४५.२९७ ॥
ಶಂ ಮತ್ತು ಯೋಗದತ್ತ ಹರಿಯುವವನಿಗೆ, ಅಥರ್ವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ನಮಸ್ಕಾರ. ಸಕಲ ಪೀಡೆಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ಶೋಕವನ್ನು ಹರಣ ಮಾಡುವವನಿಗೂ ನಮಸ್ಕಾರ.
13.45.298
नमो मेघनिनादाय बहुमायाधराय च ।
बीजक्षेत्राभिपालाय स्रष्टाराय नमोनमः ॥ १३.४५.२९८ ॥
ಮೇಘ ಗರ್ಜನೆಯುಳ್ಳವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ಅನೇಕ ಮಾಯೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದವನಿಗೂ ನಮಸ್ಕಾರ. ಬೀಜ ಮತ್ತು ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ಪಾಲಿಸುವವನಿಗೆ, ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ನಮಸ್ಕಾರ.
13.45.299
नमः सुरासुरेशाय विश्वेशाय नमोनमः ।
मनः पवनवेगाय नमः पवनरूपिणे ॥ १३.४५.२९९ ॥
ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಅಸುರರ ಒಡೆಯನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ವಿಶ್ವೇಶ್ವರನಿಗೆ ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಮನಸ್ಸು ಮತ್ತು ಗಾಳಿಯ ವೇಗವುಳ್ಳವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಗಾಳಿಯ ರೂಪವುಳ್ಳವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
13.45.300
नमः काञ्चनमालाय गिरिमालाय वै नमः ।
नमः सुरारिमालाय चण्डवेगाय वै नमः ॥ १३.४५.३०० ॥
ಚಿನ್ನದ ಮಾಲೆ ಧರಿಸಿದವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಪರ್ವತಮಾಲೆ ಧರಿಸಿದವನಿಗೂ ನಮಸ್ಕಾರ. ದೇವತೆಗಳ ಶತ್ರುಗಳ ಮಾಲೆ ಧರಿಸಿದವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಭಯಂಕರ ವೇಗವುಳ್ಳವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
13.45.301
ब्रह्मशिरोपहर्ताय महिषघ्नाय वै नमः ।
नमः स्त्रीरूपधाराय यज्ञविध्वंसनाय च ॥ १३.४५.३०१ ॥
ಬ್ರಹ್ಮನ ತಲೆಯನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿದವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಮಹಿಷನನ್ನು ಕೊಂದವನಿಗೂ ನಮಸ್ಕಾರ. ಸ್ತ್ರೀ ರೂಪ ಧರಿಸಿದವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಯಜ್ಞವನ್ನು ನಾಶಮಾಡಿದವನಿಗೂ ನಮಸ್ಕಾರ.
13.45.302
नमस्त्रिपुरहर्ताय यज्ञविध्वंसनाय च ।
नमः कामाङ्गनाशाय कालदण्डधराय च ॥ १३.४५.३०२ ॥
ತ್ರಿಪುರವನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಯಜ್ಞವನ್ನು ನಾಶಮಾಡಿದವನಿಗೂ ನಮಸ್ಕಾರ. ಕಾಮನ ದೇಹವನ್ನು ನಾಶಮಾಡಿದವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಕಾಲದಂಡವನ್ನು ಧರಿಸಿದವನಿಗೂ ನಮಸ್ಕಾರ.
13.45.303
नमः स्कन्दविशाखाय ब्रह्मदण्डाय वै नमः ।
नमो भवाय शर्वाय विश्वरूपाय वै नमः ॥ १३.४५.३०३ ॥
ಸ್ಕಂದ ಮತ್ತು ವಿಶಾಖ ರೂಪವುಳ್ಳವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಬ್ರಹ್ಮದಂಡ ಸ್ವರೂಪನಿಗೂ ನಮಸ್ಕಾರ. ಭವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಶರ್ವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ವಿಶ್ವರೂಪನಿಗೂ ನಮಸ್ಕಾರ.
13.45.304
ईशानाय भवघ्नाय नमोस्त्वन्धकघातिने ।
नमो विश्वाय मायायचिन्त्याचिन्त्याय वै नमः ॥ १३.४५.३०४ ॥
ಈಶಾನನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಭವವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಅಂಧಕನನ್ನು ಕೊಂದವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ವಿಶ್ವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಮಾಯೆಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಅಚಿಂತ್ಯನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಅಚಿಂತ್ಯನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
13.45.305
त्वं नो गतिश्च श्रेष्ठश्च त्वमेव हृदयं तथा ।
त्वं ब्रह्मा सर्वदेवानां रुद्राणां नीललोहितः ॥ १३.४५.३०५ ॥
ನೀವೇ ನಮ್ಮ ಗತಿ, ನೀವೇ ಶ್ರೇಷ್ಠರು; ನೀವೇ ಹೃದಯವೂ ಹೌದು. ನೀವೇ ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮ; ರುದ್ರರಲ್ಲಿ ನೀಲಲೋಹಿತ.
13.45.306
आत्मा च सर्वभूतानां साङ्ख्ये पुरुष उच्यते ।
ऋषभस्त्वं पवित्राणां योगिनां निष्कलः शिवः ॥ १३.४५.३०६ ॥
ನೀವೇ ಸರ್ವಭೂತಗಳ ಆತ್ಮ; ಸಾಂಖ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮನ್ನು ಪುರುಷ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಪವಿತ್ರರಲ್ಲಿ ನೀವು ಶ್ರೇಷ್ಠ ವೃಷಭ; ಯೋಗಿಗಳಲ್ಲಿ ನಿಷ್ಕಲ ಶಿವ.
13.45.307
गृहस्थस्त्वमाश्रगिणामीश्वराणां महेश्वरः ।
कुबेरः सर्वयक्षाणां क्रतूनां विष्णुरुच्यते ॥ १३.४५.३०७ ॥
ಆಶ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ನೀವು ಗೃಹಸ್ಥ; ಈಶ್ವರರಲ್ಲಿ ಮಹೇಶ್ವರ. ಎಲ್ಲ ಯಕ್ಷರಲ್ಲಿ ಕುಬೇರ; ಯಜ್ಞಗಳಲ್ಲಿ ವಿಷ್ಣು ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತೀರಿ.
13.45.308
पर्वतानां भवान्मेरुर्नक्षत्राणां च चन्द्रमाः ।
वसिष्ठस्त्वमृषीणां च ग्रहाणां सूर्य उच्यते ॥ १३.४५.३०८ ॥
ಪರ್ವತಗಳಲ್ಲಿ ನೀವು ಮೇರು; ನಕ್ಷತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರ. ಋಷಿಗಳಲ್ಲಿ ನೀವು ವಸಿಷ್ಠ; ಗ್ರಹಗಳಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯ ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತೀರಿ.
13.45.309
आरण्यानां पशूनां च सिंहस्त्वं परमेश्वरः ।
ग्राम्याणां गोवृषश्चासि भवाँल्लोक्प्रपूजितः ॥ १३.४५.३०९ ॥
ಕಾಡುಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿ ನೀವು ಸಿಂಹ; ಪರಮೇಶ್ವರ. ಗ್ರಾಮ್ಯಪಶುಗಳಲ್ಲಿ ನೀವು ಗೋವೃಷಭ; ನೀವು ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಪೂಜಿತರು.
13.45.310
आदित्यानां भवान्विष्णुर्वसूनां चैव पावकः ।
पक्षिणां वैनतेयस्त्वमनन्तो भ्रुजगेषु च ॥ १३.४५.३१० ॥
ಆದಿತ್ಯರಲ್ಲಿ ನೀವು ವಿಷ್ಣು; ವಸುಗಳಲ್ಲಿ ಪಾವಕ. ಪಕ್ಷಿಗಳಲ್ಲಿ ನೀವು ವೈನತೇಯ (ಗರುಡ); ಸರ್ಪಗಳಲ್ಲಿ ಅನಂತ.
13.45.311
सामवेदश्च वेदानां यजुषां शतरुद्रियम् ।
सनत्कुमारो योगानां साङ्ख्यानां कपिलो ह्यसि ॥ १३.४५.३११ ॥
ನೀವು ವೇದಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮವೇದ, ಯಜುಸ್ಸುಗಳಲ್ಲಿ ಶತರುದ್ರೀಯ; ಯೋಗಗಳಲ್ಲಿ ಸನತ್ಕುಮಾರ, ಸಾಂಖ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಕಪಿಲ.
13.45.312
शक्रोसि मरुतां देव पितॄणां हव्यवाडसि ।
ब्रह्मलोकश्च लोकानां गतीनां मोक्ष उच्यसे ॥ १३.४५.३१२ ॥
ದೇವ, ನೀವು ಮರುತ್ತುಗಳಲ್ಲಿ ಶಕ್ರ, ಪಿತೃಗಳಲ್ಲಿ ಹವ್ಯವಾಹ; ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕ, ಗತಿಗಳಲ್ಲಿ ಮೋಕ್ಷ ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತೀರಿ.
13.45.313
क्षीरोदः सागराणां च शैलानां हिमवान्गिरिः ।
वर्णानां ब्राह्मणश्चासि विप्राणां दीक्षितो द्विजः ॥ १३.४५.३१३ ॥
ಸಾಗರಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ಷೀರಸಾಗರ, ಪರ್ವತಗಳಲ್ಲಿ ಹಿಮವಂತ; ವರ್ಣಗಳಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ವಿಪ್ರರಲ್ಲಿ ದೀಕ್ಷಿತನಾದ ದ್ವಿಜ ನೀವು.
13.45.314
आदिस्त्वमसि लोकानां संहर्ता काल एव च ।
यच्चान्यदपि लोके वै सर्वतेजोधिकं स्मृतम्।
तत्सर्वं भगवानेव इति मे निश्चिता मतिः ॥ १३.४५.३१४ ॥
ನೀವು ಲೋಕಗಳ ಆದಿ, ಸಂಹರ್ತ, ಕಾಲವೇ ಆಗಿದ್ದೀರಿ. ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ತೇಜಸ್ಸುಗಳನ್ನು ಮೀರಿದ್ದೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುವುದೆಲ್ಲ ಭಗವಂತನಾದ ನೀವೇ ಎಂಬುದು ನನ್ನ ನಿಶ್ಚಿತ ಅಭಿಪ್ರಾಯ.
13.45.315
नमस्ते भगवन्देव नमस्ते भक्तवत्सलः ।
योगेश्वर नमस्तेऽस्तु नमस्ते विस्वसम्भव ॥ १३.४५.३१५ ॥
ಭಗವಂತನೇ, ದೇವನೇ, ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ಭಕ್ತವತ್ಸಲನೇ, ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಯೋಗೇಶ್ವರನೇ, ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರವಾಗಲಿ; ವಿಶ್ವಸಂಭವನೇ, ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
13.45.316
प्रसीद मम भक्तस्य दीनस्य कृपणस्य च ।
अनैश्वर्येणि युक्तस्य गतिर्भव सनातन ॥ १३.४५.३१६ ॥
ಭಕ್ತನೂ, ದೀನನೂ, ಕೃಪಣನೂ ಆದ ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಪ್ರಸನ್ನರಾಗಿರಿ; ಅನೈಶ್ವರ್ಯದಿಂದ ಕೂಡಿದ ನನಗೆ, ಓ ಸನಾತನನೇ, ನೀವೇ ಗತಿಯಾಗಿರಿ.
13.45.317
यच्चापराधं कृतवानज्ञात्वा परमेश्वर ।
मद्भक्त इति देवेश तत्सर्वं क्षन्तुमर्हसि ॥ १३.४५.३१७ ॥
ಪರಮೇಶ್ವರ, ಅರಿವಿಲ್ಲದೆ ನಾನು ಮಾಡಿದ ಯಾವ ಅಪರಾಧವಿದ್ದರೂ, ನಾನು ನಿನ್ನ ಭಕ್ತನೆಂದು ತಿಳಿದು, ದೇವೇಶ, ಅದನ್ನೆಲ್ಲ ನೀನು ಕ್ಷಮಿಸಬೇಕು.
13.45.318
मोहितश्चास्मि देवेश त्वया रूपविपर्ययात् ।
नार्घ्यं तेन मया दत्तं पाद्यं चापि महेश्वर ॥ १३.४५.३१८ ॥
ದೇವೇಶ, ನಿನ್ನ ರೂಪಪರಿವರ್ತನೆಯಿಂದ ನಾನು ಮೋಹಿತನಾದೆ; ಆದ್ದರಿಂದ, ಮಹೇಶ್ವರ, ನಾನು ಅರ್ಘ್ಯವನ್ನಾಗಲಿ ಪಾದ್ಯವನ್ನಾಗಲಿ ಅರ್ಪಿಸಲಿಲ್ಲ.
13.45.319
एवं स्तुत्वाऽहमीशानं पाद्यमर्घ्यं च भक्तितः ।
कृताञ्जलिपुटो भूत्वा सर्वं तस्मै न्यवेदयम् ॥ १३.४५.३१९ ॥
ಹೀಗೆ ಈಶಾನನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿ, ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಕೈಮುಗಿದು, ಪಾದ್ಯ ಮತ್ತು ಅರ್ಘ್ಯ ಸಹಿತ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಅವನಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿಸಿದೆ.
13.45.320
ततः शीताम्बुसंयुक्ता दिव्यगन्धसमन्विता ।
पुष्पवृष्टिः शुभा तात पपात मम मूर्धनि ॥ १३.४५.३२० ॥
ಆಗ, ಮಗುವೇ, ತಣ್ಣನೆಯ ನೀರಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ, ದಿವ್ಯ ಸುಗಂಧದಿಂದ ತುಂಬಿದ ಶುಭ ಪುಷ್ಪವೃಷ್ಟಿ ನನ್ನ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಬಿತ್ತು.
13.45.321
दुन्दुभिश्च तदा दिव्यस्ताडितो देवकिंकरैः ।
ववौ च मारुतः पुण्यः शुचिगन्धः सुखावहः ॥ १३.४५.३२१ ॥
ಆಗ ದೇವಗಣಗಳ ಸೇವಕರಿಂದ ದಿವ್ಯ ದುಂದುಭಿ ಮೊಳಗಿತು; ಪವಿತ್ರವೂ ಶುದ್ಧ ಸುಗಂಧವುಳ್ಳದ್ದೂ ಸುಖ ನೀಡುವಂತಹದ್ದೂ ಆದ ಗಾಳಿ ಬೀಸಿತು.
13.45.322
ततः प्रीतो महादेवः सपत्नीको वृषध्वजः ।
अब्रवीत्त्रिदशांस्तत्र हर्षयन्निव मां तदा ॥ १३.४५.३२२ ॥
ಆಗ ಸಂತುಷ್ಟನಾದ ಮಹಾದೇವ, ಪತ್ನಿಯೊಡನೆ ವೃಷಧ್ವಜನು ಅಲ್ಲಿ ತ್ರಿದಶರೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡಿದನು; ನನ್ನನ್ನೂ ಸಂತೋಷಗೊಳಿಸುವವನಂತೆ.
13.45.323
पश्यध्वं त्रिदशाः सर्वे उपमन्योर्महात्मनः ।
मयि भक्तिं परां नित्यमेकभावादवस्थिताम् ॥ १३.४५.३२३ ॥
ದೇವತೆಗಳೇ, ಎಲ್ಲರೂ ನೋಡಿ; ಮಹಾತ್ಮ ಉಪಮನ್ಯುವಿನ ನನ್ನ ಮೇಲಿನ ಪರಮ ಭಕ್ತಿ ಸದಾ ಏಕನಿಷ್ಠೆಯಿಂದ ಸ್ಥಿರವಾಗಿದೆ.
13.45.324
एवमुक्तास्तदा कृष्ण सुरास्ते शूलपाणिना ।
ऊचुः प्राञ्जलयः सर्वे नमस्कृत्वा वृषध्वजम् ॥ १३.४५.३२४ ॥
ಕೃಷ್ಣ, ಶೂಲಪಾಣಿ ಹೀಗೆ ಹೇಳಲು, ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳೂ ಕೈಜೋಡಿಸಿ ವೃಷಧ್ವಜನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಹೇಳಿದರು.
13.45.325
भगवन्देवदेवेश लोकनाथ जगत्पते ।
लभतां सर्वकामेभ्यः फलं त्वत्तो द्विजोत्तमः ॥ १३.४५.३२५ ॥
ಭಗವನ್, ದೇವದೇವೇಶ, ಲೋಕನಾಥ, ಜಗತ್ಪತಿ, ದ್ವಿಜೋತ್ತಮನು ನಿಮ್ಮಿಂದ ಸರ್ವ ಕಾಮನೆಗಳ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯಲಿ.
13.45.326
एवमुक्तस्ततः शर्वः सुरैर्ब्रह्मादिभिस्तथा ।
आह मां भगवानीशः प्रहसन्निव शङ्करः ॥ १३.४५.३२६ ॥
ಬ್ರಹ್ಮಾದಿ ದೇವತೆಗಳು ಹೀಗೆ ಹೇಳಲು, ಭಗವಾನ್ ಈಶ ಶರ್ವ ಶಂಕರನು ನಗುತ್ತಿರುವಂತೆ ನನ್ನೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡಿದನು.
13.45.327
भगवानुवाच ।
वत्सोपमन्यो तृष्टोस्मि पश्य मां मुनिपुङ्गव।
दृढभक्तोसि विप्रर्षे मया जिज्ञासितो ह्यसि ॥ १३.४५.३२७ ॥
ಭಗವಾನನು ಹೇಳಿದನು: ವತ್ಸ ಉಪಮನ್ಯು, ನಾನು ಸಂತುಷ್ಟನಾಗಿದ್ದೇನೆ; ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನನ್ನನ್ನು ನೋಡು. ವಿಪ್ರರ್ಷಿಯೇ, ನೀನು ದೃಢಭಕ್ತನು; ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಿದ್ದೇನೆ.
13.45.328
अनया चैव भक्त्या ते अत्यर्थं प्रीतिमानहम् ।
तस्मात्सर्वान्ददाम्यद्य कामांस्तव यथोप्सितान् ॥ १३.४५.३२८ ॥
ಈ ನಿನ್ನ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ನಾನು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರೀತನಾಗಿದ್ದೇನೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಇಂದು ನಿನ್ನ ಇಷ್ಟವಾದ ಎಲ್ಲ ಕಾಮನೆಗಳನ್ನು ನಿನಗೆ ಕೊಡುತ್ತೇನೆ.
13.45.329
एवमुक्तस्य चैवाथ महादेवेन धीमता ।
हर्षादश्रूण्यवर्तन्त रोमहर्षस्त्वजायत ॥ १३.४५.३२९ ॥
ಆ ಬುದ್ಧಿವಂತ ಮಹಾದೇವನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಲು, ಸಂತೋಷದಿಂದ ಕಣ್ಣೀರು ಹರಿಯಿತು ಮತ್ತು ರೋಮಾಂಚನವಾಯಿತು.
13.45.330
अब्रवं च तदा देव हर्षगद्गदया गिरा ।
जानुभ्यामवनीं गत्वा प्रणम्य च पुनःपुनः ॥ १३.४५.३३० ॥
ಆಗ ನಾನು ಸಂತೋಷದಿಂದ ಗದ್ಗದ ಧ್ವನಿಯಲ್ಲಿ, ಮಂಡಿಯೂರಿ ನೆಲಕ್ಕೆ ಬಾಗಿ, ಪದೇಪದೇ ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತಾ, "ದೇವನೇ" ಎಂದೆ.
13.45.331
अद्य जातो ह्यहं देव सफलं जन्म चाद्य मे ।
यन्मे साक्षान्महादेवः प्रसन्नस्तिष्ठतेऽग्रतः ॥ १३.४५.३३१ ॥
ದೇವನೇ, ಇಂದು ನನ್ನ ಜನ್ಮ ಸಾರ್ಥಕವಾಯಿತು; ಪ್ರಸನ್ನನಾದ ಮಹಾದೇವನು ನನ್ನ ಮುಂದೆ ನೇರವಾಗಿ ನಿಂತಿದ್ದಾನೆ.
13.45.332
यं न पश्यन्ति चैवाद्धा देवा ह्यमितविक्रमम् ।
तमहं दृष्टवान्देवं कोऽन्यो धन्यतरो मया ॥ १३.४५.३३२ ॥
ಅಪರಿಮಿತ ಪರಾಕ್ರಮಿಯಾದ ಆ ದೇವನನ್ನು ದೇವತೆಗಳೂ ನಿಜವಾಗಿ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ; ಆ ದೇವನನ್ನು ನಾನು ಕಂಡೆ. ನನಗಿಂತ ಧನ್ಯನಾದವನು ಯಾರು?
13.45.333
एवं ध्यायन्ति विद्वांसः परं तत्त्वं सनातनम् ।
तद्विशेषमतिख्यातं यदजं ज्ञानमक्षरम् ॥ १३.४५.३३३ ॥
ವಿದ್ವಾಂಸರು ಹೀಗೆ ಆ ಪರಮ, ಸನಾತನ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತಾರೆ; ಅದು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದದ್ದು, ಹುಟ್ಟಿಲ್ಲದ, ಅಕ್ಷರವಾದ ಜ್ಞಾನ.
13.45.334
स एष भगवान्देवः सर्वसत्त्वादिरव्ययः ।
सर्वतत्त्वविधानज्ञः प्रधानपुरुषः परः ॥ १३.४५.३३४ ॥
ಆ ಭಗವಂತನಾದ ದೇವನೇ ಇವನು; ಸಕಲ ಜೀವಿಗಳ ಆದಿಯಾದವನು, ಅವಿನಾಶಿ, ಸಮಸ್ತ ತತ್ತ್ವಗಳ ವಿಧಾನವನ್ನು ಬಲ್ಲವನು, ಪ್ರಧಾನ ಪುರುಷನು, ಪರನು.
13.45.335
योऽसृजद्दक्षिणादङ्गाद्ब्रह्माणां लोकसम्भवम् ।
वामपार्श्वात्तथा विष्णुं लोकरक्षार्थमीश्वरः ॥ १३.४५.३३५ ॥
ಯಾರು ಬಲ ಅಂಗದಿಂದ ಲೋಕಗಳ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾದ ಬ್ರಹ್ಮರನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನೋ, ಹಾಗೆಯೇ ಎಡ ಪಾರ್ಶ್ವದಿಂದ ಲೋಕರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನೋ, ಆ ಈಶ್ವರ.
13.45.336
युगान्ते चैव सम्प्राप्ते रुद्रमीशोऽसृजत्प्रभुः ।
स रुद्रः संहरन्कृत्स्नं जगत्स्थावरजङ्गमम् ॥ १३.४५.३३६ ॥
ಯುಗಾಂತ ಬಂದಾಗ ಈಶನಾದ ಪ್ರಭು ರುದ್ರನನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು. ಆ ರುದ್ರನು ಸ್ಥಾವರ-ಜಂಗಮವಾದ ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತನ್ನು ಸಂಹರಿಸುತ್ತಾ.
13.45.337
कालो भूत्वा परं ब्रह्म याति संवर्तकानलः ।
युगान्ते सर्वभूतानि ग्रसन्निव व्यवस्थितः ॥ १३.४५.३३७ ॥
ಕಾಲವಾಗಿ, ಪರಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು ಸೇರುತ್ತದೆ ಸಂವರ್ತಕ ಅಗ್ನಿ. ಯುಗಾಂತದಲ್ಲಿ ಸರ್ವಭೂತಗಳನ್ನು ನುಂಗುವಂತೆ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದೆ.
13.45.338
एष देवो महादेवो जगत्सृष्ट्वा चराचरम् ।
कल्पान्ते चैव सर्वेषां स्मृतिमाक्षिप्य तिष्ठति ॥ १३.४५.३३८ ॥
ಈ ದೇವ ಮಹಾದೇವನು ಚರಾಚರ ಜಗತ್ತನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿ, ಕಲ್ಪಾಂತದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರ ಸ್ಮೃತಿಯನ್ನು ಹರಿಸಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತಾನೆ.
13.45.339
सर्वगः सर्वभूतात्मा सर्वभूतभवोद्भवः ।
आस्ते सर्वगतो नित्यमदृश्यः सर्वदैवतैः ॥ १३.४५.३३९ ॥
ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ, ಸರ್ವಭೂತಗಳ ಆತ್ಮ, ಸರ್ವಭೂತಗಳ ಉದ್ಭವದ ಮೂಲ; ಎಲ್ಲೆಡೆ ವ್ಯಾಪಿಸಿ ನಿತ್ಯವಾಗಿರುತ್ತಾನೆ, ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳಿಗೂ ಅದೃಶ್ಯನು.
13.45.340
यदि देयो वरो मह्यं यदि तुष्टोऽसि मे प्रभो ।
भक्तिर्भक्तु मे नित्यं त्वयि देव सुरेश्वर ॥ १३.४५.३४० ॥
ನನಗೆ ವರ ನೀಡಬೇಕಾದರೆ, ನೀನು ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಸಂತುಷ್ಟನಾಗಿದ್ದರೆ, ಪ್ರಭೂ — ನನ್ನ ಭಕ್ತಿ ಸದಾ ನಿನ್ನಲ್ಲಿ ಇರಲಿ, ದೇವ, ಸುರೇಶ್ವರ.
13.45.341
अतीतानागतं चैव वर्तमानं च यद्विभो ।
जानीयामिति मे बुद्धिः प्रसादात्सुरसत्तम ॥ १३.४५.३४१ ॥
ಓ ಪ್ರಭುವೇ, ಭೂತ ಭವಿಷ್ಯ ವರ್ತಮಾನಗಳನ್ನು ನಾನು ತಿಳಿಯಬೇಕೆಂಬುದೇ ನನ್ನ ಇಚ್ಛೆ; ನಿಮ್ಮ ಕೃಪೆಯಿಂದ, ಓ ದೇವಶ್ರೇಷ್ಠನೇ.
13.45.342
क्षीरोदनं च भुञ्जीयामक्षयं सह बान्धवैः ।
आश्रमे च सदाऽस्माकं सान्निध्यं परमस्तु ते ॥ १३.४५.३४२ ॥
ಬಂಧುಗಳೊಂದಿಗೆ ಕ್ಷೀರಾನ್ನವನ್ನು ಅಕ್ಷಯವಾಗಿ ಉಣ್ಣಬೇಕು; ನಮ್ಮ ಆಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ನೀವು ಸದಾ ಪರಮ ಸಾನ್ನಿಧ್ಯದಲ್ಲಿರಬೇಕು.
13.45.343
एवमुक्तः स मां प्राह भगवाँल्लोकपूजितः ।
महेश्वरो महातेजाश्वराचरगुरुः शिवः ॥ १३.४५.३४३ ॥
ಹೀಗೆ ಕೇಳಲ್ಪಟ್ಟಾಗ, ಲೋಕಪೂಜಿತ, ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ, ಚರಾಚರಗಳ ಗುರುವಾದ ಭಗವಾನ್ ಮಹೇಶ್ವರ ಶಿವನು ನನಗೆ ಹೇಳಿದನು.
13.45.344
श्रीभगवानुवाच ।
अजरश्चामरश्चैव भव त्वं दुःखवर्जितः।
यशस्वी तेजसा युक्तो दिव्यज्ञानसमन्वितः ॥ १३.४५.३४४ ॥
ಶ್ರೀ ಭಗವಾನ್ ಹೇಳಿದನು: ನೀನು ಜರೆರಹಿತನೂ ಅಮರನೂ ಆಗು; ದುಃಖರಹಿತನಾಗಿ, ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ, ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಕೂಡಿ, ದಿವ್ಯಜ್ಞಾನ ಸಮೇತನಾಗಿರು.
13.45.345
ऋषीणामभिगम्यश्च मत्प्रसादाध्भविष्यसि ।
शीलवान्गुणसम्पन्नः सर्वज्ञः प्रियदर्शनः ॥ १३.४५.३४५ ॥
ನನ್ನ ಕೃಪೆಯಿಂದ ನೀನು ಋಷಿಗಳಿಗೆ ಸುಲಭನಾಗುವೆ; ಶೀಲವಂತನು, ಗುಣಸಂಪನ್ನನು, ಸರ್ವಜ್ಞನು, ನೋಡಲು ಪ್ರಿಯನಾಗುವೆ.
13.45.346
अक्षयं यौवनं तेऽस्तु तेजश्चैवानलोपमम् ।
क्षीरोदः सागरश्चैव यत्रयत्रेच्छसि प्रियम् ॥ १३.४५.३४६ ॥
ನಿನ್ನ ಯೌವನ ಅಕ್ಷಯವಾಗಲಿ; ತೇಜಸ್ಸು ಅಗ್ನಿಯಂತಾಗಲಿ; ಕ್ಷೀರಸಾಗರವು, ನೀನು ಎಲ್ಲಿ ಯಾವ ಪ್ರಿಯವನ್ನು ಬಯಸುವೆಯೋ ಅಲ್ಲಿ ನಿನಗೆ ದೊರೆಯಲಿ.
13.45.347
तत्र ते भविता कामं सान्निध्यं पयसोनिधेः ।
क्षीरोदनं च भुङ्ख त्वममृतेन समन्वितम् ॥ १३.४५.३४७ ॥
ಅಲ್ಲಿ ನಿನಗೆ ಬಯಸಿದಂತೆ ಕ್ಷೀರಸಾಗರದ ಸಾಮೀಪ್ಯ ಲಭಿಸುವುದು; ಅಮೃತದಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕ್ಷೀರಾನ್ನವನ್ನು ನೀನು ಭುಜಿಸುವೆ.
13.45.348
बन्धुभिः सहितः कल्पं ततो मामुपयास्यसि ।
अक्षया बान्धवाश्चैव कुलं गोत्रं च ते सदा ॥ १३.४५.३४८ ॥
ಬಂಧುಗಳೊಡನೆ ಒಂದು ಕಲ್ಪ ಕಾಲ ನೀನು ಅಲ್ಲಿರುವೆ; ಬಳಿಕ ನನ್ನ ಬಳಿಗೆ ಬರುವೆ. ನಿನ್ನ ಬಂಧುಗಳು, ಕುಲ ಮತ್ತು ಗೋತ್ರ ಸದಾ ಅಕ್ಷಯವಾಗಿರುವುವು.
13.45.349
भविष्यति द्विजश्रेष्ठ मयि भक्तिश्च शाश्वती ।
सान्निध्यं चाश्रमे नित्यं करिष्यामि द्विजोत्तम ॥ १३.४५.३४९ ॥
ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನಿನಗೆ ನನ್ನಲ್ಲಿ ಶಾಶ್ವತ ಭಕ್ತಿ ಇರುವುದು; ದ್ವಿಜೋತ್ತಮನೇ, ನಾನು ಸದಾ ನಿನ್ನ ಆಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ಸಾನ್ನಿಧ್ಯವಿರುವೆನು.
13.45.350
तिष्ठ वत्स यथाकामं नोत्कण्ठां च करिष्यति ।
स्मृतस्त्वया पुनर्विप्र करिष्यामि च दर्शनम्
एवमुक्त्वा स भगवान्सूर्यकोटिसमप्रभः ।
ईशानः स वरान्दत्त्वा तत्रैवान्तरधीयत ॥ १३.४५.३५० ॥
ವತ್ಸ, ಬಯಸಿದಂತೆ ಇರು; ಚಿಂತಿಸಬೇಡ. ವಿಪ್ರನೇ, ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿದರೆ ಮತ್ತೆ ದರ್ಶನ ನೀಡುವೆನು.
13.45.352
एवं दृष्टो मया कृष्ण देवदेवः समाधिना ।
तदवाप्तं च मे सर्वं यदुक्तं तेन धीमता ॥ १३.४५.३५२ ॥
ಕೃಷ್ಣ, ಹೀಗೆ ನಾನು ಸಮಾಧಿಯಲ್ಲಿ ದೇವದೇವನನ್ನು ಕಂಡೆನು; ಆ ಬುದ್ಧಿವಂತನು ಹೇಳಿದ್ದೆಲ್ಲವೂ ನನಗೆ ಲಭಿಸಿತು.
13.45.353
प्रत्यक्षं चैव ते कृष्ण पश्य सिद्धान्व्यवस्थितान् ।
ऋषीन्विद्याधरान्यक्षान्गन्धर्वाप्सरसस्तथा ॥ १३.४५.३५३ ॥
ಕೃಷ್ಣ, ನೀನೂ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾಗಿ ನೋಡು: ಅಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ಸಿದ್ಧರನ್ನು, ಋಷಿಗಳನ್ನು, ವಿದ್ಯಾಧರರನ್ನು, ಯಕ್ಷರನ್ನು, ಗಂಧರ್ವರನ್ನು, ಅಪ್ಸರೆಯರನ್ನು ನೋಡು.
13.45.354
पश्य वृक्षलतागुल्मान्सर्वपुष्पफलप्रदान् ।
सर्वर्तुकुसुमैर्युक्तान्सुखपत्रान्सुगन्धिनः ॥ १३.४५.३५४ ॥
ಎಲ್ಲ ಹೂವು ಮತ್ತು ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಕೊಡುವ ಮರಗಳು, ಬಳ್ಳಿಗಳು, ಪೊದೆಗಳನ್ನು ನೋಡು. ಎಲ್ಲ ಋತುಗಳ ಹೂಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದವು, ಸುಖಕರ ಎಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಸುಗಂಧದಿಂದ ಕೂಡಿದವು.
13.45.355
सर्वमेतन्महाबाहो दिव्यभावसमन्वितम् ।
प्रसादाद्देवदेवस्य ईशअवरस्य महात्मनः ॥ १३.४५.३५५ ॥
ಓ ಮಹಾಬಾಹು, ಇವೆಲ್ಲವೂ ದಿವ್ಯ ಭಾವದಿಂದ ಕೂಡಿವೆ; ದೇವದೇವನೂ ಮಹಾತ್ಮನೂ ಆದ ಈಶನ (ಅವರ ಅವರ ರೂಪದ) ಕೃಪೆಯಿಂದ.
13.45.356
एतच्छ्रुत्वा वचस्तस्य प्रत्यक्षमिव दर्शनम् ।
विस्मयं परमं गत्वा अब्रवं तं महामुनिम् ॥ १३.४५.३५६ ॥
ಅವರ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ನೇರವಾಗಿ ದರ್ಶನ ಪಡೆದಂತಾಗಿ, ಪರಮ ವಿಸ್ಮಯವನ್ನು ಹೊಂದಿ ನಾನು ಆ ಮಹಾಮುನಿಗೆ ಹೇಳಿದೆನು.
13.45.357
धन्यस्त्वमसि विप्रेन्द्रि कस्त्वदन्योस्ति पुण्यकृत् ।
यस्य देवाधिदेवस्ते सान्निध्यं कुरुतेऽऽश्रमे ॥ १३.४५.३५७ ॥
ಓ ವಿಪ್ರಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನೀನು ಧನ್ಯನು. ನಿನ್ನ ಹೊರತು ಪುಣ್ಯಕರ್ಮಿ ಯಾರು? ದೇವಾಧಿದೇವನು ನಿನ್ನ ಆಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ನಿನ್ನ ಸಾನ್ನಿಧ್ಯವನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದಾನೆ.
13.45.358
अपि तावन्ममाप्येवं दद्यात्स भगवाञ्शिवः ।
दर्शं मुनिशार्दूल प्रसादं चापि शङ्करः ॥ १३.४५.३५८ ॥
ಓ ಮುನಿಶಾರ್ದೂಲನೇ, ಆ ಭಗವಾನ್ ಶಿವನು ನನಗೂ ಹೀಗೆಯೇ ದರ್ಶನವನ್ನೂ ಕೃಪೆಯನ್ನೂ ನೀಡುವನೇ, ಶಂಕರನಂತೆ?
13.45.359
उपमन्युरुवाच ।
द्रक्ष्यसे पुण्डरीकाक्ष महादेवं न संशयः।
अचिरेणैव कालेन यथा दृष्टो मयाऽनघ ॥ १३.४५.३५९ ॥
ಉಪಮನ್ಯು ಹೇಳಿದನು: ಓ ಕಮಲನಯನನೇ, ನೀನು ಮಹಾದೇವನನ್ನು ನೋಡುವೆ, ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲ. ಓ ನಿರ್ಮಲನೇ, ನಾನು ನೋಡಿದಂತೆ, ಕಾಲ ಬಂದಾಗ ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ.
13.45.360
चक्षुषा चैव दिव्येन पश्याम्यमितविक्रमम् ।
षष्ठे मासि महादेवं द्रक्ष्यसे पुरुषोत्तम ॥ १३.४५.३६० ॥
ದಿವ್ಯ ಕಣ್ಣಿನಿಂದ ಅಮಿತ ಪರಾಕ್ರಮಿಯನ್ನು ನಾನು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ಆರನೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ, ಪುರುಷೋತ್ತಮನೇ, ನೀನು ಮಹಾದೇವನನ್ನು ನೋಡುವೆ.
13.45.361
षोडशाष्टौ वरांश्चापि प्राप्स्यसि त्वं महेश्वरात् ।
सपत्नीकाद्यदुश्रेष्ठ सत्यमेतद्ब्रवीमि ते ॥ १३.४५.३६१ ॥
ಓ ಯದುಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಮಹೇಶ್ವರನಿಂದ ಪತ್ನಿಯೊಂದಿಗೆ ಹದಿನಾರು ಮತ್ತು ಎಂಟು ವರಗಳನ್ನು ನೀನು ಪಡೆಯುವೆ. ಇದು ಸತ್ಯ, ನಿನಗೆ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದೇನೆ.
13.45.362
अतीतानागतं चैव वर्तमानं च नित्यशः ।
विदितं मे महाबाहो प्रसादात्तस्य धीमतः ॥ १३.४५.३६२ ॥
ಓ ಮಹಾಬಾಹುವೇ, ಆ ಬುದ್ಧಿವಂತನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಭೂತ, ಭವಿಷ್ಯ, ವರ್ತಮಾನ ಎಲ್ಲವೂ ನನಗೆ ಸದಾ ತಿಳಿದಿದೆ.
13.45.363
एतान्सहस्रशश्चान्यान्समनुध्यातवान्हरः ।
कस्मात्प्रसादं भगवान्न कुर्यात्तव माधव ॥ १३.४५.३६३ ॥
ಹರನು ಇವರನ್ನೂ ಸಾವಿರಾರು ಇತರರನ್ನೂ ಧ್ಯಾನಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಓ ಮಾಧವ, ಭಗವಂತನು ನಿನ್ನ ಮೇಲೆ ಏಕೆ ಅನುಗ್ರಹ ತೋರದಿರಲಿ?
13.45.364
त्वादृशेन हि देवानां श्लाघनीय समागमः ।
ब्रह्मणअयेनानृशंसेन श्रद्दधानेन चाप्युत।
जप्यं तु ते प्रदास्यामि येन द्रक्ष्यसि शंकरम् ॥ १३.४५.३६४ ॥
ನಿನ್ನಂತಹ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಭಕ್ತ, ದಯಾಳು, ಶ್ರದ್ಧಾವಂತನೊಂದಿಗೆ ದೇವತೆಗಳ ಸಮಾಗಮ ಪ್ರಶಂಸನೀಯ. ಆದರೆ ನೀನು ಶಂಕರನನ್ನು ನೋಡುವ ಜಪಮಂತ್ರವನ್ನು ನಿನಗೆ ಕೊಡುತ್ತೇನೆ.
13.45.365
अब्रवं तमहं ब्रह्मन्त्वत्प्रसादान्महामुने ।
द्रक्ष्ये दितिजसङ्घानां मर्दनं त्रिदशेश्वरम् ॥ १३.४५.३६५ ॥
ಓ ಬ್ರಹ್ಮನೇ, ಓ ಮಹಾಮುನಿಯೇ, ನಾನು ಅವನಿಗೆ ಹೇಳಿದೆ: ನಿನ್ನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ದೈತ್ಯ ಸಮೂಹಗಳನ್ನು ಸಂಹರಿಸುವ ದೇವಪ್ರಭುವನ್ನು ನಾನು ನೋಡುವೆ.
13.45.366
एवं कथयतस्तस्य महादेवाश्रितां कथाम् ।
दिनान्यष्टौ ततो जग्मुर्मुहूर्तमिव भारत ॥ १३.४५.३६६ ॥
ಹೀಗೆ ಮಹಾದೇವನನ್ನು ಕುರಿತ ಕಥೆಯನ್ನು ಅವನು ಹೇಳುತ್ತಿರುವಾಗ, ಓ ಭಾರತ, ಎಂಟು ದಿನಗಳು ಒಂದು ಕ್ಷಣದಂತೆ ಕಳೆದವು.
13.45.367
दिनेऽष्टमे तु विप्रेणि दीक्षितोऽहं यथाविधि ।
दण्डी मुण्डी कुशी चीरि घृताक्तो मेखलीकृतः ॥ १३.४५.३६७ ॥
ಎಂಟನೇ ದಿನದಲ್ಲಿ, ಓ ವಿಪ್ರನೇ, ನಾನು ವಿಧಿಯಂತೆ ದೀಕ್ಷೆ ಪಡೆದೆನು. ದಂಡ ಹಿಡಿದು, ಬೋಳಿಸಿದ ತಲೆಯೊಂದಿಗೆ, ದರ್ಭೆ ಧರಿಸಿ, ನಾರುಡೆ ಉಟ್ಟು, ತುಪ್ಪ ಹಚ್ಚಿಕೊಂಡು, ಮೇಖಲೆ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡಿದ್ದೆನು.
13.45.368
मासमेकं फलाहारो द्वितीयं सलिलाशनः ।
तृतीयं च चतुर्थं च पञ्चमं चानिलाशः ॥ १३.४५.३६८ ॥
ಒಂದು ತಿಂಗಳು ಹಣ್ಣು ತಿಂದು, ಎರಡನೆಯದು ನೀರು ಮಾತ್ರ ಕುಡಿದು, ಮೂರನೆಯದು ಮತ್ತು ನಾಲ್ಕನೆಯದು, ಐದನೆಯದು ಗಾಳಿ ಮಾತ್ರ ಸೇವಿಸಿ.
13.45.369
एकपादेन तिष्ठंश्च ऊर्ध्वबाहुरतन्द्रितः ।
तेजः सूर्यसहस्रस्य अपश्यं दिवि भारत ॥ १३.४५.३६९ ॥
ಒಂದು ಕಾಲಿನ ಮೇಲೆ ನಿಂತು, ಕೈಗಳನ್ನು ಮೇಲೆತ್ತಿ, ಆಲಸ್ಯವಿಲ್ಲದೆ ಇದ್ದಾಗ, ಓ ಭಾರತ, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಸಾವಿರ ಸೂರ್ಯರ ತೇಜಸ್ಸನ್ನು ನಾನು ಕಂಡೆನು.
13.45.370
तस्य मध्यगतं चापि तेजसः पाण्डुनन्दन ।
इन्द्रायुधपिनद्धाङ्गं विद्युन्मालागवाक्षकम्।
नीलसैलचयप्रख्यं बलाकाभूषिताम्बरम् ॥ १३.४५.३७० ॥
ಆ ತೇಜಸ್ಸಿನ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ, ಓ ಪಾಂಡುಪುತ್ರನೇ, ಇಂದ್ರಧನುಸ್ಸಿನಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾದ ಅಂಗಗಳು, ಮಿಂಚಿನ ಮಾಲೆ ಮತ್ತು ಕಿಟಕಿಗಳಂತಿರುವ ರಂಧ್ರಗಳು, ನೀಲ ಪರ್ವತರಾಶಿಯನ್ನು ಹೋಲುವ, ಬೆಳ್ಳಕ್ಕಿಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತ ವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸಿದ ಒಂದು ರೂಪ ಇತ್ತು.
13.45.371
तत्र स्थितश्च भगवान्देव्या सह महाद्युतिः ।
तपसा तेजसा कान्त्या दीप्तया सह भार्यया ॥ १३.४५.३७१ ॥
ಅಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದ ಭಗವಂತ, ಮಹಾ ತೇಜಸ್ವಿ, ದೇವಿಯೊಂದಿಗೆ, ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ, ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ, ಕಾಂತಿಯಿಂದ, ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಪ್ರಭೆಯಿಂದ, ತನ್ನ ಪತ್ನಿಯೊಂದಿಗೆ.
13.45.372
रराज भगवांस्तत्र देव्या सह महेश्वरः ।
सोमेन सहितः सूर्यो यथा मेघस्थितस्तथा ॥ १३.४५.३७२ ॥
ಅಲ್ಲಿ ಭಗವಾನ್ ಮಹೇಶ್ವರನು ದೇವಿಯೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸಿದನು; ಮೇಘದಲ್ಲಿರುವ ಸೂರ್ಯನು ಚಂದ್ರನೊಂದಿಗೆ ಇರುವಂತೆ.
13.45.373
संहृष्टरोमा कौन्तेय विस्मयोत्फुल्ललोचनः ।
अपश्यं देवसङ्घानां गतिमार्तिहरं हरम् ॥ १३.४५.३७३ ॥
ಕೌಂತೇಯ, ವಿಸ್ಮಯದಿಂದ ಅರಳಿದ ಕಣ್ಣುಗಳು ಮತ್ತು ಪುಳಕಿತ ರೋಮಗಳಿಂದ ದೇವಗಣಗಳ ಆಶ್ರಯವಾದ, ದುಃಖ ಹರಿಸುವ ಹರನನ್ನು ನಾನು ಕಂಡೆ.
13.45.374
किरीटिनं गदिनं शूलपाणिं ।
व्याघ्राजिनं जटिलं दण्डपाणिम्।
पिनाकिनं वज्रिणं तीक्ष्णदंष्ट्रं ।
शुभाङ्गदं व्यालयज्ञोपवीतम् ॥ १३.४५.३७४ ॥
ಕಿರೀಟಧಾರಿ, ಗದಾಧಾರಿ, ಕೈಯಲ್ಲಿ ತ್ರಿಶೂಲ, ಹುಲಿಚರ್ಮ ಧರಿಸಿದವ, ಜಟಾಧಾರಿ, ಕೈಯಲ್ಲಿ ದಂಡ, ಪಿನಾಕ ಧನುಸ್ಸು ಹಿಡಿದವ, ವಜ್ರಧಾರಿ, ಹರಿತ ದಾಡೆಯವ, ಶುಭ ಭುಜಕೀರ್ತಿ ಧರಿಸಿದವ, ಸರ್ಪವನ್ನೇ ಯಜ್ಞೋಪವೀತವಾಗಿ ಧರಿಸಿದವ.
13.45.375
दिव्यां मालामुरसाऽनेकवर्णां ।
समुद्वहन्तं गुल्फदेशावलम्बाम्।
चन्द्रं यथा परिविष्टं ससन्ध्यं ।
वर्षात्यये तद्वदपश्यमेनम् ॥ १३.४५.३७५ ॥
ಎದೆಯ ಮೇಲೆ ಅನೇಕ ವರ್ಣದ ದಿವ್ಯ ಮಾಲೆಯನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಪಾದದ ಗಂಟಿನವರೆಗೆ ಇಳಿಬಿದ್ದಿರುವಂತೆ, ಮಳೆಗಾಲದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಧ್ಯೆಯಿಂದ ಸುತ್ತಲ್ಪಟ್ಟ ಚಂದ್ರನಂತೆ ಇವನನ್ನು ನಾನು ಕಂಡೆ.
13.45.376
प्रमथानां गणैश्चैव समन्तात्परिवारितम् ।
शरदीव सुदुष्प्रेक्ष्यं परिविष्टं दिवाकरम् ॥ १३.४५.३७६ ॥
ಪ್ರಮಥ ಗಣಗಳಿಂದ ಎಲ್ಲ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಸುತ್ತುವರಿಯಲ್ಪಟ್ಟು, ಶರತ್ಕಾಲದ ಸೂರ್ಯನಂತೆ ನೋಡಲು ಕಷ್ಟವಾಗುವಂತೆ ಆವೃತನಾದವನು.
13.45.377
एकादशशतान्येवं रुद्राणां वृषवाहनम् ।
अस्तुवं नियतात्मानं कर्मभिः शुभकर्मिणम् ॥ १३.४५.३७७ ॥
ಹೀಗೆ ವೃಷಭವಾಹನನಾದ, ನಿಯತಾತ್ಮನಾದ, ಶುಭಕರ್ಮಿಯಾದ, ಹನ್ನೊಂದು ನೂರು ರುದ್ರರ ಒಡೆಯನನ್ನು ನಾನು ಸ್ತುತಿಸಿದೆ.
13.45.378
आदित्या वसवः साध्या विश्वेदेवास्तथाऽश्विनौ ।
विश्वाभिः स्तुतिभिर्देवं विश्वदेवं समस्तुवन् ॥ १३.४५.३७८ ॥
ಆದಿತ್ಯರು, ವಸುಗಳು, ಸಾಧ್ಯರು, ವಿಶ್ವದೇವರು ಮತ್ತು ಇಬ್ಬರು ಅಶ್ವಿನಿ ದೇವತೆಗಳು ಎಲ್ಲ ಸ್ತುತಿಗಳಿಂದ ವಿಶ್ವದೇವನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದರು.
13.45.379
शतक्रतुश्च भगवान्विष्णुश्चादितिनन्दनौ ।
ब्रह्मा रथन्तरं साम ईरयन्ति भवान्तिके ॥ १३.४५.३७९ ॥
ಶತಕ್ರತು ಇಂದ್ರ, ಭಗವಾನ್ ವಿಷ್ಣು, ಅದಿತಿಯ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳು ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮರು ನಿಮ್ಮ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ರಥಂತರ ಸಾಮವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸುತ್ತಾರೆ.
13.45.380
योगीश्वराः सुबहवो योगदं पितरं गुरुम् ।
ब्रह्मर्षयश्च ससुतास्तथा देवर्षयश्च वै ॥ १३.४५.३८० ॥
ಅನೇಕ ಯೋಗೀಶ್ವರರು, ಯೋಗವನ್ನು ನೀಡುವ ತಂದೆ ಮತ್ತು ಗುರುವಾದ ನಿನ್ನನ್ನು, ಮಕ್ಕಳೊಂದಿಗೆ ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷಿಗಳು ಮತ್ತು ದೇವರ್ಷಿಗಳೂ ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾರೆ.
13.45.381
पृथिवीं चान्तरिक्षं च नक्षत्राणि ग्रहास्तथा ।
मासार्धमासा क्रतवो रात्रिः संवत्सराः क्षणाः ॥ १३.४५.३८१ ॥
ಭೂಮಿ ಮತ್ತು ಆಕಾಶ, ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಗ್ರಹಗಳು, ತಿಂಗಳುಗಳು ಮತ್ತು ಪಕ್ಷಗಳು, ಋತುಗಳು, ರಾತ್ರಿ, ವರ್ಷಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ಷಣಗಳು (ನಿನ್ನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತವೆ).
13.45.382
मुहूर्ताश्च निमेपाश्च तथैव युगपर्ययाः ।
दिव्या राजन्नमस्यन्ति विद्याः सत्वविदस्तथा ॥ १३.४५.३८२ ॥
ಮುಹೂರ್ತಗಳು ಮತ್ತು ನಿಮೇಷಗಳು, ಯುಗಗಳ ಪರ್ಯಾಯಗಳು, ಓ ರಾಜನೇ, ದಿವ್ಯ ಶಕ್ತಿಗಳು, ವಿದ್ಯೆಗಳು ಮತ್ತು ಸತ್ತ್ವವನ್ನು ಬಲ್ಲವರೂ ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತಾರೆ.
13.45.383
सनत्कुमारो देवाश्च इतिहासास्तथैव च ।
मरीचिरङ्गिरा अत्रिः पुलस्त्यः पुलहः क्रतुः ॥ १३.४५.३८३ ॥
ಸನತ್ಕುಮಾರ, ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಇತಿಹಾಸಗಳು, ಹಾಗೆಯೇ ಮರೀಚಿ, ಅಂಗಿರಸ, ಅತ್ರಿ, ಪುಲಸ್ತ್ಯ, ಪುಲಹ, ಕ್ರತು (ನಿನ್ನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾರೆ).
13.45.384
मनवः सप्त सोमश्च अर्थवा सबृहस्पतिः ।
भृगुर्दक्षः कश्यपश्च वसिष्ठः काश्य एव च ॥ १३.४५.३८४ ॥
ಏಳು ಮನುಗಳು, ಸೋಮ, ಅಥರ್ವ, ಬೃಹಸ್ಪತಿಯೊಂದಿಗೆ, ಭೃಗು, ದಕ್ಷ, ಕಶ್ಯಪ, ವಸಿಷ್ಠ ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಯ ಕೂಡ.
13.45.385
छन्दांसि दीक्षा यज्ञाश्च दक्षिणाः पावको हविः ।
यज्ञोपगानि द्रव्याणि मूर्तिमन्ति युधिष्ठिर ॥ १३.४५.३८५ ॥
ಛಂದಸ್ಸುಗಳು, ದೀಕ್ಷೆ, ಯಜ್ಞಗಳು, ದಕ್ಷಿಣೆಗಳು, ಪಾವಕ (ಅಗ್ನಿ) ಮತ್ತು ಹವಿಸ್ಸು; ಯಜ್ಞೋಪಯೋಗಿ ದ್ರವ್ಯಗಳು ಮೂರ್ತರೂಪದಲ್ಲಿ — ಓ ಯುಧಿಷ್ಠಿರ.
13.45.386
प्रजानां पालकाः सर्वे सरितः पन्नगा नगाः ।
देवानां मातरः सर्वादेवपत्न्य सकन्यकाः ॥ १३.४५.३८६ ॥
ಪ್ರಜೆಗಳ ಪಾಲಕರೆಲ್ಲರೂ, ನದಿಗಳು, ಸರ್ಪಗಳು, ಪರ್ವತಗಳು; ದೇವತೆಗಳ ಎಲ್ಲ ಮಾತೆಯರು, ದೇವಪತ್ನಿಯರು ಕನ್ಯೆಯರೊಂದಿಗೆ.
13.45.387
सहस्राणि मुनीनां च अयुतान्यर्बुदानि च ।
नमस्यन्ति प्रभुं शान्तं पर्वताःसागरा दिशः ॥ १३.४५.३८७ ॥
ಮುನಿಗಳು ಸಹಸ್ರಾರು, ಅಯುತಗಳು ಮತ್ತು ಅರ್ಬುದಗಳು ಆ ಶಾಂತ ಪ್ರಭುವಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತಾರೆ; ಪರ್ವತಗಳು, ಸಾಗರಗಳು, ದಿಕ್ಕುಗಳೂ ಕೂಡ.
13.45.388
गन्धर्वाप्सरसश्चैव गीतवादित्रकोविदाः ।
दिव्यतालेषु गायन्तः स्तुवन्ति भवमद्भुतम् ॥ १३.४५.३८८ ॥
ಗಂಧರ್ವರು ಮತ್ತು ಅಪ್ಸರೆಯರು, ಗಾನ ಹಾಗೂ ವಾದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ನಿಪುಣರು, ದಿವ್ಯ ತಾಳಗಳಿಗೆ ಹಾಡುತ್ತಾ ಅದ್ಭುತ ಭವನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾರೆ.
13.45.389
विद्याधरा दानवाश्च गुह्यका राक्षसास्तथा ।
सर्वाणि चैव भूतानि स्तावराणि चराणि च।
नमस्यन्ति महाराज वाङ्मनः कर्मभिर्विभुम् ॥ १३.४५.३८९ ॥
ವಿದ್ಯಾಧರರು, ದಾನವರು, ಗುಹ್ಯಕರು, ರಾಕ್ಷಸರು; ಸಮಸ್ತ ಪ್ರಾಣಿಗಳು, ಸ್ಥಾವರ-ಜಂಗಮಗಳು — ಮಹಾರಾಜನೇ — ವಾಕ್ಕು, ಮನಸ್ಸು, ಕರ್ಮಗಳಿಂದ ಆ ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ ಪ್ರಭುವಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತಾರೆ.
13.45.390
पुरस्ताद्धिष्ठितः शर्वो ममासीस्त्रिदशेश्वरः ॥ १३.४५.३९० ॥
ನನ್ನ ಮುಂದೆ ತ್ರಿದಶೇಶ್ವರನಾದ ಶರ್ವ (ಶಿವ) ನಿಂತಿದ್ದನು.
13.45.391
पुरस्तद्धिष्ठितं दृष्ट्वा ममेशानं च भारत ।
सप्रजापतिशक्रान्तं जगन्मामभ्युदैक्षत ॥ १३.४५.३९१ ॥
ಓ ಭಾರತ, ಮುಂದೆ ನಿಂತಿದ್ದ ಈಶಾನನನ್ನು ನೋಡಿ, ಪ್ರಜಾಪತಿಗಳು ಮತ್ತು ಇಂದ್ರನೊಂದಿಗೆ ಜಗತ್ತು ನನ್ನನ್ನು ನೋಡಿತು.
13.45.392
ईक्षितुं च महादेवं न मे शक्तिरभूत्तदा ।
ततो मामब्रवीद्देवः पश्य कृष्ण वदस्व च ॥ १३.४५.३९२ ॥
ಆಗ ಮಹಾದೇವನನ್ನು ನೋಡುವ ಶಕ್ತಿ ನನಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಆಗ ದೇವನು ನನಗೆ ಹೇಳಿದನು, 'ಕೃಷ್ಣ, ನೋಡು, ಮಾತನಾಡು.'
13.45.393
त्वया ह्याराधितश्चाहं शतशोऽथ सहस्रशः ।
त्वत्समो नास्ति मे कश्चित्त्रिषु लोकषु वै प्रियः ॥ १३.४५.३९३ ॥
ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ನೂರಾರು ಮತ್ತು ಸಾವಿರಾರು ಬಾರಿ ಆರಾಧಿಸಿರುವೆ. ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ನಿನ್ನಂತೆ ನನಗೆ ಪ್ರಿಯನಾದವನು ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ.
13.45.394
शिरसा वन्दिते देवे देवी प्रीता ह्युमा तदा ।
ततोऽहमब्रुवं स्थाणुं स्तुतं ब्रह्मादिभिः सुरैः ॥ १३.४५.३९४ ॥
ದೇವನಿಗೆ ತಲೆಬಾಗಿ ನಮಸ್ಕರಿಸಿದಾಗ ದೇವಿ ಉಮೆ ಸಂತೋಷಗೊಂಡಳು. ಆಗ ಬ್ರಹ್ಮಾದಿ ದೇವತೆಗಳಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸ್ಥಾಣುವಿಗೆ ನಾನು ಹೇಳಿದೆನು.
13.45.395
नमोस्तु ते शाश्वत सर्वयोने ।
ब्राह्माधिपं त्वामृषयो वदन्ति।
तपश्च सत्वं च रजस्तमश्च ।
त्वामेव सत्यं च वदन्ति सन्तः ॥ १३.४५.३९५ ॥
ಶಾಶ್ವತನೇ, ಸರ್ವಯೋನಿಯೇ, ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಋಷಿಗಳು ನಿನ್ನನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮಾಧಿಪತಿ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ತಪಸ್ಸು, ಸತ್ತ್ವ, ರಜಸ್ಸು, ತಮಸ್ಸು ಕೂಡ ನೀನೇ; ಸಂತರು ನಿನ್ನನ್ನೇ ಸತ್ಯ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.
13.45.396
त्वं वै ब्रह्मा च रुद्रश्च वरुणोऽग्निर्मनुर्भवः ।
धाता त्वष्टा विधाता च त्वं प्रभुः सर्वतोमुखः ॥ १३.४५.३९६ ॥
ನೀನೇ ಬ್ರಹ್ಮ, ರುದ್ರ, ವರುಣ, ಅಗ್ನಿ, ಮನು, ಭವ. ಧಾತ, ತ್ವಷ್ಟ, ವಿಧಾತ ಕೂಡ ನೀನೇ; ನೀನು ಸರ್ವತೋಮುಖ ಪ್ರಭು.
13.45.397
त्वत्तो जातानि भूतानि स्थावराणि चराणि च ।
त्वया सृष्टमिदं कृत्स्नं त्रैलोक्यं सचराचरम् ॥ १३.४५.३९७ ॥
ನಿನ್ನಿಂದಲೇ ಸ್ಥಾವರ ಮತ್ತು ಚರ ಭೂತಗಳೆಲ್ಲ ಹುಟ್ಟಿದವು. ಚರಾಚರಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಈ ಸಮಸ್ತ ತ್ರೈಲೋಕ್ಯವನ್ನು ನೀನೇ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದೆ.
13.45.398
यानीन्द्रियाणीह मनश्च कृत्स्नं ।
ये वायवः सप्ति तथैव चाग्नयः।
ये देवसंस्थास्तव देवताश्च ।
तस्मात्परं त्वामृषयो वदन्ति ॥ १३.४५.३९८ ॥
ಇಲ್ಲಿರುವ ಇಂದ್ರಿಯಗಳು ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸು ಸಮಸ್ತವೂ, ಏಳು ವಾಯುಗಳು ಮತ್ತು ಅಗ್ನಿಗಳೂ, ದೇವಸ್ಥಾನಗಳು ಮತ್ತು ನಿನ್ನ ದೇವತೆಗಳೂ — ಆದ್ದರಿಂದ ಋಷಿಗಳು ನಿನ್ನನ್ನು ಪರಮ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.
13.45.399
वेदाश्च यज्ञाः सोमश्च दक्षिणा पावको हविः ।
यज्ञोपगं च यत्किंचिद्भगवांस्तदसंशयम् ॥ १३.४५.३९९ ॥
ವೇದಗಳು ಮತ್ತು ಯಜ್ಞಗಳು, ಸೋಮ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣೆ, ಅಗ್ನಿ ಮತ್ತು ಹವಿಸ್ಸು, ಯಜ್ಞಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಯಾವುದೇ ವಸ್ತು — ಭಗವಂತನೇ, ಅದು ನಿಸ್ಸಂಶಯವಾಗಿ ನೀನೇ.
13.45.400
इष्टं दत्तमधीतं व्रतानि नियमाश्च ये ।
ह्रीः कीर्तिः श्रीर्द्युतिस्तुष्टिः सिद्धिश्चैव तदर्पणी ॥ १३.४५.४०० ॥
ಯಜ್ಞ, ದಾನ, ಅಧ್ಯಯನ, ವ್ರತಗಳು, ನಿಯಮಗಳು, ಹ್ರೀ, ಕೀರ್ತಿ, ಶ್ರೀ, ದ್ಯುತಿ, ತುಷ್ಟಿ, ಸಿದ್ಧಿ — ಇವೆಲ್ಲವೂ ಅವನಿಗೇ ಅರ್ಪಿತವಾಗುತ್ತವೆ.
13.45.401
कामः क्रोधो भयं लोभो मदः स्तम्भोथ मत्सरः ।
आधयो व्याधयश्चैव भगवंस्तनवस्तव ॥ १३.४५.४०१ ॥
ಕಾಮ, ಕ್ರೋಧ, ಭಯ, ಲೋಭ, ಮದ, ಸ್ತಂಭ, ಮತ್ಸರ, ಮಾನಸಿಕ ಬಾಧೆಗಳು, ದೈಹಿಕ ರೋಗಗಳು — ಭಗವಂತನೇ, ಇವೂ ನಿನ್ನ ರೂಪಗಳೇ.
13.45.402
कृतिर्विकारः प्रणयः प्रधानं बीजमव्ययम् ।
मनसः परमा योनिः प्रभावश्चापि शाश्वतः ॥ १३.४५.४०२ ॥
ಕೃತಿ, ವಿಕಾರ, ಪ್ರಣಯ, ಪ್ರಧಾನ, ಅವ್ಯಯ ಬೀಜ, ಮನಸ್ಸಿನ ಪರಮ ಯೋನಿ, ಶಾಶ್ವತ ಪ್ರಭಾವವೂ ನೀನೇ.
13.45.403
अव्यक्तः पावनोऽचिन्त्यः सहस्रांशुर्हिरण्मयः ।
आदिर्गणानां सर्वेषां भवान्वैजीविताश्रयः ॥ १३.४५.४०३ ॥
ನೀನು ಅವ್ಯಕ್ತ, ಪಾವನ, ಅಚಿಂತ್ಯ, ಸಹಸ್ರಾಂಶು, ಹಿರಣ್ಮಯ; ಸಮಸ್ತ ಗಣಗಳ ಆದಿಯೂ ಜೀವನದ ಆಶ್ರಯವೂ ನೀನೇ.
13.45.404
महानात्मा मतिर्ब्रह्मा विश्वः शंभुः स्वयंभुवः ।
बुद्धिः प्रज्ञोपलब्धिश्चसंवित्ख्यातिर्धृतिः स्मृतिः ॥ १३.४५.४०४ ॥
ಮಹಾತ್ಮ, ಮತಿ, ಬ್ರಹ್ಮ, ವಿಶ್ವ, ಶಂಭು, ಸ್ವಯಂಭು, ಬುದ್ಧಿ, ಪ್ರಜ್ಞೆ, ಉಪಲಬ್ಧಿ, ಸಂವಿತ್, ಖ್ಯಾತಿ, ಧೃತಿ, ಸ್ಮೃತಿ — ಇವೆಲ್ಲವೂ ನೀನೇ.
13.45.405
पर्यायवाचकैः शब्दैर्महानात्मा विभाव्यते ।
त्वां बुद्ध्वा ब्राह्मणो वेदात्प्रमोहं विनियच्छति ॥ १३.४५.४०५ ॥
ಸಮಾನಾರ್ಥ ಪದಗಳಿಂದ ಮಹಾತ್ಮನನ್ನು ವರ್ಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ನಿನ್ನನ್ನು ಅರಿತ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ವೇದದಿಂದ ಮೋಹವನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
13.45.406
हृदयं सर्वभूतानां क्षेत्रज्ञस्त्वमृषिस्तुतः ॥ १३.४५.४०६ ॥
ನೀನು ಸರ್ವಭೂತಗಳ ಹೃದಯ; ಕ್ಷೇತ್ರಜ್ಞ; ಋಷಿಗಳಿಂದ ಸ್ತುತನಾದವನು.
13.45.407
सर्वतः पाणिपादस्त्वं सर्वतोक्षिशिरोमुखः ।
सर्वतः श्रुतिमाँल्लोके सर्वमावृत्य तिष्ठसि ॥ १३.४५.४०७ ॥
ನೀನು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಕೈಕಾಲು ಉಳ್ಳವನು; ಎಲ್ಲೆಡೆ ಕಣ್ಣು, ತಲೆ, ಮುಖ ಉಳ್ಳವನು; ಎಲ್ಲೆಡೆ ಕಿವಿ ಉಳ್ಳವನು; ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಆವರಿಸಿ ನಿಂತಿರುವೆ.
13.45.408
फलं त्वमसि दिग्मांशोर्निमेषादिषु कर्मसु ।
त्वं वै प्रबार्चिः पुरुषः सर्वस्य हृदि संश्रितः।
अणिमा महिमा प्राप्तिरीशानो ज्योतिरव्ययः ॥ १३.४५.४०८ ॥
ನೀನು ದಿಗ್ಮಾಂಶು (ಸೂರ್ಯನ) ಫಲ; ನಿಮಿಷಾದಿ ಕರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಇರುವವನು. ನೀನೇ ಪ್ರಬಾರ್ಚಿ, ಎಲ್ಲರ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯಿಸಿರುವ ಪುರುಷ. ಅಣಿಮಾ, ಮಹಿಮಾ, ಪ್ರಾಪ್ತಿ, ಈಶಾನ, ಅವ್ಯಯ ಜ್ಯೋತಿ ನೀನೇ.
13.45.409
त्वयि बुद्धिर्मतिर्लोकाः प्रपन्नाः संश्रिताश्च ये ।
ध्यानिनो नित्ययोगाश्च सत्यसत्वा जितेन्द्रियाः ॥ १३.४५.४०९ ॥
ನಿನ್ನಲ್ಲಿ ಬುದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಮತಿ ನೆಲೆಸಿವೆ; ನಿನ್ನನ್ನು ಶರಣಾಗಿ ಆಶ್ರಯಿಸಿದ ಲೋಕಗಳೂ ಇವೆ. ಧ್ಯಾನಿಗಳು, ನಿತ್ಯ ಯೋಗಿಗಳು, ಸತ್ಯಸ್ವಭಾವದವರು, ಜಿತೇಂದ್ರಿಯರು (ಎಲ್ಲರೂ ನಿನ್ನನ್ನೇ ಆಶ್ರಯಿಸಿದವರು).
13.45.410
यस्त्वां ध्रुवं वेदयते गुहाशयं ।
प्रभुं पुराणं पुरुषं विश्वरूपम्।
हिरण्मयं बुद्धिमतां परां गतिं ।
स बुद्धिमान्बुद्धिमतीत्य तिष्ठति ॥ १३.४५.४१० ॥
ನಿನ್ನನ್ನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಗುಹೆಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವವನು, ಪ್ರಭು, ಪುರಾತನ ಪುರುಷ, ವಿಶ್ವರೂಪ, ಹಿರಣ್ಮಯ, ಬುದ್ಧಿವಂತರ ಪರಮ ಗತಿ ಎಂದು ತಿಳಿಯುವವನು ಬುದ್ಧಿವಂತ; ಅವನು ಬುದ್ಧಿವಂತರನ್ನೂ ಮೀರಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತಾನೆ.
13.45.411
विदित्वा सप्त सूक्ष्माणि षडङ्गं त्वां च मूर्तितः ।
प्रधानविधियोगस्थस्त्वामेव विशते बुधः ॥ १३.४५.४११ ॥
ಏಳು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ತತ್ತ್ವಗಳನ್ನು, ಆರು ಅಂಗಗಳನ್ನು, ನಿನ್ನನ್ನು ಮೂರ್ತರೂಪದಲ್ಲಿ ತಿಳಿದು, ಪ್ರಧಾನ ವಿಧಿ ಯೋಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾದ ಬುದ್ಧಿವಂತನು ನಿನ್ನನ್ನೇ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಾನೆ.
13.45.412
एवमुक्ते मया पार्थ भवे चार्तिविनाशने ।
चराचरं जगत्सर्गं सिंहनादं तदाऽकरोत् ॥ १३.४५.४१२ ॥
ಪಾರ್ಥ, ನಾನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಲು, ಭವದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ದುಃಖನಾಶದಲ್ಲಿ, ಆಗ ಅವನು ಚರಾಚರ ಜಗತ್ತನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿ ಸಿಂಹನಾದ ಮಾಡಿದನು.
13.45.413
तं विप्रसङ्घाश्च सुरासुराश्च ।
नागाः पिशाचाः पितरो वयांसि।
रक्षोगणा भूतगणाश्च सर्वे ।
महर्षयश्चैव तदा प्रणेमुः ॥ १३.४५.४१३ ॥
ಆಗ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಸಮೂಹಗಳು, ಸುರರು ಮತ್ತು ಅಸುರರು, ನಾಗರು, ಪಿಶಾಚರು, ಪಿತೃಗಳು, ಪಕ್ಷಿಗಳು, ರಾಕ್ಷಸಗಣಗಳು, ಭೂತಗಣಗಳು, ಎಲ್ಲರೂ, ಮಹರ್ಷಿಗಳೂ ಅವರಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿದರು.
13.45.414
मम मूर्ध्नि च दिव्यानां कुसुमानां सुगन्धिनाम् ।
राशयो निपतन्ति स्म वायुश्च सुसुखो ववौ ॥ १३.४५.४१४ ॥
ನನ್ನ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ದಿವ್ಯವಾದ ಸುಗಂಧ ಪುಷ್ಪಗಳ ರಾಶಿಗಳು ಬಿದ್ದವು; ಅತ್ಯಂತ ಸುಖಕರವಾದ ಗಾಳಿ ಬೀಸಿತು.
13.45.415
निरीक्ष्य भगवान्देवीं ह्युमां मां च जगद्धितः ।
शतक्रतुं चाभिवीक्ष्य स्वयं मामाह शङ्करः ॥ १३.४५.४१५ ॥
ಜಗದ್ಧಿತನಾದ ಭಗವಾನ್ ಶಂಕರನು ದೇವಿ ಉಮೆಯನ್ನು ನೋಡಿ, ನನ್ನನ್ನೂ ಶತಕ್ರತುವನ್ನೂ ನೋಡಿ, ಸ್ವತಃ ನನಗೆ ಹೇಳಿದನು.
13.45.416
विद्मः कृष्ण परां भक्तिमस्मासु तव शत्रुहन् ।
क्रियतामात्मनः श्रेयः प्रीतिर्हित्वयि मे परा ॥ १३.४५.४१६ ॥
ಕೃಷ್ಣ, ನಮ್ಮ ಮೇಲಿನ ನಿನ್ನ ಪರಮ ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ನಾವು ಬಲ್ಲೆವು. ಶತ್ರುಸಂಹಾರಿಯೇ, ನಿನ್ನ ಕ್ಷೇಮಕ್ಕಾಗಿ ಬೇಕಾದುದನ್ನು ಮಾಡು; ನಿನ್ನ ಮೇಲೆ ನನಗೆ ಪರಮ ಪ್ರೀತಿ ಇದೆ.
13.45.417
वृणीष्वाष्टौ वरान्कृष्ण दाताऽस्मि तव सत्तम ।
ब्रूहि यादवशार्दूल यानिच्छसि सुदुर्लभान् ॥ १३.४५.४१७ ॥
ಕೃಷ್ಣ, ಎಂಟು ವರಗಳನ್ನು ಬೇಡು; ಸತ್ತಮನೇ, ನಾನು ನಿನಗೆ ವರದಾತನು. ಯಾದವ ಶಾರ್ದೂಲನೇ, ನೀನು ಬಯಸುವ ಅತಿ ದುರ್ಲಭ ವರಗಳನ್ನು ಹೇಳು.